III SA/Wa 413/18
WyrokWSA w Warszawie2018-11-14
Skład orzekający: Sylwester Golec, Honorata Łopianowska, Jarosław Trelka
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy samo złożenie wniosku o wstrzymanie wykonania ostatecznej decyzji administracyjnej, rozpatrywanego przez sąd administracyjny, powoduje brak wymagalności obowiązku i niedopuszczalność prowadzenia postępowania egzekucyjnego?Ratio decidendi
Samo złożenie wniosku o wstrzymanie wykonania ostatecznej decyzji administracyjnej, nawet jeśli jest rozpatrywane przez sąd administracyjny, nie powoduje z mocy prawa wstrzymania wykonania tej decyzji ani nie czyni obowiązku z niej wynikającego niewymagalnym. Postępowanie egzekucyjne może być prowadzone do momentu wydania przez sąd postanowienia o wstrzymaniu wykonania decyzji. Przyjęcie odmiennej wykładni prowadziłoby do możliwości obstrukcji postępowania egzekucyjnego i sądowego.Stan faktyczny
Spółka I. sp. z o.o. wniosła zarzuty w postępowaniu egzekucyjnym dotyczącym zobowiązania podatkowego w VAT, kwestionując prowadzenie egzekucji mimo złożenia wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji Dyrektora Izby Administracji Skarbowej (DIAS) będącej podstawą egzekucji. Organy egzekucyjne i DIAS uznały zarzuty za nieuzasadnione, wskazując, że decyzja była ostateczna i podlegała wykonaniu, a wniosek o wstrzymanie wykonania nie wstrzymuje egzekucji z mocy prawa. Spółka wniosła skargę do WSA w Warszawie, podtrzymując swoje argumenty.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Sylwester Golec (sprawozdawca), Sędziowie sędzia WSA Honorata Łopianowska, sędzia WSA Jarosław Trelka, , po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 14 listopada 2018 r. sprawy ze skargi I. sp. z o.o. z siedzibą w J. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w W. z dnia [...] grudnia 2017 r. nr [...] w przedmiocie zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym oddala skargę.
Naczelnik [...] Urzędu Skarbowego w R. (dalej: NUS, organ egzekucyjny) wystawił tytuł wykonawczy [...] września 2017 r. nr [...] obejmujący zobowiązanie podatkowe w podatku od towarów i usług za miesiąc 12/2014 w kwocie należności 457.965,00 zł i odsetek 95.256,70 zł. Jako podstawę obowiązku organ wskazał decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w W. (dalej powoływanego jako DIAS) z [...] lipca 2017 r. nr [...]
Skarżąca Spółka wniosła zarzuty w sprawie postępowania egzekucyjnego prowadzonego na podstawie tytułu wykonawczego z [...] września 2017 r. zarzucając naruszenie:
1) art. 33 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz.U. z 2017 r,. poz. 1201 ze zm., dalej jako u.p.e.a.) polegające na prowadzeniu czynności egzekucyjnych pomimo, że strona w treści skargi na decyzję DIAS z [...] lipca 2017 r. będącą podstawą prawną egzekwowanego obowiązku, złożyła wniosek o wstrzymanie wykonania tej decyzji ze względu na trudne do odwrócenia skutki egzekucji zobowiązania podatkowego,
2) art. 33 § 1 pkt 6 u.p.e.a. polegające na prowadzeniu postępowania egzekucyjnego pomimo, że jego prowadzenie jest niedopuszczalne z uwagi na rozpatrywanie przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wniosku o wstrzymanie wykonalności decyzji DIAS z [...] lipca 2017 r.
Skarżąca wniosła o umorzenie postępowania egzekucyjnego. Podniosła, że organ egzekucyjny powinien wstrzymać się ze wszczęciem postępowania egzekucyjnego do momentu rozpatrzenia przez sąd jej wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji wymiarowej. Organ powinien był uznać, że w tej sytuacji wystąpił brak wymagalności obowiązku i niedopuszczalność prowadzenia egzekucji administracyjnej.
NUS postanowieniem z [...] października 2017 r. wydanym na podstawie art. 17, art. 33 § 1 pkt 2 i 6 w zw. z art. 34 § 4 i 5 u.p.e.a. uznał zarzuty za nieuzasadnione.
Skarżąca Spółka złożyła zażalenie wnosząc o uchylenie postanowienia. Skarżąca podniosła tożsame argumenty jak w zarzutach.
Postanowieniem z [...] grudnia 2017 r. DIAS utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie.
DIAS wskazał, że decyzja z [...] lipca 2017 r. jest decyzją ostateczną. Zgodnie z art. 239e ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz.U. z 2017, poz. 201 ze zm., dalej: O.p.) decyzja ostateczna podlega wykonaniu, chyba że wstrzymano jej wykonanie. Strona zaskarżyła decyzję do WSA w Warszawie, jednak nie nastąpiło jej wstrzymanie, więc podlega ona wykonaniu, a tym samym określony nią obowiązek jest wymagalny. DIAS nie zgodził się z zarzutem, że w związku ze złożeniem wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji ostatecznej i trwającym postępowaniem w tej sprawie przed sądem, obowiązek określony decyzją jest niewymagalny i zachodzi niedopuszczalność egzekucji administracyjnej do chwili wydania rozstrzygnięcia przez sąd. Wierzyciel miał prawo, a nawet obowiązek wystawienia tytułów wykonawczych i skierowania ich do egzekucji. Samo złożenie wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji nie powoduje wstrzymania wykonania decyzji z mocy prawa, a powoduje to dopiero wydanie postanowienia przez sąd. Uznanie za zasadny poglądu spółki, zgodnie z którym złożenie wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji do sądu powinno skutkować niemożnością prowadzenia postępowania egzekucyjnego, doprowadziłoby do niemożności skutecznego egzekwowania należności wynikających z decyzji zaskarżonych do sądu. DIAS stwierdził, że złożenie wniosku o wstrzymanie wykonania ostatecznej decyzji do sądu administracyjnego i procedowania sądu, nie świadczy o braku wymagalności obowiązku (art. 33 § 1 pkt 2 u.p.e.a.), dlatego zarzut ten uznał za niezasadny.
W odniesieniu do zarzutu niedopuszczalności egzekucji administracyjnej z art. 33 § 1 pkt 6 u.p.e.a. DIAS wskazał, że egzekucja administracyjna jest niedopuszczalna z przyczyn podmiotowych, gdy przepisy prawa wyłączają prowadzenie egzekucji wobec określonych podmiotów, a także z przyczyn przedmiotowych, gdy obowiązek wynika np. z decyzji nieostatecznej. W ocenie DIAS, w postępowaniu egzekucyjnym nie zaszła przesłanka niedopuszczalności egzekucji administracyjnej ze względów podmiotowych, ponieważ do spółki nie odnosi się żaden z wyjątków przewidzianych w art. 14 u.p.e.a., jak i z przyczyn przedmiotowych, gdyż egzekwowany w postępowaniu egzekucyjnym obowiązek wynika z decyzji ostatecznej. Wobec tego zarzut niedopuszczalności egzekucji administracyjnej DIAS uznał za niezasadny.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie
Skarżąca wniosła o uchylenie postanowienia w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania oraz zasądzenie kosztów postępowania. Spółka zarzuciła naruszenie:
1) art. 33 § 1 pkt 2 u.p.e.a. polegające na prowadzeniu czynności egzekucyjnych pomimo, że Skarżąca w skardze na decyzję DIAS z [...] lipca 2017 r. będącej podstawą prawną obowiązku, złożyła wniosek o wstrzymanie wykonalności rozstrzygnięcia ze względu na trudne do odwrócenia skutki egzekucji zobowiązania podatkowego;
2) art. 33 § 1 pkt 6 u.p.e.a. polegające na prowadzeniu postępowania egzekucyjnego pomimo, że jego prowadzenie jest niedopuszczalne z uwagi na rozpatrywanie przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wniosku o wstrzymanie wykonalności decyzji DIAS z [...] lipca 2017 r.
W odpowiedzi na skargę DIAS wniósł o oddalenie skargi oraz podtrzymał stanowisko wyrażone w zaskarżonym postanowieniu.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Skarga nie zasługiwała na uwzględnienie.
Prawidłowo DIAS w zaskarżonym postanowieniu, powołując się na art. 239e Ordynacji podatkowej oraz art. 61 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm., dalej P.p.s.a.) wskazał, że wniesienie do sądu administracyjnego skargi na decyzję nie wstrzymuje wykonania tej decyzji. Decyzja taka jest przecież nadal ostateczna, przez co wymaga wykonywania. Stanowisko prezentowane przez Spółkę jawnie przeczy tej zasadzie, oznacza ono wręcz, że samo wniesienie skargi wraz z wnioskiem o wstrzymanie wykonania decyzji uniemożliwia takie wykonanie zaskarżonej decyzji. Należy przypomnieć, że możliwość wykonania decyzji w związku z wnioskiem o zastosowanie ochrony tymczasowej odpada tylko wtedy, gdy sąd administracyjny wyda w tej kwestii pozytywne dla podatnika postanowienie. Wcześniej, przed wydaniem takiego postanowienia, zaskarżona decyzja może, a nawet powinna być egzekwowana, zaś samo złożenie wniosku o wstrzymanie jej wykonania niczego w tym zakresie nie zmienia.
Niezasadność argumentacji Skarżącej przejawia się także i w tym, że w razie zaaprobowania tej argumentacji wykonanie decyzji praktycznie byłoby niemożliwe. Otóż, jak wiadomo, wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji można zgłosić na każdym etapie postępowania sądowego, można go też składać wielokrotnie, o ile zmienią się okoliczności faktyczne sprawy. Ponadto rozpoznanie przez sąd skargi powinno być poprzedzone prawomocnym zakończeniem postępowania incydentalnego w przedmiocie ochrony tymczasowej. Zatem gdyby przyjąć, że sam wniosek o wstrzymanie wykonania wyklucza wykonanie decyzji, to poprzez wielokrotne, nawet oczywiście niezasadne wnioski podatnik uzyskałby stan prawnej gwarancji, że decyzja nie będzie wykonywana. Jak widać, stanowisko Spółki jawnie prowadzi do możliwości legalnej obstrukcji postępowania egzekucyjnego i sądowego.
Organy słusznie więc wskazały, że samo złożenie wniosku na podstawie art. 61 § 3 P.p.s.a. nie skutkuje stanem braku wymagalności obowiązku wynikającego z decyzji, ani niedopuszczalnością egzekucji w rozumieniu art. 33 § 1 pkt 2 i 6 u.p.e.a. Z tego względu zarzuty Spółki prawidłowo uznano za niezasadne.
Wobec powyższego, na podstawie art. 151 P.ps.a., Sąd oddalił skargę, orzekając w trybie uproszczonym na podstawie art. 119 pkt 3 P.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło