III SA/Wa 521/17
PostanowienieWSA w Warszawie2017-04-03
Skład orzekający: Agnieszka Grzelak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy spółka, która zawiesiła działalność gospodarczą i posiada środki na lokatach terminowych, może zostać zwolniona z kosztów sądowych w postępowaniu administracyjnym?Ratio decidendi
Spółka nie wykazała braku środków na uiszczenie kosztów sądowych, mimo trudnej sytuacji finansowej i zawieszenia działalności, ponieważ posiadała znaczące środki na lokatach terminowych, które wielokrotnie przewyższały należny wpis sądowy. Zgodnie z art. 246 § 2 pkt 2 P.p.s.a., osoba prawna może domagać się częściowego prawa pomocy, jeśli wykaże brak środków na pełne koszty, jednakże posiadanie środków na lokatach terminowych wyklucza taką możliwość w tym przypadku.Stan faktyczny
Spółka D. Sp. z o.o. wniosła o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, wskazując na trudną sytuację finansową spowodowaną decyzjami wymiarowymi na znaczną kwotę oraz utratą zdolności prowadzenia działalności przez spółkę matkę. Mimo posiadania na rachunku bankowym kwoty 210.000 zł, została ona skonsumowana na poczet decyzji. Spółka zawiesiła działalność gospodarczą, a jej rachunki były przedmiotem egzekucji. Dołączyła dokumentację potwierdzającą zawieszenie działalności i operacje bankowe.Rozstrzygnięcie
Postanowiono odmówić przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych.Pełny tekst orzeczenia
Starszy referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie – Agnieszka Grzelak po rozpoznaniu w dniu 3 kwietnia 2017 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku D. Sp. z o.o. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi D. Sp. z o.o. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] grudnia 2016 r. nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za okresy rozliczeniowe od października do grudnia 2011r. r. postanawia odmówić przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych
D. Sp. z o.o. (dalej – "Skarżąca", "Spółka") wniosła o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Spółka wyjaśniła, że nie ma dostatecznych środków na poniesienie kosztów postępowania. Wskazała, że jej niezwykle trudna sytuacja finansowa powstała w związku z okolicznościami od niej niezależnymi. Skarżąca jest Spółką powiązaną i zależną od Spółki D. S.A., która również pozostaje w bardzo trudnej sytuacji finansowej. Spółka D. S.A. w ciągu czterech lat całkowicie utraciła zdolność prowadzenia bieżącej działalności operacyjnej. Wobec D. S.A. prowadzonych było 5 postępowań kontrolnych, które zakończyły się wydaniem decyzji wymiarowych na kwotę przeszło 39.000.000 zł. plus odsetki.
Skarżąca wskazała, że co prawda na koniec grudnia na rachunku bankowym posiadała kwotę 210.000 zł, jednakże kwota ta została w całości skonsumowana w związku z nadaniem rygoru natychmiastowej wykonalności decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego W.
Z oświadczenia o majątku i dochodach wynika, że Skarżąca posiada kapitał zakładowy w wysokości [...] zł oraz wartość środków trwałych w kwocie 495.650 zł. Skarżąca poniosła stratę w wysokości 159.000 zł.
Na wezwanie referendarza sądowego Skarżąca wyjaśniła, że 1 lutego 2017 r. zawiesiła działalność gospodarczą, do czego została zmuszona w związku z wydaniem decyzji wymiarowych. Skarżąca wyjaśniła, że nie prowadzi jakiejkolwiek działalności operacyjnej, a jej rachunki bankowe były przedmiotem postępowania egzekucyjnego. Skarżąca dołączyła wyciąg z Krajowego rejestru Sądowego potwierdzający fakt zawieszenia działalności gospodarczej. Skarżąca nadesłała również dokumentację bankową "potwierdzenia wykonanych operacji". Ponadto Skarżąca nadesłała deklaracje VAT-7 składane do stycznia 2017 r.
Mając na względzie powyższe zważono, co następuje:
Przyznanie prawa pomocy uzależnione jest od spełnienia przesłanek określonych w art. 246 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t. Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm., dalej – "P.p.s.a.").
W rozpoznawanej sprawie Skarżąca wniosła o przyznanie prawa pomocy
w zakresie od kosztów sądowych tj. w zakresie częściowym.
Zgodnie z art. 246 § 2 pkt 2 P.p.s.a., osoba prawna może domagać się przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym – gdy wykaże, że nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania.
W pierwszej kolejności, zauważyć należy, że zasadą jest, że to strony ponoszą koszty postępowania związane ze swoim udziałem w sprawie (art. 199 P.p.s.a.). Powyższe oznacza, że każdy, kto wnosi do sądu pismo podlegające opłacie lub powodujące wydatki, obowiązany jest do ich uiszczenia (art. 211 P.p.s.a.).
Celem instytucji prawa pomocy jest natomiast zapewnienie prawa do sądu i możliwości obrony swoich racji podmiotom, które znajdują się w sytuacji finansowej uniemożliwiającej poniesienie kosztów z tym związanych. Jest to forma dofinansowania strony postępowania sądowego z budżetu państwa i przez to zwolnienie z obowiązku ponoszenia kosztów postępowania powinno sprowadzać się do wypadków, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w takim postępowaniu jest rzeczywiście, obiektywnie niemożliwe (postanowienie NSA z 6 października 2004 r., sygn. akt GZ 71/04, ONSA 2005, Nr 1, poz. 8). Przyznanie lub odmowa przyznania prawa pomocy winna wynikać z wzajemnej oceny dwóch elementów: kosztów, jakie musi ponieść strona na poczet prowadzonego postępowania i jej aktualnej kondycji finansowej.
W rozpoznawanej sprawie przyznanie skarżącej prawa pomocy w żądanym zakresie jest niezasadne. Na obecnym etapie postępowania kosztem, którego poniesienie jest niezbędne do rozpoznania skargi wniesionej przez spółkę jest wpis w wysokości 5.186 zł. W ocenie referendarza sądowego, z oświadczeń i dokumentów dotyczących sytuacji finansowej spółki wynika, że w obecnej sytuacji jest ona w stanie uiścić należny w sprawie wpis sądowy. Zauważyć bowiem należy, że mimo trudnej sytuacji w jakiej znajduje się Skarżąca, dokonuje ona lokat terminowych. Z załączonych wyciągów bankowych wynika bowiem, że jeszcze 28 lutego 2017 r., a więc już po wniesieniu Skargi do Sądu, Skarżąca posiadała lokatę w kwocie 327.492,28 zł., a więc kwotę wielokrotnie przewyższającą wpis sądowy należny w sprawie.
W związku z tym nie można uznać, że Skarżąca wykazała, że nie posiada środków na uiszczenie kosztów sądowych.
Mając powyższe na uwadze, na podstawie przepisów art. 246 § 2 pkt 2 oraz art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 P.p.s.a., postanowiono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło