III SA/Wa 690/14

PostanowienieWSA w Warszawie2014-04-09

Skład orzekający: Referendarz Sądowy Marcin Piłaszewicz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarżący, który wykazał brak oszczędności, nieuleczalną chorobę, otrzymywanie pomocy od rodziców oraz niski roczny dochód, powinien zostać zwolniony od kosztów sądowych i mieć ustanowionego pełnomocnika z urzędu w postępowaniu administracyjnym?
Ratio decidendi
Referendarz sądowy przyznał skarżącemu prawo pomocy w zakresie całkowitym, obejmujące zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata z urzędu. Uzasadniono to tym, że niski dochód, brak majątku i oszczędności, a także otrzymywanie pomocy od rodziny na zaspokojenie podstawowych potrzeb życiowych, uniemożliwiają skarżącemu samodzielne pokrycie kosztów postępowania sądowego. W takiej sytuacji priorytetem jest zaspokojenie wydatków związanych z potrzebami egzystencjalnymi, a nie kosztami sądowymi.
Stan faktyczny
Skarżący M.P. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata z urzędu. Wskazał na brak oszczędności, nieuleczalną chorobę, otrzymywanie pomocy od rodziców oraz przedstawił dokumenty potwierdzające jego niskie dochody i stan zdrowia. Referendarz sądowy analizował przedstawione dowody, w tym PIT-y, wyciąg z karty kredytowej i oświadczenie o stanie majątkowym.
Rozstrzygnięcie
Przyznano skarżącemu prawo pomocy w zakresie całkowitym, tj. w zakresie ustanowienia adwokata i zwolnienia od kosztów sądowych.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz Sądowy Marcin Piłaszewicz Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie po rozpoznaniu w dniu 9 kwietnia 2014 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie pełnomocnika z urzędu (adwokata) w sprawie ze skargi M.P. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] stycznia 2014 r. Nr [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania podatkowego w sprawie kompensaty zobowiązania w podatku od czynności cywilno[prawnych p o s t a n a w i a przyznać skarżącemu prawo pomocy w zakresie całkowitym, tj. w zakresie ustanowienia adwokata i zwolnienia od kosztów sądowych I. Zgodnie z art. 245 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj. Dz.U. z 2012 poz. 270 ze zm.) – zwanej dalej u.p.p.s.a, stronie może być przyznane prawo pomocy w zakresie całkowitym lub częściowym. Przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych (art. 245 § 3 u.p.p.s.a.) i następuje wtedy, kiedy osoba fizyczna wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 pkt 2 u.p.p.s.a.). Prawo pomocy w zakresie całkowitym, o który wnioskujący ubiega się, obejmuje zwolnienie od opłat sądowych, czyli wpisu i opłaty kancelaryjnej oraz zwrot wydatków i ustanowienie pełnomocnika z urzędu (art. 245 § 2 u.p.p.s.a.). Przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym następuje, jeśli strona wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (art. 246 § 1 pkt u.p.p.s.a.). Jeżeli skarżący zamierza skorzystać z instytucji prawa pomocy powinien uprawdopodobnić okoliczności, od zaistnienia których zależy możliwość zastosowania przez Sąd z tej instytucji, natomiast Sąd jest zobowiązany do analizy przedstawionych materiałów, także z uwzględnieniem zasad logicznego myślenia, a przede wszystkim - doświadczenia życiowego. II. M.P. , dalej jako strona lub skarżący, pismem z 17 lutego 2014 r., a następnie na urzędowym formularzu PPF z 1 kwietnia 2014 r. zwrócił się o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia pełnomocnika z urzędu (adwokata). W uzasadnieniu wniosku o prawo pomocy strona poinformowała o tym, że: - nie posiada żadnych oszczędności; - jest nieuleczalnie chory ([...] ); - zadeklarował, ze otrzymuje pomoc od rodziców (jedzenie) W wykonaniu wezwania referendarza sądowego strona przesłała: - PIT – 11 za 2013 r.; wyciąg z karty kredytowej wraz z monitem do uiszczenia należności; - PIT-37 za 2013 r; - oświadczenie o stanie rodzinnym majątku z 2 kwietnia 2014 r. (roczny dochód za 2013 r to 6257,70 zł); - skierowanie do leczenie specjalistycznego ([...] ) III. Referendarz zadecydował o przyznaniu prawa pomocy w zakresie ustanowienia pełnomocnika z urzędu uwzględniając zestawienie rzeczywistych kosztów działania pełnomocnika z urzędu wynikających tak z zapisów z rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 28 września 2002 r. o opłatach .... (Dz.U. z 2013, poz461 tj.), jak z cen profesjonalnej obsługi prawnej stosowanych w praktyce, z możliwościami majątkowymi skarżącego. Na stopień zdolności płatniczych skarżącego wskazuje zarówno rozmiar posiadanego przez niego majątku, jak wysokość aktualnie uzyskiwanych przez niego dochodów, względnie ekspektatywa dochodów w przyszłości. Zdaniem referendarza sądowego, ani środki uzyskiwane z pomocy rodziny przeznaczane na zaspokojenie bezpośrednich potrzeb życiowych, ani środki pochodzące z zadeklarowanego dochodu, nie powinny stanowić – przede wszystkim z uwagi na ich rozmiar - bezpośredniego źródła finansowania wydatków związanych ze sporami sądowymi. Brak dochodów strony w rozmiarze przekraczającym zaspokojenie wyłącznie potrzeb egzystencjalnych, majątku i oszczędności tak nie uzasadnia odmowy przyznania prawa pomocy stronie, jak nie umożliwia mu zgromadzenia środków na poczet kosztów sądowych. Mając to na uwadze referendarz sądowy nie badał wpływu deklarowanej "nieuleczalnej choroby" strony na zdolność podjęcia przez stronę działań zarobkowych i zgromadzenia w ten sposób środków na poczet należnych kosztów postępowania, ponieważ w zarysowanej sytuacji pierwszeństwo zaspokojenia mają wydatki związane z samodzielnym zaspokojeniem potrzeb życiowych. Z uwagi na zakres możliwej reprezentacji strony, także w innych postępowaniach, referendarz sądowy zadecydował u ustanowieniu dla strony adwokata z urzędu. Z tych powodów referendarz sądowy podziela ocenę sytuacji majątkowej dokonaną przez Sąd w uprzednio prowadzonych postępowaniach i uznał, na podstawie art.243 § 1, art. 245 § 1, § 2 oraz art. 246 § 1 pkt 1 u.p.p.s.a., jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło