III SA/Wa 486/22

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie: Przewodniczący Sędzia WSA Aneta Trochim - Tuchorska po rozpoznaniu w dniu 22 marca 2023 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi L. sp. z o.o. z siedzibą w W. na postanowienie Szefa Krajowej Administracji Skarbowej z dnia [...] grudnia 2021 r., nr [...] w przedmiocie przedłużenia blokady rachunków bankowych postanawia 1. odrzucić skargę; 2. zwrócić stronie skarżącej L. sp. z o.o. z siedzibą w W. ze środków budżetowych Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie kwotę 100 zł (słownie: sto złotych) uiszczoną tytułem wpisu sądowego od skargi. L. sp. z o.o. z siedzibą w W. (dalej: "Skarżąca", "Strona", "Spółka"), reprezentowana przez pełnomocnika wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na postanowienie Szefa Krajowej Administracji Skarbowej z dnia 29 grudnia 2021r. w przedmiocie przedłużenia blokady rachunków bankowych. W toku postępowania sądowoadministracyjnego stwierdzono, na podstawie informacji zawartej w skardze przez pełnomocnika Skarżącej oraz nadesłanego wraz ze skargą kopii odpisu skróconego aktu zgonu P.B., że na dzień złożenia skargi Strona pozbawiona była organów uprawnionych do jej reprezentowania (w dniu wniesienia skargi w organach Spółki zachodziły braki uniemożliwiające jej działanie, w szczególności w zarządzie Spółki nie zasiadała żadna osoba, która mogłaby reprezentować Skarżącą). Z nadesłanej wraz ze skargą informacji odpowiadającej odpisowi pełnemu z rejestru przedsiębiorców (wyciągu KRS) aktualnej na dzień 3 lutego 2022r. wynika, że jedynym członkiem zarządu Spółki od 3 listopada 2020 r. był - Prezes P.B. W wykonaniu zarządzenia z dnia 9 marca 2022 r., pismem z dnia 10 marca 2022 r., wezwano Skarżącą, za pośrednictwem jej pełnomocnika do usunięcia braków w składzie organu uprawnionego do reprezentacji skarżącej Spółki – w terminie 2 miesięcy od dnia doręczenia wezwania, pod rygorem odrzucenia skargi - poprzez powołanie jej zarządu lub ustanowienie likwidatora. Pismem z dnia 11 maja 2022 r. pełnomocnik Skarżącej wniósł o przedłużenie terminu wyznaczonego w wezwaniu z 10 marca 2022 r. o kolejne 2 miesiące. Tutejszy Sąd, zarządzeniem z dnia 20 maja 2022r., na podstawie art. 84 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2022r., poz. 329) przedłużył termin sądowy do usunięcia braków w składzie organu uprawnionego do reprezentacji skarżącej Spółki o kolejne 2 miesiące. Pismem z dnia 14 lipca 2022r. pełnomocnik Strony wniósł o przedłużenie terminu wskazanego przez Sąd do uzupełnienia braków w składzie organu uprawnionego do reprezentacji Spółki, poprzez powołanie jej zarządu lub ustanowienie likwidatora o kolejne 3 miesiące. W wykonaniu zarządzenia z dnia 28 lipca 2022r., pismem z 28 lipca 2022r., na podstawie art. 31 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2022r., poz. 329) wezwano Skarżącą, za pośrednictwem jej pełnomocnika do usunięcia braków w składzie organu uprawnionego do reprezentacji Spółki - w terminie 3 miesięcy od dnia doręczenia wezwania - poprzez powołanie jej zarządu lub ustanowienie likwidatora. Pismem z dnia 16 sierpnia 2022r. pełnomocnik Skarżącej poinformował tutejszy Sąd o ustanowieniu dla Spółki kuratora oraz o wypowiedzeniu pełnomocnictw przez ustanowionych w sprawie pełnomocników. Do pisma dołączył wypowiedzenie pełnomocnictw. W wykonaniu zarządzenia z dnia 23 sierpnia 2022r., pismem z dnia 24 sierpnia 2022r., wezwano Skarżącą, za pośrednictwem kuratora do złożenia oryginału lub uwierzytelnionego odpisu dokumentu, z którego wynikałoby umocowanie kuratora do reprezentacji Spółki oraz zakres jego umocowania (czy jest on uprawniony do reprezentowania Spółki przed wojewódzkim sądem administracyjnym lub przed sądami administracyjnymi) w terminie 7 dni od dnia doręczenia wezwania. W piśmie z dnia 21 września 2022 r. kurator Spółki wskazał aktualny adres do korespondencji przesyłanej tradycyjnie. Poinformował, że w załączeniu przesyła postanowienie o ustanowieniu go kuratorem Spółki wraz z zakresem powołania. W wykonaniu zarządzenia z dnia 23 września 2022r., pismem z dnia 29 września 2022r., wezwano Skarżącą, za pośrednictwem kuratora do złożenia oryginału lub uwierzytelnionego odpisu dokumentu, z którego wynikałoby umocowanie kuratora do reprezentacji Spółki oraz zakres jego umocowania (czy jest on uprawniony do reprezentowania Skarżącej przed wojewódzkim sądem administracyjnym lub przed sądami administracyjnymi), w terminie 7 dni od dnia doręczenia wezwania. Jednocześnie poinformowano kuratora, że załącznik do pisma z dnia 21 września 2022r. przesłanego przez Epuap jest zablokowany i uniemożliwiony jest odczyt załącznika. W piśmie z dnia 11 października 2022r. kurator Spółki poinformował, że w załączeniu przesyła postanowienie o ustanowieniu kuratora dla Spółki wraz z określeniem zakresu kurateli. W wykonaniu zarządzenia z dnia 8 lutego 2023r., pismem z 9 lutego 2023 r., wezwano Skarżącą, za pośrednictwem kuratora do złożenia oryginału lub uwierzytelnionego odpisu dokumentu w tradycyjnej formie papierowej, z którego wynikałoby umocowanie kuratora do reprezentacji Spółki oraz zakres jego umocowania (czy jest on uprawniony do reprezentowania Skarżącej przed wojewódzkim sądem administracyjnym lub przed sądami administracyjnymi), w terminie 7 dni od dnia doręczenia wezwania. Jednocześnie poinformowano kuratora, że z nieznanych Sądowi powodów technicznych dostęp do załączników dwukrotnie przesłanych przez Epuap wraz z pismem z 21 września 2022r. oraz 11 października 2022r. jest niemożliwy. W piśmie z dnia 20 lutego 2023r. kurator Spółki wskazał, że nie jest umocowany do reprezentowania Spółki przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Warszawie w niniejszej sprawie, a wyłącznie do reprezentowania Spółki w postępowaniach podatkowych i w ich ewentualnym następstwie w postępowaniach sądowoadministracyjnych. Stwierdził, że kurator upoważniony jest wyłącznie do czynności wynikających z zaświadczenia o jego powołaniu. Następnie podał, że niniejsza sprawa nie jest mu znana, została zakończona przed ustanowieniem jego kuratorem i w zakresie postępowania III SA/Wa 486/22, Spółka nie ma organu uprawnionego do reprezentacji. Do pisma dołączył kopię odpisu postanowienia o ustanowieniu go kuratorem. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Stosownie do treści art. 58 § 1 pkt 5 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2023 r., poz. 259, dalej P.p.s.a.), sąd odrzuca skargę jeżeli jedna ze stron nie ma zdolności sądowej albo jeżeli skarżący nie ma zdolności procesowej, a nie działa za niego przedstawiciel ustawowy albo jeżeli w składzie organów jednostki organizacyjnej będącej stroną skarżącą zachodzą braki uniemożliwiające jej działanie. Przy czym, zgodnie z art. 31 § 1 zd. 1 P.p.s.a., jeżeli braki w zakresie zdolności sądowej lub procesowej albo w składzie właściwych organów dają się uzupełnić, sąd wyznaczy odpowiedni termin. Z powodu braku zdolności sądowej jednej ze stron albo zdolności procesowej skarżącego i niedziałania przedstawiciela ustawowego lub braku w składzie organów jednostki organizacyjnej będącej skarżącym, uniemożliwiającego jego działanie, sąd odrzuci skargę dopiero wówczas, gdy brak nie zostanie uzupełniony (art. 58 § 2 P.p.s.a.). Zgodnie zaś z art. 58 § 3 P.p.s.a., sąd odrzuca skargę postanowieniem. Odrzucenie skargi może nastąpić na posiedzeniu niejawnym. Wskazać należy, że zgodnie z art. 28 § 1 P.p.s.a. osoby prawne oraz jednostki organizacyjne mające zdolność sądową dokonują czynności w postępowaniu przez organy albo osoby uprawnione do działania w ich imieniu. Przy czym, przedstawiciel ustawowy lub organ albo osoby, o których mowa w art. 28, mają obowiązek wykazać swoje umocowanie dokumentem przy pierwszej czynności w postępowaniu (art. 29 P.p.s.a.). W niniejszej sprawie stroną skarżącą jest spółka z ograniczoną odpowiedzialnością – spółka kapitałowa posiadająca osobowość prawną. Jak wynika z akt sprawy, okolicznością bezsporną jest to, że w chwili wnoszenia skargi, tj. 3 lutego 2022 r. (data nadania) zarząd Spółki był nieobsadzony, gdyż jedyny członek zarządu – Prezes P.B. zmarł 9 stycznia 2022 r. Powyższe oznacza, że skarga do Sądu, została wniesiona przez jednostkę organizacyjną, która posiadała organ o składzie uniemożliwiającym jej działanie. Zgodnie bowiem z art. 201 § 1 ustawy z dnia 15 września 2000 r. Kodeks spółek handlowych (t. j. Dz. U. z 2020 r. poz. 1526 ze zm.), w spółce z ograniczoną odpowiedzialnością zarząd prowadzi sprawy spółki i reprezentuje spółkę. Zarząd składa się z jednego albo większej liczby członków (art. 201 § 1 k.s.h.). Taka sytuacja obligowała tutejszy Sąd do wezwania Strony do usunięcia braków w składzie organu uprawnionego do reprezentacji skarżącej Spółki, poprzez powołanie jej zarządu lub ustanowienie likwidatora. Przepis art. 58 § 1 pkt 5 P.p.s.a. stanowi bowiem, że sąd odrzuca skargę wniesioną przez taki podmiot, jednakże odrzucenie to musi zostać poprzedzone wezwaniem do uzupełnienia wymienionego braku (art. 58 § 2 P.p.s.a.). Brak w składzie zarządu w postaci nieobsadzenia zarządu jest usuwalny, gdyż co do zasady zarząd, jak wynika z art. 201 § 4 k.s.h., jest powoływany uchwałą wspólników. Do usunięcia tego braku Strona została wezwana za pośrednictwem pełnomocnika pismem z dnia 10 marca 2022 r. W piśmie tym wyraźnie wskazano jaki brak ma być usunięty, zakreślono w nim także 2-miesięczny termin na jego uzupełnienie oraz określono rygor niezachowania tego terminu. Podkreślić należy, że tutejszy Sąd jeszcze dwukrotnie przychylał się do wniosku Strony o przedłużenie terminu na uzupełnienie braku formalnego – finalnie do dnia 2 listopada 2022 r. Do tego czasu Spółka nie przedłożyła Sądowi oryginału lub uwierzytelnionego odpisu dokumentu, z którego wynika powołanie zarządu lub ustanowienie likwidatora Skarżącej. Pełnomocnik Skarżącej jedynie poinformował Sąd o ustanowieniu dla Spółki kuratora oraz o wypowiedzeniu pełnomocnictw przez ustanowionych w sprawie pełnomocników. Ustanowiony dla Spółki kurator, stwierdził natomiast, że nie jest umocowany do reprezentowania Spółki przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Warszawie w niniejszej sprawie, a wyłącznie do reprezentowania Spółki w postępowaniach podatkowych i w ich ewentualnym następstwie w postępowaniach sądowoadministracyjnych. Wskazał, że kurator upoważniony jest wyłącznie do czynności wynikających z zaświadczenia o jego powołaniu. Następnie podał, że niniejsza sprawa nie jest mu znana, została zakończona przed ustanowieniem go kuratorem i w zakresie postępowania III SA/Wa 486/22, Spółka nie ma organu uprawnionego do reprezentacji. Zgodnie z załączoną przez kuratora Spółki kopią odpisu postanowienia Sądu Rejonowego dla W. w W. [...] Wydział Gospodarczy Krajowego Rejestru Sądowego z dnia 5 lipca 2022r., Sąd Rejonowy ustanowił dla L. sp. z o.o. z siedzibą w W. kuratora w osobie adwokata K.P., na okres nieprzekraczający roku od daty wydania postanowienia, w postępowaniach podatkowych, a w razie potrzeby w sądowoadministracyjnych. Z wyżej wymienionej kopii odpisu postanowienia w sposób jednoznaczny wynika, że wniosek o ustanowienie kuratora dla L. sp. z o.o. z siedzibą w W. złożył Naczelnik [...] Urzędu Celno-Skarbowego w K. Jedynie na marginesie wskazać należy, że wzmianka kuratora o braku organu znajduje potwierdzenie w Informacji odpowiadającej odpisowi pełnemu z Rejestru Przedsiębiorców KRS według stanu na dzień 13 marca 2023r., z której wynika, że Spółka nadal nie ma powołanych żadnych osób piastujących funkcję w organach. Należy zauważyć, że stosownie do treści art. 31 § 1 zd. 1 P.p.s.a., nakazującej wyznaczenie przez sąd odpowiedniego terminu, wynika, że przy wyznaczaniu terminu należy uwzględniać charakter braków i realny czas niezbędny do ich uzupełnienia. W ocenie Sądu, wyznaczony termin był terminem realnym, aby przeprowadzić procedurę mającą na celu powołanie zarządu Spółki, ustanowić likwidatora, czy chociażby przedłożyć dokumenty dowodzące skuteczne przeprowadzenie tejże procedury. W konsekwencji stwierdzić należy, że w zakreślonym przez Sąd terminie nie nadesłano uchwały stosownego organu Spółki konstytuującego jej zarząd, jak również nie ustanowiono likwidatora. Zgodnie z art. 232 § 1 pkt 1 P.p.s.a. sąd z urzędu zwraca stronie cały uiszczony wpis od pisma odrzuconego lub cofniętego do dnia rozpoczęcia rozprawy. Postanowienie w przedmiocie zwrotu wpisu może być wydane na posiedzeniu niejawnym (art. 232 § 2 P.p.s.a.). W tym stanie rzeczy, działając na podstawie art. 58 § 1 pkt 5 w związku z § 3 P.p.s.a., Sąd orzekł, jak w punkcie pierwszym sentencji postanowienia. Zaś o zwrocie uiszczonego przez Skarżącą wpisu od skargi Sąd, w punkcie drugim sentencji postanowienia, orzekł na podstawie art. 232 § 1 pkt 1 i § 2 P.p.s.a.