III SA/Wa 725/15

WyrokWSA w Warszawie2016-05-13

Skład orzekający: Bożena Dziełak, Dariusz Kurkiewicz, Waldemar Śledzik

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy członek zarządu spółki, który złożył rezygnację z pełnionej funkcji, ale nadal faktycznie podejmował działania w spółce, ponosi odpowiedzialność za zaległości podatkowe spółki powstałe po dacie rezygnacji?
Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję w części dotyczącej odpowiedzialności członka zarządu za zaległości podatkowe w styczniu i lutym 2009 r. oraz od kwietnia do czerwca 2009 r. Stwierdził, że samo złożenie rezygnacji z funkcji członka zarządu jest skuteczne z chwilą dojścia do spółki i wyznacza granicę odpowiedzialności podatkowej. Podpisywanie dokumentów po rezygnacji nie jest wystarczające do uznania faktycznego sprawowania funkcji, jeśli działania te wynikały z obowiązków pracowniczych lub miały na celu ochronę spółki przed negatywnymi konsekwencjami, zgodnie z art. 202 § 5 K.s.h. W pozostałym zakresie skargę oddalono, uznając bezskuteczność egzekucji z majątku spółki i brak wskazania przez skarżącego mienia nadającego się do egzekucji.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi P. M. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W., która orzekała o solidarnej odpowiedzialności skarżącego jako byłego członka zarządu spółki za zaległości podatkowe w podatku od towarów i usług. Skarżący podniósł, że złożył rezygnację z funkcji członka zarządu w dniu 2 lutego 2009 r. i kwestionował faktyczne wykonywanie obowiązków po tej dacie, a także zarzucał niewłaściwą egzekucję z majątku spółki. Organy podatkowe uznały, że skarżący ponosi odpowiedzialność, ponieważ nadal faktycznie pełnił funkcję członka zarządu i egzekucja z majątku spółki okazała się bezskuteczna.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił zaskarżoną decyzję w części dotyczącej solidarnej odpowiedzialności członka zarządu wraz z drugim członkiem zarządu oraz spółką za zaległości podatkowe spółki w podatku od towarów i usług za styczeń i luty 2009 r. oraz miesiące od kwietnia do czerwca 2009 r., a w pozostałym zakresie skargę oddalił. Zasądził od Dyrektora Izby Skarbowej w W. na rzecz P. M. kwotę 500 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Bożena Dziełak, Sędziowie sędzia WSA Dariusz Kurkiewicz (sprawozdawca), sędzia WSA Waldemar Śledzik, Protokolant st. sekr. sądowy Anna Kurdej, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 13 maja 2016 r. sprawy ze skargi P. M. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] grudnia 2014 r. nr [...] w przedmiocie orzeczenia o solidarnej odpowiedzialności członka zarządu wraz z drugim członkiem zarządu oraz spółką za zaległości podatkowe spółki w podatku od towarów i usług za grudzień 2008 r., styczeń i luty 2009 r. oraz miesiące od kwietnia do czerwca 2009 r. 1) uchyla zaskarżoną decyzję w części dotyczącej solidarnej odpowiedzialności członka zarządu wraz z drugim członkiem zarządu oraz spółką za zaległości podatkowe spółki w podatku od towarów i usług za styczeń i luty 2009 r. oraz miesiące od kwietnia do czerwca 2009 r., 2) w pozostałym zakresie skargę oddala, 3) zasądza od Dyrektora Izby Skarbowej w W. na rzecz P. M. kwotę 500 zł (słownie: pięćset złotych) tytułem zwrot kosztów postępowania sądowego. Decyzją z [...]. grudnia 2014 r. Dyrektor Izby Skarbowej w W. - po rozpatrzeniu odwołania P. M. (dalej: "Skarżący") od decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego W. z [...]. września 2014 r. orzekającej o solidarnej z G. Sp. z o.o. w likwidacji oraz J. S., odpowiedzialności Skarżącego, jako byłego członka zarządu, za zaległości tej Spółki z tytułu podatku od towarów i usług za grudzień 2008 r. oraz styczeń, luty, kwiecień i lipiec 2009 r. w łącznej wysokości 23.477 zł wraz z odsetkami za zwłokę w łącznej kwocie 14.732 – uchylił decyzje organu pierwszej instancji w części dotyczącej orzeczenia o solidarnej ze Spółką oraz drugim członkiem zarządu odpowiedzialności skarżącego za zaległość Spółki z tytułu podatku od towarów i usług za lipiec 2009 r. w wysokości 2.566 zł wraz z odsetkami za zwłokę w kwocie 1.530 zł i w tej części umorzył postępowanie; w pozostałej części utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji. Z uzasadnienia zaskarżonej decyzji wynika, że w związku z bezskutecznością egzekucji z majątku "G." Sp. z o. o. w likwidacji, Naczelnik Urzędu Skarbowego W. postanowieniem z [...]. czerwca 2014r. wszczął wobec Skarżącego, jako byłego członka zarządu, postępowanie podatkowe w sprawie orzeczenia o odpowiedzialności za zaległości tej Spółki z tytułu podatku od towarów i usług za grudzień2008r. oraz za styczeń, luty, kwiecień i lipiec 2009r., następnie decyzją z [...]. września 2014r orzekł o solidarnej ze Spółką oraz z Panem J. S. odpowiedzialności Skarżącego, jako byłego członka zarządu Spółki, za zaległości tej Spółki z tytułu podatku od towarów i usług. W odwołaniu Skarżący wnosząc o uchylenie decyzji zarzucił naruszenie przepisów postępowania poprzez nie wyjaśnienie wszystkich okoliczności faktycznych mających istotny wpływ na wynik sprawy, tj - złożenie z dniem 2 lutego 2009r. rezygnacji z pełnienia funkcji członka zarządu, - brak egzekucji lub jej niewłaściwe wykonanie z posiadanego przez Spółkę majątku, tj. z części i akcesoriów znajdujących się na stanie magazynowym Spółki, z wyposażenia warsztatowego oraz biurowego, - brak egzekucji ze środków pieniężnych znajdujących się w danym okresie i późniejszym na koncie i w kasie Spółki, - brak egzekucji zaległości podatkowych wykazanych w decyzji od kolejnych zarządów lub właścicieli Spółki, co może rodzić podejrzenie celowego zatajania majątku Spółki przez zarząd lub jej właścicieli, - sprzeczność ustaleń organu podatkowego z treścią zebranego w sprawie materiału dowodowego, tj. ustalenie czasu pełnienia funkcji członka zarządu zarówno Skarżącego jak i Pana J. S.. W uzasadnieniu wymienionej na wstępie, zaskarżonej decyzji Dyrektor Izby Skarbowej wskazał, że wszczęcie postępowania egzekucyjnego w stosunku do zaległości podatkowych nastąpiło w terminie doręczenia Spółce odpisów tytułów wykonawczych. Postępowanie w zakresie odpowiedzialności Skarżącego zostało wszczęte 24 czerwca 2014 r. tj. w momencie doręczenia postanowienia naczelnika Urzędu Skarbowego W.z [...].czerwca 2014 r., zatem z zachowaniem wymogu określonego w art. 108 § 2 pkt 3 O.p., a mianowicie zostało wszczęte po dniu wszczęcia postępowania egzekucyjnego w stosunku do majątku Spółki. Naczelnik Urzędu Skarbowego W. opierając się na odpisie pełnym z rejestru przedsiębiorców KRS z 12 czerwca 2014r. ustalił, że Skarżący pełnił funkcję w zarządzie Spółki w terminie powstania zaległości z tytułu podatku od towarów i usług. Natomiast Dyrektor Izby Skarbowej w W. zakwestionował stanowisko organu pierwszej instancji w zakresie okresu, w którym Skarżący pełnił funkcję członka zarządu Spółki. Organ odwoławczy podkreślił, że wpisy do rejestru przedsiębiorców KRS mają jedynie charakter deklaratoryjny i nie mogą stanowić jedynej przesłanki przypisania odpowiedzialności wynikającej z art. 116 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 749 ze zm., dalej: "O.p."). Odnosząc się natomiast do kwestii złożenia przez Skarżącego 2 lutego 2009r. rezygnacji z członkostwa w zarządzie Spółki Dyrektor Izby Skarbowej w W. stwierdził, że co prawda, z pisma z 15 stycznia 2009r. wynika, że Skarżący 2 lutego 2009r. złożył na ręce Pana A. O. Przewodniczącego Rady Nadzorczej Spółki rezygnację z pełnionej funkcji, nie mniej jednak uchwała Rady Nadzorczej w sprawie odwołania Skarżącego z pełnionej funkcji została podjęta dopiero w 17 sierpnia 2009r. Ponadto zgodnie z orzecznictwem sądowoadministracyjnym faktyczne wykonywanie obowiązków członka zarządu, nawet po formalnym złożeniu rezygnacji z tej funkcji, powoduje jego odpowiedzialność za powstałe zaległości podatkowe. Tymczasem z akt sprawy bezspornie wynika, że po dniu złożenia ww. rezygnacji Skarżący nadal czynnie pełnił funkcję członka zarządu Spółki Powyższą okoliczność potwierdzają dokumenty podpisane przez Skarżącego jako członka zarząd Spółki tj. "Informacja dodatkowa do sprawozdania finansowego za 2008r. Spółki podpisana 10 marca 2009r. oraz "Oświadczenie zarządu Spółki o wniesieniu wkładów na pokrycie kapitału zakładowego" podpisane 22 maja 2009r. W ocenie Dyrektora Izby Skarbowej w W., Naczelnik Urzędu Skarbowego W. niezasadnie orzekł o odpowiedzialności Skarżącego za zaległość podatkową z tytułu podatku od towarów i usług za lipiec 2009r., której termin płatności przypadał w okresie, kiedy nie pełnił on już w funkcji zarządzie Spółki. Odnosząc się do podniesionego w odwołaniu zarzutu dotyczącego kręgu osób mogących ponosić solidarną odpowiedzialność za zaległości podatkowe Spółki Dyrektor Izby Skarbowej w W. zauważył, że zgromadzony materiał dowodowy, w tym dokumenty z Sądu Rejonowego dla W., jednoznacznie wskazują że w terminie płatności zobowiązań objętych zaskarżoną decyzją zarząd Spółki był kolegialny i funkcję tę sprawował Skarżący wraz z Panem J. S., który z 31 października 2009r. złożył rezygnację z pełnionej funkcji w zarządzie Spółki. Wobec powyższego zarzut ten jest bezzasadny. Organ odwoławczy ustalił, że zaległości podatkowe objęte decyzją nie były jedynymi nieuregulowanymi przez Spółkę zobowiązaniami w stosunku, do których wierzyciel, tj. Naczelnik Urzędu Skarbowego W., podjął czynności w celu przymusowego wyegzekwowania należności, nie mniej jednak nie doprowadziły one do zaspokojenia zaległości Skarbu Państwa. Z akt sprawy wynika, że postępowanie egzekucyjne w stosunku do majątku "G." Sp. z o.o., a następnie w stosunku do "G." Sp. z o.o. w likwidacji prowadzone było w oparciu o tytuły wykonawcze. Na ich podstawie organ egzekucyjny, zgodnie z art. 80 § 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 1015 ze zm., dalej: "u.p.e.a.") dokonał zajęć rachunków bankowych, a w odpowiedzi banki poinformowały, że nie prowadzą rachunku dla Spółki. Z raportów sporządzonych przez poborców skarbowych wynika, między innymi, że 23 października 2009 r., 22 lutego, 31 marca i 29 kwietnia 2010 r. uregulowano część należności objętych tytułami wykonawczymi, a prezes zarządu Spółki oświadczył, że do końca miesiąca ureguluje należności podatkowe. 22 czerwca 2010 r. w obecności prezesa zarządu Spółki sporządzony został protokół o stanie majątkowym Spółki. Następnie postanowieniem z [...]. grudnia 2013 r. naczelnik Urzędu Skarbowego W.umorzył postępowanie egzekucyjne prowadzone wobec majątku Spółki z uwagi na fakt, że w prowadzonym postępowaniu, nie uzyska się kwoty przewyższającej koszty egzekucyjne. Dyrektor Izby skarbowej stwierdził, że w przedmiotowej sprawie zaistniały pozytywne przesłanki warunkujące orzeczenie odpowiedzialności podatkowej Skarżącego jako osoby trzeciej za powstałe zaległości Spółki z tytułu podatku od towarów i usług za grudzień 2008r. oraz za styczeń, luty, kwiecień i czerwiec 2009r. bowiem, w terminie płatności ww. zobowiązań pełnił on funkcję członka zarządu tej Spółki, a egzekucja z jej majątku okazała się bezskuteczna. Organ odwoławczy stwierdził ponadto, że już na koniec 2008 r. kapitał własny Spółki znacznie przekraczał wartość jej zobowiązań, co bezspornie potwierdza zaistnienie przesłanki uprawniającej członków zarządu do złożenia wniosku o ogłoszenie upadłości. Dyrektor Izby Skarbowej stwierdził, że Spółka zaprzestał regulowania swoich zobowiązań względem budżetu państwa od terminu płatności podatku od towarów i usług za maj 2008 r. Wygenerowała także zaległości z tytułu podatku od towarów i usług za czerwiec i grudzień 2008 r., styczeń i luty oraz od kwietnia do sierpnia i od listopada do grudnia 2009 r., za sierpień 2010 r. oraz z tytułu podatku dochodowego od osób fizycznych za grudzień 2008 r. oraz od stycznia do czerwca i od września do grudnia 2009 r. Zdaniem organu, wniosek o ogłoszenie upadłości Spółki powinien być złożony w ciągu 2 tygodni licząc od terminu płatności podatku od towarów i usług za maj 2008 r. tj. licząc od 25 czerwca 2008 r., natomiast z informacji dodatkowej do sprawozdania finansowego za 2010 r. wynika, że dopiero 1 kwietnia 2010 r. Spółka została postawiona w stan likwidacji, co oznacza, że wniosek nie został złożony we właściwym terminie. Zatem nie zaistniała przesłanka uwalniająca Skarżącego od odpowiedzialności za zaległości podatkowe Spółki, o której mowa w art. 116 § 1 pkt 1 lit. a O.p. Ponadto, w ocenie organu odwoławczego, Skarżący, na żadnym etapie postępowania nie wykazał uzasadnionych i obiektywnych przyczyn, które uniemożliwiałyby mu złożenie wniosku o ogłoszenie upadłości bądź wszczęcie postępowania zapobiegającego ogłoszeniu upadłości. Dyrektor Izby Skarbowej wskazał, że Skarżący w trakcie prowadzonego postępowania zarówno przed organem pierwszej jak i drugiej instancji nie wskazał również żadnych składników majątkowych należących do Spółki, z których możliwe byłoby przeprowadzenie skutecznej egzekucji, a tym samym uwolnienie się od odpowiedzialności za zaległości podatkowe Spółki. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości i zasądzenie kosztów postępowania. Zaskarżonej decyzji zarzucił: - błędne przedstawienie okresu pełnienia przez Skarżącego funkcji członka zarządu Spółki, - błędne przestawienie przesłanek negatywnych, które nie mogą zaistnieć, aby organ mógł orzec o odpowiedzialności, - naruszenie przepisów postępowania poprzez niewyjaśnienie wszystkich okoliczności faktycznych mających istotny wpływ na wynik sprawy, tj.: 1. złożenie przez Skarżącego rezygnacji z pełnienia funkcji członka zarządu z 2 lutego 2009r., 2. brak egzekucji lub jej niewłaściwe wykonanie z posiadanego przez Spółkę majątku, tj. z części i akcesoriów znajdujących się na stanie magazynowym Spółki, z wyposażenia warsztatowego oraz biurowego, 3. brak egzekucji ze środków pieniężnych znajdujących się w danym okresie i późniejszym na koncie i w kasie Spółki, 4. brak egzekucji zaległości podatkowych wykazanych w decyzji od kolejnych zarządów lub właścicieli Spółki, co może rodzić podejrzenie celowego zatajania majątku Spółki przez zarząd lub jej właścicieli, 5. sprzeczność ustaleń organu podatkowego z treścią zebranego w sprawie materiału dowodowego, tj. ustalenie czasu pełnienia funkcji członka zarządu zarówno Skarżącego, jak i Pana J. S.. W uzasadnieniu złożonej skargi Skarżący powołując się na brzmienie art. 202 ustawy Kodeks spółek handlowych wskazał, że złożenie na ręce przewodniczącego rady nadzorczej i prezesa zarządu Spółki rezygnacji z pełnionej funkcji spowodowała skuteczne wygaśnięcie mandatu, natomiast przedstawiona przez Dyrektora Izby Skarbowej opinia o faktycznym wykonywaniu obowiązków członka zarządu jest lakoniczna, nieobiektywna i oparta na nieprawdziwych lub sfałszowanych dokumentach. Skarżący zarzucił ponadto, iż Dyrektor Izby Skarbowej zakwestionował złożone przez niego oświadczenie woli z 2 lutego 2009r. dotyczące rezygnacji z pełnionej funkcji w zarządzie "G." Sp. z o.o. i w tym przypadku pokierował się zasadą "in dubio pro fisco", a nie zasadą "in dubio pro tributario". Dodatkowo podniósł, że po 2 lutego 2009r. nie podpisywał, jako członek zarządu, żadnych dokumentów Spółki, a zatem zachodzi podejrzenie, że dokumenty lub podpis zostały sfałszowane, podrobione lub przerobione, nie mniej jednak nie jest w stanie stwierdzić prawdziwości tych dokumentów, tym bardziej, że nie należy to do jego obowiązków. W ocenie Skarżącego nie jest prawdą, iż "G." Sp. z o.o. nie posiadała majątku mogącego zaspokoić zobowiązania podatkowe, bowiem Spółka posiadała znaczny zasób stanów magazynowych, wyposażenia warsztatowego i biurowego, a także środków na koncie i w kasie Spółki, nie mniej jednak pracownicy urzędu skarbowego nie dołożyli wszelkich starań w celu zebrania informacji o majątku Spółki tj. nie ustalili miejsca prowadzenia działalności (S. ul. [...].), w którym znajdował się warsztat z wyposażeniem bądź też celowo zostali wprowadzeni w błąd przez zarząd, właścicieli lub likwidatora Spółki. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej podtrzymał argumenty zawarte w zaskarżonej decyzji i wniósł o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga jest częściowo zasadna. Zgodnie z art. 116 § 2 O.p. w brzmieniu obowiązującym od 1 stycznia 2009 r. odpowiedzialność członków zarządu obejmuje zaległości podatkowe z tytułu zobowiązań, których termin płatności upływał w czasie pełnienia przez nich obowiązków członka zarządu, oraz zaległości wymienione w art. 52 powstałe w czasie pełnienia obowiązków członka zarządu. W toku postępowania podatkowego oraz na etapie rozpoznania skargi Skarżący podnosił, iż w dniu 2 lutego 2009 r. złożył skutecznie rezygnację z funkcji członka zarządu "G." Sp. z o.o. Organ odwoławczy jako datę końcową odpowiedzialności, o której wyżej mowa przyjął natomiast datę podjęcia przez Radę Nadzorczą Spółki uchwały o odwołaniu z pełnienia tej funkcji, to jest 17 sierpnia 2009 r. Jednocześnie organ wskazał, iż w międzyczasie Skarżący nadal pełnił faktycznie funkcję członka zarządu podpisując w imieniu Spółki dokumenty z dnia 10 marca 2009 r. oraz z dnia 22 maja 2009 r. Zgodnie z art. 202 § 4 ustawy z dnia 15 września 2000 r. Kodeks spółek handlowych (Dz. U. Nr 94, poz. 1037 ze zm.) – dalej jako "K.s.h." mandat członka zarządu wygasa również wskutek śmierci, rezygnacji albo odwołania ze składu zarządu. Sąd podziela jednolity pogląd doktryny, iż rezygnacja jest jednostronną czynnością prawną, skuteczną z chwilą dojścia do spółki (A. Kidyba, Komentarz aktualizowany do art.202 Kodeksu spółek handlowych, LEX/el 2016, podobnie D. Dąbrowski, Rezygnacja z członkostwa w zarządzie spółki kapitałowej, PPH 2001, nr 3, s. 41; S. Sołtysiński, Adresat oświadczenia o rezygnacji z pełnienia funkcji piastuna spółki kapitałowej, PPH 2013, nr 12, s. 4 i n.; SN w wyroku z dnia 21 stycznia 2010 r., II UK 157/09, LEX nr 583805 oraz SN w wyroku z dnia 7 maja 2010 r., III CSK 176/09, LEX nr 677761; SN w wyroku z dnia 5 marca 2015 r., V CSK 331/14, LEX nr 1667719; SA w Krakowie w wyroku z 28 maja 2014 r., III AUa 534/12, LEX nr 1496423; zob. również R. Uliasz, Rezygnacja członka zarządu spółki z o.o. w najnowszym orzecznictwie Sądu Najwyższego (w:) Kodeks spółek handlowych po dziesięciu latach, pod red. J. Frąckowiaka, Wrocław 2013, s. 364 i n. oraz M. Rodzynkiewicz, Kilka uwag o rezygnacji piastuna spółki kapitałowej z zajmowanego stanowiska, PPH 2014, nr 5, s. 4 i n.). Okoliczność, iż Skarżący skutecznie złożył rezygnację w dniu 2 lutego 2009 r. nie jest kwestionowana przez strony. W wyroku Naczelnego Sadu Administracyjnego z dnia 4 marca 2015 r., sygn.. akt I FSK 241/14 (publ. www.orzecznia.nsa.gov.pl) zaprezentowano pogląd, że art. 116 § 2 O.p odwołuje się do faktycznego sprawowania przez dany podmiot wymienionej w tym przepisie funkcji. Oceniając odpowiedzialność solidarną konkretnej osoby za zaległości podatkowe jednostki organizacyjnej, którą zarządza istotne znaczenie ma więc ustalenie, czy w danym czasie podejmowała ona aktywne działania z zakresu prowadzenia spraw spółki. Należy bowiem podkreślić, że istota odpowiedzialności solidarnej członków zarządu za zaległości podatkowe nie opiera się wyłącznie na formalnym piastowaniu danego stanowiska, lecz również na ponoszeniu konsekwencji działań lub zaniechań. Naczelny Sąd Administracyjny w uzasadnieniu tego wyroku wskazał także, że za związaniem odpowiedzialności członków zarządu z rzeczywistym sprawowaniem tej funkcji opowiedział się wielokrotnie Naczelny Sąd Administracyjny. W jednym z orzeczeń Sąd ten stwierdził, że faktyczne wykonywanie obowiązków członka zarządu w spółce z o.o., nawet po formalnej rezygnacji z funkcji członka zarządu w tejże spółce z o.o., powoduje odpowiedzialność podatkową tego podmiotu przewidzianą w art. 116 § 2 Op (zob. wyrok NSA z dnia 13 sierpnia 2013 r., sygn. akt II FSK 2401/11, publ. www.orzecznia.nsa.gov.pl). W innym z kolei wyroku Sąd ten zawarł pogląd, że pojęcie "pełnienie obowiązków członka zarządu", które jest kluczowe dla określenia zakresu odpowiedzialności uregulowanej w art. 116 § 2 Op, należy odnieść do kontekstu faktycznego. Nie można tego pojęcia utożsamiać np. z wpisem do rejestru handlowego, lecz należy mieć na względzie możliwość uwzględnienia przy dokonywaniu jego wykładni okoliczności faktycznych, dotyczących możliwości rzeczywistego oddziaływania na sprawy danej spółki przez osobę tylko formalnie figurującą w rejestrze jako członek zarządu (zob. wyrok NSA z dnia 16 września 2011 r., sygn. akt II FSK 561/10, publ. www.orzecznia.nsa.gov.pl). Naczelny Sąd Administracyjny zwracał również uwagę na istotne znaczenie rzeczywistej zmiany sposobu zarządzania spółką po ewentualnym wygaśnięciu mandatu członka zarządu. Nie można bowiem nieuwględnić faktu, że np. żadna nowa osoba nie zostaje w to miejsce powołana, a dotychczasowy członek zarządu wciąż faktycznie sprawuje dotąd pełnioną funkcję w organie wykonawczym danego podmiotu (por. wyrok NSA z dnia 22 marca 2013 r., sygn. akt I FSK 862/12, publ. www.orzecznia.nsa.gov.pl). W świetle powyższych poglądów Dyrektor Izby Skarbowej wadliwie w ocenie Sądu przyjął, iż datą końcową odpowiedzialności Skarżącego za zaległości podatkowe Spółki jest data podjęcia uchwały o jego odwołaniu z funkcji członka zarządu. Ten akt nie ma bowiem żadnego znaczenia dla określenia zakresu odpowiedzialności, o której mowa w art. 116 § 2 O.p. w sytuacji rezygnacji członka zarządu z tej funkcji. Odnosząc się natomiast do prezentowanego w zaskarżonej decyzji argumentu dotyczącego faktycznego pełnienia przez Skarżącego funkcji członka zarządu Spółki należy zauważyć, iż uzasadniony on został złożeniem przez niego podpisów na następujących dokumentach: Informacji dodatkowej do sprawozdania finansowego za 2008 r. "G." Sp. z o.o. w dniu 10 marca 2009 r. oraz Oświadczeniu "G." Sp. z o.o. o wniesieniu wkładów na pokrycie kapitału zakładowego w dniu 22 maja 2009 r. W ocenie Sądu powyższe okoliczności w sposób niedostateczny uzasadniają tezę, że Skarżący po dniu złożenia rezygnacji pełnił faktycznie obowiązki członka zarządu Spółki. Przez pryzmat wyłącznie tego rodzaju zdarzeń nie można bowiem w sposób przekonujący stwierdzić, że Skarżący oddziaływał na działanie Spółki tak jak to czyni członek jej zarządu. Zauważyć w tym miejscu należy, że zgodnie z art. 202 § 5 K.s.h. do złożenia rezygnacji przez członka zarządu stosuje się odpowiednio przepisy o wypowiedzeniu zlecenia przez przyjmującego zlecenie. Mimo złożonej rezygnacji do czasu przejęcia obowiązków przez spółkę, tj. nowych członków zarządu, radę nadzorczą, wspólników itp., rezygnujący ma obowiązek dokładać należytej staranności w celu uchronienia spółki przed negatywnymi konsekwencjami. Dotyczy to: ochrony majątku spółki, kontaktu z kontrahentami, przeciwdziałania powstaniu szkody (A. Kidyba, Spółka z o.o. Komentarz, 2002, s. 435; por. wyrok WSA w Łodzi z dnia 24 marca 2009 r., I SA/Łd 1452/08, LEX nr 550368, zgodnie z którym skuteczność złożenia rezygnacji nie zależy od istnienia i podania ważnych powodów, ale brak ważnych powodów skutkować może odpowiedzialnością odszkodowawczą członka zarządu w stosunku do spółki za straty wynikłe z rezygnacji; zob. także A. Szumański (w:) Prawo spółek kapitałowych, t. 17A, s. 473, oraz D. Opalska, Jeszcze o składaniu rezygnacji przez członka zarządu spółki kapitałowej, Mon. Praw. 2015, nr 3, s. 121 i n.). Skarżący twierdzi, iż po złożeniu rezygnacji związany był ze Spółka stosunkiem pracy. Jednocześnie miał obowiązek podejmowania działań wynikających z przywołanego wyżej art. 202 § 5 K.s.h. W ponownym postepowaniu organ podatkowy ustali, czy podejmowane przez Skarżącego działania po rezygnacji oddziaływały na Spółkę w taki sposób jak ma to miejsce w przypadku członka zarządu, czy też wynikały z jego obowiązków pracowniczych lub miały na celu wyłącznie uchronienie Spółki przed negatywnymi konsekwencjami stosownie do art. 202 § 5 K.s.h. Zdaniem Sądu wyłącznie czynności podejmowane po rezygnacji z funkcji członka zarządu Spółki, które mają pełne cechy charakteryzujące działania członków zarządu uzasadniają odpowiedzialność, o której mowa w art. 116 O.p. Sąd nie podzielił natomiast pozostałych zarzutów skargi. Zarzuty te związane są z niewłaściwą w ocenie Skarżącego egzekucją z majątku Spółki. W ocenie Sądu organy podatkowe w sposób prawidłowy wykazały bezskuteczność postepowania egzekucyjnego prowadzonego w stosunku do Spółki. Zasadnie powołały przy tym uchwałę Naczelnego Sadu Administracyjnego z dnia 8 grudnia 2008 r., sygn.. akt II FPS 6/08 (publ. www.orzecznia.nsa.gov.pl), zgodnie z którą: 1. Stwierdzenie przez organ podatkowy bezskuteczności egzekucji, o której mowa w art. 116 § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (tekst jedn. Dz. U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60 z późn. zm.) powinno być dokonane po przeprowadzeniu postępowania egzekucyjnego. 2.Stwierdzenie bezskuteczności egzekucji ustala się na podstawie każdego prawnie dopuszczalnego dowodu. Prawidłowo w świetle powyższej uchwały organy wskazały na szereg czynności egzekucyjnych, które skierowano do majątku Spółki, a które nie doprowadziły do wyegzekwowania należności stanowiących przedmiot zaskarżonej decyzji, jak również na postanowienie organu egzekucyjnego – Naczelnika Urzędu Skarbowego W.z dnia[...].grudnia 2013 r. o umorzeniu postepowania egzekucyjnego prowadzonego w stosunku do Spółki z uwagi na fakt, iż w postępowaniu tym nie uzyskano kwoty przewyższającej koszty egzekucyjne. Postanowienie to ma walor dokumentu urzędowego, o którym mowa w art. 194 § 1 O.p. W ocenie Sądu Skarżący nie uwolnił się również od odpowiedzialności za zaległości podatkowe Spółki w myśl art. 116 § 1 pkt 2 O.p., wskazując mienie spółki, z którego egzekucja umożliwi zaspokojenie zaległości podatkowych spółki w znacznej części. Skarżący w toku postępowania podatkowego nie wskazał bowiem jakichkolwiek składników majątkowych, które faktycznie istniało w tym czasie i nadawało się do egzekucji pozytywnie rokującej na wyegzekwowanie znacznych kwot, odnosząc to do wysokości zaległości podatkowych, jak też przedstawiało realną wartość finansową, co jest niezbędne dla oceny, czy egzekucja z danego mienia umożliwi zaspokojenie długów, m.in. zaległości podatkowych spółki (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 10 kwietnia 2015 r., sygn. akt I FSK 366/14, publ. www.orzecznia.nsa.gov.pl ). Mając powyższe uwadze na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. oraz art. 151 p.p.s.a. orzeczono jak w sentencji. O kosztach sądowych postanowiono na podstawie art. 200 p.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło