III SA/Wa 882/16

PostanowienieWSA w Warszawie2016-09-02

Skład orzekający: Lucyna Kaligowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy spółdzielnia, która nie prowadzi działalności gospodarczej i której majątek oraz rachunek bankowy są zajęte w postępowaniu egzekucyjnym, spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie częściowego zwolnienia od kosztów sądowych?
Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowego zwolnienia od kosztów sądowych zasługuje na uwzględnienie, jeśli strona (w tym osoba prawna) nie prowadzi działalności gospodarczej, nie uzyskuje środków finansowych na zapłatę kosztów sądowych, a jej zobowiązania znacznie przewyższają wartość majątku, który dodatkowo jest zajęty w postępowaniu egzekucyjnym.
Stan faktyczny
Spółdzielnia zwróciła się o zwolnienie od kosztów sądowych, wskazując, że od maja 2012 r. nie prowadzi działalności gospodarczej, a uzyskane środki ze sprzedaży stacji paliw nie pokryły wszystkich zobowiązań. Podkreśliła, że jej majątek i rachunek bankowy są zajęte w postępowaniu egzekucyjnym, a zobowiązania z tytułu podatku VAT znacznie przewyższają wartość majątku. Spółdzielnia przedłożyła szereg dokumentów finansowych potwierdzających jej trudną sytuację.
Rozstrzygnięcie
Skarżąca została zwolniona od kosztów sądowych.

Pełny tekst orzeczenia

Starszy referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie - Lucyna Kaligowska po rozpoznaniu w dniu 2 września 2016 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi Spółdzielni [...] w P. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] grudnia 2015 r. nr [...] w przedmiocie określenia wysokości zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i usług wynikającego z faktur wystawionych w okresach od stycznia do grudnia 2011 r. postanawia zwolnić skarżącą od kosztów sądowych Skarżąca – Spółdzielnia [...] w P. zwróciła się o zwolnienie od kosztów sądowych. Wskazała, iż od maja 2012 r. nie prowadzi żadnej działalności gospodarczej. Do tego czasu prowadziła stację paliw, którą sprzedała, a uzyskane z niej środki finansowe nie pokryły wszystkich zobowiązań. Aktualnie jedyną własnością Skarżącej jest nieruchomość w P. . Pozostałe nieruchomości mają nieuregulowaną sytuację prawną. Podkreśliła, że zarówno majątek, jak i rachunek bankowy są zajęte. Podała, że kapitał własny wynosi [...] zł, zaś wartość środków trwałych [...] zł. Ujawniła, że strata za ostatni rok obrotowy wyniosła 3.510,42 zł. Stan środków na rachunku bankowym określiła na 5,36 zł. W wykonaniu wezwania referendarza sądowego Skarżąca przedłożyła m. in. zeznanie podatkowe, zestawienie wysokości przychodów i kosztów, rachunek zysków i strat, bilans, wyciąg bankowy, deklaracje VAT, ewidencję środków trwałych, tytuły wykonawcze, zawiadomienia o zajęciu, zawiadomienie o wpisie do księgi wieczystej, zestawienie należności i zobowiązań. Mając na względzie powyższe zważono, co następuje: Zgodnie z art. 199 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm., dalej: "P.p.s.a.") strony ponoszą koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie. Instytucja prawa pomocy jest odstępstwem od tej reguły, w związku z tym należy ją stosować wyjątkowo. Wprowadzona została bowiem jako realizacja konstytucyjnego prawa do sądu dla osób (w tym osób prawnych), które rzeczywiście nie posiadają żadnych lub wystarczających możliwości sfinansowania kosztów postępowania. Udzielenie osobie prawnej prawa pomocy w konkretnej sprawie uzależnione jest od spełnienia ustawowo określonych przesłanek takich jak: brak środków na poniesienie jakichkolwiek kosztów postępowania (przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym) lub brak dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania (przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym). Stanowi o tym art. 246 § 2 pkt 1 i 2 P.p.s.a. W niniejszej sprawie Skarżąca ubiega się o zwolnienie od kosztów sądowych, tj. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym. Oceniając jej wniosek z punktu widzenia powyższej przesłanki referendarz sądowy uznał, że zasługuje on na uwzględnienie. Z nadesłanych materiałów wynika bowiem, że Skarżąca nie prowadzi w chwili obecnej działalności gospodarczej, w efekcie nie uzyskuje środków finansowych, które mogłaby przeznaczyć na zapłatę kosztów sądowych w sprawie. Posiada natomiast zobowiązanie z tytułu podatku VAT, które znacznie przewyższa wartość jej majątku. Majątek ten oraz rachunek bankowy zostały zajęte w postępowaniu egzekucyjnym. Z tego względu zasadne jest zwolnienie Skarżącej z obowiązku uiszczenia kosztów sądowych, a zatem na podstawie art. 246 § 2 pkt 2 P.p.s.a. oraz art. 258 § 2 pkt 7 P.p.s.a., postanowiono jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło