III SA/Wa 499/12

PostanowienieWSA w Warszawie2012-05-23

Skład orzekający: Maciej Kurasz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy spółka z ograniczoną odpowiedzialnością, która wykazała trudną sytuację finansową, brak przychodów i majątku, ale jednocześnie wykazała zysk w poprzednim roku obrotowym i posiada kapitał zakładowy, może uzyskać prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych?
Ratio decidendi
Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością może uzyskać prawo pomocy w zakresie częściowego zwolnienia od kosztów sądowych, jeśli wykaże, że nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania. Sąd, analizując sytuację finansową spółki, w tym przychody, koszty, posiadany majątek oraz wysokość wpisu sądowego, może przyznać zwolnienie od wpisu od skargi, uznając, że spółka wykazała uzasadnione trudności w pokryciu pełnych kosztów.
Stan faktyczny
Skarżąca spółka D. sp. z o.o. wniosła o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych lub częściowego zwolnienia, wskazując na trudną sytuację finansową spowodowaną brakiem płatności od kontrahentów i umorzeniem postępowań egzekucyjnych. Spółka nie posiada majątku trwałego, a jej rachunek bankowy był zajęty. Referendarz sądowy odmówił przyznania prawa pomocy, jednak spółka złożyła sprzeciw, podkreślając brak majątku i trudności w zapłacie kosztów. Sąd rozpoznał sprawę po sprzeciwie.
Rozstrzygnięcie
1) przyznano prawo pomocy w zakresie zwolnienia od wpisu sądowego od skargi, 2) odmówiono przyznania prawa pomocy w pozostałym zakresie.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Maciej Kurasz, , po rozpoznaniu w dniu 23 maja 2012 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku D. sp. z o.o. z siedzibą w J. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych ewentualnie częściowe zwolnienie od kosztów sądowych sprawy ze skargi D. sp. z o.o. z siedzibą w J. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] grudnia 2011 r. nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usługa za poszczególne miesiące od grudnia 2005 r. do grudnia 2006 r. postanawia: 1) przyznać prawo pomocy w zakresie zwolnienia od wpisu sądowego od skargi, 2) odmówić przyznania prawa pomocy w pozostałym zakresie Skarżąca spółka D. sp. z o.o. na urzędowym formularzu PPPr, wniosła o zwolnienie, ewentualnie częściowe zwolnienie od kosztów sądowych. Wskazała, iż wskutek kryzysu gospodarczego nie ma obecnie żadnych przychodów z działalności. Trudna sytuacja Skarżącej nie wynika z niechęci do regulowania należności, ale z braku płatności od kontrahentów. Postępowania egzekucyjne prowadzone przeciwko niewypłacalnym kontrahentom nie przynoszą pożądanych rezultatów. Skarżąca nie posiada majątku trwałego (ruchomości czy nieruchomości), nie posiada też towarów. W grudniu 2011 r. urząd skarbowy zajął jej rachunek bankowy, na którym nie znajdowały się żadne środki finansowe. Zajęto także wierzytelności. Wysokość kapitału zakładowego Skarżąca oznaczyła na kwotę 50.000 zł. Zysk za ostatni rok obrotowy wyniósł 79.823,21 zł. Skarżąca dołączyła zawiadomienie o zajęciu rachunku bankowego oraz wyciąg z tego rachunku. W odpowiedzi na wezwanie referendarza sądowego przesłała odpisy zeznań podatkowych, rachunek zysków i strat, deklaracje VAT-7, zestawienie wierzytelności i zobowiązań, wyciągi bankowe. Wyjaśniła także, że obecnie brak jest innych zajęć niż zajęcie rachunku bankowego. Postanowieniem z 27 kwietnia 2012 r. referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie odmówił Skarżącej przyznania prawa w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Pismem z 11 maja 2012 r., Skarżąca złożyła sprzeciw od ww. postanowienia referendarza sądowego. Skarżąca podkreśliła, iż brak możliwości zapłaty kosztów sadowych wynika przede wszystkim w trudnej sytuacji Spółki, która to spowodowała jest brakiem płatności ze strony kontrahentów. Wskazała, iż postępowanie egzekucyjne prowadzone przeciwko dłużnikom Spółki nie przyniosły efektów w postaci zaspokojenia wierzyciela i z uwagi na bezskuteczność zostały umorzone. W ocenie spółki brak majątku trwałego w sposób znaczny uniemożliwia Spółce zapłaty kosztów sądowych w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: W myśl art. 260 zdanie pierwsze ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012, poz. 270, powoływanej dalej jako "P.p.s.a.") – w razie wniesienia sprzeciwu, który nie został odrzucony, postanowienie, przeciwko któremu został on wniesiony traci moc, a sprawa będąca przedmiotem sprzeciwu podlega rozpoznaniu przez sąd na posiedzeniu niejawnym. Przyjętą regułą jest, iż obowiązkiem stron jest ponoszenie kosztów związanych z udziałem w postępowaniu. Przyznanie prawa pomocy jest instytucją wyjątkową, przysługującą jedynie w sytuacjach, gdy poniesienie kosztów przez stronę spowodowałoby u niej znaczący uszczerbek w środkach finansowych. Zgodnie z art. 246 § 2 pkt 2 P.p.s.a. przyznanie prawa pomocy osobie prawnej w zakresie częściowym przysługuje gdy wykaże, że nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania. Stosownie do treści art. 245 § 3 tej ustawy prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego (...). W rozpoznawanej sprawie strona skarżąca złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, gdyż wniosła o zwolnienie od kosztów sądowych lub częściowe zwolnienie od kosztów sądowych. Mając na uwadze powołane regulacje prawne i wynikające z nich zasady, jakimi należy kierować się rozpoznając wniosek o przyznanie prawa pomocy, a także wysokość kosztów sądowych, które na obecnym etapie postępowania stanowi wpis od skargi w wysokości 24.906 zł oraz jak również wynikające z nadesłanych dokumentów pozwalają uznać, że sytuacja Skarżącej uzasadnia przyznanie jej prawa pomocy w zakresie częściowym, tj. zwolnienia od wpisu od skargi. Wskazać trzeba, że Spółka prowadzi cały czas działalność gospodarczą i uzyskuje przychody. Ponadto z przedstawionego zeznania o wysokości osiągniętego dochodu poniesionej straty przez podatnika podatku dochodowego od osób prawnych PIT-8 wynika, że w 2011 r. Spółka osiągnęła przychód w wysokości 164.638,61 zł, dochód natomiast wyniósł 98.240,94 zł. Jednocześnie w chwili obecnej spółka nie osiąga żadnych przychodów oraz nie zatrudnia pracowników. Ponadto organ egzekucyjny dokonał zajęcia rachunku bankowego spółki na kwotę 1.710.635,79 zł. W ocenie Sądu, Skarżąca wykazała, że nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania. Zasadnym jest zatem przyznanie Skarżącej prawa pomocy w zakresie częściowym, tj. w zakresie zwolnienia od wpisu sądowego od skargi. Sąd, mając na uwadze powyższe oraz treść art. 243 § 1 w związku z art. 245 § 3, art. 260 w związku z art. 246 § 2 pkt 2 P.p.s.a., orzekł, jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło