III SA/Wa 435/12

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie: Przewodniczący Sędzia WSA Cezary Kosterna po rozpoznaniu w dniu 28 marca 2013 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku R. Spółka Jawna o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych sprawy ze skargi R. Spółka Jawna na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] listopada 2011 r. nr [...] w przedmiocie określenia zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i usług za styczeń i luty 2006 r. postanawia: - odmówić przyznania skarżącej prawa pomocy w zakresie częściowym - Pismem z 1 marca 2013 r. pełnomocnik Skarżącej – wniósł skargę kasacyjną od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 19 grudnia 2012 r., sygn. akt III SA/Wa 435/12. W skardze zawarto wniosek o przyznanie prawa pomocy przez zwolnienie od kosztów sądowych. Do wniosku dołączył wypełniony formularz PPPr. Uzasadniając wniosek wspólnicy Skarżącej wskazali, że ustanowili pełnomocnika z wyboru i jest to jedyny koszt jaki są w stanie ponieść. Zły stan majątkowy Skarżącej jest również wynikiem działania organów podatkowych. Podniosła, że towar należący do niej został zajęty, co uniemożliwia prowadzenie działalności gospodarczej i osiąganie dochodów. Wskazała, iż nie posiada dostatecznych środków na poniesienie jakichkolwiek kosztów postępowania. Skarżąca ma zajęte rachunki bankowe i utraciła płynność. Zdaniem Skarżącej nieudzielanie jej prawa pomocy byłoby równoznaczne z pozbawieniem prawa do sądu. W oświadczeniu o majątku i dochodach Skarżąca wskazała kapitał zakładowy w wysokości [...] zł, wyjaśniła również, że nie posiada środków trwałych, a za rok 2011 wykazała stratę w wysokości 742.268,12 zł. Podniosła, że na rachunkach bankowych nie posiada żadnych środków. W aktach sprawy znajdują się również nadesłane przez Skarżącą wyciągi z rachunków bankowych w [...], plik faktur za usługi księgowe, m. in.: za sporządzenie bilansu spółki, plik rachunków za media: telefon "[...] SA" przykładowo w kwotach – 57,22 zł, 70,38 zł, 70,16 zł, 60,45 zł, 73,58 zł; "[...]" 490,66 zł, 705,82 zł, 503,77 zł, 719,88 zł, 548,32 zł, 470,26 zł, 621,81 zł, 603,13 zł, 470,13; najem lokalu użytkowego 1.438 zł. Ponadto Skarżąca przedstawiła wyliczenie, z którego wynika, że posiada zobowiązania: za telefon komórkowy około 1.200 zł, usługi księgowe około 2.640 zł, [...] S.A. – 70,83 zł, kredyt w rachunku bieżącym – 87.696 zł. Jako źródła finansowania Skarżąca wskazała wpłaty właścicieli. Skarżąca oświadczyła również, że nie posiada nieruchomości. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: W rozpoznawanej sprawie Skarżąca wniosła o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Przyznanie prawa pomocy uzależnione jest od spełnienia przesłanek określonych w art. 246 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 2012, poz. 270 ze zm.) – dalej "p.p.s.a.". Zgodnie z § 2 tego artykułu osoba prawna może domagać się przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym - gdy wykaże, że nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania. Stosownie do art. 245 § 3 p.p.s.a. prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Zasadą jest, iż to strony ponoszą koszty postępowania związane ze swoim udziałem w sprawie (art. 199 p.p.s.a.). Powyższe oznacza, że każdy, kto wnosi do sądu pismo podlegające opłacie lub powodujące wydatki, obowiązany jest do ich uiszczenia (art. 211 p.p.s.a.). Celem instytucji prawa pomocy jest natomiast zapewnienie prawa do sądu i możliwości obrony swoich racji podmiotom, które znajdują się w sytuacji finansowej uniemożliwiającej poniesienie kosztów z tym związanych. Jest to forma dofinansowania strony postępowania sądowego z budżetu państwa i przez to zwolnienie z obowiązku ponoszenia kosztów postępowania powinno sprowadzać się do wypadków, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w takim postępowaniu jest rzeczywiście, obiektywnie niemożliwe (postanowienie NSA z 6 października 2004 r., sygn. akt GZ 71/04, ONSA 2005, Nr 1, poz. 8). Przyznanie lub odmowa przyznania prawa pomocy winna wynikać z wzajemnej oceny dwóch elementów: kosztów, jakie musi ponieść strona na poczet prowadzonego postępowania i jej aktualnej kondycji finansowej. Na obecnym etapie postępowania jedynym kosztem sądowym w niniejszej sprawie, który Skarżąca musi ponieść, jest koszt wpisu od skargi kasacyjnej w wysokości 750 zł. W badanej sprawie Skarżąca wyjaśniła, że wszystkie jej konta zostały zajęte, nie posiada też żadnej gotówki i nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania. Jednocześnie mimo trudnej sytuacji finansowej, nie zaprzestała prowadzenia działalności gospodarczej. Z akt sprawy nie wynika aby zawiesiła prowadzenia działalności gospodarczej. Ponadto z przedstawionych informacji (rachunków za media) wynika, że Skarżąca generuje koszty, w kwotach: telefon komórkowy około 1.200 zł, usługi księgowe około 2.640 zł, [...] S.A. około 70,83 zł., najem lokalu – 1.438,30 zł. Skarżąca ponadto posiada kredyt bankowy w kwocie – 87.696 zł, który jak wynika z przedstawionych wyciągów z rachunku bankowego jest spłacany w kwocie – 2.262,53 zł. koszty te jak wynika z oświadczenia z 29 lutego 2012 r. ponoszą wspólnicy. W ocenie Sądu z przedłożonych dokumentów i oświadczeń nie wynika, że Skarżąca nie posiada środków na uiszczenie wpisu należnego od skargi kasacyjnej. Ponadto podkreślić należy, że zobowiązania wskazane przez Spółkę nie korzystają z pierwszeństwa zaspokojenia przed należnościami z tytułu wpisu od skargi, co oznacza, że obowiązek spłaty zobowiązań, nie wyklucza partycypowania spółki w kosztach postępowania. Koszty sądowe jako należności budżetu państwa należy uiszczać na równi z innymi koniecznymi wydatkami obciążającymi Skarżącą, a warunkiem przyznania stronie prawa pomocy w zakresie częściowym jest wykazanie przez Skarżącą, że nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania. Samo natomiast subiektywne przekonanie Skarżącej, że znajduje się w trudnej sytuacji materialnej nie może stanowić podstawy do przyznania prawa pomocy. Skarżąca bowiem powinna dołożyć należytej staranności w wykazaniu swojej sytuacji materialnej i przedstawić wszelkie niezbędne dokumenty obrazujące jej sytuację. Okoliczności przedstawione przez Skarżącą we wniosku o przyznanie prawa pomocy, jak również wynikające z dokumentów znajdujących się w aktach sprawy nie pozwalają uznać, że sytuacja Skarżącej uzasadnia przyznanie jej prawa pomocy w zakresie częściowym, tj. zwolnienia od kosztów sądowych. W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 243 § 1 oraz art. 246 § 2 pkt 2 w związku z art. 245 § 3 p.p.s.a., Sąd postanowił jak w sentencji.