III SA/Wa 971/07

WyrokWSA w Warszawie2007-08-30

Skład orzekający: Ewa Radziszewska-Krupa, Joanna Tarno, Marta Waksmundzka-Karasińska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy postanowienie o zaliczeniu wpłaty na poczet zaległości podatkowej może utrzymać w mocy postanowienie organu I instancji, jeśli decyzje wymiarowe, na których opiera się to zaliczenie, zostały uchylone przez sąd administracyjny?
Ratio decidendi
Postanowienie o zaliczeniu wpłaty na poczet zaległości podatkowej traci swoje umocowanie prawne, jeśli decyzje wymiarowe określające wysokość zobowiązania podatkowego, na których się opiera, zostały uchylone przez sąd administracyjny. W takiej sytuacji nie jest znana ani wysokość zobowiązania podatkowego, ani zaległości, co czyni dalsze ustosunkowanie się do zarzutów skargi niecelowym.
Stan faktyczny
Spółka P. Sp. z o.o. złożyła korekty deklaracji podatkowych za lata 2001-2005, a następnie dokonała wpłaty podatku od nieruchomości na podstawie tych korekt. Organy podatkowe uznały, że wpłata powinna zostać zaliczona na poczet zaległości podatkowych za lata 2001 i 2002 wraz z odsetkami, utrzymując w mocy postanowienie organu I instancji. Spółka zaskarżyła postanowienie SKO, zarzucając m.in. błędne ustalenie stanu faktycznego, naruszenie przepisów Ordynacji podatkowej oraz bezczynność organu odwoławczego. W trakcie postępowania przed WSA, decyzje wymiarowe, na których opierało się zaliczenie wpłaty, zostały uchylone przez inny skład orzekający tego samego sądu.
Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżone postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. oraz poprzedzające je postanowienie Prezydenta W., stwierdził, że uchylone postanowienia nie mogą być wykonane w całości, oraz zasądził od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. na rzecz P. Sp. z o.o. w W. zwrot kosztów postępowania sądowego.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Radziszewska-Krupa, Sędziowie Sędzia WSA Joanna Tarno (spr.), Asesor WSA Marta Waksmundzka-Karasińska, Protokolant Lidia Wasilewska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 30 sierpnia 2007 r. sprawy ze skargi P. Sp. z o.o. w W. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] lutego 2007 r. nr [...] w przedmiocie zaksięgowania dokonanej wpłaty na poczet zaległości z tytułu podatku od nieruchomości za 2001 r. i 2002 r. 1) uchyla zaskarżone postanowienie i poprzedzające je postanowienie Prezydenta W. z dnia [...] maja 2006 r., nr [...], 2) stwierdza, że uchylone postanowienia nie mogą być wykonane w całości, 3) zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. na rzecz P. Sp. z o.o. w W. kwotę 340 zł (trzysta czterdzieści złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego III SA/Wa 971/07 UZASADNIENIE Zaskarżonym postanowieniem z dnia [...] lutego 2007 r., nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. utrzymało w mocy postanowienie Prezydenta W. nr [...] z dnia [...] maja 2006 r. w sprawie zaliczenia wpłaty firmy P. Sp. na poczet zaległości z tytułu podatku od nieruchomości. Postanowieniem organu I instancji dokonano następującego zaliczenia wpłaty Spółki w wysokości [...] zł.: - na zaległość z tytułu podatku od nieruchomości za 2001 r. - kwotę [...] zł., - na odsetki od zaległości za ten okres - kwotę [...] zł., - na zaległość z tytułu podatku od nieruchomości za okres od stycznia do kwietnia i częściowo za maj 2002 r. - kwotę [...] zł., - na odsetki od zaległości za 2002 r. - kwotę [...] zł. Utrzymując w mocy postanowienie organu I instancji Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. powołało się na art. 62 § 1 Ordynacji podatkowej, zgodnie z którym jeżeli na podatniku ciążą zobowiązania z różnych tytułów, dokonaną wpłatę zalicza się na poczet podatku, począwszy od zobowiązania o najwcześniejszym terminie płatności, chyba że podatnik wskaże, na poczet którego zobowiązania dokonuje wpłaty. Jeżeli dokonana wpłata nie pokrywa kwoty zaległości podatkowej wraz z odsetkami za zwłokę, wpłatę tę zalicza się proporcjonalnie na poczet kwoty zaległości podatkowej oraz kwoty odsetek w stosunku, w jakim w dniu wpłaty, pozostaje kwota zaległości podatkowej do kwoty odsetek za zwłokę (art. 55 § 2 Ordynacji podatkowej). W rozpoznawanej sprawie organ I instancji decyzjami z dnia [...] maja 2006 r., nr: [...],[...],[...],[...] i [...] określił firmie P. Sp. z o.o. wysokość zobowiązania podatkowego w tytułu podatku od nieruchomości kolejno za lata 2001, 2002, 2003, 2004 i 2005. Organ wyjaśnił, że wydane postanowienie nie przesądza o wysokości zaległości podatkowej, która może okazać się inna niż przyjęta przez organ w momencie dokonania zaliczenia wpłaty. Postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. zostało zaskarżone do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie przez pełnomocnika Spółki, który zarzucił: 1) oparcie rozstrzygnięcia na błędnym ustaleniu stanu faktycznego poprzez przyjęcie, że skarżący doprowadził do powstania zaległości podatkowej i nieuwzględnienie okoliczności, że skarżący złożył korektę deklaracji podatkowej oraz dokonał innej kwalifikacji powierzchni i kategorii nieruchomości stanowiących podstawę opodatkowania; 2) naruszenie przepisów postępowania, tj.: - art. 55 § 2 Ordynacji podatkowej poprzez błędne przyjęcie, że dokonana wpłata nie pokrywa kwoty zobowiązania podatkowego, a w rezultacie błędne zaliczenie wpłaty, - art. 62 § 4 Ordynacji podatkowej poprzez błędne przyjęcie, że w sprawie wystąpiła zaległość podatkowa, względnie błędne ustalenie wysokości zaległości podatkowej, - art. 122 Ordynacji podatkowej poprzez jego niezastosowanie dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, w szczególności nieuwzględnienie okoliczności, że skarżący złożył korekty deklaracji podatkowych, - art. 121 § 1, art. art. 122, art. 124 oraz art. 239 w zw. z art. 235 w zw. art. 210 § 1 pkt 5 i 4 Ordynacji podatkowej, poprzez prowadzenie postępowania z naruszeniem interesu prawnego strony oraz braki i lakoniczność uzasadnienia zaskarżonego postanowienia. W związku z powyższym, wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości oraz zasądzenie zwrotu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. Ponadto na podstawie art. 125 § 1 pkt 1 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, wniósł o zawieszenie postępowania do czasu rozstrzygnięcia przez WSA w Warszawie skarg na 5 decyzji SKO o numerach [...], [...],[...],[...],[...]. W uzasadnieniu wyjaśniono, że skarżąca każdego roku składała deklaracje w sprawie podatku od nieruchomości oraz wpłacała wynikające z nich kwoty podatku. [...] grudnia 2005 r. wysłała listem poleconym korekty deklaracji podatkowych za lata 2001 - 2005 wraz z pisemnym uzasadnieniem i wnioskiem o zastosowanie instytucji czynnego żalu. Korekty deklaracji podatkowych wpłynęły do organu w dniu [...] grudnia 2005 r. W tym też dniu organ podatkowy I instancji wszczął kontrolę podatkową, w wyniku której uznał, że skarżąca nie zapłaciła podatku od nieruchomości w należnej wysokości. Zdaniem organów złożone przez Spółkę korekty deklaracji nie wywołują skutków prawnych, bowiem w dniu [...] grudnia 2005 r. zostało wszczęte postępowanie kontrolne. Jednakże korekty te zostały nadane kilka dni wcześniej na poczcie, a zatem przed dniem wszczęcia postępowania kontrolnego. Stosownie do treści art. 12 § 6 pkt 2 Ordynacji podatkowej, termin uważa się za zachowany jeżeli przed upływem pismo zostało nadane w polskiej placówce pocztowej operatora publicznego. Wobec tego, zdaniem skarżącej, korekty deklaracji zostały skutecznie złożone przed wszczęciem postępowania kontrolnego. Podatek od nieruchomości został zapłacony w dniu [...] grudnia 2005 roku, na podstawie wysokości wykazanej w korektach. A zatem zaległość podatkowa nie powstała, lub powstała w innej wysokości, nie została więc spełniona przesłanka z art. 55 § 2 i art. 62 § 4 Ordynacji podatkowej. Skarżąca zarzuciła, że organ odwoławczy nie odniósł się do kwestii daty wniesienia korekt deklaracji podatkowych. Ponadto w sentencji rozstrzygnięcia organ stwierdził, że utrzymuje w mocy zaskarżoną decyzję, w sytuacji gdy strona zaskarżyła postanowienie. Skarżąca zarzuciła, że przez ponad 7 miesięcy organ odwoławczy nie podejmował praktycznie żadnych czynności zmierzających do rozstrzygnięcia sprawy, wielokrotnie tłumacząc telefonicznie oraz pismem z dnia [...] stycznia 2007 roku swoją bezczynność chorobą członka składu orzekającego. Tym samym organ przekroczył wszelkie terminy załatwienia sprawy wynikające z Ordynacji podatkowej. Następnie ciągu miesiąca organ wydał postanowienie, prawdopodobnie pospiesznie, z pominięciem należytej oceny stanu faktycznego oraz lakonicznym i niepełnym uzasadnieniem. Zdaniem skarżącej w niniejszej sprawie kwestia istnienia zaległości podatkowych nie jest rozstrzygnięta, ponieważ decyzje wymiarowe zostały zaskarżone do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. A zatem prawo organu podatkowego do zaliczenia wpłaty skarżącej na poczet ewentualnej zaległości podatkowej i odsetek za zwłokę jest uzależniona od zakończenia postępowania sądowoadministracyjnego w sprawach decyzji określających wysokość zobowiązania podatkowego. W odpowiedzi na skargę SKO w W. wniosło o jej oddalenie i podtrzymało swoje stanowisko w sprawie wyrażone w zaskarżonym postanowieniu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1296) sąd administracyjny sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Oznacza to, że w zakresie dokonywanej kontroli Sąd zobowiązany jest zbadać, czy organy administracji w toku postępowania nie naruszyły prawa, i to przynajmniej w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Skarga jest zasadna. Podstawą prawną rozstrzygnięcia organu I instancji jest art. 62 § 1 Ordynacji podatkowej, zgodnie z którym jeżeli na podatniku ciążą zobowiązania z różnych tytułów, dokonaną wpłatę zalicza się na poczet podatku, począwszy od zobowiązania o najwcześniejszym terminie płatności, chyba że podatnik wskaże, na poczet którego zobowiązania dokonuje wpłaty. Przedmiotowa wpłata jest więc proporcjonalnie zaliczana na poczet najwcześniejszej (albo wskazanej przez podatnika - za wyjątkiem zaliczek) zaległości podatkowej. Zaległości podatkowej towarzyszą odsetki za zwłokę, które są pokrywane z dokonanej wpłaty. Stosuje się w tym przypadku proporcjonalny podział dokonanej wpłaty na poczet zaległości i odsetek wynikający z art. 55 § 2 Ordynacji podatkowej. Podział ten dokonywany jest w postanowieniu organu podatkowego, w którym musi być znana, oprócz kwoty zaległości, również kwota odsetek za zwłokę na dzień dokonania wpłaty. Kwotę odsetek wylicza organ podatkowy, ale nie jest to przedmiotem tego postanowienia, które dotyczy zaliczenia dokonanej wpłaty na poczet zaległości i odsetek. Postanowienie nie może być traktowane jako akt, w którym określone zostały podatnikowi odsetki za zwłokę. Odsetki te bowiem w sytuacji, gdy wpłata nie pokryła w całości zaległości i odsetek, biegną dalej. Wprawdzie postanowienie nie przesądza o wysokości zaległości podatkowej, która może okazać się inna niż przyjęta przez organ w momencie dokonania zaliczenia wpłaty, konieczne jest jednak istnienie ciążącego na podatniku zobowiązania podatkowego. Przedmiotowe postanowienie ma swoje umocowanie w decyzjach Prezydenta W. z dnia [...] maja 2006 r., nr: [...],[...], określających firmie P. Sp. z o.o. wysokość zobowiązania podatkowego w tytułu podatku od nieruchomości za lata 2001 i 2002. Wyrokiem z dnia 30 sierpnia 2007 r., sygn. III SA/Wa 966/07, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił decyzje wymiarowe (za 2001, 2002 i 2005 r.) wraz z utrzymującymi je w mocy decyzjami Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. W tej sytuacji zaskarżone postanowienie utraciło swoje umocowanie, co powoduje, że w chwili obecnej nie jest znana ani wysokość zobowiązania podatkowego, ani też wysokość zaległości podatkowej. Wobec powyższego ustosunkowanie się do zarzutów skargi stało się niecelowe. Z tych względów, na zasadzie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) oraz art. 200 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) Sąd orzekł jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło