III SA/Wa 952/11

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Sylwester Golec, Sędziowie Sędzia WSA Marek Krawczak, Sędzia WSA Alojzy Skrodzki (sprawozdawca), Protokolant referent stażysta Agata Próchniewska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 22 grudnia 2011 r. sprawy ze skargi M. S.R.O. z siedzibą w Czechach na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] stycznia 2011 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do uzupełnienia braków formalnych wniosku o zwrot podatku od towarów i usług za okres od stycznia do grudnia 2008 r. oddala skargę M. s.r.o. z siedzibą w Czechach (dalej jako strona, spółka lub skarżąca), zwróciła się do Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego W. o zwrot podatku VAT za okres od stycznia do grudnia 2008 r. Ponieważ wniosek strony był podpisany przez pełnomocnika I. B. i nie dołączono dokumentu, z którego wynikałoby uprawnienie osoby do działania w imieniu strony, organ podatkowy I instancji, pismem z dnia 17 grudnia 2009 r., wezwał Spółkę, w terminie siedmiu dni, pod rygorem pozostawienia bez rozpatrzenia, do dostarczenia oryginału pełnomocnictwa dla I. B. lub złożenie czytelnego podpisu pod wnioskiem przez osobę uprawnioną do reprezentowania Strony albo przesłanie wniosku opatrzonego czytelnym podpisem osoby uprawnionej do reprezentowania Strony. Wezwanie doręczono spółce w dniu 18 stycznia 2010 r. Odpowiadając na wezwanie, pełnomocnik strony w dniu 25 stycznia 2010 r. złożył za pośrednictwem poczty elektronicznej pismo zwracając się z prośbą o przedłużenie terminu do dokonania żądanych przez organ pierwszej instancji czynności procesowych do dnia 28 lutego 2010 r. Następnie w dniu 28 stycznia 2010 r. do Naczelnika Urzędu Skarbowego wpłynęła korespondencja od Spółki zawierająca m. in. oryginał dokumentu pełnomocnictwa z dnia 5 stycznia 2010 r., potwierdzającego uprawnienie ww. osoby do występowania w imieniu firmy "M. Ponadto pełnomocnik Strony pismem z dnia 8 lutego 2010 r., zwrócił się o "przywrócenie uchybionych terminów", precyzując dodatkowo w piśmie z dnia 22.03.2010 r., iż powyższe żądanie obejmuje swym zakresem m. in. wniosek o przywrócenie terminu do uzupełnienia braków formalnych wniosku o zwrot podatku za okres styczeń - grudzień 2008 r. Naczelnik Urzędu Skarbowego, postanowieniem z [...] października 2010 r., odmówił przywrócenia terminu do uzupełnienia braków formalnych wniosku o zwrot podatku, twierdząc, iż Strona nie spełniła wszystkich przesłanek wynikających z art. 162 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60, z późn. zm.), oraz nie uprawdopodobniła, że naruszenie terminu nastąpiło bez jej winy. Organ wskazał, że wezwanie zostało odebrane w dniu 18 stycznia 2010 r. Odpowiedź na wezwanie wpłynęła do Urzędu Skarbowego w dniu 28 stycznia 2010 r., natomiast wniosek o przywrócenie terminu do uzupełnienia braków formalnych wpłynął 24 marca 2010 r. Strona w zażaleniu z dnia 25 października 2010 r. (uzupełnionym pismem z 13 grudnia 2010 r.) podniosła, że rozpatrując wniosek organ pierwszej instancji był w posiadaniu dokumentu pełnomocnictwa udzielonego I. B. przez Stronę, złożonego wraz z wnioskiem o zwrot podatku za rok 2007, które to pełnomocnictwo było ważne aż do odwołania. W ocenie pełnomocnika Strony powinno ono zostać wykorzystane również w postępowaniu o zwrot podatku za 2008 r. Zdaniem strony wezwanie do uzupełnienia braku pełnomocnictwa było zatem bezprzedmiotowe. Wskazano również, iż termin określony w wezwaniu do uzupełnienia braków formalnych wniosku jest terminem zbyt krótkim na dokonanie żądanej czynności, a ponadto jest niezgodny z nowymi wytycznymi Wspólnoty Europejskiej obowiązującymi od dnia 1 stycznia 2010 r. W uzupełnieniu zażalenia wskazano na naruszenie następujących przepisów prawa art. 123 § 1 w związku z art. 137 § 2 i § 3 oraz w związku z art. 169 § 1 O.p. przez pozbawienie Strony czynnego udziału w postępowaniu w związku z niedoręczeniem jej wezwania do uzupełnienia braków formalnych wniosku, art. 121 O.p. przez niedoinformowanie Strony o przebiegu postępowania i pozbawienie jej czynnego udziału w tym postępowaniu, a zatem - naruszenie przekonania Strony, iż odnoszące się do niej działania organów państwa są prawidłowe i odpowiadają prawu (przez naruszenie zasady zaufania do organów państwowych). Zakwestionowanym przed Sądem postanowieniem, Dyrektor Izby Skarbowej w W., na podstawie art. 233 § 1 pkt 1 w związku z art. 239, art. 162 § 1 i § 2 O.p., utrzymał w mocy postanowienie Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego W. z dnia [...] października 2010 r. w sprawie odmowy przywrócenia terminu do uzupełnienia braków formalnych dotyczących wniosku w sprawie zwrotu VAT. Przede wszystkim organ odwoławczy uznał, iż należało odmówić przywrócenia terminu ze względu na niedochowanie siedmiodniowego terminu do złożenia wniosku o przywrócenie terminu. Dyrektor wskazał, iż do zażalenia dołaczone zostało pismo strony z 21 października 2010 r., zatytułowane "Oświadczenie honorowe", w którym poświadczono doręczenie pełnomocnikowi I. B. w dniu 22 stycznia 2010 r. pełnomocnictwa do reprezentowania ww. firmy w postępowaniu w przedmiotowej sprawie. W ocenie Dyrektora dzień 22 stycznia 2010 r. należy uznać za dzień ustania przyczyny uchybienia terminowi, jako miarodajny dla określenia terminu do złożenia wniosku o przywrócenie terminu. Termin określony w art. 162 § 2 O.p. upływał zatem w dniu 29 sycznia 2010 r. a wniosek o przywrócenie terminu z dnia 8 lutego 2010 r. wpłynął do organu pierwszej instancji w dniu 10 lutego 2010 r., tj. po upływie terminu określonego w art. 162 § 2 O.p. Zgodnie z art. 162 § 1 O.p., w razie uchybienia terminu należy przywrócić termin na wniosek zainteresowanego jeżeli uprawdopodobni, że uchybienie nastąpiło bez jego winy. Podanie o przywrócenie terminu należy wnieść wciągu 7 dni od dnia ustania przyczyny uchybieni" terminowi. Jednocześnie z wniesieniem podania należy dopełnić czynności, dla której był określony termin (art. 162 § 2 O.p.). Do zastosowania instucji przywrócenia terminu dla dokonania określonej czynności konieczne jest kumulatywne spełnienie następujących przesłanek: złożenie wniosku o przywrócenie terninu, wskazanie we wniosku przyczyny uchybienia terminu, złożenie wniosku w ciągu 7 dni od jej ustania, uprawdopodobnienie braku winy w spowodowaniu przekroczenia terminu, jednoczesne dokonanie czynności, dla której przewidziano dany termin. Niezaistnieme któregokolwiek z ww. warun. uniemożliwia przywrócenie uchybionego terminu W konsekwencji nie została spełniona jedna z przesłanek dopuszczalności przywrócenia terminu, których zaistnienie musi mieć charakter kumulatywny. Organ odstapił od analizy kwesti braku winy, w sytuacji niespełnienia jednej z przesłanek określonych w art. 162 O.p. Strona, w skardze skierowanej do Sądu na ww. postanowienie, zarzuciła naruszenie: - art. 121 § 1 O.p., przez prowadzenie postępowania w sposób nie budzący zaufania do podatnika; - art. 122 O.p., przez nie podjęcie w toku postępowania niezbędnych działań w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy w postępowaniu podatkowym; - art. 123 § 1 w zw. z art. 137 § 2 i 3 i w zw. z art. 169 § 1 O.p., przez pozbawienie strony czynnego udziału w postępowaniu w związku z nie doręczeniem stronie postępowania wezwania do uzupełnienia braków; - art 145 § 1 w zw. z art. 169 § 1 O.p. przez uznanie, że doręczenie wezwania do uzupełnienia braków domniemanemu pełnomocnikowi było skuteczne, w sytuacji kiedy powinno zostać doręczone stronie postępowania. Skarżąca wniosła o uchylenie w całości zaskarżonego postanowienia oraz o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania według norm przepisanych. Zdaniem pełnomocnika strony, Skarżąca powinna zostać wezwana do uzupełnienia braków formalnych wniosku o zwrot podatku VAT. Dyrektor Izby Skarbowej, w odpowiedzi na skargę, wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje; skargę należało oddalić. Zgodnie z art. 133 § 1 i art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), dalej w skrócie "P.p.s.a.", Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, wydając wyrok na podstawie akt sprawy. W rozpoznanej sprawie przedmiotem skargi jest postanowienie odmawiające przywrócenia terminu do uzupełnienia braków formalnych wniosku o zwrot podatku od towarów i usług za okres od stycznia do grudnia 2008 r. Ocena legalności postanowienia w przedmiocie przywrócenia terminu opiera się przede wszystkim na zbadaniu, czy prawidłowo organ uznał, iż w sprawie nie wystąpiły przesłanki przywrócenia terminu, określone w art. 162 § 1 i § 2 O.p., a także czy Strona dochowała terminu na złożenie wniosku o przywrócenie terminu. Zgodnie z wymienionymi przepisami, w razie uchybienia terminu należy go przywrócić na wniosek zainteresowanego, jeżeli uprawdopodobni, że uchybienie nastąpiło bez jego winy. Wniosek o przywrócenie terminu należy wnieść w ciągu 7 dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminowi. Jednocześnie z wniesieniem wniosku należy dopełnić czynności, dla której był określony termin. Odnosząc powyższy stan prawny do stanu faktycznego w sprawie należało zauważyć, iż słusznie organy podatkowe odmówiły przywrócenia terminu, ponieważ nie dochowano siedmiodniowego terminu do złożenia wniosku o przywrócenie terminu. Do zażalenia dołączone zostało pismo strony z 21 października 2010 r., zatytułowane "Oświadczenie honorowe", w którym poświadczono doręczenie pełnomocnikowi I. B. w dniu 22 stycznia 2010 r. pełnomocnictwa do reprezentowania ww. firmy w postępowaniu w przedmiotowej sprawie. Dzień 22 stycznia 2010 r. należy zatem uznać za dzień ustania przyczyny uchybienia terminowi, jako miarodajny dla określenia terminu do złożenia wniosku o przywrócenie terminu. Termin określony w art. 162 § 2 O.p. upływał zatem w dniu 29 stycznia 2010 r. a wniosek o przywrócenie terminu z dnia 8 lutego 2010 r. wpłynął do organu pierwszej instancji w dniu 10 lutego 2010 r., tj. po upływie terminu określonego w art. 162 § 2 O.p. a z kolei kolejne pismo z dnia 22 marca 2010 r. stanowiące samodzielny wniosek o przywrócenie uchybionego terminu złożono osobiście w dniu 7 kwietnia 2010 r. Ponadto, autor skargi wywodzi, że wezwanie do uzupełnienia braków formalnych nie zostało doręczone stronie a jedynie domniemanemu pełnomocnikowi a zatem nie można uznać takiego doręczenia za skuteczne. W związku z czym, w ocenie pełnomocnika, termin ustawowy nie zaczął biec. Skoro tak to, w ocenie Sądu, w sprawie nie powinien być składany wniosek o przywrócenie terminu, tylko strona powinna kwestionować postanowienie o pozostawieniu wniosku bez rozpoznania ze względu na uchybienie terminu, jeżeli takowe zostało wydane. Biorąc pod uwagę powyższe Sąd na podstawie art. 151 P.p.s.a. oddalił skargę.