III SA/Wa 751/07

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jerzy Płusa (sprawozdawca), Sędziowie Asesor WSA Sylwester Golec, Sędzia WSA Jakub Pinkowski, Protokolant Anna Kurdej, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 5 czerwca 2007 r. sprawy ze skargi E. S.A. z siedzibą w W. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] stycznia 2007 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania w sprawie o restrukturyzację należności pieniężnych oddala skargę Decyzją z dnia [...] października 2006 r. Naczelnik Urzędu Skarbowego W. objął postępowaniem restrukturyzacyjnym wszczętym wnioskiem E. S.A. w W. – Skarżącej w rozpatrywanej sprawie, należności w łącznej kwocie [...] zł z tytułu wskazanych w decyzji podatków oraz ustalił opłatę restrukturyzacyjną w wysokości [...] zł podlegającą wpłacie w terminie 30 dni od dnia doręczenia decyzji. Ze znajdującego się w aktach sprawy formularza potwierdzenia odbioru wynika, że decyzję powyższą doręczono ustanowionemu w sprawie pełnomocnikowi Skarżącej – doradcy podatkowemu A. S. w dniu 24 października 2006 r. Od tej decyzji Skarżąca wniosła w dniu 8 listopada 2006 r. (data stempla pocztowego) odwołanie, zaskarżając ją w części dotyczącej ustalenia opłaty restrukturyzacyjnej oraz terminu na dokonanie jej wpłaty. Decyzji tej Skarżąca zarzuciła naruszenie art. 121 w związku z art. 121 § 1, art. 122, art. 125 i art. 128 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2005r. Nr 8, poz. 60, z późn. zm.). Postanowieniem z dnia [...] stycznia 2007 r. Dyrektor Izby Skarbowej w W. stwierdził że odwołanie Skarżącej wniesione zostało z uchybieniem terminu określonego w art. 223 § 2 pkt 1 Ordynacji podatkowej. W uzasadnieniu postanowienia zauważył, iż decyzję organu pierwszej instancji doręczono pełnomocnikowi Skarżącej w dniu 24 października 2006 r. Przesyłkę tę odebrał on osobiście, co wynika z potwierdzenia odbioru. Termin do wniesienia odwołania upłynął w dniu 7 listopada 2006 r. Tymczasem Skarżąca nadała je listem poleconym w dniu 8 listopada 2006 r., a zatem z uchybieniem terminu. W skardze na powyższe postanowienie Skarżąca zarzuciła naruszenie art. 223 § 2 pkt 1 w związku z art. 211 Ordynacji podatkowej oraz art. 121 § 1 i § 2 Ordynacji podatkowej. W uzasadnieniu skargi podniosła, iż decyzja organu pierwszej instancji doręczona została zarówno pełnomocnikowi, jak i bezpośrednio Skarżącej w dniu 25 stycznia 2006 r. (powinno być 25 października 2006 r. – przyp. Sądu). Zawierała ona pouczenie o przysługującym stronie prawie wniesienia odwołania w terminie 14 dni od dnia jej doręczenia, z którego – działając w dobrej wierze - Skarżąca skorzystała. W decyzji tej brak było natomiast jakiejkolwiek informacji, iż termin o którym mowa wyżej liczy się od daty doręczenia decyzji pełnomocnikowi strony, nie zaś stronie. W takiej sytuacji uznanie odwołania za nieskuteczne pozbawia Skarżącą prawa do samodzielnego działania w sprawie, co z kolei pozostaje w sprzeczności z istotą pełnomocnictwa, którego udzielenie stanowi jedynie uprawnienie do działania w imieniu strony, w żadnym zaś wypadku nie ogranicza i nie pozbawia jej prawa do działania. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej w W., wnosząc o oddalenie skargi, podtrzymał stanowisko zawarte w zaskarżonym postanowieniu. Dodatkowo nie zgodził się ze stwierdzeniem Skarżącej, iż w decyzji organu pierwszej instancji brak było pouczenia, że termin do wniesienia odwołania liczy się od daty doręczenia decyzji pełnomocnikowi strony, nie zaś stronie, wskazując jednocześnie, iż w decyzji tej zawarto stosowną klauzulę. Zwrócił ponadto uwagę, iż w związku z nieobecnością w kraju pełnomocnika odwołanie w niniejszej sprawie złożyła Skarżąca. Organ odwoławczy zauważył przy tym, iż pomimo nieobecności, o której organ podatkowy poinformowany został w dniu 24 listopada 2006 r., decyzję odebrał pełnomocnik. Na rozprawie w dniu 5 czerwca 2007 r. prezes zarządu Skarżącej ponownie wskazał, iż niezależnie od doręczenia decyzji pełnomocnikowi doręczenie nastąpiło także bezpośrednio Skarżącej w dniu 25 października 2006 r. Ustosunkowując się do powyższego pełnomocnik organu stwierdził, iż w aktach sprawy brak jest potwierdzenia doręczenia wspomnianej decyzji bezpośrednio Skarżącej. Dodał, iż nawet gdyby miało to miejsce pozostawałoby to bez wpływu na liczenie terminu do wniesienia odwołania. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Skarga nie jest zasadna, albowiem zaskarżone postanowienie nie narusza prawa. W niniejszej sprawie poza sporem jest to, iż Skarżąca ustanowiła pełnomocnika w osobie doradcy podatkowego – A. S. Nie jest spornym również fakt, iż decyzja organu pierwszej instancji z dnia [...] października 2006 r. została doręczona temuż pełnomocnikowi w dniu 24 października 2006 r., co potwierdził on własnoręcznym podpisem na formularzu potwierdzenia odbioru (k. 19 akt administracyjnych). Nie budzi też wątpliwości, iż decyzja ta zawierała pouczenie o możliwości, trybie i terminie do wniesienia odwołania. W świetle tych okoliczności faktycznych organ odwoławczy stwierdził, iż termin do wniesienia odwołania upłynął w dniu 7 listopada 2006 r., co oznacza, że nadając je listem poleconym w dniu 8 listopada 2006 r. Skarżąca uczyniła to z uchybieniem terminu. Tymczasem Skarżąca podnosi, iż decyzja organu pierwszej instancji doręczona została również bezpośrednio Skarżącej w dniu 25 października 2006 r. Z faktu tego wyprowadza wniosek, iż od tej właśnie daty rozpoczął się dopiero bieg terminu do wniesienia odwołania, za czym przemawia, zdaniem Skarżącej, nie tylko brak informacji, iż termin o którym mowa wyżej liczy się od daty doręczenia decyzji pełnomocnikowi strony, ale również istota pełnomocnictwa, którego udzielenie stanowi jedynie uprawnienie do działania w imieniu strony, w żadnym zaś wypadku nie ogranicza i nie pozbawia jej prawa do działania. Z zaprezentowanym stanowiskiem Skarżącej nie sposób się zgodzić. Należy przede wszystkim zauważyć, iż nie znajduje odzwierciedlenia w aktach sprawy twierdzenie Skarżącej o doręczeniu jej w dniu 25 października 2006 r. decyzji organu pierwszej instancji. Brak jest w nich bowiem jakiegokolwiek dowodu, np. zwrotnego potwierdzenia odbioru, świadczącego o tym, iż organ podatkowy dokonał doręczenia również bezpośrednio Skarżącej. Ustalenie tej okoliczności nie miałoby jednak żadnego znaczenia dla oceny czy termin do wniesienia odwołania został w niniejszej sprawie zachowany. Doręczanie bowiem pism, w tym także decyzji, bezpośrednio stronie w sytuacji, gdy ustanowiła ona pełnomocnika, jest prawnie nieskuteczne. Zgodnie z art. 145 § 2 Ordynacji podatkowej jeżeli strona ustanowiła pełnomocnika, pisma doręcza się pełnomocnikowi. Z treści tego przepisu wynika zatem, iż działanie przez pełnomocnika wyłącza zasadę doręczania pism bezpośrednio stronie. Oznacza to, iż w takim przypadku w miejsce strony, w charakterze adresata do doręczeń, wchodzi jej pełnomocnik (zasada pierwszeństwa pełnomocnika), co z kolei obliguje organy podatkowe do zawiadamiania go o wszystkich czynnościach w sprawie i wzywania do udziału w nich nie na równi ze stroną, ale w pierwszej kolejności przed stroną (zob. też C. Kosikowski, H. Dzwonkowski, A. Huchla, Ustawa Ordynacja podatkowa. Komentarz, Dom Wydawniczy ABC, 2004, str. 417). Reasumując stwierdzić należy, że skutki prawne doręczenia pisma stronie działającej przez pełnomocnika wywołuje wyłącznie doręczenie pisma temuż pełnomocnikowi. W sytuacji zatem gdyby, jak twierdzi Skarżąca, doręczenie decyzji z dnia [...] października 2006 r. nastąpiło zarówno Skarżącej, jak i jej pełnomocnikowi, wywołałoby ono jedynie ten skutek, że Skarżąca została poinformowana o treści tej decyzji, natomiast bieg terminu do wniesienia odwołania rozpoczął się z datą skutecznego doręczenia decyzji pełnomocnikowi, co miało miejsce w dniu 24 października 2006 r. (por. wyrok WSA w Warszawie z dnia 5 listopada 2004 r., V SA/Wa 2091/04, LEX 164695; postanowienie NSA z dnia 11 marca 1997 r., I SA/Po 1333/96, LEX 29072; wyrok NSA z dnia 14 sierpnia 1996 r., SA/Gd 1686/95, LEX 27280). Wbrew twierdzeniom Skarżącej decyzja organu pierwszej instancji zawierała, zdaniem Sądu, prawidłowe pouczenie o terminie do wniesienia odwołania, wskazując, iż wnosi się je w terminie 14 dni od daty jej doręczenia. Obowiązkiem pełnomocnika było natomiast poinformowanie Skarżącej, kiedy termin ten upływa. Skoro więc decyzję organu pierwszej instancji pełnomocnik Skarżącej odebrał w dniu 24 października 2006 r., Dyrektor Izby Skarbowej w W. prawidłowo uznał, iż wniesienie przez Skarżącą odwołania w dniu 8 listopada 2006 r. nastąpiło z uchybieniem terminu określonego w art. 223 § 2 pkt 1 Ordynacji podatkowej. Powyższej oceny nie podważa okoliczność, iż odwołanie to - w związku z nieobecnością w kraju pełnomocnika - sporządziła i wniosła sama Skarżąca. Okoliczność ta miałaby bowiem znaczenie przy ocenie zaistnienia w niniejszej sprawie przesłanek przywrócenia terminu, o których mowa w art. 162 Ordynacji podatkowej. Skarżąca jednakże stosownego wniosku w tym zakresie nie złożyła. W tej sytuacji za chybione uznać należy zarzuty Skarżącej zawarte w skardze. W tym stanie rzeczy Sąd, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270, z późn. zm.), skargę oddalił.