III SA/Wa 55/18
PostanowienieWSA w Warszawie2018-03-21
Skład orzekający: Starszy Referendarz Sądowy Marcin Piłaszewicz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych powinien zostać uwzględniony, jeśli strona wykaże, że jej dochód nieznacznie przekracza minimum socjalne, a jednocześnie ponosi liczne zobowiązania i jest objęta postępowaniem egzekucyjnym?Ratio decidendi
Referendarz sądowy przyznał prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, uznając, że sytuacja materialna strony, mimo nieznacznego przekroczenia minimum socjalnego, uzasadnia częściowe zwolnienie ze względu na liczne zobowiązania i postępowanie egzekucyjne. Jednocześnie odmówiono przyznania prawa pomocy w pozostałym zakresie (np. ustanowienia pełnomocnika z urzędu), ponieważ nieznana jest wysokość przyszłych kosztów, a sytuacja materialna strony może ulec zmianie.Stan faktyczny
Strona K. K. złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w postępowaniu ze skargi na interpretację indywidualną Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej. Strona powołała się na złą sytuację materialną, utrzymując się z renty i zasiłku chorobowego żony, łącznie 2127 zł, oraz wskazując na liczne, niespłacane zobowiązania i zajęcie majątku w postępowaniu egzekucyjnym. Referendarz sądowy uznał twierdzenia strony za wiarygodne w zakresie jej złej kondycji życiowej i skromnego trybu życia.Rozstrzygnięcie
1. Zwolniono Skarżącego od wpisu od skargi. 2. Odmówiono Skarżącemu przyznania prawa pomocy w pozostałym zakresie.Pełny tekst orzeczenia
Starszy Referendarz Sądowy Marcin Piłaszewicz Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na posiedzeniu niejawnym w dniu 21/3/2018 r po rozpoznaniu wniosku K. K. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi K. K. na interpretację indywidualną Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej z dnia z 9/11/2017 r. 0114-KDIP3-2.4011.189.2017.2.AK w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych p o s t a n a w i a 1. zwolnić Skarżącego od wpisu od skargi; 2. odmówić Skarżącemu przyznania prawa pomocy w pozostałym zakresie.
Zgodnie z art. 245 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2016 r. poz. 718 ze zm.) – zwanej dalej u.p.p.s.a, stronie może być przyznane prawo pomocy w zakresie całkowitym albo częściowym (art. 245 § 3 u.p.p.s.a.). Przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie pełnomocnika z urzędu i następuje wtedy, kiedy osoba fizyczna wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, (art. 245 § 2, art. 246 § 1 pkt 1 u.p.p.s.a.). Przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, o który wnioskuje strona następuje wtedy, kiedy osoba fizyczna wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 pkt 2 u.p.p.s.a.). Zasadą przyjętą przez ustawodawcę w postępowaniu przed sądami administracyjnymi jest odpłatność za wnoszone do sądów środki prawne. Okoliczności uzasadniające potrzebę przyznania stronie prawa pomocy powinna wykazać – strona.
K. K., dalej jako strona, wnioskiem z 3/2/2018 r i zawartym na formularzu PPF (data 21/2/2018 r) zwrócił się o zwolnienie od kosztów sądowych. Strona powołała się na złą sytuację materialną, ponieważ utrzymuje się renty i zasiłku chorobowego żony, łącznie 2127 zł. Ciążą na stronie liczne zobowiązania, obecnie niespłacane. Mieszkanie (posiadane) zostało zajęte w drodze3 postępowania egzekucyjnego, podobnie jak działka i budynki gospodarcze. W wykonaniu wezwana Strona załączyła zawiadomienia o wszczęciu egzekucji, zajęcia rachunków bankowych, karty informacyjne ze szpitala, wyciągi z rachunku bankowego, itp.
Referendarz sądowy daje wiarę twierdzeniom Strony o zlej kondycji życiowej, potrzebie pomocy i skromnym trybie życia, który prowadzi, jak też realizuje postulat zapewnienia stronie, przy ocenie wniosku o prawo pomocy, stanu dysponowania dochodem adekwatnym do usprawiedliwionych potrzeb, tj. o wysokości przynajmniej minimum socjalnego.
Minimum socjalne to wskaźnik społeczny mierzący koszty utrzymania gospodarstw domowych. Zakres i poziom zaspokajanych potrzeb według tego modelu winny zapewniać takie warunki życiowe, by na każdym z etapów rozwoju człowieka umożliwić reprodukcję jego sił życiowych, posiadanie i wychowanie potomstwa oraz utrzymanie więzi społecznych. Minimum egzystencji (inaczej także minimum biologiczne) jest wskaźnikiem, który określa poziom zaspokojenia potrzeb konsumpcyjnych (w postaci przeliczenia na kwotę) konieczny do przetrwania biologicznego – przeżycia (zob. https://www.ipiss.com.pl/?zaklady=minimum-egzystencji-2). Z informacji nadesłanych przez stronę wynika, że osiągany przez nią dochód (miesięczny) w gospodarstwie domowym nieznacznie przekracza minimum socjalne w wysokości 900 zł na osobę: przy czym z kwoty tej Strona jest zobowiązania zaspokoić zwiększone potrzeby związane z poratowaniem zdrowia- swoim i małżonka. Również kwota (oczekiwanych) wydatków Strony, niezbędnych do zachowania godziwej egzystencji, zważywszy na toczące się postępowanie oraz zadłużenie, przekracza tą wartość. W tym zakresie referendarz sądowy dał wiarę twierdzeniom Skarżącej, złożonym pod rygorem odpowiedzialności karnej, odnośnie sytuacji materialnej.
Referendarz sądowy zwalnia tylko od kosztów wymagalnych , ponieważ nie znana jest wysokość kosztów mogących wystąpić w przyszłości, jak też sytuacja (materialna) Strony może zmieniać się w czasie.
Z tych wszystkich względów, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 oraz art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 P.p.s.a., postanowiono jak w sentencji..
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło