III SA/Wa 571/18

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: sędzia WSA Agnieszka Olesińska po rozpoznaniu w dniu 28 marca 2018 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku M.G. o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi M.G. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w W. z dnia [...] grudnia 2017 r., nr [...] w przedmiocie określenia wysokości zobowiązania podatkowego w podatku dochodowym od osób fizycznych postanawia: odmówić wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. M.G. (zwana dalej: skarżącą lub strona) wniosła skargę na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w W. z dnia [...] grudnia 2017 r., którą utrzymano w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego W. (dalej: NUS) z [...] października 2017 r. określającą skarżącej zobowiązanie podatkowe w 19% podatku dochodowym z tytułu odpłatnego zbycia nieruchomości i praw majątkowych za 2011 r. w kwocie 58.900,00 zł. W skardze skarżąca złożyła wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji na podstawie art. 61 § 2 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r., poz. 1369, ze zm.; dalej p.p.s.a.), a w przypadku nieuwzględnienia wniosku przez organ podatkowy wstrzymanie wykonania decyzji przez Sąd stosownie do art. 61 § 3 p.p.s.a. W uzasadnieniu skarżąca wskazała, że organy podatkowe określiły skarżącej zobowiązanie podatkowe w podatku od osób fizycznych za 2011 r. w kwocie 58.900 zł. Skarżąca wskazała, że całkowita kwota do zapłaty na konto właściwego urzędu skarbowego na dzień 1 lutego 2018 r. wynosi 91.151 zł. Zdaniem skarżącej, wykonanie zaskarżonej decyzji spowodowałoby trudne do odwrócenia skutki. W skardze wskazano, że NUS wydał postanowienie o nadaniu rygoru natychmiastowej wykonalności, od którego strona złożyła zażalenie. NUS wystawił na skarżącą tytuł wykonawczy nr [...] z 13 grudnia 2017 r. (dalej: tytuł wykonawczy), który wraz z zawiadomieniem o zajęciu świadczeń z zaopatrzenia emerytalnego i ubezpieczenia społecznego oraz renty socjalnej został doręczony skarżącej w dniu 2 stycznia 2018 r. Pismami z 16 stycznia 2018 r. NUS zawiadomił skarżącą o uchyleniu zajęcia oraz postanowił o umorzeniu postępowania egzekucyjnego, wskazując jako podstawę takiego rozstrzygnięcia przedawnienie zobowiązania podatkowego. Skarżąca wskazała, że pozostaje na emeryturze, otrzymując świadczenie w wysokości 1.800 zł netto. Zamieszkując wraz z mężem (również emerytem), ponosi wydatki z tytułu czynszu do spółdzielni mieszkaniowej oraz opłaty za energię w wysokości 346 zł (podana kwota jest kwotą przypadającą bezpośrednio na skarżącą, bez uwzględnienia kwoty uiszczanej przez jej męża). Pozostała część emerytury wydatkowana jest w całości na bieżące potrzeby życia codziennego oraz leki, których miesięczny koszt kształtuje się na poziomie 240 zł (skarżąca boryka się m.in. z zaćmą, nadciśnieniem tętniczym oraz chorobą niedokrwienną serca, znajduje się także w stanie po złamaniu prawego ramienia i jego operacyjnej repozycji). Nie posiada przy tym żadnych oszczędności. W celu wykonania decyzji, skarżąca zmuszona byłaby do podjęcia działań mających na celu uzyskanie kredytu (który w obecnych realiach rynkowych wiązałby się dodatkowo z ustanowieniem hipoteki na jedynej posiadanej przez nią nieruchomości, w której obecnie zamieszkuje). W odpowiedzi na skargę organ administracji publicznej poinformował, że do dnia sporządzenia odpowiedzi na skargę wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji nie został rozpatrzony. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 61 § 1 p.p.s.a., zasadą jest, że wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności. Sąd natomiast może, na wniosek strony, wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania zaskarżonego aktu lub czynności, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia skarżącemu znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków (art. 61 § 3 p.p.s.a.). Z powołanego wyżej przepisu wynika zatem, że sąd może wstrzymać wykonanie zaskarżonego aktu lub czynności, jeżeli została spełniona co najmniej jedna z ustawowych przesłanek tj. zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Wskazane przesłanki są zwrotami niedookreślonymi, klauzulami generalnymi odsyłającymi do ocen pozaprawnych. Użyte przez ustawodawcę pojęcia "znaczna szkoda" lub "trudne do odwrócenia skutki" wymagają konkretyzacji w dokładnie i wszechstronnie przedstawionym materiale dowodowym, który powinien zaprezentować wnioskodawca. W tym miejscu, wskazać należy, że w art. 61 § 3 p.p.s.a. chodzi o taką szkodę, która nie będzie mogła być zrekompensowana wskutek zwrotu spełnionego i wyegzekwowanego świadczenia, jak również nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do pierwotnego stanu. Trudne do odwrócenia skutki to takie prawne lub faktyczne skutki, które raz zaistniałe powodują istotną lub trwałą zmianę rzeczywistości, przy czym powrót do stanu poprzedniego może nastąpić tylko po dłuższym czasie lub przy stosunkowo dużym nakładzie sił i środków (por. postanowienie WSA w Białymstoku z dnia 3 sierpnia 2006 r., II SA/Bk 352/06, dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych na stronie internetowej www.orzeczenia.nsa.gov.pl). Powyższe oznacza zatem, że to na wnioskodawcy spoczywa obowiązek uzasadnienia wniosku, tak aby przekonać sąd do zasadności zastosowania ochrony tymczasowej. Sąd zauważa ponadto, że każda decyzja administracyjna zobowiązująca do uiszczenia należności pieniężnych pociąga za sobą dolegliwość rodzącą określony skutek faktyczny w finansach zobowiązanego do ich uiszczenia. Nie jest to więc sytuacja, która sama z siebie uzasadnia zastosowanie wyjątkowego rozwiązania prawnego, jakim jest ochrona tymczasowa w postępowaniu sądowoadministracyjnym. Obowiązek o charakterze pieniężnym, a takiego dotyczy niniejsza sprawa, ma z natury odwracalny charakter. Oznacza to, że w razie jego zrealizowania, a następnie uwzględnienia skargi, objęta zaskarżoną decyzją kwota pieniężna będzie podlegała zwrotowi (por. postanowienie Naczelnego Sadu Administracyjnego z dnia 23 sierpnia 2011 r., sygn. akt II GSK 1562/11). Sąd podejmując rozstrzygnięcie powinien mieć możliwość odniesienia się do pełnego materiału, pozwalającego zająć mu stanowisko odnośnie do wystąpienia w sprawie przesłanek uzasadniających wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Skarżąca zaś w niniejszej sprawie nie złożyła jakichkolwiek dokumentów, z których wynikałaby jej aktualna sytuacja finansowa czy zdolność do pokrywania obciążeń np. deklaracje podatkowe, wyciągi z rachunków bankowych. Skarżąca nie przedłożyła również żadnych dokumentów potwierdzających jej stan zdrowia np. zaświadczenie lekarskie, kartę informacyjną leczenia szpitalnego. W konsekwencji, ocena sytuacji finansowej oraz zdrowotnej skarżącej, wobec nieprzedstawienia wymaganych dokumentów, musiałaby nastąpić tylko na podstawie oświadczeń skarżącej. Tym samym skarżąca nie wykazała w sposób jednoznaczny i nie budzący wątpliwości, nie tylko że w sprawie zachodzi realna możliwość zaistnienia niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, ale nawet swojej sytuacji finansowej i stanu zdrowia. Zagrożenie egzekucją czy zabezpieczenie należności określonej przez organy podatkowe nie stanowi samo w sobie przesłanki do wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji, ponieważ obowiązkiem każdego jest wykonywanie ciężarów publicznoprawnych. Zauważyć należy, że NUS postanowił o umorzeniu postępowania egzekucyjnego skierowanego do skarżącej, podając jako podstawę takiego rozstrzygnięcia przedawnienie zobowiązania podatkowego, więc w niniejszej sprawie nie zachodzą okoliczności uzasadniające wystąpienie przesłanki znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków, o których mowa w art. 61 § 3 p.p.s.a. W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 61 § 3 i § 5 p.p.s.a., Sąd odmówił wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji.