III SA/Wa 563/16

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie: Przewodniczący Sędzia WSA Waldemar Śledzik po rozpoznaniu w dniu 2 czerwca 2016 r. na posiedzeniu niejawnym sprzeciwu P. B. od postanowienia referendarza sądowego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 12 maja 2016 r. sygn. akt III SA/Wa 563/16 odmawiające przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi P. B. na postanowienie Ministra Finansów z dnia [...] grudnia 2015 r. Nr [...] w przedmiocie skargi na czynności egzekucyjne postanawia: utrzymać w mocy zaskarżone postanowienie. Postanowieniem z 12 maja 2016 r. referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego odmówił Skarżącemu - P.B. (dalej "Skarżący") przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych – w sprawie ze skargi Skarżącego na postanowienie Ministra Finansów z [...] grudnia 2015 r. w przedmiocie skargi na czynności egzekucyjne. Referendarz sądowy WSA w Warszawie wskazał, że Skarżący zwrócił się o zwolnienie od kosztów sądowych z uwagi na brak środków finansowych. Z przedłożonych oświadczeń i dokumentów wynika, że: Skarżący prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z żoną, posiada nieruchomość rolną o pow. 57,2452 ha., uzyskuje dochód z tytułu wynagrodzenia za pracę w wysokości 1.850 zł brutto miesięcznie. Żona Skarżącego otrzymuje rentę z KRUS w wysokości 415 zł (po potrąceniach komorniczych). Skarżący posiada także nieruchomości związane z prowadzoną działalnością gospodarczą oraz przedmioty o wartości powyżej 5.000 zł wg załączonej ewidencji środków trwałych. Ponadto wskazał, że nie prowadzi obecnie działalności gospodarczej w zakresie prowadzenia stacji kontroli pojazdów, ale osiąga przychody z dzierżawy części budynków uprzednio wykorzystywanych uprzednio w tej działalności. Koszty związane z prowadzeniem gospodarstwa domowego Skarżącego wynoszą ok. 2.230,- zł, przy czym gaz, prąd 460,- zł, woda, kanalizacja 60,- zł, koszty związane z ogrzewaniem mieszkania 350,- zł, telefon 100,- zł, ubezpieczenie na życie 60,- zł, pozostałe wydatki związane z prowadzeniem gospodarstwa domowego 1.200 zł. Uzasadniając odmowę przyznania prawa pomocy referendarz sądowy WSA w Warszawie wskazał, że kwota wpisu sądowego ciążącego na Skarżącym (100 zł) nie jest obciążeniem ponad jego możliwości finansowe, a wydatek w tej wysokości nie spowoduje uszczerbku w utrzymaniu koniecznym Skarżącego i jego żony. Podkreślił, że średnie miesięczne przychody Skarżącego i jego żony kilkukrotnie przewyższają obciążenia z tytułu kosztów sądowych oraz deklarowanych kosztów utrzymania koniecznego rodziny. Na ograniczenie możliwości płatniczych do granic zabezpieczenia minimum socjalnego nie wskazują wydatki realizowane w pozarolniczej działalności gospodarczej. Referendarz Sądowy stwierdził, że Skarżący i jego żona posiadają nieruchomość rolną – ponad 57 ha, a jeszcze kilka lat temu (w 2013 r.), uzyskiwali z działalności rolniczej przychód roczny w wysokości 100.000 zł (por. oświadczenia i dokumenty złożone w sprawach o sygn. akt III SA/Wa 1923-1925/14). Aktualnie Skarżący nie wskazał, czy posiadane nieruchomości rolne stanowią dla nich dodatkowe źródło przychodów. Nie zmienia to jednak faktu, że stanowią one majątek znacznej wartości i jeśli nawet nie stanowią, to mogą stanowić istotne źródło przychodów. W sprzeciwie Skarżący wskazał, że jego dochody "drastycznie spadły" i nie jest wstanie uiścić opłaty w oznaczonej wysokości. Zdaniem Skarżącego jego sytuacja finansowa odbiega od tej przedstawionej w zaskarżonym postanowieniu. Wskazał, że na skutek wypadku obecnie jest rencistą. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: W myśl art. 245 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., zwanej dalej "p.p.s.a.") stronie postępowania sądowo-administracyjnego może zostać przyznane prawo pomocy w zakresie całkowitym lub częściowym. Stosownie natomiast do treści art. 259 § 1 w związku z art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a. od postanowienia referendarza sądowego o odmowie przyznania prawa pomocy strona może wnieść do właściwego wojewódzkiego sądu administracyjnego sprzeciw w terminie siedmiu dni od dnia doręczenia postanowienia. Rozpoznając sprzeciw, sąd wydaje postanowienie, w którym zaskarżone postanowienie referendarza sądowego zmienia albo utrzymuje w mocy (art. 260 § 1 p.p.s.a.). Skarżący wnosząc o zwolnienie od opłat sądowych domaga się, zgodnie z art. 245 § 3 p.p.s.a., przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym. W myśl zatem art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a., jej obowiązkiem było wykazanie, że nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania. Dokonując analizy wniosku Skarżącego, dokumentów dołączonych do wniosku oraz argumentacji zawartej we wniesionym sprzeciwie Sąd uznał, że referendarz sądowy zasadnie uznał, że Skarżący nie wykazał niemożności poniesienia pełnych kosztów postępowania i w konsekwencji odmówił przyznania mu prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. Sąd zwraca uwagę, że w sprzeciwie zawarta jest jedynie polemika z ustaleniami poczynionymi przez referendarza sądowego. Polemika ta sprowadzała się de facto do twierdzenia, że sytuacja finansowa Skarżącego odbiega od tej przedstawionej w zaskarżonym postanowieniu. Skarżący nie wskazał jednak, na czym konkretnie polega owa rozbieżność oraz jakie istotne dla sprawy okoliczności referendarz pominął w swoim postanowieniu. Należy podkreślić, że Skarżący został wezwany do przedłożenia dodatkowych informacji o sytuacji majątkowej i wskazania ewentualnie dodatkowych okoliczności uzasadniających przyznanie prawa pomocy, których jednak nie wskazał. W związku z tym ustaleń dotyczących sytuacji finansowej Skarżącego i oceny jego zdolności do poniesienia kosztów sądowych dokonano w oparciu o oświadczenia samego Skarżącego (zawarte m.in. w formularzu PPF) i załączone dokumenty tj. ewidencje środków trwałych, podatkową księgę przychodów i rozchodów za 2016 r., zeznania podatkowe. W ocenie Sądu referendarz sądowy w sposób rzetelny dokonał ustaleń potrzebnych do rozpoznania wniosku Skarżącego. Referendarz uwzględnił wysokość uzyskiwanych dochodów, systematyczność ich osiągania, a także fakt, iż Skarżący jest właścicielem gospodarstwa rolnego o pow. ponad 50 ha. Nie budzi także wątpliwości Sądu, że na podstawie tych ustaleń wyciągnął prawidłowe wnioski, co do możliwości poniesienia przez Skarżącego kosztów sądowych w kwocie 100 zł. Mając na względzie powyższe Sąd uznał, że referendarz sądowy zasadnie odmówił Skarżącemu przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Nie wykazano bowiem przesłanek określonych w art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 260 § 1 i § 2 p.p.s.a., orzeczono o utrzymaniu zaskarżonego postanowienia w mocy.