III SA/Wa 746/06

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Krystyna Chustecka (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Jerzy Płusa, Asesor WSA Dariusz Turek, Protokolant Urszula Hoduń, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 18 lipca 2006 r. sprawy ze skargi "S." s.c. A. S., P. C. z siedzibą w W. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] października 2005 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji w sprawie podatku od towarów i usług uchyla zaskarżone postanowienie III SA/Wa746/06 UZASADNIENIE Zaskarżonym postanowieniem, na podstawie art. 216 § l i § 2w związku z art. 163 § 2 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa ( tekst jednolity Dz. U. z 2005r. Nr 8, poz. 60 ze zm., powoływanej dalej jako ord. pod. ) Dyrektor Izby Skarbowej postanowił odmówić S. s. c. A. S., P. C. przywrócenia terminu do złożenia odwołania od decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego W. nr [...] z dnia [...].2005r. odmawiającej zwrotu podatku od towarów i usług i określającej za maj 2004r. kwotę nadwyżki podatku należnego nad naliczonym stanowiącą zobowiązanie podatkowe oraz postanawiającej o nie uwzględnieniu korekty deklaracji VAT-7 za maj 2004r., doręczonej w dniu 12.07.2005r. W uzasadnieniu decyzji wskazano, że zgodnie z art. 223 § l i § 2 pkt 1 ord. pod. odwołanie wnosi się do właściwego organu odwoławczego za pośrednictwem organu podatkowego, który wydał decyzję w terminie 14 dni od dnia doręczenia decyzji stronie. W art. 162 § l ord. pod. zawarto zapis, iż w razie uchybienia terminu należy przywrócić termin na wniosek zainteresowanego, jeżeli uprawdopodobni, że uchybienie nastąpiło bez jego winy. Natomiast z art. 162 § 2 tej ustawy wynika, iż podanie o przywrócenie terminu należy wnieść w ciągu 7 dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminowi. Jednocześnie z wniesieniem podania należy dopełnić czynności, dla której był określony termin. Strona zainteresowana przywróceniem terminu do złożenia odwołania jest obowiązana uprawdopodobnić brak swojej winy, czyli powinna uwiarygodnić stosowną argumentacją swoją staranność oraz fakt, że przeszkoda była od niej niezależna i istniała przez cały czas, aż do wniesienia wniosku o przywrócenie terminu ( powstała w czasie biegu terminu do dokonania czynności procesowej i trwała po jego upływie aż do wystąpienia z wnioskiem).Przedmiotem uprawdopodobnienia jest okoliczność braku winy. Strona zwróciła się o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania od decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego W. z dnia [...] 2005r.Wyjaśniła, iż w dniach od 10.07.2005 do 26.07.2005r. wspólnicy Spółki cywilnej "S." przebywali na urlopie wypoczynkowym. Decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego W. wysłaną listem poleconym na adres siedziby Spółki "S." w dniu 12.07.2005r. odebrał nieupoważniony pracownik innej firmy, która pod tym adresem prowadzi działalność gospodarczą. Po powrocie z urlopu w dniu 27.07.2005r. otrzymano list polecony zawierający decyzję ,jednakże termin złożenia odwołania upłynął w dniu 26.07.2005r. W związku z powyższym wystąpiono o przywrócenie terminu do złożenia odwołania. Odbiór decyzji potwierdzony został w dniu 12 lipca 2005r., świadczy o tym pieczęć S. S. s. c. W., ul. [...], nieczytelny podpisem z ww. datą. W ocenie organu odwoławczego Strona nie wykazała, iż dołożyła należytej staranności, zaś uchybienie ustawowego terminu do złożenia odwołania, nastąpiło bez Jej winy z powodu konkretnej przeszkody niezależnej od niej. W opinii Dyrektora Izby Skarbowej nie można uznać zwłoki spowodowanej urlopem osób reprezentujących firmę do okoliczności uzasadniających brak winy Spółki. Polityka urlopowa Spółki powodująca, iż w okresie 17 dni Spółka zostaje bez osoby upoważnionej do odbioru i podpisywania w Jej imieniu korespondencji, nie mieści się zdaniem organu odwoławczego, w pojęciu szczególnej staranności, jakiej można wymagać od strony należycie dbającej o własne interesy. Twierdzenie, iż ww. decyzję odebrała osoba nieupoważniona nie zostało poparte żadnym dowodem i jest - w ocenie organu drugiej instancji - mało wiarygodne. Znajdujące się w aktach sprawy zwrotne potwierdzenia odbioru przesyłek kierowanych do Strony, odbierane były przez także przez S. S. s. c. W., ul. [...], powyższe świadczy o tym , iż Strona wcześniej wiedziała, iż skierowane do Niej przesyłki odbierał inny podmiot mieszczący się pod tym samym adresem. Skoro Spółka nie mogła sama dopełnić obowiązku terminowego złożenia odwołania to istniała możliwość sporządzenia i nadania odwołania przez inną osobę wyznaczoną przez Stronę, zwłaszcza, że postanowieniem Naczelnika Urzędu Skarbowego W. z dnia [...].2005r. Nr [...] poinformowana została o przewidywanym terminie ( 30.06.2005r.) załatwienia sprawy w zakresie rozliczenia podatku od towarów i usług za maj 2004r. Nie można zatem zdaniem organu odwoławczego, uznać , że uchybienie terminu do złożenia odwołania nastąpiło bez winy Spółki i brak jest przesłanek do zastosowania instytucji przywrócenia terminu. W skardze na to postanowienie skarżący nie zgadzają się ze stanowiskiem Dyrektora Izby Skarbowej i zarzucają, że Dyrektor dokonał bardzo zawężającej wykładni " uchybienie terminu bez swojej winy". Zdaniem Dyrektora uchybienie terminu jakie może mieć miejsce może nastąpić tylko z powodów przerwy w komunikacji, nagłej choroby, powodzi czy pożaru. Taka wykładnia art. 162 ord. pod. dokonana przez Dyrektora jest nieuprawniona, bowiem przepis ten nie wymienia co może być przyczyną tego, że strona nie może w terminie dokonać jakiejś czynności. Może to być każda inna przyczyna, nie zawiniona przez podatnika jeżeli powoduje niemożność dokonania czynności w terminie-w tym przypadku złożenie odwołania od decyzji. Skarżący wskazują, że doręczenie decyzji nastąpiło w sposób niezgodny z przepisami jakie w tym zakresie obowiązują (art. 144 i następne Ordynacji), w szczególności wskazują, na art. 145 ord. pod. stanowiący, iż pisma doręcza się stronie albo pełnomocnikowi strony, jeżeli był ustanowiony w tej sprawie. Osoba która odebrała to pismo nie była pełnomocnikiem. I jest to fakt o, który organ podatkowy, jakim jest Dyrektor Izby Skarbowej, znał. Podkreślają, że w aktach sprawy nie było pełnomocnictwa z którego wynikało by, że ta druga spółka jest pełnomocnikiem. Zatem doręczenie przez pocztę decyzji do jej rąk, a konkretnie do rąk jej pracownika nie powoduje skutków w postaci rozpoczęcia biegu terminu do złożenia odwołania. Prawidłowo doręczona byłaby wówczas, gdyby doszła do strony w taki sposób, żeby strona mogłaby się z nią zapoznać, a taka sytuacja w zaistniałym stanie faktycznym nie miała miejsca. Nie doszło więc do przekazania bardzo cennych informacji dla strony, w wyniku czego nastąpiło opóźnienie odwołaniu od decyzji. Zdaniem skarżących nastąpiło wadliwe doręczenie decyzji. Uważają za chybiony pogląd Dyrektora Izby Skarbowej, który twierdzi na podstawie analizy zwrotnych potwierdzeń odbioru przesyłek, iż skoro zdarzało się tak, że dokumenty przesyłane na adres spółki były odbierane przez spółkę S. S., to można uznać, że spółka S. o tym wiedziała i akceptowała ten stan. Skarżący potwierdzają, iż takie zdarzenia miały miejsce, ale zawsze korespondencja przekazywana im była w terminie i nie niosło to z sobą negatywnych konsekwencji. W omawianym przypadku korespondencja została przekazana stronie najwcześniej jak to było możliwe (w pierwszy dzień pracy po powrocie z urlopu, tj. 27.07.2005r) i strona zareagowała na decyzję najszybciej, jak się dało, gdyż odwołanie od decyzji nastąpiło 28.07.2005r. (data stempla pocztowego 29.07.2005r.).Wraz z odwołaniem strona złożyła wniosek o przywrócenie terminu, gdyż zorientowała się, że jest i już po terminie. Zdaniem Skarżącej stanowisko Dyrektora Izby Skarbowej, iż spółka mogła powołać pełnomocnika do sporządzenia i nadania odwołania również nie znajduje w przepisach prawa potwierdzenia , art. 147 ord. pod. wskazuje jedynie przypadek obowiązkowego ustanowienia pełnomocnika w przypadku wyjazdu strony za granicę na okres co najmniej 2 miesięcy. Urlop strony trwający od 10.07.2005r. do 26.07.2005r. z pewnością nie można uznać za trwający dwa miesiące i więcej. Nie można więc narzucać na podatnika obowiązków, które nie mają poparcia w przepisach i w ten sposób sankcjonować błędy poczty w zakresie doręczeń. Skarżący wskazują także na wadliwe doręczenie przesyłki przez pracownika poczty. Doręczenie to nie nastąpiło do żadnej z osób, które wskazują przepisy (art.145 Ordynacji). Nie mogą więc ponosić odpowiedzialności za błędy poczty, która doręczyła decyzję pod wskazany adres, nie sprawdzając jaki podmiot ją odbiera i czy faktycznie ma do czynienia ze spółką wskazaną w adresie. Popełniając wspomniane zaniedbanie pracownik poczty zostawił korespondencję osobie, która nie reprezentowała spółki S.. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej podtrzymał zajęte stanowisko i wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Stosownie do art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych ( Dz. U. Nr 153,poz. 1269) kontrola sądowa zaskarżonych decyzji, postanowień bądź innych aktów wymienionych w art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r.Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi(Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm. , powoływanej dalej jako p.p.s.a.)., sprawowana jest w oparciu o kryterium zgodności z prawem. W związku z tym, aby wyeliminować z obrotu prawnego akt wydany przez organ administracyjny konieczne jest stwierdzenie, że doszło w nim do naruszenia przepisów prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, bądź przepisów postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy -art. 145 § 1 pkt 1 lit. a lub c p.p.s.a. Zarzuty skargi są uzasadnione. Podjęcie zaskarżonego postanowienia o odmowie przywrócenia terminu do wniesienia odwołania nie zostało poprzedzone rozpoznaniem podnoszonych przez Skarżących okoliczności stanowiących o nieprawidłowym w świetle przepisów ord. pod. doręczenia decyzji w sposób określony w przepisach art.145 i następnych ord. pod., co mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Zgodnie z art. 211 ord. pod. decyzję doręcza się stronie na piśmie. Z treści art. 211 wynika w sposób jednoznaczny obowiązek, że wszystkie decyzje podatkowe muszą być sporządzone na piśmie i doręczone stronom. Samo doręczenie powinno natomiast nastąpić według zasad określonych w art. 144-154 ord. pod. W skardze , jak również uprzednio we wniosku o przywrócenie terminu wskazano ,iż ze zwrotnego potwierdzenia odbioru bezspornie wynika, że odbiór decyzji organu I instancji został potwierdzony w dniu 12 lipca 2005 r. jednakże potwierdzenie nie zostało wystawione przez Skarżącą (spółkę cywilną S.),lecz stroną potwierdzającą odbiór była spółka S. S.. Wyjaśniono przy tym ,że jedynie nazwy ww. spółek są podobne. Lokal przy ul. [...] lok. [...] został w lipcu 2005 r. wynajęty M. D., która prowadzi tam działalność gospodarczą. O tym fakcie został powiadomiony Urząd Skarbowy W. w trakcie kilku kolejnych kontroli. Skarżący zachowali tam swoją siedzibę, jednak nie mieli w tym lokalu swoich pracowników, a zatem potwierdzenie odbioru przesyłki nastąpiło przez osobę nieupoważnioną (pracownika innej firmy ) ,w żaden sposób nie powiązaną ze spółką S. Powyższe okoliczności ,w wyniku dokonanej w tym zakresie szczegółowej analizy obowiązujących przepisów dotyczących sposobu doręczenia pism Skarżący wskazali , jako istotne w sprawie. Zważywszy, że w aktach sprawy znajduje się wymienione potwierdzenie odbioru, powstaje istotna wątpliwość co do skuteczności oraz terminu doręczenia Skarżącym decyzji. Nie stanowi uzasadnienia zajętego stanowiska stwierdzenie, że uprzednio zdarzały się przypadki doręczania pism adresowanych do Skarżącej w ten sam sposób, nie konwaliduje to czynności doręczenia decyzji w inny sposób niż to określają przepisy ord. pod. Wydanie zaskarżonego postanowienia, bez wyjaśnienia tych okoliczności, było co najmniej przedwczesne jeżeli nie bezprzedmiotowe. Ze względu na powyższe Sąd na podstawie art. 145 § 1pkt 1 lit. c p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.