III SA/Wa 535/12

WyrokWSA w Warszawie2012-10-18

Skład orzekający: Alojzy Skrodzki, Małgorzata Długosz-Szyjko, Jolanta Sokołowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy decyzja ustalająca wysokość zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości za kilka lat podatkowych może być wydana w jednej łącznej kwocie, czy też powinna zawierać odrębne rozstrzygnięcia dla każdego roku?
Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję, stwierdzając, że ustalenie podatku od nieruchomości za lata 2006-2010 w jednej łącznej kwocie narusza przepisy prawa materialnego, w szczególności roczny charakter tego podatku. Zgodnie z przepisami, podatek od nieruchomości na rok podatkowy ustala się w drodze decyzji, a płatność następuje w ratach. W jednej decyzji można objąć kilka lat podatkowych, ale musi ona zawierać oddzielne rozstrzygnięcia dla każdego roku, z wyjaśnieniem podstaw faktycznych i prawnych.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi A. G. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W., która utrzymała w mocy decyzję Prezydenta W. ustalającą A. G. podatek od nieruchomości za lata 2006-2010 w łącznej kwocie 691 zł. Skarżący podnosił trudną sytuację materialną i brak wcześniejszej informacji o obowiązku zapłaty podatku. Organy podatkowe uznały, że posiadanie garażu na podstawie umowy najmu rodzi obowiązek podatkowy, a nieznajomość przepisów nie zwalnia z jego zapłaty.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił zaskarżoną decyzję, stwierdził, że uchylona decyzja nie może być wykonana w całości, i zasądził od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. na rzecz A. G. kwotę 100 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Alojzy Skrodzki (sprawozdawca), Sędziowie Sędzia WSA Małgorzata Długosz-Szyjko, Sędzia WSA Jolanta Sokołowska, Protokolant referent stażysta Agata Zdunek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 18 października 2012 r. sprawy ze skargi A. G. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] grudnia 2011 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia wysokości zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości za 2006, 2007, 2008, 2009 i 2010 r. 1) uchyla zaskarżoną decyzję, 2) stwierdza, że uchylona decyzja nie może być wykonana w całości, 3) zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. na rzecz A. G. kwotę 100 zł (słownie: sto złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Decyzją z [...] września 2011 r., wydaną na podstawie art. 21 § 1 pkt 2 i § 5, art. 47 § 1, art. 207 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t.j. Dz.U. Nr 8 z 2005 r., poz. 60 ze zm.), art. 2 do 6 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (t.j. Dz.U. Nr 95 z 2010 r., poz. 613 ze zm., dalej - "u.p.o.l.") oraz Uchwał Rady W. w sprawie określenia stawek podatku od nieruchomości, Prezydent W. ustalił Panu A. G. (dalej - "Skarżący") wymiar podatku od nieruchomości od dnia 01.01.2006 r. do 31.12.2010 r. w wysokości 691 zł, od garażu o pow. 22 m², położonego w W. przy ul. [...]. Wysokość podatku ustalono na podstawie umowy najmu garażu nr 47/2006 z 6 listopada 2003 r. oraz na podstawie wykazu garaży za lata 2008, 2009 i 2010 przekazanego przez Zakład Gospodarowania Nieruchomościami w Dzielnicy W. W odwołaniu od powyższej decyzji Skarżący wskazał, że jako bezrobotny nie jest w stanie zapłacić ustalonego w decyzji podatku od nieruchomości. Zawarta z Zarządem Nieruchomości Komunalnych umowa najmu boksu garażowego w żadnym punkcie nie wspomina o konieczności płacenia podatku. Również żaden z urzędników o fakcie tym nie poinformował wynajmującego, co powoduje, że nie jest przygotowany na poniesienie tak dużego wydatku, tym bardziej, że znajduje się obecnie w wyjątkowo trudnej sytuacji materialnej. Decyzją z [...] grudnia 2011 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. utrzymało w mocy decyzję organu I instancji. W uzasadnieniu decyzji SKO wskazało, iż przedmiotem niniejszego postępowania jest ustalenie podatku od nieruchomości, zgodnie z art. 3 ust. 1 u.p.o.l. Dla wymierzenia podatku od nieruchomości koniecznym jest ustalenie posiadania nieruchomości lub jej części stanowiącej własność jednostki samorządu terytorialnego oraz ustalenie, że posiadanie wynika z umowy zawartej z właścicielem. W ocenie organu odwoławczego, w rozpoznawanej sprawie fakty te nie budzą żadnych wątpliwości. Skarżacy na podstawie umowy z 6 listopada 2003 r. wynajmował garaż nr 1 o powierzchni 22 m2 położony w W. przy ul. [...]. Umowa najmu zawarta została na czas nieokreślony pomiędzy Zarzadem Nieruchomości Komunalnych W. wynajmującym a Skarżącym zamieszkałym w W. przy ul. [...] jako najemcą. Organ podatkowy II instancji wskazał, że nie jest uprawniony do badania zasadności ustaleń umowy cywilnoprawnej, a zobowiązany jest do ustalenia wysokości zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości w oparciu o dane będące w posiadaniu organu podatkowego. Zgodnie z przepisem art. 4 ust. 1 pkt 2 u.p.o.l. podstawę opodatkowania dla budynków lub ich części stanowi ich powierzchnia użytkowa. W myśl z kolei art. 5 ust. 1 pkt 2 u.p.o.l., rada gminy, w drodze uchwały, określa wysokość stawek podatku od nieruchomości, z tym że stawki nie mogą przekroczyć rocznie od budynków związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej oraz od budynków mieszkalnych lub ich części zajętych na prowadzenie działalności gospodarczej 18,60 zł od 1 m² powierzchni użytkowej. W rozpoznawanej sprawie wydane z mocy ustawy o podatkach i opłatach lokalnych Uchwały Rady W. w sprawie określenia stawek podatku od nieruchomości za kolejne lata ustalają na każdy rok podatkowy stawkę podatku od nieruchomości od 1 m² powierzchni. Ustalone uchwałami Rady stawki przyjęte zostały do wyliczenia zobowiązania podatkowego Skarżącego za okres od 01.01.2006 do 31.12.2010 r. Rozpoznając niniejszą sprawę w trybie odwoławczym SKO nie znalazło podstaw do uchylenia decyzji organu I instancji. Organ odwoławczy wskazał, iż podnoszone przez Skarżacego zarzuty braku informacji ze strony wynajmującego o obowiązku zapłaty podatku od nieruchomości nie mają żadnego wpływu na powstanie obowiązku podatkowego w podatku od nieruchomości. Podniósł, że nieznajomość powszechnie obowiązujących przepisów podatkowych nie zwalnia podatników od konieczności uregulowania podatku. Z kolei z uwagi na wskazaną w odwołaniu wyjątkowo trudną sytuację materialną Skarżącego SKO poinformowało go o możliwości złożenia do organu podatkowego I instancji wniosku o zastosowanie ulgi wskazanej w art. 67a Ordynacji podatkowej. W skardze na powyższą decyzję Skarżący zwrócił się o umorzenie naliczonego podatku, z uwagi na bardzo trudną sytuację materialną. Podniósł, iż garaż wynajmował od 2003 r. i nie wiedział o konieczności uiszczania podatku. Z kolei organy podatkowe przez tyle lat nie naliczały podatku, co w ocenie Skarżącego stanowi ich błąd, za który on nie będzie płacił. Skarżący wskazał również, iż nie rozumie decyzji SKO, gdyż organ "stosuje w decyzji same paragrafy" a on nie jest prawnikiem. W odpowiedzi na skargę SKO w Warszawie wniosło o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje; Skarga jest zasadna aczkolwiek nie z przyczyn podanych przez skarżącego. Na wstępie wyjaśnić należy, iż przedmiotem niniejszej sprawy jest decyzja ustalająca wysokość zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości, a nie umorzenie zaległości podatkowej z tego tytułu. W związku z powyższym Sąd będąc związany granicami sprawy zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm., dalej "p.p.s.a."), nie mógł oceniać zaskarżonego rozstrzygnięcia w zakresie podstaw do umorzenia zaległości podatkowej z tytułu nieziszczonego podatku od nieruchomości. Przechodząc do oceny rozstrzygnięcia organu pierwszej instancji, wskazać trzeba, iż organ ustalił podatnikowi wysokość zobowiązania w podatku od nieruchomości za lata 2006-2010 r. w łącznej kwocie. Pominął przy tym fakt, iż podatek od nieruchomości jest podatkiem opłacanym w okresie rocznym co wynika z art. 6 ust. 8 u.p.o.l., 7. Z przepisu tego wynika wprost, że podatek od nieruchomości na rok podatkowy od osób fizycznych, z zastrzeżeniem ust. 11, ustala w drodze decyzji organ podatkowy właściwy ze względu na miejsce położenia przedmiotów opodatkowania. Podatek jest płatny w ratach proporcjonalnych do czasu trwania obowiązku podatkowego, w terminach: do dnia 15 marca, 15 maja, 15 września i 15 listopada roku podatkowego. Zgodnie z art. 11 O.p rokiem podatkowym jest rok kalendarzowy, chyba że ustawa podatkowa stanowi inaczej. W myśl art. 21 § 5 Ordynacji podatkowej, jeżeli przepisy prawa podatkowego nakładają na podatnika obowiązek złożenia deklaracji, wysokość zobowiązania podatkowego, o którym mowa w § 1 pkt 2, ustala się zgodnie z danymi zawartymi w deklaracji, chyba że przepisy szczególne przewidują inny sposób ustalenia wysokości zobowiązania podatkowego albo w toku postępowania podatkowego stwierdzono, że dane zawarte w deklaracji, mogące mieć wpływ na wysokość zobowiązania podatkowego, są niezgodne ze stanem faktycznym. Organ pierwszej instancji ustalił skarżącemu podatek za lata 2006-2010 w łącznej kwocie 691 zł. Z sentencji winno zatem wynikać, co jest przedmiotem opodatkowania w każdym z poszczególnych lat podatkowych i jaka jest wysokość prawidłowo określonego podatku. Sąd orzekający w tej sprawie podziela przy tym pogląd wyrażony w uchwale 5 sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 24 listopada 2003 r., sygn. akt FPK 5/03 (Prz. Podat. 2004/1/43), iż: "Nie ma przeszkód prawnych co do tego, że w jednej decyzji dotyczącej stwierdzenia nadpłaty w podatku od nieruchomości można objąć kilka lat podatkowych, jednak taka decyzja musi zawierać oddzielne rozstrzygnięcia co do nadpłaty zaistniałej w każdym roku podatkowym, zaś przesłanki takich rozstrzygnięć wymagają wyjaśnienia co do podstawy faktycznej i podstawy prawnej." Ustalenie podatku od nieruchomości za lata 2006-2010 r. w łącznej kwocie 691 zł. doprowadziło do naruszenia wskazanych wyżej reguł ustalania wysokości zobowiązania podatkowego w sytuacji, gdy dotyczy ona kilku lat podatkowych. Wydane rozstrzygnięcie stwierdza bowiem łączną wysokość podatku za pięć lat podatkowych. Powyższy łączny sposób ustalenia zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości powoduje, iż zaskarżona decyzja narusza prawo materialne w sposób, który miał wpływ na wynik sprawy, tj. narusza art. 6 ust. 7 u.p.o.l., stanowiący między innymi o rocznym charakterze podatku od nieruchomości. Reasumując, organ wydając ponownie decyzję ustali w sentencji decyzji zobowiązanie podatkowe za poszczególne lata podatkowe odrębnie dla każdego roku podatkowego. W związku z powyższym Sąd orzekł jak w sentencji na zasadzie art.145 § 1 pkt 1 lit a) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz.U. Nr 153,poz.1270 z późn. zm. ). O zwrocie wpisu orzeczono na podstawie art. 200 cyt. ustawy.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło