III SA/Wa 846/04
WyrokWSA w Warszawie2005-01-18
Skład orzekający: Małgorzata Długosz-Szyjko, Dariusz Dudra, Grażyna Nasierowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy postanowienie o kosztach postępowania w sprawie podatku od czynności cywilnoprawnych może zostać uchylone, jeśli strona nie miała możliwości uczestniczenia w przeprowadzeniu dowodu z opinii biegłego z powodu nieprawidłowego doręczenia zawiadomienia?Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżone postanowienie o kosztach postępowania oraz poprzedzające je postanowienie organu pierwszej instancji, stwierdzając, że strona nie miała możliwości uczestniczenia w przeprowadzeniu dowodu z opinii biegłego z powodu nieprawidłowego doręczenia zawiadomienia. Niezawiniony brak udziału strony w postępowaniu stanowi podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, co z kolei, zgodnie z art. 145 § 1 pkt 1 lit. b) PPSA, jest przesłanką do uchylenia zaskarżonego orzeczenia.Stan faktyczny
Skarżący R.R. złożył skargę na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w W. dotyczące kosztów postępowania w sprawie podatku od czynności cywilnoprawnych, kwestionując obciążenie go kwotą 736 zł za opinię biegłego. Organ pierwszej instancji obciążył skarżącego tymi kosztami na podstawie art. 6 ust. 4 ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych. Skarżący w zażaleniu podniósł, że opinia została sporządzona z naruszeniem prawa, w szczególności art. 190 § 1 Ordynacji podatkowej. Dyrektor Izby Skarbowej utrzymał w mocy postanowienie organu pierwszej instancji. Skarżący w skardze do WSA powtórzył swoje zarzuty.Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżone postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w W. oraz poprzedzające je postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego W., stwierdzono, że uchylone postanowienia nie mogą być wykonywane, oraz zasądzono od Dyrektora Izby Skarbowej w W. na rzecz skarżącego 100 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.Pełny tekst orzeczenia
41Sygn. akt III SA/Wa 846/04 W Y R O K W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 18 stycznia 2005 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Małgorzata Długosz-Szyjko (spr.), Sędziowie sędzia WSA Dariusz Dudra, sędzia WSA Grażyna Nasierowska, Protokolant Grzegorz Potiopa, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 18 stycznia 2005 r. sprawy ze skargi R.R. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia ... marca 2004 r. Nr ... w przedmiocie kosztów postępowania w sprawie o podatek od czynności cywilnoprawnych 1) uchyla zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego W. z ... grudnia 2003 r. nr ... , 2) stwierdza, że uchylone postanowienia nie mogą być wykonywane, 3) zasądza od Dyrektora Izby Skarbowej w W. na rzecz skarżącego 100 zł (sto złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
R.R. poza skargą na decyzję Dyrektor Izby Skarbowej w W. z dnia ... marca 2004 r. Nr ... w sprawie o podatek od czynności cywilnoprawnych złożył także skargę na wydane w sprawie postanowienie z dnia ... marca 2004 r. Nr ... w przedmiocie ustalenia kosztów prowadzonego postępowania.
Skarżący kwestionuje obciążenie go kosztami wyceny przeprowadzonej przez biegłego w kwocie 736 zł.
Powołanie biegłego w sprawie związane było z brakiem akceptacji przez strony umowy kupna - sprzedaży wartości nieruchomości wstępnie zaproponowanej przez organ podatkowy. Postanowieniem z dnia ... grudnia 2003 r. Nr ... Naczelnik Urzędu Skarbowego W. na podstawie art. 6 ust. 4 ustawy z dnia 9 września 2000 r. o podatku od czynności cywilnoprawnych (Dz. U. Nr 86, poz. 954 ze zm.) obciążył skarżącego R.R. kosztami postępowania w kwocie 736 zł.
Zgodnie z powoływanym przepisem jeżeli strony czynności cywilnoprawnej na wezwanie organu podatkowego do określenia, podwyższenia lub obniżenia wartości przedmiotu tej czynności, nie określiły wartości lub podały wartość nie odpowiadającą wartości rynkowej, organ podatkowy dokonuje jej określenia na podstawie opinii biegłego. Jeżeli wartość ustalona w ten sposób przekroczy o 33% wartość podana przez strony, koszty opinii biegłych ponoszą solidarnie strony czynności cywilnoprawnej.
Na postanowienie Urzędu Skarbowego R.R. złożył zażalenie, w którym zakwestionował zasadność obciążenia go kosztami wyceny nieruchomości, ponieważ została ona dokonana z naruszeniem prawa, a w szczególności z naruszeniem art. 190 § 1 ord.pod.
Dyrektor Izby Skarbowej po rozpatrzeniu zażalenia utrzymał w mocy postanowienie organu I instancji.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skarżący powtórzył zarzuty podnoszone w toku postępowania przed organami I i II instancji.
Odpowiadając na skargę Dyrektor Izby Skarbowej w W. podtrzymał w całości stanowisko zaprezentowane w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji i wniósł o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Dokonywana przez sądy administracyjne kontrola działalności administracji publicznej sprawowana jest pod względem zgodności z prawem (art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych; Dz.U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.).
Sąd - oceniając legalność zaskarżonego orzeczenia - zgodnie z art. 145 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270)- (zwanej dalej p.p.s.a.) -uwzględnia skargę na orzeczenie i je w całości albo w części uchyla, jeżeli stwierdzi: naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Sąd stwierdza ponadto nieważność zaskarżonego orzeczenia, jeżeli naruszenie prawa stanowi przesłankę do stwierdzenia nieważności.
Po rozpoznaniu niniejszej sprawy Sąd stwierdził, że zaskarżone postanowienie wydane zostało w postępowaniu, w którym strona nie z własnej winy nie brała udziału w sposób przewidziany w przepisach ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 Ordynacja podatkowa (Dz. U. Nr 137, poz. 926 ze zm ) dalej ord.pod. Otóż w związku z nieprawidłowym doręczeniem zawiadomienia o terminie i miejscu przeprowadzenia dowodu z oględzin i opinii biegłego Skarżący nie miał możliwości uczestniczenia w przeprowadzeniu tego dowodu. Zawiadomienie odebrał Skarżący w dniu przeprowadzenia dowodu, po godzinach, w których dokonywane były oględziny, a nie jak przewiduje art. 190 § 1 ord.pod. na siedem dni przed przeprowadzeniem dowodu.
(Dowód potwierdzenie odbioru k.12 akt podatkowych)
Niezawiniony brak udziału strony w postępowaniu stanowi podstawę wznowienia postępowania administracyjnego, a stwierdzenie przez Sąd naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania stanowi przesłankę w oparciu o art. 145 §1 pkt 1 lit. b) ustawy o p.p.s.a. uchylenia zaskarżonego orzeczenia bez względu na to, czy miało ono wpływ na wynik sprawy. Uregulowanie zawarte w art. 145 §1 pkt 1 lit. b) cyt. ustawy ma, bowiem na względzie ochronę obiektywnego porządku prawnego.
Przesłanka wznowienia postępowania określona w art. 240 § 1 pkt 4 ord.pod. zostaje spełniona zarówno wtedy, gdy strona w ogóle nie brała udziału w postępowaniu, jak i wtedy, gdy nie brała udziału w niektórych czynnościach istotnych dla rozstrzygnięcia. Natomiast brak winy ("nie z własnej winy") ma miejsce m.in. wówczas, gdy organ administracji nie zawiadamia strony o przeprowadzanych dowodach (art. 190), czy też o możliwości wypowiedzenia się, co do przeprowadzonych dowodów, by okoliczność faktyczną można było uznać za udowodnioną (art. 192).
Zaskarżone postanowienie dotyczy określenia kosztów postępowania i ma charakter wpadkowy w sprawie określenia wysokości zobowiązania z tytułu podatku od czynności cywilnoprawnych, ale w związku z kwalifikowaną wadą tego postępowania i uchyleniem decyzji kończącej postępowanie w sprawie, mającej wpływ na rozstrzygnięcie w przedmiocie kosztów podlega także uchyleniu.
Z uwagi na powyższe Sąd, w oparciu o art. 135 i art. 145 § 1 pkt 1 lit. b), art. 152 i art. 200 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzekł jak w sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło