III SA/Wa 781/08

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Krystyna Chustecka, Sędziowie Sędzia WSA Krystyna Kleiber (sprawozdawca), Sędzia WSA Ewa Radziszewska-Krupa, Protokolant Anna Kurdej, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 28 października 2008 r. sprawy ze skargi Z. G. na postanowienie Ministra Finansów z dnia [...] grudnia 2007 r. nr [...] w przedmiocie oddalenia skargi na czynności egzekucyjne oddala skargę Naczelnik Urzędu Skarbowego L., działając w ramach własnego tytułu wykonawczego nr [...] prowadził postępowanie egzekucyjne wobec Z. G. obejmujące zaległość w podatku obrotowym za rok 1995. Zawiadomieniem z dnia 19 lipca 2006r. dokonał zajęcia świadczenia zobowiązanej z zaopatrzenia emerytalnego w Zakładzie Ubezpieczeń Społecznych Oddział w L.. Odpis powyższego zawiadomienia został doręczony Zobowiązanej w dniu 21 lipca 2001r. Pismem z dnia 3 sierpnia 2006r. zobowiązana wniosła skargę na powyższą czynność żądając wycofania zawiadomienia z obrotu prawnego, ponieważ jest bezzasadne i nie posiada podstawy prawnej. W uzasadnieniu skargi jej pełnomocnik podniósł, że zobowiązanie, objęte tytułem wykonawczym, uległo przedawnieniu w związku z czym czynność egzekucyjna polegająca na zajęciu świadczenia emerytalnego jest bezzasadna. Ponadto zarzucił, iż dokonane zawiadomieniem z dnia 6 kwietnia 2001r. zajęcie rachunku bankowego zobowiązanej było nieskuteczne z uwagi na fakt, że nie została ona o tej czynności poinformowana. Postanowieniem z dnia [...] października 2007r. Dyrektor Izby Skarbowej w L. oddalił skargę jako bezzasadną. Powołując się na art. 54 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2005 r. Nr 229, poz. 1954 z późn. zm.), dalej w skrócie "upea.", wyjaśnił, że skarga w rozumieniu tego przepisu jest środkiem zaskarżenia czynności wykonawczych i w ramach tego środka zaskarżenia można wnosić wyłącznie zarzuty formalnoprawne, odnoszące się do prawidłowości postępowania organu egzekucyjnego, bądź egzekutora, przez pryzmat przepisów regulujących sposób i formę dokonywania czynności egzekucyjnych. W ocenie Dyrektora Izby Skarbowej w L. w sprawie zajęcia świadczenia emerytalnego nie doszło do naruszenia przepisów prawa. Organ egzekucyjny zastosował jeden ze środków egzekucyjnych, do którego stosowania upoważniły go regulacje tej ustawy. Wskazany środek egzekucyjny wymieniony jest w art. 1a pkt 12a upea - egzekucja z innych wierzytelności pieniężnych. W ramach zastosowanego środka egzekucyjnego zostały wykonane wszystkie czynności wymienione w art. 79 upea, tzn. o zajęciu świadczenia emerytalnego została poinformowana zarówno zobowiązana jak i dłużnik zajętej wierzytelności. Odpis powyższego zawiadomienia doręczono zobowiązanej w dniu 21 lipca 2007r. Pismem z dnia 31 października 2007r. zobowiązana wniosła zażalenie. W uzasadnieniu podniosła zarzut pozbawienia tytułu wykonawczego podstawy prawnej w związku z uchyleniem w dniu 2 czerwca 2006r. przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi decyzji Dyrektora Izby Skarbowej w L. z dnia [...] grudnia 1999r., co jej zdaniem skutkuje unieważnieniem tytułu wykonawczego z 5 kwietnia 2000r. W związku z powyższym w ocenie pełnomocnika zajęcie prawa majątkowego z dnia 19 lipca 2006r. przez Naczelnika Urzędu Skarbowego L. jest bezpodstawne. Minister Finansów utrzymując w mocy postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w L. wyjaśnił, że w jego ocenie, czynność zajęcia świadczenia emerytalnego dokonana została zgodnie z przepisami ustawy z dnia 17 czerwca 1966r. o postepowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2005r. Nr 229, poz. 1954 ze zm.) -dalej "upea". Wyjaśnił, że zarzut pełnomocnika dotyczący prowadzenia egzekucji na podstawie tytułu wykonawczego pozbawionego, jej zdaniem, podstawy prawnej nie może być rozstrzygany w ramach skargi egzekucyjnej. Odnosząc się natomiast do kwestii dotyczącej uchylenia przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi wyrokiem z dnia 2 czerwca 2006r., sygn. akt I SA/Łd 226/05 decyzji Dyrektora Izby Skarbowej w L. wyjaśnił, że Sąd ten uchylił tylko decyzję organu drugiej instancji co skutkowało pozostawieniem w obiegu decyzji organu pierwszej instancji, a fakt uchylenia powyższej decyzji, w ocenie Ministra Finansów, nie miał wpływu na ważność dokonanej czynności egzekucyjnej, w związku z czym egzekucja mogła być prowadzona bez przeszkód. W skardze z dnia 27 lutego 2008r. pełnomocnik skarżącej wniósł o unieważnienie postanowienia Ministra Finansów podtrzymując stanowisko zawarte w zażaleniu z dnia 31 października 2007r. i w skardze z dnia 4 sierpnia 2006r. W odpowiedzi na skargę Minister Finansów podtrzymując zaprezentowane wcześniej stanowisko wniósł o oddalanie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.) sąd sprawuje wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Ocenie sądu podlega zgodność aktów administracyjnych zarówno z przepisami prawa materialnego, jak i procesowego. Kontrola sądów administracyjnych ogranicza się więc do zbadania, czy organy administracji w toku załatwiania sprawy nie naruszyły prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na jej wynik. Wyjaśnić również należy, że zgodnie z art. 133 § 1 i art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.), powoływanej dalej jako "ppsa", sąd wydaje wyrok na podstawie akt sprawy, rozstrzygając w granicach danej sprawy, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Rozpoznając niniejszą sprawę Sąd nie stwierdził, aby zaskarżone postanowienia Ministra Finansów z dnia [...] grudnia 2007 r. oraz Dyrektora Izby Skarbowej w L. z dnia [...] października 2007 r. zostały wydane z naruszeniem przepisów prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy lub z naruszeniem przepisów postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie. Podkreślić należy, że rozstrzygnięcia poddane kontroli Sądu zapadały w trybie skargi na czynności egzekucyjne, a mianowicie skargi na czynność zajęcia prawa majątkowego. W tym zakresie znajdował zastosowanie art. 54 § 1 upea Zgodnie z nim zobowiązanemu przysługuje skarga na czynności egzekucyjne organu egzekucyjnego lub egzekutora. Skarga na czynność egzekucyjną jest instytucją postępowania egzekucyjnego, celem którego jest przymusowe ściągnięcie wymagalnej należności obciążającej zobowiązanego. Służy ona kontroli prawidłowości stosowania w tym postępowaniu środków egzekucyjnych, które zmierzają do bezpośredniego wyegzekwowania należności. Ocenie w ramach skargi na czynność egzekucyjną podlegają więc działania organu egzekucyjnego, który na zlecenie wierzyciela ma obowiązek egzekwować należność wskazaną przez niego w tytule wykonawczym. W ramach skargi na czynności egzekucyjne można podnosić kwestie formalnoprawne, które odnoszą się do prawidłowego przebiegu postępowania organu egzekucyjnego lub egzekutora w oparciu o przepisy regulujące sposób i formę dokonania tych czynności. Nie jest zatem możliwe podnoszenie zarzutów, które są podstawą do wniesienia innego środka zaskarżenia służącego ochronie praw zobowiązanego. Skarga na czynność egzekucyjną nie może więc dotyczyć przypadków, które są przewidziane dla zarzutów zgłaszanych na podstawie art. 33 upea. W postępowaniu wszczętym skargą na czynności egzekucyjne ocenie podlegają zatem tylko zastrzeżenia odnoszące się do czynności egzekucyjnych dokonanych przez organ egzekucyjny. Słusznie zatem organy orzekające poddały ocenie wniesioną skargę w ramach warunków przewidzianych w art. 79 upea, który określa przesłanki do zajęcia świadczeń z zaopatrzenia emerytalnego oraz z ubezpieczenia społecznego zobowiązanego, a także z renty socjalnej. Zgodnie z tym przepisem organ egzekucyjny przesyła do organu rentowego zawiadomienia o zajęciu tej części przysługujących zobowiązanemu świadczeń, która nie jest zwolniona spod egzekucji, na pokrycie egzekwowanych należności i jednocześnie wzywa organ rentowy, aby nie wypłacał zajętej części świadczenia zobowiązanemu, lecz przekazał ją organowi, aż do pełnego pokrycia egzekwowanych należności. Jednocześnie z przesłaniem zawiadomienia organ egzekucyjny zawiadamia zobowiązanego o zajęciu przysługujących mu świadczeń, doręczając mu odpis tytułu wykonawczego, o ile nie został wcześniej doręczony i odpis zawiadomienia skierowanego do organu rentowego, pouczając ponadto zobowiązanego, że nie może odbierać świadczeń poza część wolną od zajęcia. Akta sprawy potwierdzają prawidłowość ustaleń, które poczynione zostały przez organy w niniejszej sprawie. Zawiadomienie o zajęciu z dnia 19 lipca 2006 r. zostało prawidłowo doręczone Skarżącej (potwierdzenie odbioru, karta nr 201 akt administracyjnych). Odnośnie zarzutu skargi dotyczącego pozbawienia tytułu wykonawczego podstawy prawnej Sąd stwierdził, iż nie mógł on być uwzględniony. Podkreślić bowiem należy, że legalność tytułu wykonawczego nie może być przedmiotem oceny w postępowaniu wszczętym skargą na czynności egzekucyjne. Jak już wcześniej wyjaśniono w ramach skargi na czynności egzekucyjne można podnosić wyłącznie kwestie formalno-prawne odnoszące się do prawidłowości postepowania organu egzekucyjnego lub egzekutora w oparciu o przepisy normujące sposób i formę dokonania tych czynności. Natomiast treść tytułu wykonawczego może być przedmiotem zarzutu z art. 33 upea. Biorąc powyższe rozważania pod uwagę, zdaniem Sądu, Minister Finansów oraz Dyrektor Izby Skarbowej w L. prawidłowo dokonali analizy okoliczności podnoszonych przez Skarżącą, a postępowanie w zakresie skargi na czynność egzekucyjną prowadziły zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa. W wydanych postanowieniach w sposób wyczerpujący omówiono stan faktyczny sprawy, a także przepisy prawa, które stanowiły jego podstawę prawną. W rozpoznanej sprawie ocenie Sądu poddano orzeczenia załatwiające jedno z żądań, a mianowicie żądanie w przedmiocie skargi na czynność egzekucyjną. W tym zakresie Sąd uznał, iż rozstrzygnięcia są prawidłowe. Mając na względzie powyższe, Sąd na podstawie art. 151 ppsa orzekł jak w sentencji.