III SA/Wa 886/17
PostanowienieWSA w Warszawie2017-05-17
Skład orzekający: Agnieszka Grzelak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy osoba fizyczna, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny, może uzyskać prawo pomocy w zakresie zwolnienia od wpisu sądowego od skargi?Ratio decidendi
Prawo pomocy w zakresie zwolnienia od wpisu sądowego od skargi może zostać przyznane osobie fizycznej, gdy wykaże ona, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny. Sąd ocenia sytuację majątkową i rodzinną strony na podstawie złożonego oświadczenia oraz ewentualnych dodatkowych dokumentów, weryfikując, czy dochody i wydatki pozwalają na pokrycie kosztów sądowych.Stan faktyczny
Skarżący A. R. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, wskazując na brak majątku i minimalne dochody. Do wniosku dołączył oświadczenie o stanie rodzinnym, majątku i dochodach, z którego wynikało, że utrzymuje się z prac dorywczych, a jego wydatki pochłaniają większość dochodów. Na wezwanie sądu przedłożył dodatkowe dokumenty, w tym zeznanie podatkowe ojca oraz informacje o dochodach matki korzystającej ze świadczeń socjalnych. Sprawa dotyczyła skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. w przedmiocie podatku od towarów i usług.Rozstrzygnięcie
Przyznano prawo pomocy w zakresie zwolnienia od wpisu sądowego od skargi.Pełny tekst orzeczenia
Starszy referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie – Agnieszka Grzelak po rozpoznaniu w dniu 17 maja 2017 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku A. R. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi A. R. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] grudnia 2016 r. nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za poszczególne okresy rozliczeniowe 2013 r. postanawia przyznać prawo pomocy w zakresie zwolnienia od wpisu sądowego od skargi
A. R. (dalej zwany "Skarżącym"), na urzędowym formularzu PPF wniósł do Sądu o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. W uzasadnieniu wskazał, że nie posiada majątku, który mógłby przeznaczyć na dokonanie wpisu sądowego bez realnego uszczerbku utrzymania. Wskazał, że otrzymuje minimalną płacę krajową, nie posiada oszczędności, a jedyny jego majątek stanowi nieruchomość.
Z oświadczenia o stanie rodzinnym, majątku i dochodach wynika, że Skarżący samodzielnie prowadzi gospodarstwo domowe i posiada nieruchomość rolną o powierzchni 1, 54 ha. Nieruchomość ta jest obciążona hipoteką przymusową na rzecz Urzędu Skarbowego w G. . Z oświadczenia wynika również, że Skarżący z tytułu prac dorywczych otrzymuje 1.500 zł. Do miesięcznych wydatków Skarżący zaliczył: opłatę za energię - 100 zł, gaz - 30 zł, wodę – 500 zł, opał - 200 zł, żywność – 1.000zł oraz inne wydatki np. ubrania, paliwo, opłata szkoły
Odpowiadając na wezwanie referendarza sądowego, Skarżący nadesłał, zeznanie o wysokości osiągniętego dochodu, poniesionej straty (PIT-37), z którego wynika, że ojciec Skarżącego w 2016 r. osiągnął przychód w kwocie 4.845,24 zł. ponadto Skarżący nadesłał wyciągi z rachunków bakowych, swoje i swojej matki. Przesłał również zaświadczenie Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w L. z 31 marca 2017 r., z którego wynika, że matka Skarżącego uzyskuje zasiłek rodzinny – 124 zł, świadczenie wychowawczy 500+ oraz świadczenie z funduszu alimentacyjnego – 250 zł. Z nadesłanych dokumentów wynika ponadto, że matka Skarżącego zaciągnęła pożyczkę w [...] SA, a pożyczka ta nie jest spłacana i na dzień 11 marca 2017 r. pozostaje do spłaty 1.863,28 zł.
Mając na względzie powyższe zważono, co następuje:
Celem instytucji prawa pomocy jest zapewnienie realizacji prawa do sądu stronie, która ze względu na dochody, stan majątkowy i rodzinny nie może ponieść kosztów związanych ze swym udziałem w sprawie. Przyznanie prawa pomocy uzależnione jest od spełnienia przesłanek określonych w art. 246 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm., dalej: "P.p.s.a."). Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a. przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym, następuje, gdy wykaże ona, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
Podstawę do przyznania prawa pomocy stanowią informacje wynikające z oświadczenia zawartego we wniosku składanym przez stronę na urzędowym formularzu (art. 252 § 1 P.p.s.a.). Jeżeli natomiast oświadczenie zawarte we wniosku okaże się niewystarczające do oceny rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych oraz stanu rodzinnego strony lub budzi wątpliwości, strona jest obowiązana złożyć na wezwanie, w zakreślonym terminie, dodatkowe oświadczenie lub przedłożyć dokumenty źródłowe dotyczące jej stanu majątkowego, dochodów lub stanu rodzinnego (art. 255 P.p.s.a.). Obowiązek ten rozciąga się przy tym na wszystkie dokumenty zawierające dane na temat sytuacji majątkowej strony, pozwalające tym samym zbadać istnienie przesłanek przyznania prawa pomocy. Wystosowanie wezwania ma na celu weryfikację informacji zawartych we wniosku poprzez ich konfrontację ze stosowną dokumentacją i w efekcie poczynienie ustaleń, które byłyby wolne od jakichkolwiek wątpliwości.
Podkreślić w tym miejscu także należy, że przyznanie prawa pomocy następuje, gdy wnioskodawca wykaże, że w stosunku do jego osoby zachodzą przesłanki przemawiające za uwzględnieniem wniosku.
Przenosząc powyższe rozważania na grunt rozpatrywanej sprawy, należy stwierdzić, że Skarżący wykazał, iż nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania, które na obecnym jego etapie stanowi wpis od skargi w kwocie 849 zł. W ocenie referendarza sądowego, przemawiają za tym takie okoliczności, jak to, że Skarżący utrzymuje się z prac dorywczych uzyskując 1.500 zł miesięcznie. Wydatki Skarżącego wynoszą natomiast 1.380 zł plus wydatki na ubrania, paliwo i opłatę szkoły. Zatem miesięczne koszty utrzymania w zasadzie pochłaniają całość uzyskiwanych dochodów Skarżącego. Ponadto jak wynika z nadesłanych dokumentów również rodzice Skarżącego nie dysponują środkami, z których Skarżący mógłby uiścić należny w sprawie wpis sądowy. Przychód ojca Skarżącego wyniósł w 2016 r. zaledwie 4.845,24 zł. Matka Skarżącego natomiast korzysta z pomocy społecznej i boryka się ze spłatą pożyczki zaciągniętej w [...] SA.
Z tych wszystkich względów, na podstawie art. 246 § 2 pkt 2 oraz art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 P.p.s.a., postanowiono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło