III SA/Wa 814/19
WyrokWSA w Warszawie2019-11-06
Skład orzekający: Aneta Trochim-Tuchorska, Radosław Teresiak, Anna Zaorska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Dyrektor Izby Administracji Skarbowej prawidłowo utrzymał w mocy postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego o przedłużeniu terminu zwrotu nadwyżki podatku od towarów i usług, gdy zasadność zwrotu wymagała dodatkowej weryfikacji w ramach kontroli podatkowej?Ratio decidendi
Sąd uznał, że przedłużenie terminu zwrotu nadwyżki podatku od towarów i usług jest dopuszczalne na podstawie art. 87 ust. 2 ustawy o VAT, jeśli zasadność zwrotu wymaga dodatkowej weryfikacji w ramach czynności sprawdzających, kontroli podatkowej lub postępowania podatkowego. W sytuacji, gdy organ powziął wątpliwości co do zasadności zwrotu i prowadzone postępowanie kontrolne nie zostało jeszcze zakończone, a materiał dowodowy jest niekompletny, przedłużenie terminu jest uzasadnione. Sąd podkreślił, że organ decyduje o konieczności dalszego badania zasadności zwrotu, a nie o samej zasadności.Stan faktyczny
Spółka E. s.r.o. złożyła deklarację VAT-7 za maj 2017 r., wykazując nadwyżkę podatku naliczonego do zwrotu w terminie 60 dni. Naczelnik Urzędu Skarbowego kilkukrotnie przedłużał termin zwrotu, powołując się na konieczność zakończenia kontroli podatkowej i weryfikacji zasadności zwrotu, ze względu na złożoność transakcji wewnątrzwspólnotowych i nabywanie leków od podmiotów uczestniczących w odwróconym łańcuchu dystrybucji. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej utrzymał w mocy postanowienie o przedłużeniu terminu. Spółka wniosła skargę do WSA, zarzucając brak uzasadnienia faktycznego, błędne zastosowanie przepisów oraz przewlekłość postępowania.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Aneta Trochim-Tuchorska, Sędziowie sędzia WSA Radosław Teresiak, sędzia WSA Anna Zaorska (sprawozdawca), , po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 6 listopada 2019 r. sprawy ze skargi E. s.r.o. z siedzibą w Czechach na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w W. z dnia [...] lutego 2019 r. nr [...] w przedmiocie przedłużenia terminu dokonania zwrotu nadwyżki podatku od towarów i usług za maj 2017 r. oddala skargę
1.1. Zaskarżonym postanowieniem z [...] lutego 2019 r. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w W. (dalej: "DIAS") utrzymał w mocy postanowienie Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego W. (dalej: "NUS") z dnia [...] listopada 2018 r. w przedmiocie przedłużenia E. s.r.o. z siedzibą w Czechach (dalej: "Skarżąca", "Spółka") terminu zwrotu nadwyżki podatku naliczonego nad należnym wykazanej w deklaracji VAT-7 za maj 2017 r.
1.2. Z akt sprawy wynika, że Spółka w dniu 23 czerwca 2017 r. złożyła deklarację podatkową VAT-7 za maj 2017 r. wykazując kwotę nadwyżki podatku naliczonego nad należnym do zwrotu w terminie 60 dni.
1.3. NUS postanowieniem z dnia [...] sierpnia 2017 r. przedłużył termin zwrotu nadwyżki podatku naliczonego nad należnym wykazanego w deklaracji VAT-7 za maj 2017 r. w kwocie 161.614 zł do czasu zakończenia weryfikacji zasadności zwrotu, tj. do dnia 30 listopada 2017 r.
W dniu 24 listopada 2017 r. wszczęto kontrolę podatkową w Spółce w zakresie podatku VAT za okres od listopada 2016 r. do sierpnia 2017 r.
Następnie NUS postanowieniem z [...] listopada 2017 r. przedłużył termin zwrotu do dnia 31 maja 2018 r. Postanowienie to zostało doręczone [...] listopada 2017 r.
W dniu [...] maja 2018 r. NUS wydał postanowienie, w sprawie przedłużenia terminu zwrotu nadwyżki podatku naliczonego nad należnym wykazanej w deklaracji VAT-7 za maj 2017 r. do dnia 30 listopada 2018 r.
Następnie postanowieniem z [...] listopada 2018 r., NUS przedłużył termin zwrotu nadwyżki za maj 2017 r. do 31 maja 2019 r.
W uzasadnieniu postanowienia NUS wskazał, że w przedmiotowej sprawie nie pozyskano jeszcze kompletnego materiału dowodowego, co uniemożliwia zakończenie prowadzonej wobec Spółki kontroli za poszczególne okresy rozliczeniowe od listopada 2016 r. do sierpnia 2017 r. Zdaniem NUS, na konieczność przeprowadzenia kompleksowych czynności kontrolnych wskazuje także fakt, że Spółka dokonuje wewnątrzwspólnotowej dostawy towarów, której przedmiotem są leki zawarte w załączniku do Obwieszczenia Ministra Zdrowia w sprawie wykazu produktów leczniczych, środków spożywczych specjalnego przeznaczenia żywieniowego oraz wyrobów medycznych zagrożonych brakiem dostępności na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej oraz nabywa leki od podmiotów, które uczestniczą w odwróconym łańcuchu dystrybucji leków. NUS wskazał, że przedłużenie spowodowane jest koniecznością weryfikacji zasadności zwrotu nadwyżki podatku naliczonego nad należnym, analizą przedłożonych dokumentów zebranych w toku kontroli i koniecznością uzyskania odpowiedzi od kontrahentów Spółki oraz od innych organów.
1.4. Pismem z 27 listopada 2018 r. Spółka złożyła zażalenie na ww. postanowienie, w którym zarzuciła zaskarżonemu postanowieniu naruszenie 87 ust. 2 zd. drugie ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. z 2017 r., poz. 1221, dalej: "ustawa o VAT").
1.5. Utrzymując w mocy postanowienie NUS, DIAS wskazał, że w uzasadnieniu postanowienia organ pierwszej instancji jasno określił przyczynę przedłużenia zwrotu podatku. Zdaniem DIAS, w sprawie wystąpiły uzasadnione wątpliwości, co do prawidłowości odliczenia podatku naliczonego ze spornych faktur oraz wysokości wykazanej przez Spółkę kwoty podatku do zwrotu za maj 2017 r. W związku z czym zaistniała potrzeba dodatkowej weryfikacji rozliczenia za ten okres. Tym samym spełnione zostały przesłanki z art. 87 ust. 2 ustawy o VAT dla przedłużenia terminu zwrotu nadwyżki podatku naliczonego nad należnym do czasu zakończenia weryfikacji rozliczenia Spółki. Jak podkreślił organ odwoławczy, nie wiąże się to samoistnie z jakimikolwiek zarzutami, czy kwestionowaniem prawa do przeprowadzania danego typu transakcji przez Spółkę. Nie została ona na danym etapie pozbawiona prawa do zwrotu, a także nie została naruszona zasada neutralności podatku od towarów i usług, a jedynie zastosowano przedłużenie terminu jego zwrotu, do czasu zakończenia weryfikacji. Powyższe okoliczności, w świetle art. 87 ust. 2 ustawy o VAT, uzasadniają zdaniem DIAS, przedłużenie terminu zwrotu VAT za maj 2017 r.
Jednocześnie, jak wskazał DIAS, art. 87 ust. 2 zd. drugie ustawy o VAT nie zawiera konkretnych przesłanek nakazujących weryfikację zasadności zwrotu. Jednak, w ocenie DIAS, wystarczy chociażby powzięta w tym zakresie wątpliwość. W związku z powyższym, jeżeli zbadanie zasadności zwrotu podatku wymaga przedłużenia terminu zwrotu, organ podatkowy może postanowić o przedłużeniu tego terminu do czasu zakończenia weryfikacji rozliczenia, przy czym oczywistym jest, że ww. przepis nie wymaga dla przedłużenia terminu zwrotu udowodnienia, że zwrot jest bezzasadny.
Reasumując, organ odwoławczy stwierdził, że w okolicznościach przedmiotowej sprawy działanie NUS, polegające na przedłużeniu do dnia 31 maja 2019 r. terminu zwrotu nadwyżki podatku naliczonego nad należnym za maj 2017 r. było zgodne z obowiązującymi przepisami, w szczególności z art. 87 ust. 2 ustawy o VAT. W niniejszej sprawie zaistniały bowiem okoliczności uzasadniające podjęcie zaskarżonego rozstrzygnięcia. W ocenie DIAS, postanowienie zawiera wystarczające wskazanie celu weryfikacji, tzn. ustalenie faktów związanych z przebiegiem transakcji handlowych przeprowadzonych przez Spółkę, ustalenie faktycznego przebiegu transakcji, prawidłowości zastosowanego mechanizmu rozliczenia.
W świetle powyższego, DIAS stanął na stanowisku, że działanie podjęte przez NUS, polegające na przedłużeniu terminu zwrotu VAT było konieczne i celowe oraz nie wykraczało poza zakres obowiązujących przepisów prawa zarówno materialnego, jak i proceduralnego.
2. Nie zgadzając się z ww. postanowieniem DIAS, Skarżąca złożyła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, w której wniosła o uchylenie postanowienia DIAS w całości oraz poprzedzającego go postanowienia NUS, a także o zasądzenie na rzecz Skarżącej zwrotu kosztów postępowania sądowego, zgodnie z właściwymi przepisami.
W skardze Skarżąca podniosła zarzuty naruszenia:
- art. 217 § 2 w zw. z art. 292 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2018 r., poz. 800 ze zm. dalej: "O.p."), poprzez brak uzasadnienia faktycznego, zawierającego wskazanie przesłanek uzasadniających przedłużenie zwrotu nadwyżki podatku naliczonego nad należnym za maj 2017 r.;
- art. 216 § 1 i 2, art. 280 O.p. w zw. z art. 87 ust. 2 zdanie drugie ustawy o VAT, poprzez ich błędne zastosowanie, skutkujące przedłużeniem terminu zwrotu nadwyżki podatku naliczonego nad należnym, w sytuacji braku podstaw do takiego przedłużenia;
- art. 125 § 1 O.p., poprzez prowadzenie postępowania w sposób przewlekły i opieszały oraz brak wnikliwego rozpoznania przedstawionych przez Spółkę oświadczeń i dowodów, co prowadzi do nieuzasadnionego przedłużenia terminu zwrotu nadwyżki podatku naliczonego nad należnym, a w konsekwencji może zachwiać płynnością finansową Skarżącej.
3. W odpowiedzi na skargę DIAS wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.
4.1. Skarga nie zasługiwała na uwzględnienie. Zaskarżone postanowienie DIAS, jak i poprzedzające je postanowienie NUS nie naruszają bowiem prawa.
4.2. Złożona w niniejszej sprawie skarga została rozpoznana przez Sąd na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym, stosownie do przepisu art. 119 pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r. poz. 1302 ze zm., dalej – "P.p.s.a."). Zgodnie z tym przepisem, sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest postanowienie wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy stronie zażalenie albo kończące postępowanie, a także postanowienie rozstrzygające sprawę co do istoty oraz postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie.
4.3. Przedmiotem skargi w niniejszej sprawie jest postanowienie DIAS z [...] lutego 2019 r. utrzymujące w mocy postanowienie NUS z [...] listopada 2018 r. przedłużające Skarżącej termin zwrotu podatku VAT za maj 2017 r. do 31 maja 2019 r.
W ocenie Sądu, oba ww. postanowienia odpowiadają prawu, a ich uzasadnienia, spełniają wymogi obowiązującego prawa (art. 217 w zw. z art. 210 § 4 i art. 124 O.p.). Wskazano w nich bowiem w sposób wystarczający, że istniały podstawy faktyczne i prawne do przedłużenia terminu zwrotu ww. nadwyżki VAT, powołując się na istniejące wątpliwości co do zasadności ww. zwrotu nadwyżki VAT.
4.4. Wskazać należy, że z przepisu art. 87 ustawy o VAT wynika, że wprowadza on dwie równorzędne zasady dotyczące sposobu postępowania z nadwyżką VAT: otrzymanie jej zwrotu na rachunek bankowy, albo przeniesienie jej na następne okresy rozliczeniowe. Wybór sposobu postępowania pozostawiono podatnikowi. Jeśli podatnik wybierze tzw. zwrot bezpośredni, zasady jego dokonania określa m.in. art. 87 ust. 2 ustawy o VAT, określając termin zwrotu i możliwość przedłużenia tego terminu oraz miejsce jego dokonania (np. rachunek bankowy).
Zgodnie bowiem z art. 87 ust. 2 ustawy o VAT zwrot różnicy podatku, z zastrzeżeniem ust. 6, następuje w terminie 60 dni od dnia złożenia rozliczenia przez podatnika na rachunek bankowy podatnika w banku mającym siedzibę na terytorium kraju albo na rachunek podatnika w spółdzielczej kasie oszczędnościowo-kredytowej, której jest członkiem, wskazany w zgłoszeniu identyfikacyjnym, o którym mowa w odrębnych przepisach (...). Jeżeli zasadność zwrotu wymaga dodatkowego zweryfikowania, naczelnik urzędu skarbowego może przedłużyć ten termin do czasu zakończenia weryfikacji rozliczenia podatnika dokonywanego w ramach czynności sprawdzających, kontroli podatkowej lub postępowania podatkowego na podstawie przepisów Ordynacji podatkowej lub postępowania kontrolnego na podstawie przepisów o kontroli skarbowej. Jeżeli przeprowadzone przez organ czynności wykażą zasadność zwrotu, o którym mowa w zdaniu poprzednim, urząd skarbowy wypłaca należną kwotę wraz z odsetkami w wysokości odpowiadającej opłacie prolongacyjnej stosowanej w przypadku odroczenia płatności podatku lub jego rozłożenia na raty.
W świetle zatem art. 87 ust. 2 ustawy o VAT przedłużenie ww. terminu zwrotu jest możliwe, gdy zasadność zwrotu wymaga dodatkowej weryfikacji (sprawdzenia). Rozwiązanie to ma służyć zabezpieczeniu interesów budżetu Państwa i unikaniu dokonywania zwrotów, które w wyniku późniejszych działań administracji podatkowej (jednoznacznego ustalenia stanu faktycznego) mogłyby okazać się nienależnymi. Przepis art. 87 ust. 2 zd. 2 ustawy o VAT nie zawiera konkretnych przesłanek nakazujących weryfikację zasadności zwrotu. Wystarczy więc powzięta przez organ podatkowy wątpliwość co do zasadności zwrotu (por. wyrok WSA w Warszawie z 8 grudnia 2015r. sygn. akt III SA/Wa 2384/15).
W orzecznictwie sądowym przyjmuje się ponadto, że niebagatelne znaczenie przy prawidłowej wykładni art. 87 ust. 2 zdanie 2 ustawy o VAT ma okoliczność, że ewentualny zwrot VAT uwarunkowany jest merytorycznym wyjaśnieniem okoliczności faktycznych i prawnych, a następnie rozstrzygnięciem sprawy dotyczącej prawidłowego określenia wysokości tego podatku i z tej zależności merytorycznej (rachunkowej) wynika również celowościowa wykładnia ww. przepisu, określająca chronologię i sposób zakończenia postępowania w sprawie zwrotu różnicy podatku od towarów i usług. Taka interpretacja wynika również z tego, że w ustawie o VAT przyjęto szczególny sposób rozliczenia VAT, oparty na metodzie fakturowej, co sprawia, że bez sprawdzenia prawidłowości deklaracji, w sytuacji powzięcia wątpliwości, nie sposób sprawdzić czy zwrot jest zasadny.
Przewidziany w art. 87 ust. 2 ustawy o VAT warunek zakłada, że przed upływem ustawowego terminu zwrotu (zdanie pierwsze) podjęte zostały czynności zmierzające do zweryfikowania jego zasadności, lecz nie dały one jeszcze rezultatu lub jest on niejednoznaczny.
Tym samym organ podatkowy decyduje wyłącznie o konieczności dalszego badania zasadności zwrotu, a nie o samej zasadności zwrotu. Nie chodzi zatem o wykazanie, że zwrot jest niezasadny ani o wykazanie, że istnieją dowody przemawiające za niezasadnością zwrotu (por. wyrok NSA z 11 lutego 2015 r., sygn. akt I FSK 2127/13). Chodzi natomiast o sytuację, gdy istnieją okoliczności przemawiające za potrzebą dodatkowej weryfikacji zasadności zwrotu podatku (por. wyrok z 11 kwietnia 2014r., I FSK 610/13).
Należy również wskazać, że prawodawca przewidział formę ochrony, czy też wynagrodzenia podatnikowi niesłusznego wstrzymania zwrotu różnicy podatku naliczonego nad należnym. Zgodnie bowiem z art. 87 ust. 2 ustawy o VAT w przypadku, gdy przeprowadzone postępowanie wyjaśniające wykaże zasadność zwrotu nadwyżki podatku, organ wypłaca podatnikowi należną kwotę powiększoną o odsetki w wysokości odpowiadającej opłacie prolongacyjnej stosowanej w przypadku odroczenia terminu płatności podatku lub rozłożenia go na raty. W przypadku zatem niesłusznego przedłużenia terminu organ podatkowy ponosi konsekwencje wadliwej oceny zasadności zwrotu. Spełniony został zatem wymóg ustawowego uregulowania spornego zagadnienia, a ponadto zrównoważone zostały interesy stron, to jest podatnika i fiskusa, co oznacza, że spełnione zostały fundamentalne względy praworządności w zakresie wprowadzenia możliwości przedłużenia terminu do zwrotu podatku.
4.5. Spółka w rozpoznanej sprawie złożyła deklarację wykazując kwotę zwrotu nadwyżki VAT naliczonego nad należnym za maj 2017 r. w wysokości 161.614 zł, wnosząc jednocześnie o jej zwrot w terminie 60 dni. NUS przeprowadził czynności sprawdzające, a następnie wszczęto wobec Spółki postępowanie kontrolne w celu zbadania zasadności ww. zwrotu, które w chwili przedłużenia terminu zwrotu postanowieniem NUS z [...] listopada 2018 r. nie zostało zakończone.
Jak wynika z akt sprawy i jak argumentował NUS, z analizy przedłożonych do kontroli dokumentów źródłowych wynika, że Spółka w maju 2017 r. dokonała nabyć krajowych wyrobów farmaceutycznych od kontrahenta krajowego, tj. to jest spółki A.. W związku z powyższym, w toku czynności sprawdzających wystąpiono pismem z 25 września 2017 r. do Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego W. o przeprowadzenie kontroli podatkowej ewentualnie czynności sprawdzające u kontrahenta.
Pismem z 26 grudnia 2017 r. Naczelnik [...] Urzędu Skarbowego W. poinformował, że podjął czynności sprawdzające w zakresie rozliczania podatku od towarów i usług przez Spółkę za luty i marzec 2017 r. W dniu 18 grudnia 2017 r. wystąpiono do Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego W. o przeprowadzenie kontroli podatkowej, u kontrahenta Skarżącej, tj. A. sp. z o.o. w zakresie prawidłowości i rzetelności transakcji przeprowadzonych pomiędzy spółkami za okres od listopada 2016 r. do sierpnia 2017 r.
Pismem z 5 marca 2018 r. Naczelnik [...] Urzędu Skarbowego W. poinformował, że w stosunku do transakcji pomiędzy kontrahentami A. sp. z o.o. a Skarżącą w dniu 27 grudnia 2017 r. były przeprowadzone czynności sprawdzające w zakresie rozliczenia podatku od towarów i usług za luty i marzec 2017 r., które nie wykazały nieprawidłowości w rozliczeniach podatku od towarów i usług. Organ stwierdził, że nie planuje przeprowadzenia kontroli wobec A. sp. z o. o.
Mając na uwadze powyższe NUS pismem z 23 marca 2018 r. wezwał A. sp. z o.o. w celu sporządzenia i przekazania informacji dotyczących transakcji ze Skarżącą za okres od listopada 2016 r. do lipca 2017 r., w szczególności o przyporządkowanie faktur sprzedaży do faktur dokumentujących zakup towaru dokonany przez A. sp. z o.o. w celu zbadania źródła pochodzenia towarów.
Pismem z 16 kwietnia 2018 r. A. sp. z o. o. udzieliła odpowiedzi na ww. wezwanie oraz przesłała kserokopie faktur sprzedaży, faktur zakupu, ewidencji VAT, potwierdzenia płatności za faktury sprzedażowe, kserokopie dokumentów wydania towaru. Ponadto Spółka dokonała przyporządkowania faktur sprzedażowych do faktur dokumentujących zakup towaru.
W związku z powyższym NUS wystosował następujące pisma do poszczególnych kontrahentów w celu potwierdzenia zawartych transakcji, w szczególności o przyporządkowanie faktur sprzedaży do faktur dokumentujących zakup towaru dokonany przez poszczególnych kontrahentów w celu zbadania źródła pochodzenia towarów:
- pismo z 25 kwietnia 2018 r., do G. sp. z o.o. (w dniu 22 maja 2018 r. wpłynęła odpowiedź wraz z fakturami sprzedaży i zakupu),
- pismo z 25 kwietnia 2018 r., do O. sp. z o.o. (brak odpowiedzi),
- pismo z 25 kwietnia 2018 r., do M. sp. z o.o. (w dniu 14 maja 2018 r. wpłynęła odpowiedź wraz z fakturami sprzedaży i zakupu),
- pismo z 25 kwietnia 2018 r. do F. sp. z o.o. sp. k. (w dniu 11 maja 2018 r. wpłynęła odpowiedź wraz z fakturami sprzedaży i zakupu).
Na podstawie udzielonych odpowiedzi ustalono, że dostawy towarów na rzecz A. sp. z o.o. przez ww. kontrahentów dokonywane były do magazynu prowadzonego przez hurtownię farmaceutyczną I. sp. z o.o. Spółka A. wskazała, że dysponuje podpisaną umową z I. sp. z o.o., z dnia 2 listopada 2016 r. w zakresie magazynowania i dystrybucji produktów leczniczych posiadających pozwolenie na dopuszczenie do obrotu i zostały zwolnione do obrotu przez osobę wykwalifikowaną po stronie podmiotu odpowiedzialnego.
W związku z udzieloną odpowiedzią od G. sp. z o.o. oraz ustaleniem, że Spółka nabywa leki oraz wyroby medyczne od aptek, w dniu 5 lipca 2018 r. NUS wystąpił do Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego w W. z wnioskiem o przeprowadzenie kontroli podatkowej u kontrahenta dostawcy Spółki A. sp. z o. o. tj. G. sp. z o.o., za okres styczeń – sierpień 2017 r. w zakresie prawidłowości i rzetelności zawartych transakcji.
Z kolei w dniu 25 października 2018 r. NUS wystąpił do Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego w W. z wnioskiem o przeprowadzenie kontroli podatkowej u kontrahenta I. sp. o. o. oraz ustalenie w jaki sposób dochodziło do zawierania transakcji.
Ponadto w toku kontroli pismem z dnia 8 grudnia 2017 r. wystąpiono do Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego w W. z wnioskiem o przeprowadzenie kontroli podatkowej u kontrahenta spółki tj. P.(2) sp. z o.o. w zakresie prawidłowości i rzetelności transakcji przeprowadzonych pomiędzy spółkami za miesiąc grudzień 2016 roku.
W toku kontroli ustalono, że kontrolowana Spółka dokonywała wywozu poza terytorium Rzeczypospolitej Polskiej leków, znajdujących się w Wykazie produktów leczniczych, środków spożywczych specjalnego przeznaczenia żywieniowego oraz wyrobów medycznych zagrożonych brakiem dostępności na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, stanowiącym załącznik do Obwieszczenie Ministra Zdrowia.
W związku z powyższym pismem z 12 grudnia 2017 r. NUS zwrócił się z prośbą do Głównego Inspektora Farmaceutycznego o udzielenie informacji, czy firmy P.(2) sp. z o.o. oraz A. sp. z o.o. w okresie od październik 2016 r. do sierpnia 2017 r. posiadały ważne koncesje na obrót wyrobami farmaceutycznymi oraz dokonywały transakcji sprzedaży leków i wyrobów medycznych zgodnie z przepisami Prawo farmaceutyczne.
W odpowiedzi Główny Inspektor Farmaceutyczny pismem z 3 stycznia 2018 r. udzielił informacji w zakresie koncesji posiadanych przez kontrahentów Skarżącej oraz w zakresie wywozu towarów znajdujących się w Wykazie produktów leczniczych, środków spożywczych specjalnego przeznaczenia żywieniowego oraz wyrobów medycznych zagrożonych brakiem dostępności na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, stanowiącym załącznik do Obwieszczenia Ministra Zdrowia.
Następnie NUS pismem z 30 stycznia 2018 r. wystąpił z prośbą do Głównego Inspektora Farmaceutycznego o wyszczególnienie, które produkty lecznicze wykazane na wszystkich fakturach przekazanych przy piśmie z 12 grudnia 2017 r. wymagają zezwolenia/zgody GIF.
W odpowiedzi Główny Inspektor Farmaceutyczny przesłał pismem z 19 lipca 2018 r. odpowiedź, w której przekazał zestawienie przygotowane w oparciu o analizy nadesłanych faktur pod kątem występowania na nich produktów leczniczych, wyrobów medycznych oraz środków specjalnego przeznaczenia żywieniowego zagrożonych brakiem dostępności na terytorium RP.
Jak argumentował NUS i DIAS, celem kontroli podatkowych jak i czynności sprawdzających jest dokonanie obiektywnego, rzetelnego i zgodnego z prawem oraz okolicznościami faktycznymi rozstrzygnięcia w konkretnej sprawie z zakresu prawa podatkowego. Do realizacji tego celu organ zobligowany jest do zebrania i rozpatrzenia w wyczerpujący sposób całego materiału dowodowego zebranego w sprawie. W przedmiotowej sprawie nie pozyskano jeszcze kompletnego materiału dowodowego, co uniemożliwia zakończenie prowadzonej wobec Skarżącej kontroli za miesiące od listopada 2016 do sierpnia 2017 r.
4.6. W świetle ww. okoliczności, mających potwierdzenie w aktach sprawy, jak również przy uwzględnieniu motywów wskazanych w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia jak i postanowienia NUS należało uznać, że organy podatkowe wydając w sprawie ww. postanowienia o przedłużeniu zwrotu VAT do 31 maja 2019 r. działały prawidłowo, mając na względzie przede wszystkim treść art. 87 ust. 2 ustawy o VAT. Zdaniem Sądu, działania organów podatkowych były ukierunkowane na zbadanie, w określonym trybie, wątpliwości co do zadeklarowanego przez Spółkę ww. zwrotu VAT. Nie oznacza to istnienia okoliczności, które mają charakter konkretnych dowodów świadczących o nieprawidłowościach w rozliczeniu, czy konkretnych zarzutów, które można postawić podatnikowi. Na takim etapie postępowania organ decyduje wyłącznie o konieczności dalszego badania zasadności zwrotu, a nie o samej zasadności zwrotu.
W niniejszej sprawie, jak już też podniesiono, dalsza weryfikacja zasadności zwrotu podatku za ww. okres rozliczeniowy była związana z tym, że podjęte w ramach postępowania kontrolnego czynności procesowe zmierzające do zweryfikowania zasadności zwrotu nie dały jeszcze rezultatu oraz z uwagi na fakt, że przedłużenie terminu zwrotu podatku zostało dokonane w ścisłym związku z postępowaniem kontrolnym prowadzonym u Skarżącej. Skoro wobec Spółki prowadzone było postępowanie kontrolne to oznacza to, że właściwy organ podejmował czynności zmierzające do ustalenia stanu faktycznego sprawy, tj. przebiegu transakcji, zaś materiał dowodowy, którym dysponował ten organ pozostawał niekompletny i niewystarczający do podjęcia rozstrzygnięcia. Z tych względów istniała uzasadniona konieczność przeprowadzania dalszej weryfikacji zwrotu podatku. Jak już wskazano gramatyczna wykładnia art. 87 ust. 2 ustawy o VAT nie pozostawia wątpliwości, że do wydania postanowienia w przedmiocie przedłużenia terminu zwrotu podatku od towarów i usług wystarczą wątpliwości organu.
Zdaniem Sądu, zaskarżone postanowienie i jego uzasadnienie spełnia niezbędne wymagania stawiane tego rodzaju rozstrzygnięciu. Opisano powody, jakie legły u podstaw stwierdzenia, że zasadność zwrotu Skarżącej różnicy nadwyżki podatku naliczonego nad należnym za maj 2016 r. wymaga dodatkowego zweryfikowania. Zatem istniały powody do przedłużenia terminu zwrotu.
Tym samym niezasadne są podniesione w skardze zarzuty naruszenia art. 216 § 1 i § 2, art. 208 O.p. w zw. z art. 87 ust. 2 ustawy o VAT, a także zarzuty naruszenia art. 217 § 2 w zw. z art. 292 O.p.
4.7. Za bezpodstawny należy też uznać zarzut naruszenia art. 125 § 1 O.p. Abstrahując już nawet od tego, że treść zarzutu i jego uzasadnienie wskazuje nie tyle na przewlekłe działanie organu w zakresie wydawania postanowienia o przedłużeniu terminu, lecz niezasadne przewlekanie samych czynności weryfikacyjnych, należy zwrócić uwagę, że w celu zwalczania ewentualnej opieszałości organów w załatwianiu sprawy stronie postępowania przysługują uprawnienia w przypadku niezałatwienia sprawy w terminie (art. 141 O.p.) oraz przepisy przewidujące odpowiedzialność pracownika organu podatkowego winnego naruszenia terminu załatwienia sprawy (art. 142 O.p.). Istnieje też możliwość wniesienia skargi na bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania do sądu administracyjnego (art. 3 § 2 pkt 8-9 P.p.s.a.). Kwestie te pozostają natomiast poza granicami sprawy, w ramach której sądy administracyjne kontrolują zgodność z prawem postanowień o przedłużeniu terminu zwrotu VAT. Granicami tymi sądy są związane, a wyjście poza granice sprawy stanowiłoby naruszenie art. 134 § 1 P.p.s.a.
W świetle przesłanek z art. 87 ust. 2 zd. 2 ustawy o VAT bez znaczenia dla rozstrzygnięcia pozostają też argumenty Spółki dotyczące jej płynności finansowej, czy szkód wyrządzanych jej przez wstrzymywanie zwrotów deklarowanych przez nią kwot VAT za szereg okresów rozliczeniowych. Stąd tylko na marginesie warto wskazać na wynikającą z art. 87 ust. 2a ustawy o VAT możliwość uzyskania zwrotu, mimo jego wydłużenia na podstawie art. 87 ust. 2 zd. 2 ustawy o VAT.
4.8. Niezależnie od powyższego Sąd zauważa, że legalność postanowień w przedmiocie przedłużenia Skarżącej terminu zwrotu VAT, wprawdzie za inne okresy rozliczeniowe, ale wydanych w ramach tych samych proceder weryfikacyjnych, potwierdził Naczelny Sąd Administracyjny m.in., w wyrokach: z 29 maja 2019 r., sygn. akt I FSK 316/19, z 14 czerwca 2019 r., sygn. akt I FSK 417/19, z 26 czerwca 2019 r., sygn. akt I FSK 984/19, z 10 września 2019 r., sygn. akt I FSK 802/19, z 10 września 2019 r., sygn. akt I FSK 647/19, z 10 września 2019 r. I FSK 767/19.
4.9. Reasumując, Sąd nie znalazł powodów do stwierdzenia, że zaskarżonym postanowieniem naruszono przepisy prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy lub doszło do takiego naruszenia przepisów prawa procesowego, a w szczególności naruszenia przepisów zarzuconych przez Skarżącą, które mogłoby w istotny sposób wpłynąć na wynik sprawy.
4.10. Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 151 P.p.s.a. oddalił skargę w całości.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło