III SA/Wa 812/14

PostanowienieWSA w Warszawie2014-04-29

Skład orzekający: Marcin Piłaszewicz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych może zostać uwzględniony, jeśli strona nie wykazała w sposób pełny swojej sytuacji finansowej i życiowej, w tym dochodów i wydatków?
Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych nie może zostać uwzględniony, jeśli strona nie wykazała w sposób pełny swojej sytuacji finansowej i życiowej, w tym dochodów i wydatków, co uniemożliwia ocenę jej zdolności do ponoszenia kosztów postępowania. Strona ma obowiązek aktywnie wykazać swoją sytuację majątkową, a brak takich informacji, nawet przy istnieniu rozdzielności majątkowej, uzasadnia odmowę przyznania prawa pomocy.
Stan faktyczny
Skarżący złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, uzasadniając go trudną sytuacją finansową rodziny. Wskazał na zawieszenie działalności gospodarczej, brak pracy, zamieszkiwanie w lokalu żony z rozdzielnością majątkową, utrzymywanie niepełnoletniego syna, brak majątku oraz prowadzenie wspólnego gospodarstwa domowego z żoną i synem. W wykonaniu wezwania referendarza sądowego skarżący przekazał dokumenty dotyczące rozdzielności majątkowej, oświadczenie o majątku i działalności gospodarczej, oświadczenie o rachunku bankowym oraz zeznania podatkowe. Referendarz sądowy uznał, że przedstawione informacje są niewystarczające do oceny sytuacji finansowej strony.
Rozstrzygnięcie
Postanowiono odmówić skarżącemu przyznania prawa pomocy w jakimkolwiek zakresie.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie – Marcin Piłaszewicz po rozpoznaniu w dniu 29 kwietnia 2014 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi W. K. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] grudnia 2013 r. Nr [...] w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych z tytułu sprzedaży nieruchomości za 2008 r. postanawia odmówić skarżącemu przyznania prawa pomocy w jakimkolwiek zakresie W.K. (dalej "skarżący" lub "wnioskodawca") na urzędowym formularzu PPF z 21 marca 2014 r. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Wniosek uzasadnił trudną sytuacją finansową rodziny. Wskazał, że: - zawiesił z dniem 1 maja 2013 r. prowadzoną działalność gospodarczą z uwagi na brak przychodu; - nie ma pracy; - mieszka w lokalu zony, z która posiada rozdzielność majątkową; - na utrzymaniu ma niepełnoletniego syna B. ; - nie ma majątku ani wartościowych przedmiotów; - prowadzi wspólne gospodarstwo z zoną i synem (ur. [...] r.); - żona posiada mieszkanie o pow 110 m kw. W wykonaniu wezwania referendarza sądowego skarżący przekazał akt notarialny dotyczący rozdzielności majątkowej, oświadczenie o posiadanym majątku i działalności gospodarczej, oświadczenie o rachunku bankowym (ponieważ, jak wskazał, wydruk był niemożliwy z uwagi na brak środków), swoje (oraz żony) zeznania podatkowe. Mając na względzie powyższe zważono, co następuje: Na podstawie art. 243 § 1 oraz art. 245 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. - dalej P.p.s.a), właściwy sąd administracyjny może na wniosek strony przyznać jej prawo pomocy w zakresie całkowitym lub częściowym. Zgodnie z art. 245 §2 P.p.s.a., prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika: może być przyznane, jeśli strona wykaże niezdolność do poniesienia jakichkolwiek kosztów postępowania. Natomiast prawo pomocy w zakresie częściowym, stosownie do art. 245 § 3 P.p.s.a., obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie pełnomocnika. Następuje wtedy, kiedy strona wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania. Skarżący wniósł o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, tj. o prawo pomocy w zakresie częściowym. Zauważyć należy, iż na dzień rozpoznania wniosku do kosztów sądowych zaliczyć należy wpis od skargi w wysokości 1309,- zł (zarządzenie z 10 marca 2014 r.). Zdolność do uiszczenia pozostałych kosztów sądowych, tj. potencjalnie wymagalnych, należy badać z każdorazowym uwzględnieniem sytuacji finansowej strony w momencie wystąpienia kosztów. Z oświadczeń złożonych przez Skarżącego wynika, iż prowadzi on wspólne gospodarstwo domowe z żoną i nieletnim dzieckiem, które, jak wskazał w formularzu PPF, "utrzymuje". W ocenie referendarza sądowego, nie sposób kogokolwiek "utrzymywać" nie posiadając środków finansowych. Skarżący nie oznaczył jednak ani w formularzu PPF, ani w wykonaniu wezwania referendarza sądowego, żadnych dochodów, którymi osoby wchodzące w skład gospodarstwa domowego dysponują. Tym samym uniemożliwił ocenę, także korzystną dla siebie, sytuacji majątkowej i w konsekwencji – ewentualne – przyznanie prawa pomocy. To zadaniem strony jest wykazanie, w jakiej sytuacji znajduje się. Tymczasem z oświadczeń strony wynika, ze nie posiadając jakiegokolwiek dochodu trzy osoby prowadzą gospodarstwo domowe i zaspokaja wszystkie swoje potrzeby bez jakiegokolwiek udziału środków płatniczych. W nadesłanych dokumentach brak jest także kalkulacji kosztów życia. Zdaniem referendarza sądowego, nie jest okolicznością uzasadniającą niewskazanie dochodów (i wydatków) umowa o rozdzielności majątkowej. Możliwe było także dostarczenie wydruku z rachunku bankowego z uwidocznionym saldem, nawet gdyby strona nie posiadał na rachunku środków. Wyciąg taki można także uzyskać w oddziale banku. Stąd zaniechanie strony w tym względzie nie jest okolicznością uzasadniającą ocenę sytuacji strony i przyznanie prawa pomocy. Tylko ubocznie referendarz sądowy zauważa, ze z akt administracyjnych sprawy wynika, ze strona mogą dokonywać operacji bankowych w różnych rozmiarach. Mając powyższe na uwadze, z uwagi na niepełne wykazanie sytuacji finansowej i życiowej przez stronę, należało, na podstawie art. 243 § 1, art. 245 § 1, § 3 oraz art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a., orzeczono jak w sentencji

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło