III SA/Wa 500/18

WyrokWSA w Warszawie2018-11-14

Skład orzekający: sędzia WSA Jarosław Trelka, sędzia WSA Matylda Arnold – Rogiewicz, sędzia WSA Honorata Łopianowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy samo złożenie wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji administracyjnej, rozpatrywanego przez sąd administracyjny, powoduje niedopuszczalność postępowania egzekucyjnego lub brak wymagalności obowiązku wynikającego z tej decyzji?
Ratio decidendi
Samo złożenie wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji administracyjnej, nawet jeśli jest rozpatrywane przez sąd administracyjny, nie powoduje niedopuszczalności postępowania egzekucyjnego ani braku wymagalności obowiązku wynikającego z tej decyzji. Egzekucja może być prowadzona, dopóki sąd nie wyda postanowienia o wstrzymaniu wykonania decyzji.
Stan faktyczny
Spółka I. I. sp. z o.o. zaskarżyła postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej utrzymujące w mocy postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego odrzucające zarzuty w sprawie postępowania egzekucyjnego. Postępowanie egzekucyjne zostało wszczęte na podstawie ostatecznej decyzji określającej zobowiązanie podatkowe w VAT. Spółka podniosła zarzuty niedopuszczalności egzekucji, argumentując, że złożyła wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji podatkowej, który był rozpatrywany przez WSA. Organy egzekucyjne i Dyrektor IAS uznały zarzuty za nieuzasadnione, wskazując, że wniosek o wstrzymanie wykonania nie wstrzymuje egzekucji.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Jarosław Trelka (sprawozdawca), Sędziowie sędzia WSA Matylda Arnold – Rogiewicz, sędzia WSA Honorata Łopianowska, po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 14 listopada 2018 r. sprawy ze skargi I. I. sp. z o.o. w J. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w [...] z dnia [...] grudnia 2017 r. nr [...] w przedmiocie zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym oddala skargę Decyzją z [...] kwietnia 2017 r. Naczelnik [...] Urzędu Celno-Skarbowego w B. określił wobec [...] sp. z o.o. z siedzibą w J. ("Spółka", "Strona", "Skarżąca") kwotę nadwyżki podatku naliczonego na należnym do przeniesienia na następny okres rozliczeniowy za kwiecień 2014 r. oraz kwoty zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i usług za okresy od maja 2014 r. do kwietnia 2015 r. Decyzją z [...] lipca 2017 r. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w W. ("DIAS", "Dyrektor") utrzymał ww. decyzję organu pierwszej instancji w mocy. W dniu [...] września 2017 r., na podstawie wyżej wymienionej decyzji, Naczelnik [...] Urzędu Skarbowego w R. ("NUS") wystawił tytuł wykonawczy obejmujący zobowiązanie podatkowe w podatku od towarów i usług za październik 2014 w kwocie należności 308 406 zł i odsetki w kwocie 68 339, 40 zł. W tym też dniu zajęcia zabezpieczające inne wierzytelności pieniężne w [...] Urzędzie Skarbowym w R. z 24 maja 2016 r. oraz z 29 lipca 2016 r. przekształciły się w zajęcia egzekucyjne. NUS trzema zawiadomieniami z [...] września 2017 r. dokonał odpowiednio zajęcia wierzytelności u kontrahenta Spółki, jakim jest [...] S.A., zajęcia rachunku bankowego Spółki w Banku [...] SA i [...] SA. Natomiast dwoma zawiadomieniami z 7 września 2017 r. dokonano zajęcia rachunku bankowego w [...] S.A. i w Banku [...] S.A. Dłużnik zajętej wierzytelności, jakim jest [....] S.A., otrzymał zawiadomienie w dniu 7 września 2017 r., a pismem z 8 września 2017 r. poinformował organ egzekucyjny o uznaniu zajęcia i przekazywaniu zajętych kwot w terminie płatności faktur na podane w zajęciu konto. Banki [...] SA. i Bank [...] SA otrzymały zawiadomienia - odpowiednio - [...] września 2017 r. oraz 4 września 2017 r., a nadto poinformowały organ egzekucyjny o przeszkodzie w realizacji zajęcia ze względu na brak środków. Z kolei Banki [...] S.A. i Bank [...] S.A. otrzymały zawiadomienia w dniu 7 września 2017 r., przy czym [...] S.A. poinformował organ egzekucyjny o przeszkodzie w realizacji zajęcia ze względu na zbieg egzekucji administracyjnych. Z akt sprawy wynika, iż NUS dokonywał aktualizacji przedmiotowych zajęć. Spółka otrzymała zawiadomienia z 1 września 2017 r. wraz z odpisem tytułu wykonawczego w dniu 8 września 2017 r. Natomiast zawiadomienia z 7 września 2017 r. przez adresata niepodjęte w terminie wróciły do [...] Urzędu Skarbowego w R. Pismem z 15 września 2017 r. Skarżąca, na podstawie art. 33 § 1 pkt 2 i 6 ustawy z 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2017 r., poz. 1201 ze zm., dalej "ustawa" lub "upea") wniosła zarzuty w sprawie postępowania egzekucyjnego prowadzonego na podstawie tytułu wykonawczego z [...] września 2017 r., wnosząc o umorzenie postępowania egzekucyjnego. NUS, postanowieniem z [...] października 2017 r., uznał zgłoszone zarzuty za nieuzasadnione. Zażaleniem z 27 października 2017 r. Strona zaskarżyła ww. postanowienie. Postanowieniem z [...] grudnia 2017 r. DIAS utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie. W uzasadnieniu postanowienia Dyrektor stwierdził, że decyzja z [...] lipca 2017 r., na co wskazuje również jej pouczenie, jest decyzją ostateczną. Zgodnie z art. 239e ustawy z 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2017 r., poz. 201 ze zm., dalej "Op"), decyzja ostateczna podlega wykonaniu, chyba że wstrzymano jej wykonanie. DIAS zauważył, iż Strona zaskarżyła przedmiotową decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie i nie nastąpiło jej wstrzymanie, więc podlega ona wykonaniu, a tym samym określony nią obowiązek jest wymagalny. DIAS podał, że nie można także uznać, iż w związku ze złożeniem wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji ostatecznej i trwającym postępowaniem w tej sprawie przed sądem obowiązek określony tą decyzją jest niewymagalny i zachodzi niedopuszczalność egzekucji administracyjnej do momentu wydania rozstrzygnięcia przez sąd. Ponadto, w kontekście powyższego, w ocenie Dyrektora, niezasadny jest także zarzut niedopuszczalności egzekucji administracyjnej (art. 33 § 1 pkt 6), który strona zgłosiła ze wskazaniem na tę samą okoliczność, tj. wniesienie do sądu o wstrzymanie wykonania decyzji. W odniesieniu do zarzutu niedopuszczalności egzekucji administracyjnej wynikającego z art. 33 § 1 pkt 6 upea DIAS wskazał, iż egzekucja administracyjna jest niedopuszczalna z przyczyn podmiotowych, gdy przepisy prawa wyłączają prowadzenie egzekucji wobec zobowiązanego, a także z przyczyn przedmiotowych, gdy obowiązek wynika np. z decyzji nieostatecznej. W postępowaniu egzekucyjnym nie zaszła jednak przesłanka niedopuszczalności egzekucji administracyjnej ze względów podmiotowych z uwagi na fakt, iż do Spółki nie odnosi się żaden z wyjątków przewidzianych w art. 14 upea, jak i przedmiotowych, gdyż egzekwowany w przedmiotowym postępowaniu egzekucyjnym obowiązek wynika z decyzji ostatecznej. Skarżąca zaskarżyła postanowienie opisane w komparycji niniejszego wyroku. Zarzuciła rozstrzygnięciu naruszenie: 1. art. 33 § 1 pkt 2 upea, polegające na prowadzeniu czynności egzekucyjnych pomimo, iż skarżąca w treści skargi na decyzję z [...] lipca 2017 r., będącej podstawą prawną obowiązku, złożyła wniosek o wstrzymanie wykonalności ww. rozstrzygnięcia ze względu na trudne do odwrócenia skutki egzekucji zobowiązania podatkowego, 2. art. 33 § 1 pkt 6 upea, polegające na prowadzeniu przedmiotowego postępowania egzekucyjnego pomimo, iż jego prowadzenie jest niedopuszczalne z uwagi na rozpatrywanie przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wniosku o wstrzymanie wykonalności decyzji DIAS z [...] lipca 2017 r. W odpowiedzi na skargę DIAS wniósł o jej oddalenie i powtórzył, że sam wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji nie powoduje stanu niedopuszczalności egzekucji i nie skutkuje brakiem wymagalności dochodzonego obowiązku. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Ocenie sądu podlega zgodność aktów, w tym kończących postępowanie lub podlegających zaskarżeniu zażaleniem postanowień wydanych w postępowaniu administracyjnym lub egzekucyjnym, z prawem procesowym i materialnym, obowiązującym w dacie wydania postanowienia. Zgodnie natomiast z art. 134 § 1 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm., dalej "Ppsa"), sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (z zastrzeżeniem nieistotnym dla sprawy). Skarga nie zasługiwała na uwzględnienie. Oczywiście trafnie odnotował Dyrektor, powołując się na art. 239e Ordynacji podatkowej oraz art. 61 § 1 Ppsa, że wniesienie do sądu administracyjnego skargi na decyzję nie wstrzymuje wykonania tej decyzji. Decyzja taka jest przecież nadal ostateczna, przez co wymaga wykonywania. Stanowisko prezentowane przez Spółkę jawnie przeczy tej zasadzie, oznacza ono wręcz, że samo wniesienie skargi wraz z wnioskiem o wstrzymanie wykonania decyzji uniemożliwia takie wykonanie zaskarżonej decyzji. Należy przypomnieć, że możliwość wykonania decyzji w związku z wnioskiem o zastosowanie ochrony tymczasowej odpada tylko wtedy, gdy sąd administracyjny wyda w tej kwestii pozytywne dla podatnika postanowienie. Wcześniej, przed wydaniem takiego postanowienia, zaskarżona decyzja może, a nawet powinna być egzekwowana, zaś samo złożenie wniosku o wstrzymanie jej wykonania niczego w tym zakresie nie zmienia. Niezasadność argumentacji Skarżącej przejawia się także i w tym, że w razie zaaprobowania tej argumentacji wykonanie decyzji praktycznie byłoby niemożliwe. Otóż, jak wiadomo, wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji można zgłosić na każdym etapie postępowania sądowego, można go też składać wielokrotnie, o ile zmienią się okoliczności faktyczne sprawy. Ponadto rozpoznanie przez sąd skargi powinno być poprzedzone prawomocnym zakończeniem postępowania incydentalnego w przedmiocie ochrony tymczasowej. Zatem gdyby przyjąć, że sam wniosek o wstrzymanie wykonania wyklucza wykonanie decyzji, to poprzez wielokrotne, nawet oczywiście niezasadne wnioski podatnik uzyskałby stan prawnej gwarancji, że decyzja nie będzie wykonywana. Jak widać, stanowisko Spółki jawnie prowadzi do możliwości legalnej obstrukcji postępowania egzekucyjnego i sądowego. Organy słusznie więc wskazały, że samo złożenie wniosku na podstawie art. 61 § 3 Ppsa nie skutkuje stanem braku wymagalności obowiązku wynikającego z decyzji, ani niedopuszczalnością egzekucji w rozumieniu art. 33 § 1 pkt 2 i 6 ustawy. Z tego względu zarzuty Spółki prawidłowo uznano za niezasadne. Wobec powyższego, na podstawie art. 151 Ppsa, Sąd oddalił skargę, orzekając w trybie uproszczonym na podstawie art. 119 pkt 3 Ppsa.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło