III SA/Wa 739/14

Dnia 26 maja 2014 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie: , Przewodniczący Sędzia WSA Marek Krawczak, po rozpoznaniu w dniu 26 maja 2014 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku G. Z. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi G. Z. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] grudnia 2013 r. nr [...] w przedmiocie orzeczenia o solidarnej odpowiedzialności prezesa zarządu wraz ze spółką za zaległości podatkowe spółki postanawia odmówić przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych Skarżący –G. Z. zwrócił się o zwolnienie od kosztów sądowych, wskazując, że wskutek działań egzekucyjnych urzędu skarbowego oraz wskutek zaskarżonej decyzji jest w stanie w bardzo ograniczonym stopniu realizować podstawowe zobowiązania. Skarżący zamieszkuje wraz z żoną i dwójką dzieci. Do majątku zaliczył mieszkanie oraz należący do żony udział w mieszkaniu. Skarżący utrzymuje się – podobnie jak jego żona - z działalności gospodarczej, z której uzyskują dochód w łącznej wysokości 27.000 zł. Postanowieniem z 18 marca 2014 r. referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie odmówił Skarżącemu przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. Pismem z 25 maja 2011 r. Skarżący wniósł sprzeciw od ww. postanowienia. Podniósł, iż przy wydawaniu rozstrzygnięcia referendarz sądowy pominął, iż przeciwko Skarżącemu toczą się postępowania egzekucyjne na kwotę rzędu 500.000 zł w wyniku których zajmowane są jego należności względem kontrahentów oraz konta bankowe na które wpływają zarobione przez niego środki pieniężne. W efekcie powyższego z zadeklarowanego dochodu 27.000 zł Skarżącemu nie pozostają środki wystarczające na bieżące utrzymanie rodziny nie mówiąc już o dodatkowych wydatkach związanych z postępowaniem sądowym. Ponadto wskazał, iż referendarz nie wziął pod uwagę że Skarżący pomimo trudnej sytuacji materialnej poczynił już część wydatków związanych z prowadzeniem sprawy poprzez ustanowienie pełnomocnika, stąd też wniosek Skarżącego o przyznanie prawa pomocy był jedynie zgłoszony w części co do kwoty wpisu od skargi. W wykonaniu zarządzenia z 15 kwietnia 2014 r. wezwano pełnomocnika Skarżącego do nadesłania w terminie 7 dni, dodatkowych informacji dotyczących stanu majątkowego oraz dochodów Skarżącego i jego dorosłych domowników. Z obowiązku nadesłania informacji Skarżący nie wywiązał się. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: W myśl art. 260 zdanie pierwsze ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153 poz. 1270 ze zm.) - dalej "p.p.s.a.", w razie wniesienia sprzeciwu, który nie został odrzucony, postanowienie przeciwko któremu został on wniesiony, traci moc, a sprawa będąca przedmiotem sprzeciwu podlega rozpoznaniu przez Sąd na posiedzeniu niejawnym. Skuteczne wniesienie przez Skarżącego sprzeciwu skutkowało zatem usunięciem z obrotu prawnego orzeczenia referendarza sądowego, tj. postanowienia z 18 marca 2014 r. Zgodnie z art. 245 § 1 p.p.s.a., stronie może być przyznane prawo pomocy w zakresie całkowitym lub częściowym. Stosownie do art. 245 § 2 p.p.s.a. prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmuje natomiast - w myśl art. 245 § 3 p.p.s.a - zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Skarżący wniósł o zwolnienie od kosztów sądowych, którymi w niniejszej sprawie jest kwota wpisu sądowego od skargi w kwocie 500 zł. Badając zasadność złożonego wniosku nie uszło jednak uwadze Sądu, iż na Skarżącym ciąży również obowiązek uiszczenia wpisu sądowego w sprawie o sygn. akt III SA/Wa 738/14. W myśl art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym (tj. zgodnie z ww. żądaniem) następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Z użytego w tym przepisie zwrotu "gdy wykaże" wynika, iż ciężar dowodu w zakresie powyższej przesłanki spoczywa na stronie. To strona zatem ma przekonać Sąd, że znajduje się w sytuacji, która uniemożliwia jej poniesienie kosztów postępowania. Strona powinna więc należycie uzasadnić i udokumentować okoliczności, na które powołuje się we wniosku o przyznanie prawa pomocy. Jeżeli zawarte w nim oświadczenie strony okaże się niewystarczające lub budzi wątpliwości, strona ma obowiązek złożyć - na wezwanie - dodatkowe informacje lub dokumenty źródłowe dotyczące jej stanu majątkowego, dochodów lub stanu rodzinnego. Możliwość wezwania daje Sądowi przepis art. 255 p.p.s.a. W niniejszej sprawie z możliwości tej Sąd skorzystał uznając, że dane zawarte w formularzu PPF nie są wystarczające do podjęcia rozstrzygnięcia. Wezwanie z 15 kwietnia 2014r. precyzyjnie określało jakich oświadczeń Sąd oczekuje i jakie dokumenty powinny zostać przedstawione. Do dnia wydania niniejszego postanowienia Skarżący nie uczynił zadość wezwaniu Sądu. Brak reakcji na wspomniane wezwanie oznacza natomiast, że nie można w pełni ocenić sytuacji majątkowej Skarżącego. Tym samym nie można stwierdzić czy spełniona została przesłanka warunkująca przyznanie mu prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. Uchylenie się strony od obowiązków nałożonych w toku postępowania o przyznanie prawa pomocy jest bowiem przeszkodą wykluczającą uprawdopodobnienie wskazanych we wniosku okoliczności, a w konsekwencji wyłącza możliwość przyznania jej prawa pomocy w żądanym zakresie (por. postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego z 5 września 2005 r., sygn. akt II FZ 414/05 oraz z 14 września 2005 r., sygn. akt II FZ 575/05). Skoro zatem Skarżący nie uprawdopodobnił okoliczności, z powodu których nie jest w stanie wygospodarować z sumy około 27.000 zł, którą dysponuje wraz z osobami pozostającymi z nim we wspólnym gospodarstwie domowym, należnej kwoty wpisu od skargi w niniejszej sprawie, to uznać należało, że Skarżący nie wykazał w sposób bezsprzeczny i nie budzący wątpliwości, iż jego sytuacja materialna uniemożliwia poniesienie kosztów postępowania, jak tego wymaga art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a... W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 243 § 1 p.p.s.a. oraz art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. w związku z art. 245 § 3 p.p.s.a., Sąd postanowił jak w sentencji.