III SA/Wa 4193/17

PostanowienieWSA w Warszawie2018-02-02

Skład orzekający: Ewa Izabela Fiedorowicz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy istnieją podstawy do wstrzymania wykonania decyzji orzekającej o solidarnej odpowiedzialności członka zarządu za zaległości podatkowe spółki, jeśli skarżący podnosi, że wykonanie decyzji spowoduje znaczne trudności finansowe i zagrożenie dla bytu jego rodziny?
Ratio decidendi
Sąd odmówił wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji, uznając, że skarżący nie wykazał istnienia przesłanek określonych w art. 61 § 3 PPSA, tj. niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Sąd wskazał, że charakter zobowiązania pieniężnego pozwala na jego późniejszy zwrot, a skarżący nie przedstawił wystarczających dowodów na poparcie swoich twierdzeń o zagrożeniu bytu rodziny i niewypłacalności.
Stan faktyczny
Skarżący S. M. złożył skargę na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w W. orzekającą o jego solidarnej odpowiedzialności za zaległości podatkowe spółki w podatku VAT. W skardze zawarł wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji, argumentując, że jej natychmiastowe wykonanie doprowadzi do jego niewypłacalności, utraty jedynego źródła dochodów i pogorszenia sytuacji jego wielodzietnej rodziny. Skarżący podniósł również zarzuty dotyczące zasadności samej decyzji.
Rozstrzygnięcie
Odmówiono wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie: Przewodniczący Sędzia SO (del.) Ewa Izabela Fiedorowicz po rozpoznaniu w dniu 2 lutego 2018 r. na posiedzeniu niejawnym w sprawie ze skargi S. M. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w W. z dnia [...] października 2017 r., nr [...] w przedmiocie orzeczenia o solidarnej odpowiedzialności członka zarządu wraz ze spółką za zaległości podatkowe spółki w podatku od towarów i usług za poszczególne okresy rozliczeniowe 2013 r. w przedmiocie wniosku skarżącego o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji postanawia: odmówić wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. S. M. (dalej: skarżący, strona) wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w W. z [...] października 2017 r. w przedmiocie orzeczenia o solidarnej odpowiedzialności członka zarządu wraz ze spółką 151 Polska sp. z o. o. za zaległości podatkowe spółki w podatku od towarów i usług za poszczególne okresy rozliczeniowe 2013 r. W skardze zawarto wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. W uzasadnieniu wniosku wskazano, że natychmiastowe wykonanie decyzji skutkowałoby trudnymi do odwrócenia konsekwencjami finansowymi dla skarżącego i poważnie zakłóciłoby prowadzenie aktualnej działalności skutkując niewypłacalnością skarżącego, a w konsekwencji utratą jedynego źródła dochodów skarżącego i jego rodziny. Strona podkreśliła, że kwota, wynosząca łącznie z odsetkami za zwłokę i kosztami postępowania egzekucyjnego około 100.000 zł, przekracza jej możliwości finansowe, jako osoby fizycznej. Skarżący prowadzi jednoosobową działalność gospodarczą, jest to jego jedyne źródło dochodu. Skierowanie egzekucji na podstawie zaskarżonej decyzji przeciwko skarżącemu będzie równoznaczne z zaprzestaniem przez niego płatności zobowiązań publicznoprawnych (składek na ubezpieczenie społeczne i podatków) a nadto pozostałych zobowiązań (w szczególności wynikających z zaciągniętych kredytów bankowych (łączne zadłużenie 1.700.000 zł). Oprócz niewielkiej pensji nauczycielskiej otrzymywanej przez żonę skarżącego, to na skarżącym spoczywa ciężar utrzymania wielodzietnej rodziny (czwórki niepełnoletnich dzieci). Utrata przez przedsiębiorstwo skarżącego płynności finansowej oznaczać będzie utratę źródła utrzymania dla rodziny skarżącego i popadnięcie tej rodziny w ubóstwo. Zdaniem strony wstrzymanie wykonania decyzji nie zagraża interesowi publicznemu. Spółka [...] POLSKA sp. z o.o. dokonuje regularnych comiesięcznych spłat, o czym wiedzę jeszcze przed wydaniem decyzji posiadał Naczelnik Urzędu Skarbowego w P. Skarżący powołał się na zarzuty zawarte w skardze, które jego zdaniem powinny skutkować uchyleniem zaskarżonej decyzji. Ponadto podniósł, iż wszczęcie egzekucji zobowiązań podatkowych spółki [...] Polska z majątku skarżącego doprowadzi do jego niewypłacalności jako osoby fizycznej prowadzącej działalność gospodarczą. W załączeniu do wniosku przedłożył potwierdzenia płatności dokonywane z konta H. O. na konto Urzędu Skarbowego w P. z tytułu zobowiązań podatkowych spółki [...] Polska za okres od maja 2017 r. do października 2017 r., harmonogram spłat kredytu, umowę pożyczki gotówkowej, formularz informacyjny dotyczący kredytu konsumenckiego, wydruki z rachunku bankowego dotyczące spłaty kredytu inwestycyjnego, wydruk z rachunku bankowego dotyczący spłaty kredytu hipotecznego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Stosownie do przepisu art. 61 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm., zwanej dalej: p.p.s.a.) zasadą jest, że wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności. Zgodnie natomiast z art. 61 § 3 p.p.s.a., sąd może - po przekazaniu mu skargi - na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części zaskarżonego aktu lub czynności, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, z wyjątkiem przepisów prawa miejscowego, które weszły w życie, chyba że ustawa szczególna wyłącza wstrzymanie ich wykonania. Wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji poprzedzić należy analizą przedstawionego uzasadnienia wniosku pod kątem spełnienia przesłanek wskazanych w powołanym powyżej przepisie. Ocena ta jest możliwa i w dużym stopniu zależy od argumentacji przedstawionej we wniosku złożonym przez stronę. Oznacza to, że wniosek powinien być szczegółowo uzasadniony. Konieczna jest też spójna argumentacja, poparta faktami oraz odnoszącymi się do nich dowodami, które uzasadniają wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu. Nieodzowne jest w jej ramach wykazanie jednej z przesłanek określonych w art. 61 § 3 p.p.s.a., tj. zaistnienie niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Podkreślić należy, ze to na stronie ciąży obowiązek uzasadnienia wniosku, a w tym wskazania okoliczności uzasadniających jego uwzględnienie. Sąd administracyjny nie dokonuje żadnych ustaleń faktycznych w sprawie o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. O spełnieniu przesłanek warunkujących uwzględnienie wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu lub czynności można natomiast mówić dopiero wówczas, gdy zostanie wykazane, że wykonanie tego aktu lub czynności spowoduje szkodę, która nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot spełnionego świadczenia lub jego wyegzekwowania, ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do stanu pierwotnego. Będzie to miało miejsce w takich wypadkach, gdy grozi utrata przedmiotu świadczenia, który wskutek swych właściwości nie może być zastąpiony jakimś innym przedmiotem, a jego wartość nie przedstawiałaby znaczenia dla skarżącego, lub gdyby zachodziło niebezpieczeństwo poniesienia straty na życiu i zdrowiu (postanowienie NSA z 20 grudnia 2004 r. sygn.. akt GZ 138/04, niepubl.). Przenosząc powyższe na grunt rozpoznawanej sprawy stwierdzić należy, że z natury obowiązku nałożonego z mocy zaskarżonej decyzji (zobowiązanie o charakterze pieniężnym) wynika możliwość restytucji stanu sprzed wykonania decyzji. O ile po rozpoznaniu skargi okaże się, że przeniesienie na skarżącego odpowiedzialności za zaległości podatkowe było niezasadne, ewentualne wyegzekwowane środki pieniężne będą mogły być mu zwrócone. W ocenie Sądu pierwszej instancji, skarżący nie wykazał istnienia przesłanek, o których mowa w art. 61 § 3 p.p.s.a. Za taką przesłankę nie może być uznane samo zagrożenie egzekucją orzeczonej należności. Zagrożenie to wiąże się bowiem z każdą decyzją ostateczną nakładającą obowiązek uiszczenia podatku. Tymczasem ustawodawca nie uznał za stosowne ustanowienie regulacji wstrzymującej wykonanie każdej zaskarżonej decyzji. Przeciwnie – wskazał przesłanki, których wystąpienie warunkuje wstrzymanie wykonania decyzji zaskarżonej do sądu administracyjnego. Należy również mieć na uwadze, że prowadząc postępowanie egzekucyjne organy administracji mają obowiązek przestrzegania wielu zasad jak, w szczególności: zasada gospodarczego prowadzenia egzekucji, zasada poszanowania minimum egzystencji, zasada stosowania racjonalnych środków. Niewątpliwie egzekwowanie zaległości podatkowych spowoduje dolegliwość w postaci "uszczerbku finansowego", który, ponoszony przez skarżącego przy regulowaniu zobowiązań podatkowych - nawet znacznych - nie jest jednak pojęciem tożsamym z groźbą wyrządzenia znacznej szkody w konsekwencji wykonania zaskarżonej decyzji, czy też z pojęciem spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Zdaniem Sądu, analiza powołanych przez stronę we wniosku okoliczności nie daje podstaw do stwierdzenia, iż w niniejszej sprawie zachodzą przesłanki wskazane w art. 61 § 3 p.p.s.a., uzasadniające wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Skarżący, pomimo podnoszonych we wniosku okoliczności dotyczących utraty płynności finansowej i zagrożenia bytu jego i jego rodziny wskutek wykonania zaskarżonej decyzji, nie przedstawił sytuacji majątkowej, w tym stanu majątku , który potwierdziłby ten stan rzeczy. W szczególności skarżący nie przedstawił dokumentów wskazujących wysokość uzyskiwanych dochodów z prowadzonej działalności gospodarczej. Jak również nie przedstawi dokumentów dotyczących uzyskiwanych przez jego żonę dochodów. Skarżący nie wykazał aby wykonanie zaskarżonej decyzji spowodowało zakłócenie spłat kredytów, a konsekwencji wypowiedzenie umów przez bank. Należy również wskazać, że wysokość udzielonych przez banki kredytów i pożyczek skarżącemu wskazuje na jego wysoką zdolność kredytową. W ocenie Sądu, bez okoliczności uzasadniających wystąpienie przesłanki "znacznej szkody" lub "trudnych do odwrócenia skutków", o których mowa w art. 61 § 3 p.p.s.a., oraz bez przedstawienia stosownych dokumentów, potwierdzających ich istnienie, nie jest możliwa ocena wniosku pod kątem spełnienia warunków uzasadniających wstrzymanie zaskarżonej decyzji. W konsekwencji uznać więc należy, że Skarżący nie wykazał potrzeby udzielenia mu ochrony tymczasowej w postaci wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. Należy także wyjaśnić, że rozpoznając wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji nie dokonuje oceny prawidłowości zaskarżonej decyzji, jako że przesłanki z art. 61 § 3 p.p.s.a nie są tożsame z tymi, które decydują o zasadności skargi (postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego z 26 kwietnia 2004 r., sygn. akt FZ 33/04 i FZ 38/04, niepubl.). Dlatego też Sąd przy rozpatrywaniu niniejszego wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji nie brał pod uwagę merytorycznych zarzutów skargi oraz przekonania skarżącego o wydaniu decyzji z naruszeniem przepisów prawa. Z tych przyczyn Sąd, na podstawie art. 61 § 3 i § 5 p.p.s.a., postanowił jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło