III SA/Wa 609/07

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Krystyna Kleiber (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Sylwester Golec, Asesor WSA Hieronim Sęk, Protokolant Lidia Wasilewska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 6 grudnia 2007 r. sprawy ze skargi A. K., I. K. – L. s.c. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] grudnia 2006 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie umorzenia zaległości i odsetek w podatku od towarów i usług oddala skargę Decyzją z dnia [...] grudnia 2006 r. nr [...] Dyrektor Izby Skarbowej w W.po rozpatrzeniu odwołania I. i A. K., uchylił decyzję Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego W. z dnia [...] września 2006 r. nr [...] w sprawie umorzenia odsetek za zwłokę w kwocie 3.594 zł i zaległości podatkowej w kwocie 0 zł oraz umorzenia postępowania co do umorzenia zaległości w podatku od towarów i usług za okres 02/2001 r. - 05/2003 r., 08-12/2003 r. w kwocie 5.720 zł i umorzył postępowanie. W uzasadnieniu decyzji wyjaśnił: - pismem z dnia [...] lipca 2006 r. I. i A. K., prowadzący działalność gospodarczą pod firmą spółki cywilnej L. wystąpili o umorzenie zaległości i odsetek wynikających z rozliczeń i płatności związanych z najmem lokalu od Urzędu Dzielnicy O. administrowanego przez G. sp. z o.o. i zwrot wpłaconej kwoty w wysokości 8.883,20 zł, uzasadniając złożony wniosek interesem publicznym; - decyzją z dnia [...] września 2006 r. Naczelnik [...] Urzędu Skarbowego W. umorzył zaległość podatkową w kwocie 0 zł i odsetki za zwłokę w kwocie 3.594 zł oraz umorzył postępowanie w sprawie umorzenia zaległości w podatku od towarów i usług za okresy 02/2001 r. - 05/2003 r., 08 -12/2003 r. w kwocie 5.720 zł przedstawiając w uzasadnieniu decyzji przesłanki którymi kierował się podejmując rozstrzygniecie; - w dniu [...] października 2006 r. do Urzędu Skarbowego wpłynęło odwołanie w którym spółka L. nadal wnosząc o umorzenie zaległości i odsetek w łącznej kwocie 9.314 zł. podkreśliła, iż przedmiotowa zaległość powstała z winy kontrahenta jakim była jednostka samorządu terytorialnego [...] W. zatem niesprawiedliwością jest obarczanie spółki winą za zaistniałą sytuację oraz ponoszenia przez nią konsekwencji finansowych w postaci dwukrotnego płacenia podatku od towarów i usług, dotyczącego należności czynszowych od tych samych faktur; - z akt sprawy wynika, że spółka w dniach [...] kwietnia 2005 r. i [...] listopada 2005 r. dokonała wpłaty w kwocie odpowiednio 1.886 zł i 6.997,20 zł, która zaksięgowana została na zaległości podatkowe w podatku od towarów i usług wraz z odsetkami za zwłokę za okres od 02/2001 r. do 12/2003r. A zatem na dzień [...] lipca 2006 r. (data wpływu do Urzędu Skarbowego wniosku o umorzenie zaległości i odsetek za zwłokę ) nie istniała zaległość podatkowa w podatku od towarów i usług, oraz odsetkach za zwłokę, bowiem zobowiązania te wygasły poprzez zapłatę, zgodnie z art. 59 §1 pkt 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r Ordynacja podatkowa /Dz. U. z 2005 r. Nr 8 poz.60/ dalej jako Ordynacja; - w przedmiotowej sprawie bezsprzecznie na dzień złożenia wniosku zaległość podatkowa nie istniała zatem umorzenie przez organ podatkowy pierwszej instancji odsetek za zwłokę w kwocie 3.594 zł od zaległości 0 zł jest zaprzeczeniem obowiązującej regulacji prawnej. Przepis art. 208 §1 Ordynacji obliguje organ podatkowy do umorzenia postępowania podatkowego gdy z jakiejkolwiek przyczyny stało się ono bezprzedmiotowe. W przedmiotowej sprawie bezprzedmiotowość postępowania, dotyczy nie tylko zaległości podatkowej, ale i odsetek za zwłokę, zatem na podstawie art. 208 Ordynacji, organ podatkowy był zobligowany do umorzenia w całości postępowania, - uwzględniając powyższe ustalenia właściwym było uchylić zaskarżoną decyzję i umorzyć postępowanie w sprawie gdyż wydana ona została z rażącym naruszeniem prawa. I. i A. K. złożyli skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego wnosząc o uchylenie decyzji organu podatkowego pierwszej instancji i umorzenie sprawy. W skardze podnieśli, że decyzji brak jest odniesienia do kwoty 8883,20 zł tj. odsetek i zaległości, które bez podstawy zostały wpłacone przez ich spółkę L. i które do dnia [...] stycznia 2007 r., nie zostały zwrócone. Cały materiał dowodowy w tej sprawie został przekazany do [...] Urzędu Skarbowego W., a wynika z niego, że odsetki i zaległości powstały z winy jednostki samorządu terytorialnego [...] W. na której funkcjonowanie spółka cywilna L. nie miała możliwości oddziaływania. Jednocześnie budżet Państwa nie poniósł uszczerbku, gdyż podatki w latach 1999-2003 były odprowadzane w terminie natomiast korekta techniczna zapisów została przeprowadzona w 2005 dopiero po otrzymaniu prawidłowych faktur z [...] W., a na ten fakt spółka również nie miała wpływu. Ponad 1 rok kwota 8.883,20 zł była i jest w dyspozycji Urzędu Skarbowego, ograniczając możliwość rozwoju działalności gospodarczej firmy. W wyniku tej decyzji nastąpiło naruszenie zaufania do władzy publicznej gdyż po kilku latach działalności okazało się, że podmiot, w którym 100% udziałów posiadał organ samorządowy, wystawiał podmiotom gospodarczym faktury i pobierał należności nie mając do tego żadnych uprawnień. Dyrektor Izby Skarbowej w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie z przyczyn wskazanych w uzasadnieniu decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny, po rozpoznaniu sprawy, zważył: Skarga nie jest uzasadniona, a zaskarżona decyzja odpowiada prawu. Należy przy tym zaznaczyć, że sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, a kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem (art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych Dz. U. Nr 153, poz. 1269). Oznacza to, że niezależnie od zarzutów skargi analizie Sądu zostało poddane toczące się postępowanie oraz obie decyzje organów podatkowych. Zasadnie Dyrektor Izby Skarbowej stwierdził, że skoro zobowiązanie podatkowe na dzień złożenia wniosku o jego umorzenie nie istniało, nie mogło być przedmiotem postępowania podatkowego wskazanego we wniosku. Nie można umorzyć zobowiązania podatkowego, które stosownie do art. 59 § 1 pkt 1 Ordynacji wygasło wskutek zapłaty. Z tej przyczyny Naczelnik [...] Urzędu Skarbowego powinien był wydać postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania, na podstawie art.165 a Ordynacji, a skoro tego nie uczynił, wydając decyzję co do nieistniejących zaległości podatkowych, Dyrektor Izby Skarbowej zasadnie umorzył to postępowanie. Sąd badając sprawę i skargę stwierdza, że opisane w niej problemy podatników nie mogły być rozwiązane w trybie postępowania o umorzenie zaległości – gdyż, jak stwierdzono, zaległość nie staniała. Można ewentualnie i teoretycznie, rozważać zastosowanie przepisów o nadpłacie podatku od towarów i usług, jeżeli brak było podstaw do dokonania korekt deklaracji podatkowych lub gdyby korekta oparta była na decyzji, która następnie została uchylona lub stwierdzono jej nieważność, stosownie do art. 72 i 73 Ordynacji. Opisane przez podatników, w skardze, okoliczności mogą, mieć raczej, rozwiązanie na drodze cywilno-prawnej, gdyż dotyczą obrotu gospodarczego - wystawienia faktur przez podmiot nieuprawniony, których finał może odbyć się przed sądem powszechnym. Oczywistym jest jednak, że zagadnienia te wykraczają poza granice niniejszej sprawy, która dotyczyła określonego wniosku podatników i wydanej decyzji, która jest zgodna z przepisami prawa. W tej sytuacji skargę, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) oddalono.