III SA/Wa 776/05

WyrokWSA w Warszawie2006-09-02

Skład orzekający: Sędzia WSA imię nazwisko

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy umorzenie postępowania restrukturyzacyjnego jest zasadne, jeśli przedsiębiorca posiada zaległości podatkowe, które nie należą do właściwości rzeczowej organu prowadzącego postępowanie restrukturyzacyjne?
Ratio decidendi
Umorzenie postępowania restrukturyzacyjnego na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 2 ustawy o restrukturyzacji niektórych należności publicznoprawnych od przedsiębiorców jest niezasadne, jeśli przedsiębiorca posiada zaległości podatkowe, które nie należą do właściwości rzeczowej organu prowadzącego postępowanie restrukturyzacyjne. Warunek z art. 10 ust. 1 pkt 3 ustawy restrukturyzacyjnej, dotyczący braku zaległości nieobjętych restrukturyzacją, odnosi się do zaległości należących do właściwości danego organu restrukturyzacyjnego.
Stan faktyczny
Spółka z o.o. "P." złożyła wniosek o wszczęcie postępowania restrukturyzacyjnego w zakresie zaległości w podatku od towarów i usług. Naczelnik Urzędu Skarbowego umorzył postępowanie, stwierdzając, że spółka posiada nieobjęte restrukturyzacją zaległości w podatku dochodowym od osób prawnych oraz w podatku od towarów i usług. Dyrektor Izby Skarbowej utrzymał tę decyzję w mocy. Spółka wniosła skargę, argumentując, że zaległości te nie należały do właściwości organu prowadzącego postępowanie restrukturyzacyjne.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił zaskarżoną decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. oraz poprzedzającą ją decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego W.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 2 września 2005 r. sprawy ze skarga "P." Spółka z o.o. w W. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia 19 stycznia 2005 r. (...) w przedmiocie umorzenia postępowania restrukturyzacyjnego - uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji; (...). Zaskarżoną decyzją z dnia 19 stycznia 2005 r. Dyrektor Izby Skarbowej w W. - na podstawie art. 233 par. 1 pkt 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa /Dz.U. nr 137 poz. 926 ze zm./, oraz art. 6 ust. 1 pkt 1, art. 9 pkt 1, art. 10 ust. 1 pkt 3, art. 21 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. o restrukturyzacji niektórych należności publicznoprawnych od przedsiębiorców /Dz.U. nr 155 poz. 1287 ze zm., powoływanej dalej jako: ustawa restrukturyzacyjna/ - utrzymał w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego W. z dnia 21 maja 2004 r., (...) umarzającą postępowanie restrukturyzacyjne wszczęte na wniosek skarżącej Spółki z o.o. P. z siedzibą w W. W uzasadnieniu decyzji wskazano, iż wnioskiem z dnia 15 listopada 2002 r. Spółka wystąpiła do Urzędu Skarbowego W. o wszczęcie postępowania restrukturyzacyjnego na podstawie przepisów powołanej powyżej ustawy restrukturyzacyjnej, wnosząc o restrukturyzację zaległości w podatku od towarów i usług za następujące okresy: wrzesień-grudzień 2001 r. i styczeń-maj 2002 r. Decyzją z dnia 23 grudnia 2002 r., o (...) Urząd Skarbowy W. określił Spółce warunki restrukturyzacji, zaś decyzją z dnia 16 stycznia 2003 r., (...) rozłożył opłatę restrukturyzacyjną na 11 rat. Następnie decyzją z dnia 21 maja 2004 r. o (...) Naczelnik Urzędu Skarbowego W. umorzył prowadzone postępowanie restrukturyzacyjne podnosząc, iż na dzień wydania decyzji strona posiadała nieobjęte restrukturyzacją zaległości w podatku dochodowym od osób prawnych oraz podatku od towarów i usług, a więc nie został spełniony warunek wynikający z art. 10 ust. 1 pkt 3 ustawy o restrukturyzacji. Wnosząc odwołanie od powyższej decyzji Spółka wyjaśniła, że zaległość z tytułu podatku od towarów i usług za miesiąc marzec 2004 r. w kwocie 45.628 zł nie występuje, gdyż kwota 27.671 zł została przeksięgowana z nadpłaty podatku dochodowego od osób prawnych za 2002 r, kwota 11.710 zł została niesłusznie pobrana przez dział egzekucyjny Urzędu Skarbowego w dniu 5 kwietnia 2004 r., zaś kwota 5.671 zł plus odsetki za zwłokę została uregulowana w dniu 1 czerwca 2004 r. Odnosząc się do stwierdzonej przez organ zaległości w podatku dochodowym od osób prawnych Spółka podniosła, iż zaległość ta została spowodowana niezłożeniem przez księgową korekty CIT-8 za 2001 r., natomiast po złożeniu korekty dopłatę w wysokości 33.093 zł uregulowano w dniu 9 czerwca 2004 r. Skarżąca podkreśliła, że problemy z właściwym rozliczeniem podatków związane były z kolejną, trzecią zmianą właściwości Urzędu Skarbowego, z tego też względu nie może przedłożyć niezbędnych zaświadczeń o niezaleganiu w podatkach, jako że termin ich wydania przypada po terminie do wniesienia odwołania. Dyrektor Izby Skarbowej w W., po zapoznaniu się z zarzutami odwołania, w uzasadnieniu zaskarżonej do sądu administracyjnego decyzji z dnia 19 stycznia 2005 r. wyjaśnił, że w przedmiotowej sprawie istotne jest przede wszystkim ustalenie faktu spełnienia przez stronę warunków restrukturyzacji określonych w art. 10 ust. 1 pkt 2 i 3 ustawy restrukturyzacyjnej, a więc ustalenie, czy przedsiębiorca wpłacił opłatę restrukturyzacyjną oraz czy w dniu wydania decyzji o zakończeniu restrukturyzacji nie posiadał on zaległości z tytułu należności wymienionych w art. 6 ustawy, nieobjętych restrukturyzacją, należących do właściwości danego organu restrukturyzacyjnego. Zgodnie z art. 12 ust. 4 ustawy - podkreślał organ odwoławczy - Urząd skarbowy, do którego został złożony wniosek o restrukturyzację, prowadzi postępowanie restrukturyzacyjne w zakresie wszystkich zobowiązań podatkowych, o których mowa w art. 6 ust. 1 pkt 1 ustawy restrukturyzacyjnej. Dyrektor Izby Skarbowej w W. stwierdził, że w przedmiotowej sprawie bezsporne jest, iż wszelkie czynności zmierzające do likwidacji zaległości tj. złożenie zaległych zeznań podatkowych dotyczących podatku dochodowego od osób prawnych i regulowanie należności w dniach 1 i 9 czerwca 2004 r. zostały podjęte przez stronę po otrzymaniu w dniu 30 maja 2004 r. decyzji umarzającej postępowanie restrukturyzacyjne dotyczące zaległości objętych decyzją z dnia 23 grudnia 2002 r., (...). W przekonaniu organu odwoławczego argumenty Spółki dotyczące niemożności przedłożenia zaświadczenia o niezaleganiu z podatkami nie zasługują na uwzględnienie, gdyż - jak już wykazano powyżej - w dniu wydania decyzji Spółka posiadała zaległości w podatku od towarów i usług oraz w podatku dochodowym, co musiało skutkować umorzeniem postępowania restrukturyzacyjnego z uwagi na niespełnienie warunków określonych w art. 10 ust. 1 pkt 3 ustawy restrukturyzacyjnej. Organ odwoławczy nie uwzględnił również zarzutów strony dotyczących opieszałości w działaniu pracowników Urzędu Skarbowego Warszawa-Praga i braku rzetelnych informacji pozwalających ustalić właściwy do rozliczeń podatkowych Spółki urząd skarbowy. W skardze wniesionej w dniu 23 lutego 2005 r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na powyższą decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. oraz w uzupełniającym skargę piśmie datowanym na dzień 23 lutego 2004 r. Spółka wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego W. z dnia 21 maja 2004 r. oraz zasądzenie kosztów postępowania. Rozstrzygnięciu organu podatkowego II instancji zarzuciła naruszenie przepisów postępowania oraz prawa materialnego poprzez uznanie, że w dniu wydania decyzji o zakończeniu restrukturyzacji Spółka posiadała zaległości wymienione w art. 6 ustawy restrukturyzacyjnej, nieobjęte restrukturyzacją i należące do właściwości organu restrukturyzacyjnego. Jak wyjaśniła - na dzień wydania decyzji o zakończeniu restrukturyzacji rzeczywiście posiadała zaległości, nienależące jednak do właściwości organu restrukturyzacyjnego, tj. do Naczelnika Urzędu Skarbowego W. Odpowiadając na skargę Dyrektor Izby Skarbowej w W. podtrzymał stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji i wniósł o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, zważył, co następuje: Stosownie do art. 1 par. 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych /Dz.U. nr 153 poz. 1269/ Sąd sprawuje kontrolę zaskarżonych decyzji bądź aktów w oparciu o kryterium zgodności z prawem i uchyla zaskarżoną decyzję bądź stwierdza jej nieważność, gdy stwierdzi, że zaskarżona decyzja narusza przepisy prawa w sposób określony w art. 145 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz.U. nr 153 poz. 1270 ze zm./. Dokonana ocena zgodności z prawem zaskarżonej decyzji pozwala stwierdzić, iż skarga zasługuje na uwzględnienie, albowiem decyzja Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia 19 stycznia 2005 r. narusza przepisy art. 21 ust. 1 pkt 2 ustawy restrukturyzacyjnej. Zgodnie z art. 21 ust. 1 ustawy restrukturyzacyjnej, po upływie 15 miesięcy od dnia doręczenia decyzji o warunkach restrukturyzacji, a w przypadku decyzji o warunkach restrukturyzacji doręczonych przed dniem 31 grudnia 2002 r. nie później niż do dnia 30 kwietnia 2004 r./z zastrzeżeniem ust. 1a i 3/ organ restrukturyzacyjny wydaje decyzję o zakończeniu restrukturyzacji, w której stwierdza umorzenie należności podlegających restrukturyzacji albo umarza postępowanie restrukturyzacyjne - w zależności od tego, czy warunki restrukturyzacji, o których mowa w art. 10 ust. 1 pkt 2 i 3 zostały spełnione. Jeżeli warunki restrukturyzacji, o których mowa w art. 10 ust. 1 pkt 2 i 3 nie zostały spełnione, to zgodnie z art. 21 ust. 1 pkt 2 ustawy, organ restrukturyzacyjny umarza postępowanie restrukturyzacyjne. Należności objęte restrukturyzacją, podlegają umorzeniu, pod warunkiem, że przedsiębiorca - m.in. - w dniu wydania decyzji o zakończeniu restrukturyzacji, o której mowa w art. 21 ust. 1 pkt 1, nie posiada zaległości z tytułu należności wymienionych w art. 6, z wyjątkiem należności wymienionych w art. 11 ust. 1 pkt 2 i ust. 3, nieobjętych restrukturyzacją, należących do właściwości danego organu restrukturyzacyjnego. Przepis art. 10 ust. 3 stanowi, że warunek o którym mowa w ust. 1 pkt 3 uznaje się za spełniony, gdy zobowiązania lub zaległości, nieobjęte postępowaniem restrukturyzacyjnym zostaną przed wydaniem decyzji o zakończeniu restrukturyzacji, o której mowa w art. 21 ust. 1 pkt 1, rozłożone na raty lub odroczone. Należy podkreślić, iż jakkolwiek w świetle powołanych powyżej przepisów warunkiem umorzenia należności objętych postępowaniem restrukturyzacyjnym jest nieposiadanie zaległości nieobjętych restrukturyzacją, to warunek ów dotyczy zaległości należących do właściwości danego organu restrukturyzacyjnego. Zawartego w cytowanym przepisie określenia "należących do właściwości organu" nie można odnosić jedynie do jednej z postaci właściwości, np. właściwości rzeczowej, bo nie pozwala na to gramatyczne brzmienie art. 10 ust. 1 pkt 3 ustawy restrukturyzacyjnej, ale oceniać należy w odniesieniu do właściwości zarówno rzeczowej, miejscowej jak i funkcjonalnej. W rozpoznawanej sprawie bezsporne jest, iż organem restrukturyzacyjnym jest Naczelnik Urzędu Skarbowego W. Jak wynika z akt sprawy - w dniu wydania decyzji o zakończeniu restrukturyzacji skarżąca Spółka posiadała zaległości, ale były to zaległości nienależące do właściwości organu restrukturyzacyjnego, a fakt ten znany był Naczelnikowi Urzędu Skarbowego W. i znalazł potwierdzenie w uzasadnieniu jego decyzji z dnia 21 maja 2004 r. W aktach sprawy znajduje się również korespondencja pomiędzy organem restrukturyzacyjnym a Naczelnikiem Pierwszego Urzędu Skarbowego W. oraz Naczelnikiem Drugiego M. Urzędu Skarbowego, dotycząca zaległości Spółki w podatku od towarów i usług oraz w podatku dochodowym od osób prawnych. W tym stanie rzeczy należy więc zgodzić się ze skarżącą, że zaległości te - nieobjęte restrukturyzacją, znane były organowi restrukturyzacyjnemu na dzień wydania decyzji o umorzeniu postępowania restrukturyzacyjnego. W ocenie Sądu w toku postępowania administracyjnego powyższe okoliczności nie zostały należycie ocenione przez organy podatkowe obu instancji w świetle przepisów art. 10 ust. 1 pkt 3 ustawy restrukturyzacyjnej. Jako że zaległości w podatku od towarów i usług za marzec 2004 r. należały do właściwości Drugiego M. Urzędu Skarbowego, zaś zaległości w podatku dochodowym od osób prawnych za listopad-grudzień 2001 r. oraz luty 2002 r. należały do właściwości Urzędu Skarbowego W. należało uznać, że Spółka dopełniła warunków określonych w art. 10 ust. 1 pkt 3 ustawy restrukturyzacyjnej, bowiem urzędy te nie były organem restrukturyzacyjnym Skarżącej. Skoro zaś ustawodawca w art. 21 ust. 1 pkt 2 ustawy restrukturyzacyjnej umorzenie postępowania restrukturyzacyjnego przewidział dla sytuacji, gdy warunki te nie zostały spełnione, to brak było podstaw do wydania wobec Skarżącej decyzji, o której mowa w tym przepisie. Decyzje, jakie zapadły w niniejszej sprawie naruszają przepisy prawa materialnego, a mianowicie art. 10 ust. 1 pkt 3 w związku z art. 21 ust. 1 pkt 2 ustawy restrukturyzacyjnej. Jednocześnie Sąd stwierdził, że zaskarżona decyzja wydana została z naruszeniem przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Stosownie do przepisu art. 187 Ordynacji podatkowej organ podatkowy jest obowiązany zebrać i w sposób wyczerpujący rozpatrzyć cały materiał dowodowy, a w myśl wyrażonej w art. 122 Ordynacji podatkowej zasady prawdy obiektywnej w toku postępowania organy podatkowe są zobowiązane podjąć wszelkie niezbędne działania w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy w postępowaniu podatkowym. W przedmiotowej sprawie organy podatkowe, które orzekały w sprawie nie odniosły się do kwestii istniejących zaległości podatkowych Spółki w powiązaniu z kwestią właściwości organu restrukturyzacyjnego. Ponownie rozpoznając sprawę Dyrektor Izby Skarbowej powinien ocenić istnienie określonych w art. 21 ust. 1 pkt 1 ustawy restrukturyzacyjnej przesłanek umorzenia należności podlegających restrukturyzacji. Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 145 par. 1 pkt 1 lit. "a i c" Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi należało orzec jak w sentencji wyroku. Zakres jakim uchylona decyzja nie podlega wykonaniu określono w oparciu o art. 152 tego Prawa zaś o kosztach postępowania orzeczono zgodnie z art. 200 cyt. Prawa.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło