III SA/Wa 587/13

Referendarz Sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie Agnieszka Grzelak po rozpoznaniu w dniu 22 maja 2013 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi Syndyka masy upadłości G. Sp. z o.o. w upadłości likwidacyjnej z siedzibą w W. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] stycznia 2013 r. Nr [...] w przedmiocie określenia wysokości zobowiązania podatkowego w podatku dochodowym od osób prawnych za 2007 rok postanawia odmówić przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych Syndyk masy upadłości G. Sp. z o.o. w upadłości likwidacyjnej z siedzibą w W. , na urzędowym formularzu PPPr wniósł do Sądu o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Uzasadniając wniosek wskazał, że łączna kwota znajdująca się w masie upadłości spółki w upadłości likwidacyjnej na dzień 8 kwietnia 2013 r. wynosi 15.121,28 zł, w tym w kasie znajduje się 4.634,10 zł, a na rachunku bankowym 10.487,18 zł. Tymczasem stałe miesięczne koszty masy upadłości wykoszą około 2.000 zł, w tym koszty wynajęcia i prowadzenia biura, księgowości, koszty związane z wymaganymi przepisami prawa upadłościowego i naprawczego, ogłoszeniami w prasie oraz w Monitorze Sądowym i Gospodarczym. Ponadto, Syndyk oświadczył, że 28 czerwca 2012 r. złożył do Sądu wniosek o ustalenie wstępnego wynagrodzenia w wysokości 20.000 zł. Wniosek ten nie został jeszcze rozpoznany przez Sąd. Z oświadczenia o majątku i dochodach wynika, że Spółka posiada środki finansowe w kwocie 15.121,28 zł, nie posiada środków trwałych, a według bilansu za rok obrotowy 2012 Spółka osiągnęła stratę w wysokości 20.561,77 zł. Z oświadczenia wynika również, że na rachunku bankowym Spółka posiada środki w kwocie 11.762,18 zł. Syndyk wskazał również, ze Spółka posiada należności przypadające od urzędu skarbowego oraz należność od J. S.p. z o.o. (aktualnie w upadłości likwidacyjnej). Natomiast na dzień 9 kwietnia 2013 r. spółka posiada zobowiązania w wysokości 1.355.214,08 zł, a spłaty nie były dokonywane. Na wezwanie referendarza sądowego Syndyk przedłożył również zeznanie o wysokości osiągniętego dochodu (poniesionej straty) przez podatnika podatku dochodowego od osób prawnych (CIT-8), rachunek zysków i strat oraz bilans, zestawienie obrotów i sald kont analitycznych, a także wyciąg z rachunku bankowego Spółki. Mając na względzie powyższe zważono, co następuje: Zgodnie z art. 245 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r. poz. 270), zwaną dalej P.p.s.a. prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika, a może zostać przyznane, gdy osoba prawna wykaże, że nie ma żadnych środków na poniesienie jakichkolwiek kosztów postępowania (art. 246 § 2 pkt 1 P.p.s.a.). Prawo pomocy w zakresie częściowym stosownie do art. 245 § 3 P.p.s.a. obejmuje natomiast zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie pełnomocnika. Sąd może zwolnić osobę prawną z kosztów postępowania, jeśli wykaże ona, że nie ma dostatecznych środków na pełne ich poniesienie (art. 246 § 2 pkt 2 P.p.s.a.). W rozpoznawanej sprawie strona skarżąca złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, gdyż wniosła o zwolnienie od kosztów sądowych. Przystępując do rozpoznania wniosku, przypomnieć należy, że co do zasady, każdy, kto wnosi do sądu pismo podlegające opłacie lub powodujące wydatki, obowiązany jest do ich uiszczenia (art. 211 P.p.s.a.). Celem instytucji prawa pomocy jest natomiast zapewnienie prawa do sądu i możliwości obrony swoich racji podmiotom, które znajdują się w sytuacji finansowej uniemożliwiającej poniesienie kosztów z tym związanych. Przyznanie lub odmowa przyznania prawa pomocy winna wynikać z wzajemnej oceny dwóch elementów: kosztów, jakie musi ponieść strona na poczet prowadzonego postępowania i jej aktualnej kondycji finansowej. Mając na uwadze powołane regulacje prawne i wynikające z nich zasady, jakimi należy kierować się rozpoznając wniosek o przyznanie prawa pomocy, wysokość kosztów sądowych, które na obecnym etapie postępowania stanowi wpis od skargi w wysokości 4.694 zł oraz stan faktyczny sprawy, należy stwierdzić, iż w sprawie brak jest podstaw dla pozytywnego załatwienia wniosku strony Nadesłany wyciąg z rachunku bankowego wskazuje, że Spółka posiada środki w wysokości 11.809,17 zł, natomiast Syndyk wskazał, że w Spółka posiada w kasie środki w wysokości 4.634,10 zł. Skarżąca zatem nie wykazała, że nie posiada środków na uiszczenie wpisu należnego od skargi. Podkreślić należy, że zobowiązania wskazane przez Syndyka nie korzystają z pierwszeństwa zaspokojenia przed należnościami z tytułu wpisu od skargi, co oznacza, że obowiązek spłaty innych zobowiązań, nie wyklucza partycypowania spółki w kosztach postępowania. Koszty sądowe jako należności budżetu państwa należy uiszczać na równi z innymi koniecznymi wydatkami obciążającymi Skarżącego, a warunkiem przyznania stronie prawa pomocy w zakresie częściowym jest wykazanie przez Skarżącego, że nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania. Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z dnia 6 grudnia 2012 r. sygn. I FZ 430/12 wskazał natomiast, że nie ma podstaw do przyjęcia, że wierzytelności związane z postępowaniem upadłościowym oraz wierzytelności o charakterze cywilnoprawnym korzystają z pierwszeństwa zaspokojenia przed wierzytelnościami Skarbu Państwa wynikającymi z obowiązku finansowania przez stronę kosztów prowadzenia sprawy przed sądem administracyjnym. Obowiązek ten wynika z art. 199 ustawy – prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, zgodnie z którym strony ponoszą koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej. Ponadto zgodnie z art. 342 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 28 lutego 2003 r. prawo upadłościowe i naprawcze (tekst jednolity Dz. U. z 2012 r., poz. 1112 ze zm.) w pierwszej kategorii należności podlegających zaspokojeniu z funduszów masy upadłości znajdują się nie tylko koszty postępowania upadłościowego, ale m. in. należności powstałe z czynności syndyka. Skoro zatem Syndyk wniósł w niniejszej sprawie skargę, to wydatki z tym związane, choć nie dotyczą samego postępowania upadłościowego, należą w rezultacie do pierwszej kategorii należności zaspokajanych z masy upadłości wskazanych w powołanym przepisie. Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 245 § 3, art. 246 § 2 pkt 2 i art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 P.p.s.a., należało postanowić jak w sentencji.