III SA/Wa 478/08
WyrokWSA w Warszawie2008-07-29
Skład orzekający: Krystyna Kleiber, Barbara Kołodziejczak-Osetek, Sylwester Golec
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej prawidłowo ustalił wysokość zobowiązania z tytułu wpłat na Państwowy Fundusz Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych za lipiec 2001 r., uwzględniając kwestię przedawnienia i prawidłowo oceniając dowody dotyczące złożenia deklaracji?Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję, stwierdzając naruszenie przez organy administracji obowiązku wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy w stopniu umożliwiającym jej rozstrzygnięcie, w szczególności poprzez zaniechanie zbadania kwestii przedawnienia należności oraz nieodniesienie się w sposób dostatecznie jasny do wniosku strony o przeprowadzenie dowodu z przesłuchania świadka. Sąd podkreślił, że uchybienie to miało istotny wpływ na wynik sprawy, uniemożliwiając ocenę legalności decyzji.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła określenia przez organy administracji wysokości zobowiązania z tytułu wpłat na Państwowy Fundusz Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych za lipiec 2001 r. dla spółki E. S.A. Spółka kwestionowała obowiązek zapłaty, podnosząc zarzuty przedawnienia oraz wskazując na toczące się postępowanie restrukturyzacyjne. Organy administracji utrzymywały w mocy decyzję o zobowiązaniu, argumentując m.in. brakiem złożenia deklaracji za lipiec 2001 r. w terminie i nieobjęciem tej należności postępowaniem restrukturyzacyjnym. Spółka zarzuciła organom pominięcie dowodu z zeznań świadka.Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżoną decyzję i stwierdził, że uchylona decyzja nie może być wykonana w całości.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Krystyna Kleiber, Sędziowie Sędzia WSA Barbara Kołodziejczak-Osetek, Sędzia WSA Sylwester Golec (spr.), Protokolant Lidia Wasilewska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 29 lipca 2008 r. sprawy ze skargi E. S.A. z siedzibą w G. na decyzję Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia [...] stycznia 2008 r. nr [...] w przedmiocie określenia wysokości zobowiązania z tytułu wpłat na Państwowy Fundusz Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych za lipiec 2001 1) uchyla zaskarżoną decyzję, 2) stwierdza, że uchylona decyzja nie może być wykonana w całości.
Zaskarżoną do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie decyzją z dnia [...] stycznia 2008 r. Minister Pracy i Polityki Społecznej na podstawie art. 49 ust. 1 i 4 ustawy z dnia 27 sierpnia 1997 r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych (Dz. U. 123, poz. 776 ze zm. – powoływana dalej jako "ustawa o rehabilitacji") oraz art. 233 § 1 pkt 1 2 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60 ze zm. – powoływana dalej jako "O. p."), po rozpatrzeniu odwołania skarżącej spółki E. S.A. utrzymał w mocy decyzję Prezesa Zarządu Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych z dnia [...] sierpnia 2007 r. określającą wysokość zobowiązania z tytułu wpłat na Państwowy Fundusz Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych(wpłaty na PFRON) za lipiec 2001 r. w kwocie 3.602,66 zł.
Z akt sprawy wynika, że Prezes Zarządu PFRON decyzją z dnia [...] sierpnia 2006 r. określił skarżącej spółce wysokość wpłaty na PFRON za miesiąc lipiec 2001 r. w kwocie 3 602,66 zł. W uzasadnieniu decyzji stwierdzono, że skarżąca spółka pomimo ciążącego na niej obowiązku nie dokonała wpłaty na PFRON za miesiąc lipiec 2001 r.
Od decyzji tej skarżąca spółka wniosła odwołanie.
Minister Pracy i Polityki Społecznej decyzją z dnia [...] marca 2007 r. uchylił decyzję Prezesa Zarządu PFRON z dnia [...] sierpnia 2006 r. W uzasadnieniu decyzji organu drugiej instancji stwierdzono, że organ pierwszej instancji nie zbadał kwestii przedawnienia obowiązku wpłaty na PFRON za lipiec 2001 r. Ponadto organ wskazał, że wyjaśnienia wymagają okoliczności złożenia przez skarżącą spółkę deklaracji obejmującej wpłatę na PFRON za miesiąc lipiec 2001 r.
Decyzją z dnia [...] sierpnia 2007 r. Prezes Zarządu PFRON określił skarżącej spółce wysokość wpłaty na PFRON za miesiąc lipiec 2001 r. w wysokości 3 602,66 zł. W uzasadnieniu decyzji stwierdzono, że decyzja została wydana wskutek tego, że strona skarżąca nie dokonała wpłaty na PFRON za miesiąc lipiec 2001 r.
W odwołaniu od decyzji organu pierwszej instancji skarżąca spółka podnosiła, że nie ciąży na niej obowiązek zapłaty należności z tytułu wpłat na PFRON za lipiec 2001 r., co zdaniem spółki potwierdził Prezes Zarządu PFRON decyzją z dnia [...] października 2002 r., a także w raporcie zaległości z 23 września 2002 r. Ponadto spółka podkreśliła, iż toczy się wobec niej nadal postępowanie o zakończenie postępowania restrukturyzacyjnego obejmującego należności wobec PFRON za okres od lipca 2000 r. do listopada 2001 r. Stąd jeżeli należność objęta zaskarżoną decyzją nie jest tym postępowaniem objęta, to winę za to ponosi PFRON, do którego obowiązków należało uzgodnienie stanu zaległości, jako wymóg formalny poprzedzający złożenie wniosku o restrukturyzację. Organ nie wyjaśnił dlaczego należności za lipiec 2001 r. nie objął postępowaniem restrukturyzacyjnym i dlaczego należność tą potwierdził decyzją po raz pierwszy dopiero w dniu [...] sierpnia 2006 r. Zdaniem spółki z okoliczności sprawy wynika, iż organ uznał, że strona nie złożyła w wymaganym terminie deklaracji za miesiąc lipiec 2001r., co spowodowało wyłączenie należności za lipiec 2001 r. z postępowania restrukturyzacyjnego. Spółka podniosła, że złożyła deklarację w terminie i zażądała przeprowadzenia dowodu na tę okoliczność w postaci przesłuchania świadka T. K., pracownika spółki odpowiedzialnego za wysłanie deklaracji.
Zaskarżoną decyzją z dnia [...] stycznia 2008 r. Minister Pracy i Polityki Społecznej utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji. W uzasadnieniu decyzji organ drugiej instancji wyjaśnił, iż w niniejszej sprawie nie zachodzą przesłanki do przychylenia się do odwołania spółki. Ponadto stwierdził, iż pomimo objęcia postępowaniem restrukturyzacyjnym należności za okres od lipca 2000 r. do listopada 2001 r., należność za lipiec 2001 r. nie mogła być objęta tym postępowaniem z uwagi na to, że zaległości za lipiec 2001 r. nie była znana organowi. Zgodnie bowiem z przepisem art. 6 ust. 2 pkt lit. d ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. o restrukturyzacji niektórych należności publicznoprawnych od przedsiębiorców (Dz. U. Nr 155, poz. 1287, ze zm.) restrukturyzacji podlegają znane na dzień 31 grudnia 2001 r. należności PFRON z tytułu należnych wpłat. Na dzień wydania decyzji określającej warunki restrukturyzacji Prezes Zarządu PFRON nie posiadał stosownej wiedzy na temat należności za lipiec 2001 r., bowiem strona nie złożyła deklaracji za ten miesiąc, wobec czego nie mógł on należnej za ten okres kwoty uwzględnić przy określaniu wysokości kwoty podlegającej restrukturyzacji. Organ odwoławczy nie uznał za wiarygodne twierdzenia, iż deklaracja za miesiąc lipiec 2001 r. została złożone przez spółkę, ponieważ strona nie przedłożyła dowodów potwierdzających ten fakt, na co zwrócił również uwagę Wojewódzki Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 18 czerwca 2007 r., sygn. akt III SA/Wa 3273/06 stwierdzając, iż "strona na całym etapie postępowania administracyjnego nie przedstawiła dowodu nadania listem poleconym niniejszej deklaracji, czym udowodniłaby, że organ restrukturyzacyjny znał cały stan zaległości, w tym za lipiec 2001 r."
Organ wskazał, że kwestię istniejącej zaległości za lipiec 2001 r. w niniejszej sprawie rozstrzygnął Wojewódzki Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 18 czerwca 2007 r. stwierdzając, iż "(...) zaległość za lipiec nie została określona w decyzji z dnia 8 października 2002 r. w konsekwencji kwota zaległości wynikająca z ww. decyzji nie zawierała zaległości za ten okres. Stało się tak ponieważ skarżąca spółka dopiero w dniu 1 marca 2004 r. złożyła deklarację za lipiec 2001 r. W związku z powyższym zaległość za lipiec 2001 r. nie była objęta decyzją o restrukturyzacji z dnia [...] grudnia 2002 r. Należy bowiem zauważyć, iż restrukturyzacji podlegają tylko znane organowi restrukturyzacyjnemu należności z tytułu wpłat na PFRON na dzień 31 grudnia 2001 r. Znane należności oznacza w świetle ustawy o restrukturyzacji należności wynikające z ewidencji, rejestrów prowadzonych przez organ restrukturyzacyjny lub z innych danych znajdujących się w posiadaniu tego organu a w szczególności z zeznań, deklaracji, decyzji i postanowień. Ze zgromadzonego materiału w sprawie nie wynika, aby deklaracja za lipiec 2001 r. była znana organowi w dniu wydawania decyzji o restrukturyzacji."
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie strona skarżąca zarzuciła decyzji organu drugiej instancji całkowite pominięcie dowodu z zeznań świadka T. K., która jednoznacznie potwierdziła, że deklaracja za miesiąc lipiec 2001r. została przesłana do PFRON w obowiązującym terminie. Zdaniem strony skarżącej organ nie tylko pominął w postępowaniu ten dowód ale nawet się do niego nie odniósł. Zdaniem strony skarżącej organ odwoławczy dopuścił się w istocie pozbawienia strony prawa do obrony oraz rażąco naruszył zasady postępowania.
Ponadto strona podniosła zarzut przedawnienia zobowiązania za miesiąc lipiec 2001 r., które zdaniem skarżącej spółki nastąpiło w sierpniu 2006 r. a najpóźniej w grudniu 2006r.
W odpowiedzi na skargę Minister Pracy i Polityki Społecznej zarzuty podniesione w skardze uznał za bezzasadne i wniósł o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Skarga nie zasługiwała na uwzględnienie.
W decyzji z dnia [...] marca 2007 r. z dnia [...] sierpnia 2006 r., którą Minister Pracy i Polityki Społecznej uchylił wydaną w niniejszej sprawie decyzję Prezesa Zarządu PFRON z dnia [...] sierpnia 2006 r. stwierdzono, że dla prawidłowego rozstrzygnięcia sprawy konieczne jest zbadanie czy należność, której dotyczy sprawa nie uległa przedawnieniu.
W ocenie Sądu stwierdzenie to jest trafne, gdyż w przypadku stwierdzenia że należna od skarżącej spółki wpłata na PFRON za miesiąc lipiec 2001 r. uległa przedawnieniu, postępowanie wymiarowe prowadzone w tej sprawie należy uznać za bezprzedmiotowe.
W prowadzonym ponownie postępowaniu wymiarowym Prezes Zarządu PFRON nie wyjaśnił tej okoliczności. W decyzji z dnia [...] sierpnia 2007 r. organ pierwszej instancji w ogóle nie odniósł się do tej kwestii. Także organ drugiej instancji pominął ją zupełnie w zaskarżonej decyzji, mimo że we wcześniejszej swej decyzji uchylającej decyzję organu pierwszej instancji uznał, że możliwość przedawnienia należności, której dotyczy sprawa wymaga wyjaśnienia. W zaskarżonej decyzji nie odniesiono się w sposób dostateczne jasny do wniosku strony skarżącej o przeprowadzenie dowodu z przesłuchania świadka.
Mając powyższe na uwadze Sąd uznał, że zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem wynikającego z art. 122 i art. 187 § 1 O.p. w związku z art. 49 ust. 1 ustawy o rehabilitacji, obowiązku wyjaśnienia w toku postępowania stanu faktycznego sprawy w stopniu umożliwiającym jej rozstrzygnięcie. Uchybienie to miało istotny wpływ na wynik sprawy, gdyż w jego wyniku niemożliwym było dokonanie na podstawie akt sprawy oceny legalności zaskarżonej decyzji.
Odnosząc się do podnoszonej w toku postępowania, przez stronę skarżącą kwestii winy za nieobjęcie postępowaniem restrukturyzacyjnym należności za lipiec 2001 r. należało stwierdzić, że nie mogła ona mieć znaczenia dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy. Organ drugiej instancji wskazał, że Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w wyroku z dnia 18 czerwca 2007 r., sygn. akt III SA/Wa 3273/06 jednoznacznie stwierdził, że należność ta nie została objęta postępowaniem restrukturyzacyjnym. W tej sytuacji Sąd w składzie rozpoznającym niniejszą sprawę na podstawie art. 153 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm., w dalszej części powoływanej jako "p.p.s.a.") związany był oceną prawną zawartą w powołanym wyroku i nie miał prawa uznać w sposób odmienny, że należność ta była objęta postępowaniem restrukturyzacyjnym. W postępowaniu podatkowym które toczyło się w niniejszej sprawie nie można było kwestionować rozstrzygnięć zapadłych w postępowaniu prowadzonym w przedmiocie restrukturyzacji, gdyż postępowanie to miało odrębny charakter od postępowania prowadzonego w celu wymiaru należności z tytułu wpłat na PFRON.
Mając powyższe na uwadze na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) i art. 152 p.p.s.a. orzeczono jak w sentencji.
Na podstawie art. 210 § 1 p.p.s.a. zwrotu kosztów postępowania nie orzeczono z uwagi na to, że strona skarżąca do zamknięcia rozprawy poprzedzającej wydanie wyroku nie złożyła wniosku w tym przedmiocie.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło