III SA/Wa 638/12
PostanowienieWSA w Warszawie2012-04-20
Skład orzekający: Lucyna Kaligowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy osoba fizyczna ubiegająca się o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym (zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie pełnomocnika) wykazała, że nie jest w stanie ponieść żadnych kosztów postępowania, zgodnie z art. 246 § 1 pkt 1 PPSA?Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym został odrzucony, ponieważ strona skarżąca nie wykazała w sposób niebudzący wątpliwości, że jej sytuacja materialna uniemożliwia poniesienie kosztów postępowania. Pomimo trudnej sytuacji materialnej, istniały wątpliwości co do całkowitej niewypłacalności, w tym dotyczące regulowania części zobowiązań oraz braku szczegółowych informacji o wydatkach i partycypacji konkubenta w kosztach utrzymania.Stan faktyczny
Skarżąca J. S. złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie pełnomocnika. Jako podstawę wniosku podała trudną sytuację materialną spowodowaną egzekucją, która doprowadziła do niewypłacalności. Skarżąca przedstawiła szereg dokumentów dotyczących jej dochodów, wydatków oraz sytuacji finansowej jej konkubenta. Referendarz sądowy uznał, że przedstawione dowody nie są wystarczające do jednoznacznego stwierdzenia braku możliwości poniesienia kosztów postępowania.Rozstrzygnięcie
Postanowiono odmówić przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Lucyna Kaligowska Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie po rozpoznaniu w dniu 20 kwietnia 2012 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku J. S. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia pełnomocnika w sprawie ze skargi na postanowienie Ministra Finansów z dnia [...] grudnia 2011 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wstrzymania postępowania egzekucyjnego postanawia odmówić przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie
Skarżąca J. S. zwróciła się o zwolnienie od opłaty sądowej i ustanowienie pełnomocnika, motywując to trudną sytuacją materialną spowodowaną zajęciem wynagrodzenia oraz konta należącego do konkubenta Skarżącej. Prowadzona egzekucja doprowadziła do całkowitej niewypłacalności m. in. wobec banków, a także z tytułu opłat za mieszkanie i pozostałych mediów.
W wykonaniu wezwania referendarza sądowego Skarżąca przesłała wypełniony formularz PPF, w którym wskazała, iż jej dochody pozwalają jedynie na wegetację. Powtórzyła, że egzekucja spowodowała, iż zaciągnięte zobowiązania przestały być spłacane. Skarżąca nie posiada majątku, a zajmowany lokal jest wynajmowany. Skarżąca wyjaśniła, że w 2011 r. jej konkubent uzyskał przychód z działalności w kwocie 30.315,88 zł, zaś koszty wyniosły 31.967,21 zł. Poniósł zatem stratę w wysokości 1.651,33 zł. Skarżąca od czerwca 2011 r. nie prowadzi już działalności. Skarżąca przesłała PIT-11 za 2011 r., odcinek płacowy, decyzję o wykreśleniu wpisu z ewidencji działalności gospodarczej, zaświadczenie o zawieszeniu wykonywania tej działalności, deklaracje VAT-7 Z.K. dokumenty obrazujące wysokość opłat, harmonogramy spłat kredytów, pisma w sprawie spłaty kredytów, pismo ZUS w sprawie zaległości składkowych, wyciągi bankowe, receptę, dokumentację dotyczącą Z.K. (wezwania do zapłaty, decyzje ZUS, zawiadomienie o zajęciu rachunku bankowego, wypowiedzenie umowy rachunku bieżącego.
Uwzględniając powyższe zważono, co następuje:
Skarżąca ubiega się o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie oraz ustanowienie pełnomocnika. Dla pozytywnego w tej kwestii rozstrzygnięcia konieczne jest spełnienie przesłanki, o jakiej mowa w art. 246 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 z późn. zm.), dalej powoływanej jako: "p.p.s.a.". Zgodnie z tym przepisem Sąd przyznaje prawo pomocy osobie fizycznej w zakresie całkowitym - gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Powyższe uregulowanie wprost przenosi na stronę ciężar wykazania przesłanki warunkującej przyznanie prawa pomocy. Wobec tego pochodzące od niej informacje na temat jej możliwości płatniczych, powinny być na tyle szczegółowe, by możliwa była ocena rzeczywistej kondycji finansowej strony.
Zdaniem referendarza sądowego w niniejszej sprawie takich szczegółowych, nie budzących wątpliwości informacji zabrakło.
Referendarz sądowy nie neguje, że sytuacja materialna Skarżącej jest trudna. Utrzymuje się ona z wynagrodzenia, które po potrąceniu wynosi 1.184 zł. Prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z konkubentem, którego źródłem dochodu jest działalność gospodarcza. Skala tej działalności nie jest znaczna, co obrazują nadesłane deklaracje VAT-7. Przykładowo w lutym br. sprzedaż wyniosła 300 zł i na takim też poziomie kształtowały się zakupy (w styczniu br. dane te wyniosły odpowiednio 1.338 zł i 20 zł; w grudniu 2011 r.: 824 zł i 4 zł; w listopadzie 2.044 zł i 903 zł; w październiku 2.411 zł i 5.719 zł; we wrześniu 1.930 zł i 1.413 zł). Nadto Skarżąca wyjaśniła, że w 2012 r. Z. K. osiągnął przychód w wysokości 2.339,19 zł, zaś koszty jego uzyskania wyniosły 1.428,97 zł.
Tym niemniej pewne oświadczenia Skarżącej budzą wątpliwości co powoduje, iż na tym etapie, jej wniosku o przyznanie prawa pomocy nie można uwzględnić.
Wbrew twierdzeniom, iż egzekucja doprowadziła do "całkowitej niewypłacalności" m. in. wobec banków Skarżąca w dalszym ciągu reguluje zadłużenie wynikające z umowy kredytowej "[...]" (dowód: wyciąg bankowy). Brak jest także dowodów świadczących o tym, że Skarżąca zaprzestała płacenia czynszu za najmowane mieszkanie. Nie wynika to bynajmniej z nadesłanego pisma z 10 maja 2011 r. Także jej oświadczenie o zaległościach w mediach nie znajduje odzwierciedlenia w przedstawionym materiale. Przeciwnie Skarżąca przesłała dowód opłacenia w dniu 28 lutego br. abonamentu RTV za luty 2012 r.
Nadto Skarżąca nie wskazała jakie inne oprócz czynszu, abonamentu RTV i opłat za usługi telekomunikacyjne oraz w jakiej wysokości wydatki ponosi. Nie wyjaśniła także w jakim stopniu w wydatkach tych partycypuje jej konkubent. Nie wiadomo również jak Skarżąca zamierza spłacać zadłużenie w banku [...] , którego miesięczna rata wynosi ponad 1.500 zł i którego płatność stała się ponownie wymagalna po 28 marca 2012 r.
Powyższe wątpliwości powodują, iż materiał, którym dysponuje referendarz sądowy, pozostaje niekompletny. W tej sytuacji nie sposób uznać, że Skarżąca wykazała w sposób bezsprzeczny i nie budzący wątpliwości, iż jej sytuacja materialna uniemożliwia poniesienie kosztów postępowania. Niewykluczone, że wyjaśnienie opisanych niejasności na dalszym etapie postępowania (sprzeciw) skutkować będzie korzystnym dla Skarżącej rozstrzygnięciem. Z tej przyczyny na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a. oraz art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a., postanowiono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło