III SA/Wa 614/14

Referendarz sądowy Lucyna Kaligowska Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie po rozpoznaniu w dniu 17 kwietnia 2014 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi G. Z. na decyzję Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia [...] grudnia 2013 r. nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia zaległości postanawia 1) zwolnić skarżącego od wpisu od skargi w kwocie 500 zł (pięćset złotych), 2) odmówić przyznania prawa pomocy w pozostałym zakresie W odpowiedzi na wezwanie do uiszczenia wpisu sądowego Skarżący G.Z. zwrócił się o zwolnienie od kosztów sądowych. Wskazał, że łączny dochód jego i żony wynosi [...] zł. Prowadzona przez Skarżącego firma zbankrutowała. Wobec niego toczą się liczne egzekucje komornicze. Na Skarżącym ciążą zobowiązania względem ZUS, urzędu skarbowego i wierzycieli. Do majątku zaliczył będący przedmiotem licytacji komorniczej grunt po żwirowni i nieruchomość gruntową. Skarżący zamieszkuje wraz z żoną i dwójką dzieci. Do zajmowanego lokalu Skarżący nie posiada tytułu prawnego. Mieszka tam grzecznościowo do momentu znalezienia innego lokalu dla rodziny. Obecnie Skarżący przebywa na zwolnieniu lekarskim, został wpisany do Rejestru Dłużników Niewypłacalnych. W pokrywaniu opłat pomagają mu rodzice. Skarżący przedstawił zaświadczenia o wynagrodzeniu, wydruk z Centralnej Ewidencji i Informacji o Działalności Gospodarczej, dokumenty w sprawie prowadzonej egzekucji, zaświadczenie lekarskie, postanowienie o wpisie do Rejestru Dłużników Niewypłacalnych. Wykonując wezwanie referendarza sądowego Skarżący przedstawił miesięczne wydatki, wśród których wymienił gaz (1.321,15 zł), energię elektryczną (307,44 zł), wywóz nieczystości (130 zł), lekarstwa (100 zł), wyżywienie (1.000 zł), telefon komórkowy (70 zł), telefon stacjonarny (40 zł), środki czystości (100 zł). Skarżący wyjaśnił, że wniosek o ogłoszenie upadłości został oddalony. Nie posiada on kont bankowych. Skarżący otrzymuje zasiłek rodzinny na dzieci w kwocie 221 zł. W opłatach które przekraczają jego możliwości finansowe pomagają rodzice. Wobec Skarżącego wydano orzeczenie o stopniu niepełnosprawności. Skarżący przedstawił zeznania podatkowe, dokumenty obrazujące wydatki, decyzję przyznającą zasiłek rodzinny, postanowienie o oddaleniu wniosku o ogłoszenie upadłości, postanowienie o wpisie do Rejestru Dłużników Niewypłacalnych, orzeczenie o stopniu niepełnosprawności. Mając powyższe na uwadze zważono, co następuje: Skarżący ubiega się o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. Dla pozytywnego w tej kwestii rozstrzygnięcia konieczne jest spełnienie przesłanki, o jakiej mowa w art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), dalej powoływanej jako: "p.p.s.a.". Zgodnie z tym przepisem Sąd przyznaje prawo pomocy osobie fizycznej, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Owo wykazanie polegać będzie w rzeczywistości na przedstawieniu w sposób przekonujący, że poniesienie kosztów postępowania nie jest możliwe. Oceniając wniosek Skarżącego z punktu widzenia powyższej przesłanki referendarz sądowy uznał, że częściowo zasługuje on na uwzględnienie. Jak wynika z nadesłanych materiałów łączny dochód Skarżącego i jego żony wynosi [...] zł. Dochód ten w całości przeznaczany jest na utrzymanie czteroosobowej rodziny. Same tylko wydatki na wyżywienie Skarżący określił na kwotę 1.000 zł. W opłatach, które przekraczają jego możliwości finansowe pomagają rodzice. Na Skarżącym ciążą wymagalne zobowiązania, których nie reguluje, wobec czego wpisano go do Rejestru Dłużników Niewypłacalnych. Postępowania egzekucyjne wszczęte przeciwko niemu okazały się bezskuteczne, co skutkowało ich umorzeniem (zob. postanowienia o umorzeniu znajdujące się w aktach sądowych i administracyjnych). Posiadane nieruchomości zostały zajęte, zaś prowadzona działalność gospodarcza zlikwidowana. Zdaniem referendarza sądowego sytuacja materialna Skarżącego jest tego rodzaju, iż nie jest on w stanie zgromadzić środków potrzebnych na uiszczenie wpisu od skargi (jedynego wymaganego na tym etapie postępowania kosztu sądowego) w kwocie 500 zł. W tej sytuacji zasadne jest zwolnienie go z obowiązku jego uiszczenia. Jednocześnie referendarz sądowy odmówił przyznania prawa pomocy w zakresie potencjalnych innych – wykraczających poza ten wpis - kosztów sądowych, np. kosztu opłaty kancelaryjnej za odpis wyroku z uzasadnieniem czy wpisu od skargi kasacyjnej. Nie można bowiem wykluczyć, że w najbliższej przyszłości sytuacja materialna Skarżącego ulegnie zmianie. Tym samym zwalnianie go od całości kosztów sądowych byłoby przedwczesne. W tym stanie rzeczy na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. oraz art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a., postanowiono jak w sentencji.