III SA/Wa 614/06

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Krystyna Kleiber po rozpoznaniu w dniu 14 lipca 2006 r. na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym sprawy ze skargi S. S.C. I. G., W. G. na postanowienie Dyrektora Izby Celnej w W. z dnia z dnia [...] listopada 2005 r. Nr [...] w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania uchyla postanowienie Dyrektora Izby Celnej z [...] listopada 2005 r. Nr [...] Zaskarżonym postanowieniem Dyrektor Izby Celnej w W., na podstawie art. 288 § 1 pkt 2 ustawy z 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz.U. Nr 137, poz. 926 ze zm.), art. 262 ustawy z 9 stycznia 1997 r. Kodeks celny (Dz.U. Nr 23, poz. 117 ze zm.), art. 26 ustawy z 19 marca 2004 r. Przepisy wprowadzające ustawę Prawo celne (Dz.U. Nr 68, poz. 623), stwierdził uchybienie teminowi do wniesienia odwołania od decyzji Naczelnika Urzędu Celnego [...] w W. z [...] grudnia 2003 r. Nr [...]. Według Dyrektora Izby Celnej w W. z akt sprawy wynika, że decyzja z 18 grudnia 2003 r. została doręczona skarżącej w siedzibie firmy 23 grudnia 2003 r., a osoba upoważniona do odbioru korespondencji odmówiła jej odbioru. Odwołanie od decyzji zostało nadane na poczcie 16 stycznia 2004 r., zatem z uchybieniem terminu do wniesienia odwołania. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 9 stycznia 2006 r. wspólnicy spółki zarzucili organom podatkowym naruszenie art. 151 Ordynacji podatkowej i wnieśli o uchylenie lub zmianę zaskarżonego postanowienia. Zdaniem skarżącej spółki bezpodstawnie przyjęto, że osoba przebywająca na terenie spółki była upoważniona do odbioru korespondencji, w sytuacji, kiedy wspólnicy spółki cywilnej S. nie upoważnili nikogo do odbioru korespondencji, a korespondencja była odbierana osobiście przez współwłaściciela spółki. Przyjęcie za początkowy dzień biegu terminu do złożenia odwołania dnia złożenia przez listonosza awiza, w sytuacji, kiedy nie zastał w firmie osoby upoważnionej do odbioru przesyłek, było sprzeczne z obowiązującymi przepisami prawa. Początkowy bieg terminu powinien być liczony od daty odbioru pisma w urzędzie pocztowym, zatem termin do wniesienia odwołania w tej sprawie, został zachowany. Do skargi załączono oświadczenie Poczty Polskiej z 22 grudnia 2005 r., z którego wynika, że spółka cywilna S. nie ustanawiała nigdy pełnomocnika ds. odbioru przesyłek, a przesyłki wymagające potwierdzenia odbioru odbierał osobiście W. G. W piśmie z 4 kwietnia 2006 r. S. S.C. poinformowała, że bezpodstawne są zarzuty skierowane do skarżącej o uchylaniu się od odpowiedzialności przed zobowiązaniem podatkowym i podtrzymała zarzuty o naruszeniu art. 151 Ordynacji podatkowej. Stwierdziła, że adres siedziby firmy, jak i adres zamieszkania, jest od lat ten sam. Czasowe nieobecności są spowodowane "(...) normalnie prowadzonym życiem prywatnym i zawodowym". W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Celnej w W. podtrzymał stanowisko wyrażone w zaskarżonym postanowieniu i wniósł o oddalenie skargi. Dyrektor Izby Celnej w W. poinformował ponadto, że "(...) upoważnieni pracownicy udali się pod wskazany adres zamieszkania właścicieli firmy w celu doręczenia decyzji, gdzie nie zastano nikogo. W związku z tym udano się do miejsca prowadzenia działalności gospodarczej, pracownik Spółki S. [...] (....) oświadczyła, że jest osobą uprawnioną do odbioru poczty, jednakże nie może odbierać pism od pracowników poczty oraz żadnych innych pism doręczanych przez inne osoby". Ponadto pracownica skontaktowała się telefonicznie z adresatami decyzji, po czym oświadczyła, że odmawia obioru ww. pisma, jednocześnie stwierdziła, a Państwo G. przebywają poza miejscem zamieszkania oraz prowadzenia działalności gospodarczej i nie wiadomo kiedy będą w firmie.. Dyrektor Izby Celnej w W. zwrócił uwagę na to, że zgodnie z art. 151 Ordynacji podatkowej osobą upoważnioną do odbioru korespondencji jest nie tylko osoba, której udzielono szczególnego pełnomocnictwa do tej czynności, czy też osoba, która jest regulaminowo upoważniona do jej odbioru, ale każda osoba obecna w miejscu, ponieważ wynika to z art. 148 § 2 pkt 2 Ordynacji podatkowej. Z art. 153 Ordynacji podatkowej wynika możliwość włączenia pisma, którego przyjęcia odmawia adresat, do akt sprawy ze skutkiem doręczenia: datą doręczenia w takiej sytuacji jest dzień odmowy przyjęcia pisma. Ponadto Dyrektor Izby Celnej w W. zauważył, że strona miała świadomość, że toczy się postępowanie podatkowe oraz wiedziała o tym, iż doręczenie decyzji po upływie pięciu lat od daty powstania zobowiązania podatkowego będzie przyczyną przekroczenia terminu z art. 70 Ordynacji podatkowej. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, rozpoznając sprawę w trybie uproszczonym na podstawie art. 119 pkt 2 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm., dalej jako p.p.s.a., zważył co następuje. Skarga zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z dyspozycjami art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269), Sąd sprawuje wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem (legalności). Ocenie Sądu podlega zatem zgodność aktów administracyjnych (w tym wypadku decyzji) zarówno z przepisami prawa materialnego jak i procesowego. Zgodnie z art. 151 Ordynacji podatkowej osobom prawnym oraz jednostkom organizacyjnym niemającym osobowości prawnej pisma doręcza się w lokalu ich siedziby lub w miejscu prowadzenia działalności - osobie upoważnionej do odbioru korespondencji. Przepisy art. 146, art. 148 § 2 pkt 1 i art. 150 stosuje się odpowiednio Jak zauważył Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z 13 sierpnia 1999 r. I SA/Gd 753/99, wprawdzie przepis art. 151 Ordynacji podatkowej nie precyzuje, komu należy doręczyć pismo, tzn. jakiej osobie fizycznej znajdującej się w siedzibie osoby prawnej lub jednostki nie mającej osobowości prawnej, niemniej nie budzi wątpliwości, że osobą tą nie może być przypadkowo napotkany pracownik, ale musi to być osoba uprawniona do odbioru pism, którą będzie członek organu uprawnionego do reprezentowania w/w podmiotu, ustanowiony pełnomocnik procesowy albo pełnomocnik do doręczeń, względnie pracownik dysponujący pełnomocnictwem do odbioru korespondencji w siedzibie osoby prawnej lub jednostki organizacyjnej nie mającej osobowości prawnej. Zarówno organ podatkowy, jak też skarżąca są zgodni co do tego, że osoba obecna w miejscu, gdzie listonosz usiłował dokonać doręczenia poinformowała o tym, że nie jest uprawniona do odbierania poczty oraz pism od pracowników poczty. Ten stan faktyczny został potwierdzony prze wspólników spółki, natomiast organy podatkowe - w trakcie postępowania - w żaden sposób nie wykazały tego, iż osoba, która odmówiła przyjęcia przesyłki, była uprawniona do odbioru korespondencji, zatem organy podatkowe nie powinny uznać przesyłki za doręczoną w przyjętym w kwestionowanym postanowieniu dniu. Fakt nieobecności osób uprawnionych do reprezentowania spółki w czynnościach odbioru korespondencji nie oznaczał prawnej niemożności doręczenia przesyłki pod wskazanym adresem, tyle tylko, że doręczenie przesyłki powinno nastąpić w trybie art. 150 Ordynacji podatkowe - po dwukrotnym awizowaniu, a nie - co zrobiły organy podatkowe - uznać doręczenie za skuteczne w dacie odmowy przyjęcia przesyłki. Fakt długotrwałego prowadzenia postępowania podatkowego nie może mieć wpływu - z powodów podanych na wstępie - na ocenę trafności rozstrzygnięcia Dyrektora Izby Celnej w W. Ubocznie należy zauważyć, że okres trwania postępowania w sprawie umożliwiał podjęcie działań w celu doręczenia rozstrzygnięcia przed upływem okresu przedawnienia. Mając na względzie powyższe, należało, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c u.p.p.s.a, orzec jak w sentencji.