III SA/Wa 639/09

PostanowienieWSA w Warszawie2009-08-11

Skład orzekający: Agnieszka Grzelak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy istnieją podstawy do przyznania stronie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od wpisu sądowego i ustanowienia radcy prawnego, biorąc pod uwagę jej sytuację materialną i zdrowotną?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że strona skarżąca wykazała, iż nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla niezbędnego utrzymania. Skarżąca nie uzyskuje dochodów, posiada jedynie dom, a jej utrzymanie i koszty związane z leczeniem ponosi syn, którego dochody są niewystarczające. W związku z tym przyznano prawo pomocy w zakresie zwolnienia od wpisu sądowego i ustanowienia radcy prawnego.
Stan faktyczny
Skarżąca K. F. wniosła o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia radcy prawnego. W uzasadnieniu podała, że wskutek wieloletniego rozpoznawania spraw przez sądy powszechne została pozbawiona dochodu, a jej życie było zagrożone. Oświadczyła, że pozostaje na utrzymaniu syna, którego dochody są niewystarczające. Z przedłożonych dokumentów wynikało, że skarżąca nie osiąga dochodów, posiada dom, a jej syn zarabia 3.100 zł brutto miesięcznie. Skarżąca przedstawiła również rachunki za media i oświadczyła, że w ostatnich latach nie korzystała z pomocy społecznej.
Rozstrzygnięcie
Przyznano prawo pomocy w zakresie zwolnienia od wpisu sądowego od skargi oraz ustanowienia radcy prawnego.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz Sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie Agnieszka Grzelak po rozpoznaniu w dniu 11 sierpnia 2009 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie radcy prawnego w sprawie ze skargi K. F. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] stycznia 2009 r. Nr [...] w przedmiocie umorzenia zaległości podatkowych za 2005 r. oraz rozłożenia na raty zaległości podatkowych za 2006 – 2008 r. postanawia przyznać prawo pomocy w zakresie zwolnienia od wpisu sądowego od skargi oraz ustanowienia radcy prawnego UZASADNIENIE: Skarżąca K. F. wniosła do Sądu o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. W odpowiedzi na wezwanie, do złożenia wniosku o przyznanie prawa pomocy na urzędowym formularzu PPF, złożyła wypełniony formularz PPF i wniosła o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia profesjonalnego pełnomocnika jakim jest radca prawny. Należało zatem przyjąć, że Skarżąca wniosła o przyznanie prawa w całości tzn. o zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie radcy prawnego. W uzasadnieniu wniosku podała, że wskutek wieloletniego rozpoznawania spraw przez sądy powszechne została całkowicie pozbawiona możliwości uzyskiwania dochodu. Podniosła, że jej życie jest zagrożone wobec "ewidentnego dopuszczania się czynów karalnych przez funkcjonariuszy państwowych", a w 2006 r "podjęto czynności, które miały pozbawić ją życia". Skarżąca podniosła, że przeżyła próbę [...] na jej życie, a konsekwencje [...] ponosi do dnia dzisiejszego. Oświadczyła, że pozostaje na utrzymaniu syna, którego dochody są niewystarczające na pokrycie kosztów utrzymania koniecznego oraz podstawowych środków farmaceutycznych. Z oświadczenia o stanie rodzinnym, majątku i dochodach wynika, iż Skarżąca prowadzi wspólne gospodarstwo domowe wraz z synem K.. Do składników swojego majątku skarżąca zaliczyła dom o powierzchni 260 m². Oświadczyła również, że nie posiada oszczędności ani przedmiotów wartościowych. Z oświadczenia wynika także, że Skarżąca nie osiąga żadnych dochodów, natomiast jej syn z tytułu wynagrodzenia za pracę osiąga miesięczny dochód w kwocie 3.100 zł brutto. Na wezwanie referendarza sądowego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie Skarżąca przedstawiła, wyciągi z posiadanych rachunków bankowych z których wynika, iż syn Skarżącej nie posiada żadnych środków zgromadzonych na rachunkach bankowych. Z dostarczonego zeznania o wysokości osiągniętego dochodu poniesionej straty wynika, że w 2008 r. Skarżąca nie uzyskała dochodu, natomiast jej syn w 2008 r. osiągnął dochód w kwocie [...] zł, a w roku 2007 dochód w kwocie [...] zł. Skarżąca przedstawiła także odcinek zapłaty za energię elektryczną z czerwiec 2009 r. w kwocie 39,56 zł oraz rachunek za gaz na kwotę 75,26 zł za czerwiec 2009 r. Z oświadczenia Skarżącej wynika ponadto , że Skarżąca nie posiada rachunków bankowych oraz, że w ostatnich dwóch latach nie korzystała z pomocy społecznej. Podniosła, że w następstwie [...], w 2007 i 2008 r. była unieruchomiona, a wszystkie koszty związane z utrzymaniem jej przy życiu ponosi syn. Mając na względzie powyższe zważono, co następuje. Zgodnie z art. 245 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwaną dalej P.p.s.a., prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (§2), natomiast prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko z opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (§ 3). W przypadku osób fizycznych przyznanie prawa pomocy następuje w zakresie całkowitym – gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (art. 246§ 1 pkt 1) a w zakresie częściowym – gdy osoba ta wykaże, iż nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny ( pkt. 2 cyt. wyżej przepisu). Z regulacji prawnych dotyczących kosztów sądowych można wysnuć wniosek, że wnoszenie opłat sądowych jest zasadą natomiast zwolnienie z ich uiszczenia stanowi odstępstwo od niej. Istotą prawa pomocy w zakresie przyznania z urzędu profesjonalnego pełnomocnika (adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego, rzecznika patentowego) jest natomiast nieodpłatne korzystanie strony z pełnomocnika, wskutek przejęcia przez Sąd ciężaru kosztów związanych z tą reprezentacją. Założeniem prawa do bezpłatnej pomocy prawnej jest to, że strona – ze względu na swój stan majątkowy – nie jest w stanie ponieść jej kosztów. Mając na uwadze powołane regulacje prawne i wynikające z nich zasady jakimi należy kierować się rozpoznając wniosek o przyznanie prawa pomocy, wysokość wpisu sądowego w wysokości 500 zł. jak i stan faktyczny sprawy, należy stwierdzić, iż w sprawie istnieją podstawy dla pozytywnego załatwienia wniosku strony . Zauważa się, że postępowanie w przedmiocie przyznania prawa pomocy wszczynane jest wyłącznie na wniosek strony, co oznacza, iż to wnioskodawca winien wskazać na okoliczności uzasadniające jego żądanie. W niniejszej sprawie strona skarżąca uprawdopodobniła natomiast, że nie jest w stanie ponieść kosztów sądowych wpisu od skargi oraz kosztów usług profesjonalnego pełnomocnika jakim jest radca prawny. Skarżąca bowiem nie uzyskuje żadnych dochodów, a jej jedynym majątkiem jest niewykończony dom. Pozostaje na wyłącznym utrzymaniu syna, którego miesięczny dochód – jak wynika z formularza PPF – wynosi 3.100 zł brutto. Dodatkowym argumentem przemawiającym za udzieleniem Skarżącej prawa pomocy jest stan zdrowia Skarżącej (jak podaje Skarżąca, brak możliwości poruszania się). Zatem po rozpoznaniu wniosku, ocenie dokumentów oraz analizie informacji przedstawionych przez Skarżącą stwierdzić należy, że nie jest Ona w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku niezbędnego utrzymania. Z uwagi na powyższe na podstawie art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 P.p.s.a. postanowiono jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło