III SA/Wa 418/10
PostanowienieWSA w Warszawie2010-08-26
Skład orzekający: Lucyna Kaligowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy w postaci zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia pełnomocnika może zostać uwzględniony bez złożenia dodatkowych oświadczeń lub dokumentów potwierdzających rzeczywisty stan majątkowy i możliwości płatnicze strony?Ratio decidendi
Sąd odmówił przyznania prawa pomocy, ponieważ skarżący nie wykazał, że nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania, a dodatkowo nie wypełnił obowiązku złożenia na wezwanie sądu dodatkowych oświadczeń lub dokumentów dotyczących stanu majątkowego, co skutkowało brakiem pełnego obrazu sytuacji materialnej i uniemożliwiło pozytywne rozstrzygnięcie wniosku.Stan faktyczny
Skarżący J. P. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w postaci zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia pełnomocnika, powołując się na ubóstwo i chęć wniesienia skargi kasacyjnej. Osiąga dochód z emerytury w wysokości 1.321,83 zł, obciążony egzekucją komorniczą, nie posiada majątku ani działalności gospodarczej. Pomimo wezwania sądu nie przedstawił dodatkowych dokumentów potwierdzających jego sytuację majątkową i dochodową.Rozstrzygnięcie
Odmówił przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia pełnomocnika.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Lucyna Kaligowska Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie po rozpoznaniu w dniu 26 sierpnia 2010 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku J. P. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia pełnomocnika w sprawie ze skargi na postanowienie Ministra Finansów z dnia [...] grudnia 2009 r. Nr [...] w przedmiocie oddalenia skargi na czynności egzekucyjne postanawia odmówić przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie
Skarżący J. P. wniósł na formularzu PPF (uzupełnionym pismem z 16 lipca 2010 r.) o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie pełnomocnika, motywując to ubóstwem i chęcią złożenia skargi kasacyjnej. Skarżący osiąga dochód z emerytury w wysokości 1.321,83 zł, który jest obciążony windykacją komorniczą. Skarżący nie posiada żadnego majątku. Przedstawił kopię zażalenia wniesionego w sprawie I SA/Gl 700/09 w przedmiocie prawa pomocy.
W wykonaniu wezwania referendarza sądowego Skarżący przesłał pismo z 19 sierpnia 2010 r., w którym wyjaśnił, że jego wniosek jest kompletny i nie powinien być kwestionowany. Odesłał do argumentacji zawartej we wspomnianym zażaleniu. Wskazał w nim że nie prowadzi działalności gospodarczej, ani ksiąg rachunkowych. Nie ponosi kosztów związanych z utrzymaniem domu, gdyż takowego nie posiada.
Uwzględniając powyższe zważono, co następuje:
Skarżący ubiega się o przyznanie mu prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie oraz ustanowienie pełnomocnika. Dla pozytywnego w tej kwestii rozstrzygnięcia konieczne jest spełnienie przesłanki, o jakiej mowa w art. 246 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 z późn. zm.), dalej powoływanej jako "p.p.s.a.". Zgodnie z tym przepisem Sąd przyznaje prawo pomocy osobie fizycznej, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania.
Tymczasem w niniejszej sprawie Skarżący nie wykazał, iż powyższy wymóg spełnia.
Kluczowe znaczenie w niniejszej sprawie ma brzmienie art. 255 p.p.s.a., stanowiący, że jeżeli oświadczenie strony zawarte we wniosku, o którym mowa w art. 252, okaże się niewystarczające do oceny jej rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych oraz stanu rodzinnego lub budzi wątpliwości, strona jest obowiązana złożyć na wezwanie, w zakreślonym terminie, dodatkowe oświadczenie lub przedłożyć dokumenty źródłowe dotyczące jej stanu majątkowego, dochodów lub stanu rodzinnego. Wezwanie takie w niniejszej sprawie wystosowano. Nie ulega wątpliwości, iż wezwanie to nie zostało wypełnione, a argumentacja Skarżącego zawarta w piśmie z 19 sierpnia 2010 r. sprowadza się do podnoszenia, że wystarczające były informacje udzielone przez niego w formularzu PPF. Tymczasem podkreślić należy, iż strona nie ma możliwości kwestionowania skierowanego do niej wezwania, a jej subiektywne odczucie o zbędności żądanych przez Sąd danych dla potrzeb oceny zasadności wniosku o przyznanie prawa pomocy pozostaje bez znaczenia dla wiążącego charakteru takiego wezwania - strona jest bowiem "obowiązana złożyć na wezwanie" dodatkowe oświadczenie lub przedłożyć dokumenty źródłowe. Uchylenie się od współpracy z Sądem w tym zakresie nie może pozostać bez konsekwencji - z cytowanego wyżej art. 255 p.p.s.a. wynika bowiem, że tryb ten uruchamiany jest wtedy, gdy dane zawarte we wniosku są niewystarczające lub budzą wątpliwości, a zatem nieuczynienie zadość wezwaniu powoduje, iż materiał, którym dysponuje Sąd, pozostaje niekompletny, a wątpliwości co do oświadczeń strony nie zostają wyjaśnione. Subiektywne przekonanie strony o zasadności jej wniosku przy równoczesnym nieodniesieniu się do kwestii uznanych przez Sąd za niewystarczająco wykazane, powoduje, iż wniosku nie można uwzględnić.
Skarżący nie przedstawił dokumentów dotyczących jego bieżącego dochodu, ani zeznań podatkowych. Nie nadesłał dokumentu potwierdzającego fakt nieprowadzenia działalności gospodarczej. Nie wskazał na wysokość wydatków, poprzestając jedynie na ogólnikowym stwierdzeniu, że takowych nie ponosi (zob. zażalenie z 2.07.2010 r.). O ile można sobie wyobrazić sytuację, iż Skarżącego nie obciążają opłaty za gaz, energię elektryczną, wodę itp., o tyle trudno uwierzyć, że nie ponosi on wydatków związanych choćby z zakupem żywności czy środków higieny. Zwłaszcza, że w formularzu oświadczył, iż emerytura obciążona jest "własną egzystencją wiktu, opierunku i schronienia". Skarżący nie wyjaśnił też czy posiada tytuł prawny do lokalu, którego adresem posługuje się w niniejszym postępowaniu.
W tej sytuacji referendarz sądowy nie dysponował pełnym obrazem sytuacji materialnej Skarżącego. Brakło zatem koniecznych informacji do stwierdzenia, że spełnił on przesłanki przyznania mu prawa pomocy we wnioskowanym zakresie.
Na marginesie zauważyć należy, że postanowieniem z 13 sierpnia 2010 r. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił zażalenie Skarżącego na postanowienie WSA w Gliwicach w sprawie I SA/Gl 700/09 odmawiające mu przyznania prawa pomocy z analogicznych – do przedstawionych wyżej - powodów.
Z tej przyczyny, na podstawie art. 243 § 1 p.p.s.a., art. 245 p.p.s.a., art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a. oraz art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a., postanowiono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło