III SA/Wa 859/11

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, w składzie: Przewodniczący Sędzia WSA Sylwester Golec, po rozpoznaniu w dniu 10 maja 2013 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi D. D. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] grudnia 2010 r. Nr [...] w przedmiocie orzeczenia o solidarnej odpowiedzialności członka zarządu za zobowiązania spółki w podatku dochodowym od osób prawnych za 2004 r. postanawia: odmówić przyznania prawa pomocy Postanowieniem z 13 marca 2013 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odrzucił zażalenie D. D. (dalej jako: "Skarżący") na postanowienie tego Sądu z 3 stycznia 2013 r. o pozostawieniu bez rozpoznania wniosku Skarżącego o przywrócenie terminu do uzupełnienia braku formalnego zażalenia. Pismem z 26 marca 2013 r. Skarżący wniósł na to postanowienie zażalenie, w którym sformułował także wniosek o "wyznaczenie porady prawnej z urzędu, ze względu na trudną obecnie sytuację materialną". Sąd potraktował ten wniosek jako wniosek o przyznanie prawa pomocy i wezwał Skarżącego do złożenia wypełnionego i podpisanego wniosku o przyznanie prawa pomocy na formularzu PPF oraz do udzielenia dodatkowych informacji o jego kondycji majątkowej, w terminie siedmiu dni od dnia otrzymania wezwania, poprzez złożenie: - zeznań podatkowych Skarżącego oraz osób pozostających z nim we wspólnym gospodarstwie domowym za ostatnie dwa lata kalendarzowe; - wyciągów i wykazów ze wszystkich posiadanych przez Skarżącego oraz osoby pozostające z nim we wspólnym gospodarstwie domowym, rachunków bankowych krajowych oraz zagranicznych, w tym kont i lokat dewizowych z okresu ostatnich trzech miesięcy; - oświadczenia w przedmiocie korzystania przez Skarżącego oraz osoby pozostające z nim we wspólnym gospodarstwie domowym z jakichkolwiek form pomocy społecznej (podania form i wysokości tej pomocy) wraz z odpisami decyzji przyznających te świadczenia; - wskazania wszystkich źródeł utrzymania Skarżącego oraz osób pozostających z nim we wspólnym gospodarstwie domowym; - udokumentowania ewentualnie wykazania wysokości kosztów miesięcznego utrzymania (np. czynsz, energia elektryczna, gaz, leki itp.); - dokumentów świadczących o posiadanych przez Skarżącego oraz osoby pozostające z nim we wspólnym gospodarstwie domowym zobowiązaniach np. zaległości czynszowe, kredyty bankowe itp., - oraz innych informacji, które Skarżący uzna za istotne. Niniejsze wezwanie Skarżący otrzymał w dniu 23 kwietnia 2013 r. (zwrotne potwierdzenie odbioru - k. 183 akt sądowych). Przy piśmie z 29 kwietnia 2013 r. (nadanym w Placówce Poczty Polskiej w dniu 30 kwietnia 2013 r.) Skarżący nadesłał wypełniony wniosek o przyznanie prawa pomocy PPF, w którym wniósł o przyznanie profesjonalnego pełnomocnika. Skarżący wskazał, że nie posiada stałego źródła dochodu oraz oszczędności na pokrycie kosztów porady prawnej w niniejszej sprawie. Jako dochody rodziny wskazał 500 zł renty, uzyskiwane przez jego ojca i 600 zł renty uzyskiwane przez jego matkę. Wyjaśnił, że powyższe kwoty są w całości przeznaczane na koszty utrzymania, leczenia przewlekłego oraz alimenty. Rodzice Skarżącego posiadają także dom o pow. ok. 150 m2, nieruchomość rolną o pow. ok. 2 hektarów, las i łąki o pow. ok. 2 hektarów a także działkę o pow. ok. 3000 m2. Niniejsze nieruchomości są obciążone kredytami. Skarżący wniósł ponadto o zwolnienie z uzupełnienia pozostałych dokumentów, ze względu na trudną sytuację finansową. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: W myśl art. 245 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 2012 r., poz. 270 ze zm.) – dalej jako: "P.p.s.a.", stronie może zostać przyznane prawo pomocy w zakresie całkowitym lub częściowym. Celem występującej w postępowaniu sądowoadministracyjnym instytucji "prawa pomocy" jest zapewnienie realizacji prawa do sądu stronie, która ze względu na dochody, stan majątkowy i rodzinny nie może ponieść kosztów związanych ze swym udziałem w sprawie. Przyznanie lub odmowa przyznania prawa pomocy winna wynikać z wzajemnej oceny dwóch elementów: kosztów, jakie musi ponieść strona na poczet prowadzonego postępowania i jej aktualnej kondycji finansowej. W konsekwencji przyznanie prawa pomocy może mieć miejsce w przypadkach wyjątkowych kiedy to spełnione zostaną określone przesłanki. W niniejszej sprawie, Skarżący ubiega się o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym przyznanie profesjonalnego pełnomocnika. Dla pozytywnego w tej kwestii rozstrzygnięcia konieczne jest spełnienie przesłanki, o jakiej mowa w art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a. Zgodnie z tym przepisem Sąd przyznaje prawo pomocy osobie fizycznej, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Powyższe uregulowanie wprost przenosi na stronę ciężar wykazania przesłanki warunkującej przyznanie prawa pomocy. Wobec tego pochodzące od niej informacje na temat jej możliwości płatniczych, powinny być na tyle szczegółowe, by możliwa była ocena rzeczywistej kondycji finansowej strony. To zatem w interesie strony skarżącej leży przedłożenie wszelkich możliwych dokumentów źródłowych oraz przedstawienie wszelkich okoliczności przemawiających za pozytywnym rozpoznaniem wniosku (por. postanowienie NSA z 31 marca 2005 r., I FZ 63/05, niepubl.). Ocena przytoczonych okoliczności należy zaś do Sądu. W niniejszej sprawie takich informacji zabrakło. Z uwagi bowiem na niewykonanie wezwania do przedłożenia dodatkowej dokumentacji Sąd nie miał możliwości całościowego wglądu w sytuację majątkową Skarżącego. Skarżący nie nadesłał bowiem zeznań podatkowych, wyciągów i wykazów z rachunków bankowych, oświadczenia w przedmiocie korzystania z jakichkolwiek form pomocy społecznej, nie udokumentował wysokości kosztów miesięcznego utrzymania ani nie przedstawił dokumentów świadczących o posiadanych zobowiązaniach, do czego został zobowiązany. Uchylenie się od współpracy z Sądem nie może pozostać bez konsekwencji – z art. 255 P.p.s.a. wynika bowiem, że tryb wezwania do przedstawienia określonych informacji lub dokumentów źródłowych uruchamiany jest wtedy, gdy dane zawarte we wniosku są niewystarczające lub budzą wątpliwości, a zatem nieuczynienie zadość wezwaniu powoduje, iż materiał, którym dysponuje Sąd, pozostaje niekompletny, a wątpliwości co do oświadczeń strony nie zostają wyjaśnione. Subiektywne przekonanie strony o zasadności jej wniosku przy równoczesnym nieodniesieniu się do kwestii uznanych przez Sąd za niewystarczająco wykazane, powoduje, iż wniosku nie można uwzględnić (por. postanowienie NSA z 26 listopada 2009 r., I FZ 385/09). Inaczej mówiąc skoro art. 246 P.p.s.a. przenosi na stronę obowiązek wykazania w sposób wiarygodny i rzetelny, że zachodzą wobec niej przesłanki przyznania prawa pomocy, a Skarżący z obowiązku tego się nie wywiązał, to nie może oczekiwać, iż pomoc ta zostanie mu udzielona. W niniejszej sprawie, Skarżący nie wypełnia przesłanki z art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a., co oznacza, iż nie wykazał, że nie jest w stanie ponieść kosztów ustanowienia profesjonalnego pełnomocnika. Brak jest więc podstaw dla pozytywnego załatwienia wniosku. Mając na względzie powyższą argumentację, na podstawie art. 243 § 1, art. 245 § 3, art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a. Sąd postanowił jak w sentencji.