III SA/Wa 607/18

PostanowienieWSA w Warszawie2018-11-21

Skład orzekający: Lucyna Kaligowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy strona, która nie przedstawiła kompleksowo swojej sytuacji materialnej, spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie częściowego zwolnienia od kosztów sądowych?
Ratio decidendi
Sąd odmawia przyznania prawa pomocy w zakresie częściowego zwolnienia od kosztów sądowych, gdy strona nie wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny. Ciężar dowodu spoczywa na stronie wnioskującej, która musi kompleksowo przedstawić swoją sytuację materialną, dochody i wydatki. Niewyjaśnienie tych kwestii uniemożliwia stwierdzenie spełnienia przesłanki z art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a.
Stan faktyczny
Skarżący J. P. złożył wniosek o zwolnienie z opłaty wpisu sądowego w całości. W związku z wezwaniem sądu, przedłożył formularz PPF, wskazując na brak majątku, zajęcie rachunku bankowego oraz wydatki w postaci alimentów i pożyczki. Sąd wezwał do złożenia dodatkowych dokumentów, jednak skarżący nie przedstawił kompleksowo swojej sytuacji materialnej, co doprowadziło do odmowy przyznania prawa pomocy.
Rozstrzygnięcie
Postanowiono odmówić przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie.

Pełny tekst orzeczenia

Starszy referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie - Lucyna Kaligowska po rozpoznaniu w dniu 21 listopada 2018 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowego zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi J. P. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w W. z dnia [...] grudnia 2017 r. nr [...] w przedmiocie określenia wysokości zobowiązania podatkowego w podatku dochodowym od osób fizycznych postanawia odmówić przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie W piśmie z 19 września 2018 r. Skarżący J. P. zwrócił się o zwolnienie z opłaty wpisu sądowego w całości. W związku z tym wezwano go do nadesłania wypełnionego formularza PPF oraz dodatkowych informacji dotyczących stanu majątkowego. W wykonaniu tego wezwania Skarżący przedłożył żądany formularz, w którym podał, iż nie posiada żadnego majątku. Wyjaśnił, że Sąd przyznał mu rentę do końca 2017 r. Orzeczenie to zaskarżył ZUS, który wstrzymał też pobierany przez Skarżącego zasiłek chorobowy. Obecnie przebywa on na urlopie. Do wydatków zaliczył alimenty na córkę i pożyczkę. Zastrzegł jednocześnie, iż nie prowadzi rejestru wydatków. Dodał, że od 2015 r. jego rachunek bankowy jest zajęty. Skarżący przedłożył zeznanie podatkowe. Mając powyższe na uwadze zważono, co następuje: Rozpoznając wniosek Skarżącego referendarz sądowy uznał, iż nie spełnił on warunków do przyznania prawa pomocy określonych w art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r., poz. 1302), dalej jako: "P.p.s.a.". Zgodnie z tym przepisem Sąd przyznaje prawo pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym - gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Z powyższego wynika zatem, że ciężar dowodu spoczywa na stronie, która wnosi o przyznanie prawa pomocy. Rozstrzygnięcie w tej kwestii zależy zasadniczo od tego jak Sąd oceni to, co zostanie przez stronę wykazane. Strona wnosząca o przyznanie prawa pomocy składa stosowny wniosek na urzędowym formularzu (art. 252 § 2 P.p.s.a.), który ma na celu ogólne zobrazowanie jej sytuacji materialnej. Sąd może również wezwać stronę do złożenia dodatkowych oświadczeń lub przedłożenia dokumentów źródłowych dotyczących jej stanu majątkowego, dochodów lub stanu rodzinnego. W niniejszej sprawie referendarz sądowy wykorzystał prawo nadane mu art. 255 P.p.s.a. i wezwał Skarżącego o nadesłanie dodatkowych dokumentów, a także wskazał jakie to mają być dokumenty. Czynności określone w art. 255 P.p.s.a. podejmowane są po to, by umożliwić stronie należyte uzasadnienie i udokumentowanie wniosku o przyznanie prawa pomocy. Tymczasem przedłożone przez Skarżącego materiały nie wyjaśniają kluczowej - z punktu widzenia oceny możliwości partycypowania w kosztach postępowania sądowoadministracyjnego – kwestii źródeł utrzymania i finansowania wydatków. Z jednej bowiem strony wskazuje on, że obecnie przebywa na urlopie (wypłatę pobieranych dotychczas świadczeń wstrzymano), z drugiej zaś strony Skarżący oświadcza, iż na jego wydatki składają się alimenty na córkę i pożyczka. Zastrzega jednocześnie, że nie prowadzi rejestru wydatków. Nie sposób zatem na podstawie powyższych informacji stwierdzić, jakie dochody faktycznie Skarżący uzyskuje oraz jakie konkretnie wydatki i w jakiej wysokości ponosi oraz kto ewentualnie (jeśli nie jest to Skarżący) koszty te pokrywa. Tym samym uznać należało, iż Skarżący nie dążył do kompleksowego przedstawienia swojej sytuacji materialnej. Do analogicznych wniosków doszedł Sąd rozpoznając podobną prośbę Skarżącego w sprawie V SA/Wa 749/16. W rezultacie nie budzi wątpliwości, iż Skarżący nie sprostał wymogowi wykazania, że spełnia przesłankę z art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a. W tej sytuacji postanowiono jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło