III SA/Wa 643/12

PostanowienieWSA w Warszawie2012-06-25

Skład orzekający: Katarzyna Golat

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wstrzymanie wykonania decyzji określającej zobowiązanie podatkowe w podatku od towarów i usług jest uzasadnione, gdy strona skarżąca znajduje się w trudnej sytuacji finansowej, utraciła źródło dochodów, a egzekucja znacznej kwoty zobowiązania może spowodować trudne do odwrócenia skutki i wyrządzić znaczną szkodę?
Ratio decidendi
Wstrzymanie wykonania decyzji określającej zobowiązanie podatkowe w podatku od towarów i usług jest uzasadnione, gdy strona skarżąca uprawdopodobni, że wykonanie tej decyzji może wyrządzić jej znaczną szkodę lub spowodować trudne do odwrócenia skutki. W ocenie sądu, trudna sytuacja finansowa strony, utrata źródła dochodów oraz egzekucja znacznej kwoty zobowiązania podatkowego, która przekracza kwotę [...] zł, uzasadniają zastosowanie art. 61 § 3 PPSA.
Stan faktyczny
Skarżący F.Z. złożył skargę na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. określającą zobowiązanie podatkowe w VAT za 2006 r. wraz z wnioskiem o wstrzymanie wykonania tej decyzji. Skarżący podniósł, że znaczna kwota zobowiązania, przekraczająca [...] zł, w połączeniu z jego trudną sytuacją finansową (utrata dochodów, brak majątku, utrzymywanie się z pomocy rodziny) uzasadnia wstrzymanie wykonania decyzji ze względu na ryzyko znacznej szkody i trudnych do odwrócenia skutków. Do wniosku dołączono dokumenty potwierdzające zajęcie rachunków bankowych.
Rozstrzygnięcie
Wstrzymano wykonanie zaskarżonej decyzji.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Katarzyna Golat, po rozpoznaniu w dniu 25 czerwca 2012 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi F.Z. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] grudnia 2011 r. nr [...] w przedmiocie określenia zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i usług za poszczególne miesiące 2006 r. postanawia wstrzymać wykonanie zaskarżonej decyzji Pismem z dnia 18 stycznia 2012 r. F.Z. (dalej "Skarżący") wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] grudnia 2011 r. nr [...] w przedmiocie określenia zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i usług za poszczególne miesiące 2006 r. W powyższej skardze Skarżący zawarł wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. W uzasadnieniu wniosku podniósł, iż w niniejszej sprawie spełnione zostały przesłanki z art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 j.t.; dalej: "p.p.s.a.") tzn. występuje ryzyko wyrządzenia znacznej szkody jak i możliwość spowodowania trudnych do odwrócenia skutków względem Skarżącego. Skarżący zaznaczył, że wysokość zobowiązania, która wraz z odsetkami przekracza kwotę [...] zł, jest znaczna, biorąc pod uwagę jego trudną sytuację finansową. Wskazał, iż zgodnie z orzecznictwem sam fakt znacznej kwoty zobowiązania wystarcza do uwzględnienia wniosku (por. m.in. postanowienia: WSA w Gdańsku z dnia 12 września 2011 r. sygn. akt I SA/Gd 887/11, WSA w Szczecinie z 20 grudnia 2011 r. sygn. akt I SA/Sz 917/11, WSA w Warszawie z dnia 19 maja 2011 r. III SA/Wa 2952/10). Podkreślił, że znajduje się obecnie w wyjątkowo ciężkiej sytuacji materialnej. Nie posiada żadnych nieruchomości, ruchomości (za wyjątkiem rzeczy przeznaczonych do bieżącej egzystencji np. środki czystości, odzież), oszczędności lub praw majątkowych. Utracił jedyne źródło dochodów, w związku z zaprzestaniem prowadzenia działalności gospodarczej, i utrzymuje się z doraźnej i nieregularnej pomocy najbliższej rodziny, która zapewnia mu minimum egzystencji. Dodatkowe obciążenia finansowe mogą uniemożliwić Skarżącemu zaspokajanie podstawowych potrzeb i spowodować zagrożenie dla jego życia i zdrowia. Kontynuowanie egzekucji w zaistniałej sytuacji doprowadzi do pogłębienia złej sytuacji majątkowej Skarżącego i jego rodziny oraz zmusi go do życia w ubóstwie. Powyższy stan jest wynikiem wykonania zaskarżonej decyzji, bowiem zajęte zostały m.in. rachunki firmowe Skarżącego, a w konsekwencji został pozbawiony wszelkich oszczędności. Utracił w ten sposób możliwość zakupu towaru i był zmuszony zwolnić wszystkich swoich pracowników i wygasić stosunki handlowe z kontrahentami. Zakończenie działalności gospodarczej oraz brak możliwości znalezienia pracy obecnie uniemożliwia mu zaspokojenie roszczeń organów podatkowych. Wskazał, że powyższa sytuacja majątkowa jest uzasadnioną przesłanką do zastosowania art. 61 § 3 p.p.s.a. zgodnie z poglądem reprezentowanym w orzecznictwie (por. postanowienie WSA w Warszawie z dnia 4 września 2009 r., sygn. akt III SA/Wa 771/09). Do wniosku zostały dołączone tytuły wykonawcze oraz zawiadomienia o zajęciu rachunków bankowych. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Wniosek zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z przepisem art. 61 § 3 p.p.s.a. Sąd może na wniosek strony wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania zaskarżonego aktu lub czynności, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia skarżącemu znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Dotyczy to także aktów wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach tej samej sprawy. Z powyższego przepisu wynikają dwa rodzaje obowiązków. Z jednej strony wskazany przepis obciąża wnioskodawcę ciężarem uprawdopodobnienia przesłanek w nim określonych. Z drugiej zaś nakłada na Sąd obowiązek dokonania wszechstronnej i rzetelnej oceny wskazanych we wniosku okoliczności z uwzględnieniem zasad logicznego rozumowania, doświadczenia życiowego, dostępnej wiedzy oraz innych elementów, które pozwalają domniemywać, że wskazane okoliczności mieszczą się w hipotezie art. 61 § 3 p.p.s.a. (zob. postanowienie NSA z 15 grudnia 2005 r., sygn. akt I FZ 633/05, niepubl.). Rozpoznając niniejszy wniosek należy przede wszystkim zwrócić uwagę, iż wymieniony w powyższym przepisie katalog przesłanek warunkujących wstrzymanie wykonania danego rozstrzygnięcia jest zamknięty. Ustawodawca szczegółowo i rygorystycznie wyznaczył podstawy wstrzymania wykonania decyzji, uzależniając tę możliwość od wykazania istnienia niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Niewykonywanie ostatecznych aktów administracyjnych jest bowiem stanem niepożądanym, zaś prawo wnoszenia skarg do sądu administracyjnego nie może zakłócać prawidłowego funkcjonowania procesu stosowania i realizowania norm prawa administracyjnego. Oznacza to zatem, iż o wstrzymaniu wykonania decyzji sąd może orzec tylko wtedy, jeżeli wykonanie tej decyzji rodzi niebezpieczeństwo spowodowania szkody (majątkowej, a także niemajątkowej), która nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot spełnionego lub wyegzekwowanego świadczenia, ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do stanu pierwotnego. Jak wykazał Skarżący, Naczelnik [...] Urzędu Skarbowego W. zawiadomił go o zajęciu prawa majątkowego stanowiącego wierzytelność z rachunków bankowych zobowiązanego. Z treści nadesłanych zawiadomień wynika, iż do wyegzekwowania pozostaje kwota ponad [...] zł. W uzasadnieniu wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji podkreślono, iż Skarżący stracił jedyne źródło dochodów i utrzymuje się wraz z rodziną z doraźnej pomocy najbliższych. Podkreślić należy, iż instytucja wstrzymania wykonania decyzji powołana została do tymczasowej ochrony przed negatywnymi i nieodwracalnymi skutkami, jakie mogłaby dla strony wywołać taka decyzja, zanim zostanie zbadana przez sąd administracyjny pod kątem legalności. Wniesienie wniosku nie oznacza jednak automatyzmu w blokowaniu realizacji praw i obowiązków wynikających z decyzji administracyjnej. Sąd ocenia jedynie, czy podane przez stronę okoliczności w istocie wskazują na niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Analiza powołanych przez Skarżącego we wniosku okoliczności daje podstawy do stwierdzenia, iż w niniejszej sprawie zachodzą przesłanki wskazane w art. 61 § 3 p.p.s.a., umożliwiające wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Dokonując oceny zasadności wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji, Sąd wziął pod uwagę przede wszystkim wysokość zobowiązania podatkowego, które wynosi [...] zł – co jest kwotą znaczną. Wykonanie zaskarżonej decyzji może narazić Skarżącego na niebezpieczeństwo spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Ponadto egzekucja wymienionej kwoty mogłaby wyrządzić Skarżącemu poważną szkodę i doprowadzić do trudnych dla Skarżącego oraz jego rodziny następstw. Mając powyższe na uwadze, Sąd na podstawie art. 61 § 3 oraz § 5 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło