III SA/Wa 730/16

Starszy Referendarz Sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie - Agnieszka Grzelak po rozpoznaniu w dniu 30 maja 2016 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi M.S. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] grudnia 2015 r. nr [...] w przedmiocie orzeczenia o solidarnej odpowiedzialności byłego członka zarządu wraz ze spółką za zaległości podatkowe spółki w podatku od towarów i usług za styczeń 2010 r. postanawia przyznać prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych Skarżący – M. S. na urzędowym formularzu PPF wniósł o zwolnienie od kosztów sądowych. W uzasadnieniu wniosku wskazał, że od kilku lat pozostaje bez pracy. Wskazał, że w okresie gdy nie pracował zadłużył się używając kart kredytowych. Obecnie ma problemy z ich spłatą. Wskazał, że nie posiada innych kredytów. Z oświadczenia o stanie rodzinnym, majątku i dochodach wynika, że Skarżący pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym wraz z żoną i nie posiada żadnego majątku. Żona Skarżącego posiada ½ udziału w segmencie mieszkalnym o wartości około 300.000 zł. Żona Skarżącego nie pracuje. Skarżący uzyskuje rentę inwalidzką w kwocie 3.791,30 zł oraz ponosi wydatki z tytułu spłat kart kredytowych – 2.500 zł., wykupu leków, - 350 zł., zakupu benzyny – 200 zł., wody – 46 zł, energii elektrycznej – 160 zł, gazu – 63 zł., ogrzewania – 250 zł. oraz utrzymania – 800 zł. Do wniosku Skarżący dołączył, odcinki renty, zeznania podatkowe, z których wynika, że w 2015 r. Skarżący uzyskał dochód w kwocie 55.420,20 zł, a w 2014 r. dochód w kwocie 15.150,62 zł. Ponadto Skarżący przesłał wezwania do spłaty kart kredytowych wystawione przez banki [...] oraz [...] . Przedstawił także rachunki za wodę, energię elektryczną i gaz. Mając na uwadze powyższe zważono, co następuje: Zgodnie z art. 245 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012, poz. 270, ze zm.), dalej: "P.p.s.a.", stronie może być przyznane prawo pomocy w zakresie całkowitym lub częściowym. Przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym (jak w niniejszej sprawie) obejmuje w myśl art. 245 § 3 P.p.s.a zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a. osoba fizyczna może domagać się przyznania pomocy w zakresie częściowym, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Z przepisu tego wynika, iż na takiej osobie ciąży obowiązek udowodnienia, że znajduje się w sytuacji uprawniającej do skorzystania z prawa pomocy (zob. J.P. Tarno, Prawo o postępowaniu przed sadami administracyjnymi – komentarz, wydawnictwo LexisNexis, Warszawa 2004, str. 319). Wykładnia systemowa prowadzi ponadto do wniosku, że osoba fizyczna powinna partycypować w kosztach postępowania, jeżeli posiada jakiekolwiek środki majątkowe (zob. J.P. Tarno, Prawo..., str. 320). Stosownie do art. 199 P.p.s.a. strony ponoszą koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie. Przyznanie prawa pomocy, jako odstępstwo od tej zasady, stanowiące przerzucenie kosztów na ogół społeczeństwa, może być zastosowane jedynie w przypadkach wyjątkowych, kiedy strona wykaże w sposób jednoznaczny spełnienie przesłanek określonych w art. 246 P.p.s.a. Jak podkreśla się w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego (por. postanowienie z dnia 14 lutego 2005 r., sygn. akt FZ 760/04, nie publ.) ciężar wykazania okoliczności uzasadniających przyznanie prawa pomocy spoczywa na stronie skarżącej. Na obecnym etapie postępowania jedynym kosztem sądowym jest koszt wpisu od skargi w wysokości 500 zł. W sprawie należało wziąć również pod uwagę, że Skarżący jest zobowiązany do uiszczenia wpisu od skargi w sprawie o sygn. III SA/Wa 731/16 w kwocie 500 zł. Okoliczności przedstawione przez Skarżącego we wniosku o przyznanie prawa pomocy, jak również wynikające z nadesłanych dokumentów pozwalają uznać, że sytuacja Skarżącego uzasadnia przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, tj. zwolnienia od kosztów sądowych. Wskazać trzeba, że Skarżący wraz z żoną utrzymują się ze świadczenia w kwocie 3.791,30 zł, które Skarżący uzyskuje z tytułu renty inwalidzkiej. Miesięczne koszty Skarżącego wynoszą natomiast 4.369 zł. Zatem uzyskiwane świadczenie jest niewystarczające na pokrycie bieżącego utrzymania. Jak wynika z oświadczeń i dokumentów Skarżący ma trudności w spłaceniu zaciągniętego zadłużenia w czasie gdy pozostawał bez pracy, a nie miał przyznanej renty. Sytuację tę Skarżący potwierdził nadsyłając wezwania do spłaty kart kredytowych wystawione przez banki [...] oraz [...] . Ponadto małżonkowie nie posiadają żadnego majątku, z wyjątkiem udziału (żona Skarżącego) ½ segmentu mieszkalnego. W ocenie starszego referendarza sądowego poniesienie przez Skarżącego wydatku rzędu 500 zł. będzie stanowiło uszczerbek w koniecznym utrzymaniu. Mając powyższe na uwadze, na podstawie przepisów art. 246 § 1 pkt 2 oraz art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 P.p.s.a., postanowiono jak w sentencji.