III SA/Wa 4269/06
WyrokWSA w Warszawie2007-02-14
Skład orzekający: Krystyna Kleiber, Lidia Ciechomska-Florek, Hieronim Sęk
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ egzekucyjny może wstrzymać czynności egzekucyjne bez zgody wierzyciela, w sytuacji gdy wierzyciel odmówił takiej zgody?Ratio decidendi
Organ egzekucyjny nie może wstrzymać czynności egzekucyjnych bez zgody wierzyciela, jeśli wierzyciel wyraźnie odmówił takiej zgody. Przepis art. 23 § 7 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji stanowi, że organy nadzorujące egzekucję mogą wstrzymać czynności egzekucyjne wyłącznie za zgodą wierzyciela. W przypadku braku takiej zgody, organ jest zobligowany do odmowy wstrzymania postępowania.Stan faktyczny
Skarżący złożył skargę na postanowienie Ministra Finansów utrzymujące w mocy postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej odmawiające wstrzymania czynności egzekucyjnych, polegających na zajęciu świadczenia z zaopatrzenia emerytalnego i ubezpieczenia społecznego. Organ egzekucyjny wszczął postępowanie egzekucyjne na podstawie tytułów wykonawczych obejmujących zaległości z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne i zdrowotne. Skarżący wnioskował o wstrzymanie egzekucji z uwagi na trudną sytuację finansową i zdrowotną. Wierzyciel (ZUS) odmówił zgody na wstrzymanie egzekucji, co skutkowało odmową wstrzymania przez Dyrektora Izby Skarbowej i Ministra Finansów.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Krystyna Kleiber, Sędziowie Sędzia WSA Lidia Ciechomska-Florek (sprawozdawca), Asesor WSA Hieronim Sęk, Protokolant Urszula Hoduń, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 14 lutego 2007 r. sprawy ze skargi S. N. na postanowienie Ministra Finansów z dnia [...] października 2006 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wstrzymania czynności egzekucyjnych oddala skargę
Zaskarżonym do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie postanowieniem z dnia [...] października 2006 r. Znak [...], Minister Finansów na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w związku z art. 144 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071, ze zm. - powoływanej jako K.p.a.) oraz art. 17, art. 18 i art. 23 § 5 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r.
o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2005 r. Nr 229,
poz. 1954 ze zm. - zwanej dalej u.p.e.a.) po rozpatrzeniu zażalenia Pana S. N. - zwanego Skarżącym, utrzymał w mocy postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] października 2006 r. Nr [...] odmawiające wstrzymania czynności egzekucyjnej tj. zajęcia prawa majątkowego stanowiącego świadczenie z zaopatrzenia emerytalnego oraz z ubezpieczenia społecznego.
Z akt rozpoznawanej sprawy wynika, iż Naczelnik Urzędu Skarbowego W., na podstawie tytułów wykonawczych obejmujących zaległości z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne, ubezpieczenie zdrowotne i obowiązkowych wpłat na Fundusz Pracy i Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych za 1999 r., wszczął postępowanie egzekucyjne z majątku Skarżącego. W toku prowadzonego postępowania organ egzekucyjny zawiadomieniem Nr [...] z dnia [...] marca 2005r. dokonał zajęcia prawa majątkowego stanowiącego świadczenie z zaopatrzenia emerytalnego. Odpisy tytułów wykonawczych doręczono Skarżącemu wraz z zawiadomieniem o zajęciu.
Pismem z dnia [...] czerwca 2006 r. Skarżący wystąpił z wnioskiem o wstrzymanie egzekucji uzasadniając swą prośbę częściowym dobrowolnym regulowaniem należności. W uzasadnieniu wskazał na trudną sytuację finansową.
Dyrektor Izby Skarbowej w W., postanowieniem z dnia [...] października 2006 r. Nr [...], odmówił wstrzymania czynności egzekucyjnej. W uzasadnieniu powołał się na stanowisko wierzyciela wyrażone w postanowieniu z dnia [...] sierpnia 2006 r. Nr [...], którym wierzyciel odmówił zgody na wstrzymanie czynności egzekucyjnej.
Na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w W., Skarżący wniósł w dniu [...] października 2006 r. zażalenie, w którym umotywował swą prośbę bardzo trudną sytuacją finansową i zdrowotną.
Postanowieniem z dnia [...] października 2006 r. Nr [...] Minister Finansów utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia wskazał, iż na mocy art. 23 § 7 u.p.e.a., Dyrektor Izby Skarbowej może wstrzymać czynności egzekucyjne lub postępowanie egzekucyjne dotyczące innych należności pieniężnych niż pozostających we właściwości urzędów skarbowych wyłącznie za zgodą wierzyciela. Organ wyjaśnił, iż w przepisie tym zawarty jest zakaz wstrzymania postępowania egzekucyjnego bez zgody wierzyciela. Podniósł, iż wierzyciel tj. Zakład Ubezpieczeń Społecznych [...] w W., postanowieniem z dnia [...] sierpnia 2006 r. Nr [...] nie wyraził zgody na wstrzymanie czynności egzekucyjnych. Tym samym, zdaniem Ministra Finansów, Dyrektor Izby Skarbowej był zobligowany do odmowy wstrzymania postępowania egzekucyjnego. W ocenie organu drugiej instancji zmiana rozstrzygnięcia Dyrektora Izby Skarbowej w W., wobec jednoznacznego stanowiska wierzyciela w tym zakresie oraz treści art. 23 § 7 u.p.e.a., stanowiłaby naruszenie prawa, o którym mowa w art. 156 § 1 K.p.a.
Na postanowienie Ministra Finansów Skarżący pismem z dnia [...] listopada 2006 r. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, wnosząc w niej o "pozytywne decyzje urzędów i sądu". Uzasadniając powyższe żądanie Skarżący ponownie powołał się na trudną sytuację finansową oraz fakt, iż wielokrotnie zwracał się do wierzyciela z wnioskiem o rozłożenie na raty zaległości z tytułu składek.
W odpowiedzi na skargę Minister Finansów podtrzymał stanowisko zaprezentowane w zaskarżonej decyzji i wniósł o jej oddalenie. Odnosząc się do zarzutów zawartych w skardze powtórzył argumentację przywołaną w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Skarga nie jest zasadna.
Rozstrzygnięcie poddane kontroli Sądu w niniejszej sprawie, podjęte zostało na skutek złożenia przez Skarżącego skargi na czynność egzekucyjną, a mianowicie odmowę wstrzymania czynności egzekucyjnej - zajęcia prawa majątkowego stanowiącego świadczenie z zaopatrzenia emerytalnego. O zasadności tej skargi, a w rezultacie o prawidłowości dokonania zakwestionowanej przez Skarżącego czynności egzekucyjnej orzekał Dyrektor Izby Skarbowej, a następnie Minister Finansów.
Zgodnie z art. 54 § 1 u.p.e.a. zobowiązanemu przysługuje skarga na czynności egzekucyjne organu egzekucyjnego lub egzekutora oraz skarga na przewlekłość postępowania egzekucyjnego. Skarga na czynność egzekucyjną jest więc instytucją postępowania egzekucyjnego, celem którego jest przymusowe ściągnięcie wymagalnej należności obciążającej zobowiązanego. Służy zaś kontroli prawidłowości stosowania w tym postępowaniu środków egzekucyjnych zmierzających bezpośrednio do wyegzekwowania należności. Ocenie w ramach skargi na czynność egzekucyjną podlegają działania organu egzekucyjnego (egzekutora), który na zlecenia wierzyciela (w rozpatrywanej sprawie ZUS) egzekwuje należność (zaległość z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne, ubezpieczenie zdrowotne i wpłat na Fundusz Pracy i Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych za 1999 r.) wskazaną przez niego w tytułach wykonawczych.
Z akt sprawy wynika, że Skarżący kilkakrotnie zwracał się do Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z wnioskami o umorzenie zadłużenia z tytułu nieopłaconych składek. Decyzją z dnia [...] kwietnia 2006 r. Zakład Ubezpieczeń Społecznych [...]w W., odmówił umorzenia należności z tytułu w/w składek. Na powyższą decyzję Skarżący nie złożył skargi, pomimo pouczenia go o przysługującym mu prawie wniesienia skargi na tę decyzję. Nie skorzystał też z przewidzianej w art. 33 u.p.e.a. możliwości złożenia zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym, tj. instytucji pozwalającej zobowiązanemu kwestionować m.in. istnienie i wymagalność obowiązku dochodzonego w tym postępowaniu. Zarzuty Skarżącego dotyczą w istocie braku zgody ZUS na rozłożenie należności w spłatach ratalnych w 1999 r. jak również kwestionuje on zasadność naliczonych przez ZUS odsetek za zwłokę. Skarżący podnosi też swoją trudną sytuację materialną i zdrowotną. Zasadność tych zarzutów nie może być badana w postępowaniu wszczętym skargą na czynności egzekucyjne.
Przedmiotem niniejszego postępowania jest postanowienie Ministra Finansów z dnia [...] października 2006 r. Nr [...] utrzymujące w mocy postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] października 2006 r. odmawiające wstrzymania czynności egzekucyjnych, wydane na podstawie art. 23 u.p.e.a. Stosownie do w/w przepisu prawa, organy sprawujące nadzór nad egzekucją administracyjną uprawnione są do wstrzymania, na czas określony, czynności egzekucyjnych lub postępowania egzekucyjnego wyłącznie za zgodą wierzyciela.(art. 23 pkt 7 u.p.e.a.). Z akt sprawy wynika, że przedmiotem prowadzonego postępowania egzekucyjnego, są należności pozostające we właściwości Dyrektora Zakładu Ubezpieczeń Społecznych [...] w W. Dyrektor ZUS, postanowieniem z dnia [...] sierpnia 2006 r. nie wyraził zgody na wstrzymanie egzekucji. W tej sytuacji, Dyrektor Izby Skarbowej w W. był zobligowany do wydania postanowienia odmawiającego wstrzymania prowadzonego postępowania egzekucyjnego. Również Minister Finansów nie mógł zmienić rozstrzygnięcia zawartego w postanowieniu Dyrektora Izby Skarbowej wobec jednoznacznego stanowiska wierzyciela (brak zgody), oraz powołanych wyżej przepisów prawa.
W świetle zgromadzonego materiału dowodowego, zdaniem Sądu, Minister Finansów prawidłowo uznał, że postępowanie egzekucyjne zakwestionowane przez Skarżącego, dokonane zostało zgodnie z regulującymi je przepisami prawa. Podkreślić należy, że Minister Finansów a przed nim Dyrektor Izby Skarbowej nie badali materiału dowodowego dotyczącego postępowań przed Zakładem Ubezpieczeń Społecznych (zasadności odmowy rozłożenia należności na raty w 1999 r. czy też zasadności naliczonych odsetek za zwłokę). Nie mogli badać tych okoliczności, ponieważ nie pozwalał im na to przedmiot sprawy tj. skarga na czynności egzekucyjne. W treści skargi wniesionej do Sądu brak jest zarzutów co do samej czynności zajęcia prawa majątkowego stanowiącego świadczenie z zaopatrzenia emerytalnego. W istocie Skarżący, zwraca się do Sądu o umorzenie mu odsetek karnych naliczonych przez ZUS i zwrot wyegzekwowanych pieniędzy z emerytury. Skarżący nie akceptuje faktu obciążenia go obowiązkiem zapłaty zaległych składek i odsetek.
Zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (dalej p.p.s.a. ) sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy. Granice te wyznacza strona Skarżąca wskazując zaskarżony akt. Zakres rozstrzygnięcia organu, na które Skarżący wniósł skargę do Sądu wyznacza granice sprawy, w ramach której orzeka Sąd. Skarżący wniósł skargę na postanowienie odmawiające wstrzymania czynności egzekucyjnych, a zatem tylko to postanowienie i poprzedzające jego wydanie postępowanie, mogły być przedmiotem rozpoznania Sądu w niniejszej sprawie. Oznacza to, że tak jak organy orzekające - Sąd nie mógł w rozpatrywanej sprawie badać prawidłowości innych działań i czynności organu egzekucyjnego niż zasadność odmowy wstrzymania czynności egzekucyjnych. Zdaniem Sądu zaskarżone postanowienie Ministra Finansów oraz poprzedzające je postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w W. zgodne są z przepisami prawa.
Mając powyższe na uwadze, Sąd skargę oddalił na podstawie art. 151 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło