III SA/Wa 82/12

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie: Przewodnicząca Sędzia WSA Małgorzata Długosz-Szyjko, , po rozpoznaniu w dniu 25 lutego 2013 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku R.D. o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia profesjonalnego pełnomocnika z urzędu w sprawie skargi R.D. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] października 2011 r. nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia postępowania egzekucyjnego postanawia odmówić przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie We wniosku złożonym na urzędowym formularzu PPF R.D. (dalej "Skarżący") wniósł o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia profesjonalnego pełnomocnika z urzędu w celu złożenia skargi kasacyjnej od wyroku z dnia 3 października 2012 r. oddającego skargę. W uzasadnieniu wskazał, iż nie stać go na ustanowienie pełnomocnika, gdyż od 2007 r. jest osobą bezrobotną bez prawa do zasiłku. Wyjaśnił również, iż prowadzi samodzielne gospodarstwo domowe, jest rozwiedziony oraz ma dwie dorosłe córki, która z braku zatrudnienia nie mogą mu pomagać finansowo. Ponadto zaznaczył, że zamieszkuje w mieszkaniu córki, które od dłuższego czasu nie jest opłacane. Podkreślił również, że nie posiada żadnego majątku oraz ma zablokowane konta bankowe. Z uwagi na fakt, iż oświadczenia zawarte we wniosku o przyznanie prawa pomocy okazały się niewystarczające do oceny rzeczywistej sytuacji finansowej Skarżącego, na podstawie art. 255 w związku z art. 252 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.; dalej "P.p.s.a."), został wezwany do złożenia dodatkowych dokumentów, w tym m.in. zeznań podatkowych za ostatnie dwa lata kalendarzowe, wyciągów lub wykazów z posiadanych rachunków bankowych, w tym kont i lokat dewizowych z okresu ostatnich trzech miesięcy, dokumentów wskazujących oraz potwierdzających wysokość wydatków ponoszonych w związku z utrzymaniem oraz oświadczenia o zobowiązaniach finansowych. Powyższe wezwanie zostało doręczone Skarżącemu w dniu 15 stycznia 2012 r. Termin do jego wykonania upływał, zatem w dniu 22 stycznia 2013 r. Mimo upływu wyznaczonego terminu Skarżący nie wykonał przedmiotowego wezwania. Z akt sprawy wynika natomiast, że zgodnie z pismem z dnia 21 stycznia 2013 r. Skarżący ustanowił w dniu 7 grudnia 2012 r. adwokata do wniesienia skargi kasacyjnej. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Na podstawie art. 243 § 1 oraz art. 245 § 1 P.p.s.a. właściwy sąd administracyjny może na wniosek strony przyznać jej prawo pomocy w zakresie całkowitym lub częściowym. Zgodnie z art. 245 § 2 P.p.s.a. prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika. Natomiast prawo pomocy w zakresie częściowym stosownie do art. 245 § 3 P.p.s.a. obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie pełnomocnika. W niniejszej sprawie Skarżący wniósł o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia profesjonalnego pełnomocnika z urzędu tj. w zakresie częściowym. Stosownie do art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a. przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego podkreśla się, że stwierdzenie wystąpienia przesłanek uzasadniających przyznanie prawa pomocy wymaga zestawienia wysokości środków, jakimi strona dysponuje z wysokością kosztów, do których poniesienia zobowiązana jest na danym etapie postępowania (por. postanowienie NSA z dnia 30 listopada 2005 r., sygn. akt II FZ 781/05). Natomiast ciężar wykazania tych przesłanek spoczywa na stronie wnioskującej. Ocena przytoczonych przez nią okoliczności należy natomiast do Sądu (por. postanowienie NSA z dnia 14 lutego 2005 r., sygn. akt FZ 760/04). Ustosunkowując się do powyższego wskazać należy, że to na wnioskodawcy ciąży obowiązek wykazania, iż sytuacja finansowa, w której się znajduje uzasadnia przyznanie mu prawa pomocy. W rozpoznawanej sprawie oświadczenia Skarżącego zawarte we wniosku o przyznanie prawa pomocy okazały się niewystarczające do oceny jego rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych. W związku z tym, w celu dokonania rzetelnej oceny sytuacji materialnej Skarżącego, Sąd w oparciu o art. 255 w związku z art. 252 § 1 P.p.s.a., wezwał go do uzupełnienia wniosku o przyznanie prawa pomocy o stosowne oświadczenia i dokumenty. Z tego obowiązku Skarżący nie wywiązał się. Z akt sprawy wynika również, iż Skarżący ustanowił już adwokata do wniesienia w jego imieniu skargi kasacyjnej. Brak jest zatem przekonywujących podstaw do stwierdzenia, iż sytuacja, w której znajduje się Skarżący wypełnia przesłanki z art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a., a tym samym uzasadnia przyznanie mu prawa pomocy. W orzecznictwie prezentowany jest, bowiem pogląd, iż o ile nieprzeprowadzenie postępowania uzupełniającego, co do rzeczywistego stanu majątkowego strony, w przypadku gdy okoliczności przedstawione we wniosku budzą jakiekolwiek wątpliwości, jest istotną wadą postępowania, o tyle uchylenie się strony od obowiązków nałożonych w toku takiego postępowania uznać należy za przeszkodę wykluczającą uprawdopodobnienie wskazanych we wniosku okoliczności, a tym samym przyznanie prawa pomocy w żądanym zakresie (por. postanowienie NSA z dnia 5 września 2005 r., sygn. akt II FZ 414/05; postanowienie NSA z dnia 14 września 2005 r., sygn. akt II FZ 575/05). W tym stanie rzeczy Sąd stwierdził, iż nie zachodzą przesłanki do zastosowania wobec Skarżącego instytucji prawa pomocy w zakresie ustanowienia profesjonalnego pełnomocnika z urzędu. Mając powyższe na uwadze, Sąd na podstawie art. 245 § 3 P.p.s.a. oraz art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a., postanowił jak w sentencji