III SA/Wa 508/11

WyrokWSA w Warszawie2011-10-10

Skład orzekający: Katarzyna Golat, Alojzy Skrodzki, Beata Sobocha

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy decyzja ustalająca wysokość podatku od nieruchomości może być oparta na wydruku z kartoteki lokali, który nie spełnia wymogów dokumentu urzędowego?
Ratio decidendi
Decyzja ustalająca podatek od nieruchomości oparta na dokumencie, który nie spełnia wymogów dokumentu urzędowego, jest wadliwa i podlega uchyleniu. Dane zawarte w ewidencji gruntów i budynków mają walor dokumentu urzędowego i stanowią podstawę wymiaru podatku, a brak prawidłowego uwierzytelnienia takiego dokumentu narusza przepisy proceduralne i materialne, co może mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Stan faktyczny
Prezydent Miasta W. wydał decyzję ustalającą wysokość podatku od nieruchomości za 2010 rok dla kilku podatników, w tym za lokal mieszkalny i garaż podziemny. Podatnicy złożyli odwołanie, kwestionując klasyfikację garażu jako budynku pozostałego, wskazując, że garaż jest częścią budynku mieszkalnego. Samorządowe Kolegium Odwoławcze uchyliło decyzję organu pierwszej instancji i ustaliło niższą wysokość podatku. Prokurator wniósł skargę do WSA, zarzucając błędną kwalifikację garażu jako nieruchomości mieszkalnej. Sąd rozpoznał sprawę i stwierdził, że decyzja opierała się na niewłaściwie uwierzytelnionym dokumencie z kartoteki lokali.
Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. i stwierdził, że uchylona decyzja nie może być wykonana w całości.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodnicząca Sędzia WSA Katarzyna Golat, Sędziowie Sędzia WSA Alojzy Skrodzki (sprawozdawca), Sędzia WSA Beata Sobocha, Protokolant referent stażysta Agata Próchniewska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 października 2011 r. sprawy ze skargi Prokuratora Rejonowego Prokuratury Rejonowej W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] czerwca 2010 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia wysokości zobowiązania w podatku od nieruchomości za 2010 r. 1) uchyla zaskarżoną decyzję, 2) stwierdza, że uchylona decyzja nie może być wykonana w całości. Zaskarżoną decyzją Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. na podstawie art. 233 § 2 lit. a ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz.U. z 2005 r. Nr 8 poz. 60 ze zm.) uchyliło w całości decyzję Prezydenta Miasta W. z dnia [...] lutego 2010 r. i ustaliło F. C., M. M., A. C., J. B. wysokość podatku od nieruchomości na rok 2010 z tytułu posiadania nieruchomości położonej w W. przy ul. F. [...] m [...] w wysokości 114 zł. Z akt sprawy wynika, że Prezydent Miasta W. decyzją z dnia [...] lutego 2010 r. w oparciu o art. 207 § 1 w zw. z art. 21 § 1 pkt 2 O.p. w zw. z art. 1c, art. 2-6 ustawy z 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (Dz. U. z 2006 r. Nr 121, poz. 844 ze zm.), przywoływanej dalej jako "u.p.o.l." oraz na podstawie uchwały Rady Miasta Stołecznego Warszawy z 26 listopada 2009 r. w sprawie ustalenia stawki podatku od nieruchomości na 2010 r. (Dz. Urz. Woj. Mazow. Nr 207 poz. 6121) ustalił F. C., M. M., A. C., J. B. wymiar podatku od nieruchomości na 2010 r. z tytułu posiadania nieruchomości (lokal mieszkalny, garaż podziemny) położonej w W. przy ul. F. [...] m [...] w wysokości 273 zł. Organ wskazał, iż wysokość podatku ustalono na podstawie danych z ewidencji gruntów i budynków. Podatnicy – A. C. i M. M. złożyli od powyższej decyzji odwołanie. Wskazali, iż uznano garaż podziemny z wyznaczonymi miejscami postojowymi jako niestanowiący części budynku mieszkalnego i opodatkowano stawką podatku właściwą dla budynków pozostałych. Podatnicy podnieśli, iż garaż stanowi integralną cześć budynku mieszkalnego, znajduje się w tym samym budynku co lokal mieszkalny i zajmuje powierzchnie mniejszą niż połowa całego budynku. Decyzją z dnia [...] czerwca 2010 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. uchyliło w całości decyzję organu I instancji i ustaliło wysokość podatku od nieruchomości na rok 2010 z tytułu posiadania nieruchomości położonej w W. przy ul. F. [...] m [...] w wysokości 114 zł. W uzasadnieniu organ odwoławczy przytoczył brzmienie art. 21 ustawy – Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz. U. z 2005 r. Nr 240, poz. 2027) wskazując, iż podstawowym kryterium zaliczania do przedmiotu opodatkowania podatkiem od nieruchomości jest klasyfikacja w ewidencji gruntów i budynków, w której to ewidencji zawarte są dane stanowiące podstawę wymiaru podatków i świadczeń. SKO wskazało, iż błędnie organ I instancji przyjął dla opodatkowania miejsca postojowego w garażu wielostanowiskowym znajdującym się w kondygnacji podziemnej budynku mieszkalnego wielorodzinnego stawkę jak dla "budynków pozostałych". W ocenie SKO dla tego przedmiotu opodatkowania winna być zastosowana stawka jak dla budynków i ich części "mieszkalnych". Zdaniem SKO dla celów podatkowych garaż znajdujący się w bryle budynku mieszkalnego zalicza się w całości do pomieszczeń znajdujących się w budynku, a związanych z szeroko rozumianą funkcją zamieszkiwania. Garaże wolnostojące kwalifikowane są natomiast do tzw. grupy "pozostałe budynki" i podlegają opodatkowaniu według stawek określonych w dyspozycji w art. 5 ust. 1 pkt 2e u.p.o.l. Skargę od powyższej decyzji wniósł do tutejszego Sądu Prokurator Prokuratury Rejonowej W., wnosząc o jej uchylenie. Prokurator podniósł zarzut naruszenia przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, tj. art. 5 ust. 1 pkt e) u.p.o.l. przez błędne ustalenie, że garaż wielostanowiskowy stanowiący odrębną nieruchomość winien zostać zakwalifikowany przy obliczaniu podatku jako nieruchomość mieszkalna, lub jej część przynależna w myśl art. 5 ust. 1 pkt 2 a podczas gdy garaż jako lokal stanowiący odrębną nieruchomość nie jest lokalem mieszkalnym ani pomieszczeniem przynależnym do lokalu winien być klasyfikowany jako nieruchomość pozostała zgodnie z art. 5 ust. 1 pkt 2 e) u.p.o.l. Skarżący wskazał, że z przytoczonych w treści niniejszej skargi definicji pojęć zbliżonych do "budynku mieszkalnego" można wysnuć wniosek, że o tym czy garaż względnie miejsce postojowe powinien być opodatkowany podatkiem od nieruchomości, przy zastosowaniu stawki podatkowej od budynków lub ich części pozostałych, czy też jak od budynków lub ich części mieszkalnych decyduje to, że garaż stanowi część budynku mieszkalnego, czy też jest on odrębnym od budynku mieszkalnego obiektem budowlanym. Należy podkreślić, że dyspozycja art. 5 ust. 1 pkt 2 u.p.o.l. wskazuje, że stawki podatkowe dotyczą nie tylko całych budynków ale również ich poszczególnych części, w zależności od sposobu wykorzystania. Lokale mieszkalne wraz z pomieszczeniami przynależnymi będą opodatkowane wedle stawek przewidzianych dla budynków mieszkalnych, lokale u przedsiębiorców wedle stawek związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej, zaś inne lokale - co do zasady według stawek tzw. "pozostałych", do których winien zostać zakwalifikowany garaż jako lokal stanowiący odrębną nieruchomość albowiem nie jest lokalem mieszkalnym ani też pomieszczeniem przynależnym do takowego lokalu, nie znajduje się także w posiadaniu przedsiębiorcy. Do skargi Skarżący dołączył opinię prawną z dnia 21 maja 2009 r. dotyczącą zasad opodatkowania podatkiem od nieruchomości garaży w budynkach mieszkalnych sporzadzoną przez prof. dr hab. L. E.. W konsekwencji, skoro podatnicy na podstawie umowy zawartej w akcie notarialnym z 1 grudnia 2008 r. nabyli udziały wynoszące po 1/82 części w prawie do korzystania i pobierania pożytków z miejsca postojowego nr [...], co zdaniem Skarżącego potwierdza charakter niemieszkalny garażu, w którym to garażu zlokalizowane są miejsca postojowe oraz garaż podziemny stanowi odrębną nieruchomość lokalu niemieszkalnego. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie, podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje; Skarga okazała się zasadna. Spór w niniejszej sprawie dotyczył zasadności opodatkowania miejsca postojowego stawką podatku właściwą dla budynków pozostałych. Rozstrzygając ten spór Sąd uznał skargę za zasadną, aczkolwiek nie z powodu zarzutów zawartych w skardze. Przede wszystkim Sąd zauważa, iż wskazanie wprost w u.p.o.l. na dane w ewidencji gruntów i budynków koresponduje z regulacjami zawartymi w ustawie z dnia 17 maja 1989 r. prawo geodezyjne i kartograficzne (tekst jedn. z 2005 r. Dz. U. nr 240, poz. 2027 ze zm. dalej zwane "P.g.k."). W art. 21 tej ustawy przewidziano, że podstawę między innymi wymiaru podatków stanowią dane zawarte w ewidencji gruntów i budynków. Należy podzielić pogląd, że przepis art. 2 ust. 2 u.p.o.l. nie pozostawia wątpliwości, iż w zakresie wymiaru podatku od nieruchomości wiążąca dla organów podatkowych jest klasyfikacja budynków wynikająca z wyżej wskazanej ewidencji. Ponadto, dodać trzeba, iż dane zawarte w ewidencji budynków mają walor dokumentu urzędowego, o którym mowa w art. 194 O.p i stanowią dowód tego, co zostało w nich stwierdzone. Co prawda, jak się podkreśla w doktrynie, pojęcie dokumentu urzędowego nie zostało jednoznacznie zdefiniowane, niemniej z art. 194 § 1 O.p. można wyprowadzić wniosek, że dokumentem urzędowym jest dokument spełniający łącznie następujące przesłanki: został sporządzony w formie określonej przepisami prawa oraz sporządziły go powołane do tego organy władzy publicznej. Nie ulega wątpliwości, że dokumentem urzędowym w rozumieniu komentowanego przepisu są ewidencje budynków. Natomiast szczegółowe zasady prowadzenia ewidencji budynków uregulowane zostały w rozporządzeniu w sprawie ewidencji gruntów i budynków, które wydane zostało na podstawie delegacji ustawowej zawartej w art. 26 ust. 2 P.g.k. Otóż, w myśl § 52 ust. 1 rozporządzenia w sprawie ewidencji gruntów i budynków, komputerowe wydruki i wyrysy (...) uwierzytelnia starosta przez opatrzenie odpowiednią klauzulą, natomiast według § 52 ust. 2 ww. rozporządzenia treść i formę wypisów oraz wyrysów, a także treść zamieszczanych na nich klauzul określa załącznik nr 5 do rozporządzenia określający treść i formę wypisu oraz wyrysu z operatu ewidencyjnego oraz klauzul związanych z ich uwierzytelnieniem (dalej: załącznik nr 5). Zgodnie z ust. 3 wypisy z kartoteki budynków, kartoteki lokali oraz rejestru budynków i rejestru lokali zawierają informacje i oznaczenia wymienione w ust. 1 pkt 1-3 i pkt 17-20 załącznika nr 5 oraz dane zawarte w odpowiednich raportach danych ewidencyjnych. Stosownie zaś do ust. 1 pkt 18, 19 i 20 załącznika nr 5, treść wypisu z rejestru lokalu stanowią m.in. nazwisko i imię osoby, która wykonała dokument, oraz jej podpis, pieczęć urzędową organu, a także podpis osoby reprezentującej organ lub osoby upoważnionej przez ten organ oraz datę złożenia podpisu. Przenosząc powyższe na grunt rozpoznanej sprawy, Sąd stwierdził, że znajdujący się w aktach podatkowych bliżej nieokreślony wydruk zatytułowany Informacja z kartoteki lokalu z 16 marca 2010 r. nie spełnia wyżej przedstawionych wymagań dla dokumentu urzędowego i jego uwierzytelnienia. Przywołany wydruk zawiera wprawdzie wydrukowane imię i nazwisko osoby, która go sporządziła (K. K.), jednakże wbrew ust. 1 pkt 18 załącznika nr 5 brakuje podpisu osoby sporządzającej, brak jest także pieczęci urzędowej organu (ust. 1 pkt 19 załącznika nr 5) oraz podpisu osoby reprezentującej organ lub osoby upoważnionej przez ten organ oraz daty złożenia podpisu (ust. 1 pkt 20 załącznika nr 5). W takim stanie rzeczy nie można więc uznać, że znajdujący się w aktach sprawy wydruk zatytułowany "Informacja z kartoteki lokali" stanowi dokument urzędowy w świetle art. 194 O.p. Brak natomiast jednego z kluczowych dowodów niezbędnych do ustalenia wymiaru podatku od nieruchomości, czyniło wadliwym ustalenie stanu faktycznego sprawy, a tym samym naruszało art. 122 i art. 187 § 1 O.p. w sposób, który mógł mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Sąd uchylając niniejszą decyzję nie stwierdził jednocześnie wystąpienia przesłanek do zastosowania art. 106 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm., dalej: P.p.s.a.), czyli przeprowadzenia z urzędu dowodu uzupełniającego z dokumentu, tj. oryginału wypisu z kartoteki lokali odnośnie przedmiotowego lokalu. W myśl bowiem art. 106 § 3 P.p.s.a przeprowadzenie dowodu z dokumentów przez sąd pierwszej instancji jest możliwe, o ile spełnione są łącznie dwa warunki: po pierwsze, jest to niezbędne do wyjaśnienia istotnych wątpliwości oraz po drugie, nie spowoduje nadmiernego przedłużenia postępowania. Tymczasem dla właściwego rozstrzygnięcia w rozpoznawanej sprawie i stwierdzenia, że dokument, na którym oparły się organy podatkowe nie spełnia wymagań, o których mowa w art. 194 § 1 O.p. i z tychże powodów nie mogą stanowić podstawy decyzji ustalającej podatek. Brak ustalenia w sprawie istotnych, z punktu widzenia ustalenia prawidłowego podatku, danych, czyni zbędnym na tym etapie odnoszenie się do merytorycznych zarzutów zawartych w skardze. Mając powyższe na uwadze Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c w związku z art. 135 P.p.s.a. orzekł jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło