III SA/Wa 904/12

Referendarz Sądowy Marcin Piłaszewicz Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na posiedzeniu niejawnym w dniu 10 maja 2012 r. po rozpoznaniu wniosku M. R. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi M. R. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] stycznia 2012 r. Nr [...] w przedmiocie uchybienia terminu do wniesienia odwołania p o s t a n a w i a odmówić skarżącej przyznania prawa pomocy Zgodnie z art. 245 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153 poz. 1270 ze zm.) – zwanej dalej u.p.p.s.a, stronie może być przyznane prawo pomocy w zakresie całkowitym albo zwolnienie od kosztów sądowych lub ustanowienie pełnomocnika (art. 245 § 3 u.p.p.s.a.). Przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym– tj. zwolnienia od kosztów sądowych - następuje wtedy, kiedy osoba fizyczna wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 pkt 2 u.p.p.s.a.). Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje natomiast zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego i następuje wtedy, kiedy osoba fizyczna wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (art. 245 § 2 u.p.p.s.a.). Zasadą przyjętą przez ustawodawcę w postępowaniu przed sądami administracyjnymi jest odpłatność za wnoszone do sądów środki prawne. M. R., dalej jako skarżąca lub strona, wnioskiem z 13 kwietnia 2012 r. złożonym na urzędowym formularzu PPF w odpowiedzi na wezwanie do uiszczenia wpisu, zwróciła się o zwolnienie od kosztów sądowych W uzasadnieniu wniosku powołała się na: - fakt utrzymywania się z niewielkiej emerytury; - wiek i stan zdrowia uniemożliwiający dodatkowe zarobkowanie; - kłopoty z poruszaniem spowodowane urazem [...] oraz fakt usunięcia [...]; - wysokość opłaty sądowej to ½ przedmiotu sporu; - strona posiada mieszkanie o pow 42 m.kw (współwłasność), współwłasność dwóch działek – każda po 1842 m.kw.; - pobiera co miesiąc 2615 zł brutto z tytułu emerytury Strona, w wykonaniu wezwania referendarza sądowego z 30 kwietnia 2012 r., poinformowała o tym, że jej wydatki na zdrowie uległy ostatnio zwiększeniu (o ok. 200 procent) z uwagi na uraz [...]. Ponosi koszty związane z koniecznością dojazdów do lekarza, rehabilitacją, koniecznością wyjazdu do sanatorium. Nadto koszty utrzymania strony zwiększyły się z uwagi na remont budynku, w którym przebywa (modernizacja sieci ciepłej wody). Skarżąca zwróciła uwagę na fakt, ze wpłata 100,- zł byłaby adekwatna do wartości przedmiotu sporu w trzech rozpoznawanych sprawach. Podstawowe wydatki miesięczne (czynsz, TV, telefon, prąd, gaz, lekarstwa, dietetyczne żywienie) strona oszacowała na kwotę ok. 1000,- zł (z zastrzeżeniem konieczności podwyższenia niektórych wydatków, wzmiankowane powyżej). Do pisma dołączyła druk z ZUS o wysokości zwaloryzowanej renty, PIT 40A/11A. Referendarz sądowy zauważa, ze spór w sprawach skarżącej przed sądem (III SA/Wa 903/12, III SA/Wa 904/12 i IIII SA/Wa 905/12) dotyczy zbadania kwestii stwierdzenia uchybienia terminu. W sprawach tego typu należny wpis od skargi wynosi 100,- zł, razem we wszystkich sprawach – 300,- zł Zdaniem referendarza sądowego, skarżąca nie przedstawiła wszystkich żądanych w wezwaniu referendarza informacji. W szczególności nie nadesłała – wbrew jednoznacznemu wezwaniu – wyciągu z posiadanych rachunków bankowych. Referendarz sądowy, oceniając ta okoliczność, ma na względzie poglądy Naczelnego Sądu Administracyjnego, który zauważył, iż uchylenie się strony od obowiązków nałożonych w toku postępowania o przyznanie prawa pomocy jest przeszkodą wykluczającą uprawdopodobnienie wskazanych we wniosku okoliczności, a w konsekwencji przyznanie prawa pomocy w żądanym przez stronę zakresie (por. postanowienie z dnia 5 września 2005 r., II FZ 414/05; postanowienie z dnia 14 września 2005 r., II FZ 575/05). Referendarz zauważa, że z kwoty 2352,94 zł, wskazanej w piśmie ZUS (karta 38 akt sądowych) jako kwota do wypłaty, skarżąca jest w stanie zgromadzić, bez zmiany struktury jej stałych wydatków, kwoty należne tytułem wymagalnych kosztów sadowych, tj. kwoty wpisów od skarg. Wydatki te jest w stanie dokonać bez uszczerbku dla zadeklarowanych stałych kosztów utrzymania. Oceny tej nie zmienia nawet zwiększenie, we wskazanej skali, wydatków na poratowanie zdrowia. Bez znaczenia natomiast dla oceny sytuacji majątkowej strony i zdolności ponoszenia przez nią wymagalnych kosztów sadowych jest wzmiankowana w piśmie z 30 kwietnia 2012 r pomoc syna czy fakt dysponowania dwoma działkami – zresztą niewykorzystanymi gospodarczo. Z tych powodów, referendarz sądowy, na podstawie art. 243 § 1, art. 245 § 1, § 3, art. 246 § 1 pkt 2 u.p.p.s.a., zadecydował jak w sentencji.