III SA/Wa 979/07

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Krystyna Chustecka, Sędziowie Sędzia WSA Sylwester Golec (spr.), Asesor WSA Dariusz Turek, Protokolant Anna Kurdej, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 13 lipca 2007 r. sprawy ze skargi R. sp. z o.o. z siedzibą w W. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] lutego 2007 r. nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia kosztów egzekucyjnych oddala skargę Zaskarżonym do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie postanowieniem, z dnia [...] lutego 2007 r., Dyrektor Izby Skarbowej w W., utrzymał w mocy postanowienie Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego w R. z dnia [...] października 2006 r., którym odmówiono umorzenia skarżącej spółce "R." Sp. z o.o. kosztów postępowania egzekucyjnego w wysokości [...] złotych. Na podstawie przesłanych do Sądu akt sprawy tut. Sąd przyjął następujący stan faktyczny. Naczelnik [...] Urzędu Skarbowego w R. na podstawie tytułu wykonawczego z dnia [...] kwietnia 2006 r. nr [...] obejmującego zaległość z tytułu podatku od towarów i usług za miesiąc luty 2006 r. w kwocie [...] zł, wszczął wobec skarżącej spółki postępowanie egzekucyjne. Zawiadomieniem z dnia [...] kwietnia 2006 r. dokonano zajęcia rachunków bankowych, a zawiadomieniem z dnia [...] czerwca 2006 r. zajęto wierzytelność strony skarżącej. W dniu [...] kwietnia 2006 r. spisano protokół o stanie majątkowym. W związku z dokonanymi czynnościami powstały koszty egzekucyjne w w/w wysokości. Wnioskiem z [...] kwietnia 2006 r. skarżąca spółka zwróciła się do Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego w R. o umorzenie kosztów egzekucyjnych. W uzasadnieniu wskazała, że za umorzeniem kosztów egzekucyjnych przemawia ważny interes publiczny oraz, że w obecnej sytuacji nie jest w stanie ich ponieść, bez znacznego uszczerbku dla swojej sytuacji finansowej. Ponadto dodała, że obecna sytuacja finansowa jest skutkiem niemożności zrealizowania planowanej inwestycji w W.. Następnie postanowieniem z dnia [...] czerwca 2006 r. Naczelnik [...] Urzędu Skarbowego w R. odmówił umorzenia kosztów egzekucyjnych z uwagi na brak przesłanek zawartych w art. 64e § 2 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2005 r., Nr 229, poz. 1954 ze zm.; dalej powoływana jako "u.p.e.a."). Na powyższe postanowienie strona skarżąca wniosła zażalenie do Dyrektora Izby Skarbowej w W., w którym domagała się uchylenia zaskarżonego postanowienia. Uzasadniając swoje żądanie wskazała, że Naczelnik Urzędu Skarbowego w swoim rozstrzygnięciu w ogóle nie dopatrzył się przesłanek umorzenia kosztów egzekucyjnych. Ponadto wskazała na spełnienie przesłanki ważnego interesu publicznego, gdyż przemawia za tym groźba likwidacji miejsc pracy i spółki. Dyrektor Izby Skarbowej w W. postanowieniem z dnia [...] września 2006 r. uchylił zaskarżone w/w pismem postanowienie i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji. W uzasadnieniu wskazał, że organ pierwszej instancji nie rozpatrzył wszystkich przesłanek, na które powoływała się strona skarżąca wnosząc o umorzenie kosztów egzekucyjnych. Następnie Naczelnik [...] Urzędu Skarbowego w R. po ponownym rozpatrzeniu przedmiotowej sprawy postanowieniem z dnia [...] października 2006 r. odmówił umorzenia kosztów egzekucyjnych z uwagi na brak przesłanek zawartych w art. 64e § 2 u.p.e.a. W uzasadnieniu wskazał ponadto, że powoływanie się przez stronę skarżącą na istnienie w przedmiotowej sprawie przesłanki ważnego interesu publicznego w postaci groźby likwidacji miejsc pracy i samego podatnika jest bezpodstawne. Organ stwierdził, iż wierzytelności strony skarżącej pozwalają na spłacenie wszystkich zaległości podatkowych wraz z odsetkami i kosztami egzekucyjnymi. Na powyższe rozstrzygnięcie organu egzekucyjnego strona skarżąca wniosła zażalenie do Dyrektora Izby Skarbowej w W., w którym powtórzyła argumenty zawarte w zażaleniu na postanowienie Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego w R. z dnia [...] czerwca 2006 r. Dyrektor Izby Skarbowej w W. postanowieniem z dnia [...] lutego 2007 r., nie uznając argumentacji podniesionej przez stronę skarżącą w zażaleniu, utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie organu pierwszej instancji. Stwierdził niespełnienie przez stronę skarżącą przesłanek z art. 64e u.p.e.a., wskazując na jej dochód w okresie od 1 stycznia do 31 sierpnia 2006 r. w kwocie [...] złotych. Organ nie znalazł również przemawiającego za umorzeniem ważnego interesu publicznego, przywołując, że obecnie Skarżąca nie zatrudnia żadnych pracowników, a co za tym idzie nie ma groźby likwidacji miejsc pracy, tym samym tego rodzaju postulat Skarżącej nie znajduje uzasadnienia. Skarżąca niezadowolona z w/w rozstrzygnięcia, pismem z dnia 4 kwietnia 2007 r. złożyła skargę, w której wniosła o uchylenie zaskarżonego postanowienia i zasądzenie kosztów postępowania. W uzasadnieniu Skarżąca kwestionuje fakt odmowy umorzenia kosztów egzekucyjnych, zarzucając naruszenie art. 64e § 1 w związku z art. 64e § 2 pkt. 2 i 3 u.p.e.a. Ponadto powtarza dotychczas prezentowaną argumentację powołując się na ważny interes podatnika. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej w W. podtrzymał stanowisko zawarte w zaskarżonym postanowieniu i wniósł o oddalenie skargi.. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga jest bezzasadna. Zgodnie z treścią art. 64e § 1 u.p.e.a. organ egzekucyjny może umorzyć w całości lub w części przypadające na jego rzecz koszty egzekucyjne. W przepisie art. 64e § 2 ustawodawca stwierdził, że koszty egzekucyjne mogą być umorzone, gdy: 1) stwierdzono nieściągalność od zobowiązanego dochodzonego obowiązku lub gdy zobowiązany wykaże, że nie jest w stanie ponieść kosztów egzekucyjnych bez znacznego uszczerbku dla swojej sytuacji finansowej; 2) za umorzeniem przemawia ważny interes publiczny; 3) ściągnięcie tylko kosztów egzekucyjnych spowodowałoby niewspółmierne wydatki egzekucyjne. Koszty egzekucyjne powstałe w egzekucji należności pieniężnych mogą być umorzone w przypadkach określonych w § 2 pkt 1, jeżeli obciążenie wierzyciela obowiązkiem uiszczenia tych kosztów byłoby gospodarczo nieuzasadnione (art. 64e § 3 u.p.e.a.). W przepisie art. 64e § 4a u.p.e.a. ustawodawca uregulował obligatoryjne umorzenie kosztów egzekucyjnych, jednakże w rozpoznanej sprawie nie wystąpiły przesłanki umorzenia określone w tym przepisie. Użycie w powołanych przepisach zwrotu "może umorzyć" świadczy o tym, że umorzenie kosztów egzekucyjnych jest instytucją uznaniową. Oznacza to, że organ nawet w sytuacji, gdy wystąpią przesłanki do umorzenia kosztów egzekucyjnych może odmówić ich umorzenia (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 13 stycznia 1998 r., sygn. akt I SA/Łd 1811/96; LEX nr 31877). Sądowa kontrola legalności decyzji wydanych w ramach uznania administracyjnego jest ograniczona w tym znaczeniu, że Sąd nie może nakazać organowi podjęcia określonego rozstrzygnięcia. Jest to bowiem wyłączna kompetencja organu administracji. Kontrola ta obejmuje zatem zbadanie, czy wydanie postanowienia poprzedzone zostało prawidłowo przeprowadzonym postępowaniem, tzn. czy organ w sposób wyczerpujący zebrał materiał dowodowy i rozważył wszystkie okoliczności mogące mieć wpływ na wybór rozstrzygnięcia o udzieleniu lub odmowie udzielenia wnioskowanej ulgi. Sąd nie ocenia natomiast wydanej decyzji z punktu widzenia jej słuszności czy sprawiedliwości. Organ egzekucyjny prowadząc postępowanie w przedmiocie umorzenia kosztów egzekucyjnych ma obowiązek dokładnie wyjaśnić stan faktyczny sprawy w celu ustalenia czy w sprawie wystąpiły przesłanki do umorzenia kosztów egzekucyjnych. Zdaniem Sądu w rozpoznaj sprawie organy obowiązek ten wypełniły prawidłowo. Przeprowadzone postępowanie pozwoliło na stwierdzenie, że w stosunku do skarżącej spółki nie zachodzą przesłanki umorzenia kosztów egzekucyjnych. Organ egzekucyjny ustalił, że skarżąca osiągnęła w okresie od stycznia do sierpnia 2006 r. dochód w wysokości [...] zł. Z akt sprawy wynika, że skarżącej spółce przysługuje wierzytelność w wysokości [...] zł, którą dłużnik uznał wobec organu egzekucyjnego (karta 13 akt administracyjnych). Zatem należało uznać, że w niniejszej sprawie organy zasadnie uznały, że w stosunku do skarżącej nie zachodziła przesłanka umorzenia kosztów określona w art. 64e § 2 pkt 2 u.p.e.a. Z treści art. 64c § 1 u.p.e.a. wynika, że zobowiązany ma obowiązek ponieść koszty egzekucyjne. Wyjątki od tego obowiązku zostały określone w przepisach art. 64c p 2-4 u.p.e.a., jednakże w niniejszej sprawie nie mają one zastosowania. Z uwagi na określony ustawowo obowiązek ponoszenia kosztów egzekucyjnych, określona w przepisie art. 64e § 2 pkt 2 u.p.e.a. przesłanka umorzenia kosztów w postaci interesu społecznego przemawiającego za umorzeniem, powinna mieć charakter szczególny i nie może być utożsamiana z subiektywnym przekonaniem zobowiązanego o zasadności umorzenia kosztów. Zdaniem Sądu umorzenie kosztów egzekucyjnych z uwagi na interes społeczny może wystąpić w sytuacji, gdy skutki umorzenia mogą przynieść pozytywne rezultaty ważne z punktu widzenia szerszej społeczności, a nie tylko samego zobowiązanego. W rozpoznanej sprawie skarżąca spółka twierdziła, że poniesienie przez nią kosztów egzekucyjnych może zagrozić jej egzystencji jako pracodawcy. Twierdzenie to należało uznać za nieuzasadnione, gdyż jak to wykazał organ w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia skarżąca spółka nie zatrudnia pracowników. Z tego względu sama możliwość wystąpienia trudności finansowych po stronie zobowiązanego wskutek wyegzekwowania kosztów egzekucyjnych nie mogła być uznana za okoliczność uzasadniającą istnienie po stronie skarżącej spółki interesu społecznego uzasadniającego umorzenie kosztów. Podnoszone przez stronę skarżącą okoliczność nie mogą być uznane za okoliczności mające znaczenie w szerszym ujęciu społecznym, gdyż odnoszą się wyłącznie do chęci zachowania przez nią możliwie najlepszej sytuacji finansowej. Podnoszone przez stronę skarżącą okoliczność związane z trudnościami występującymi w jej działalności gospodarczej, nie mogą być uznane za okoliczności potwierdzające istnienie przedmiotowego interesu społecznego. Należy podkreślić, ryzyko podejmowane przy prowadzeniu działalności gospodarczej jest sprawą indywidualną każdego podatnika i samo w sobie nie może być wiązane z interesem społecznym. Przepisy rozdziału 6 działu I u.p.e.a. regulujące koszty egzekucyjne nie uzależniają ich wysokości od "nakładu pracy" organu poniesionego przy dokonaniu czynności, z którymi związane są koszty. Zatem strona skarżąca bezzasadnie w skardze powołuje się na tę okoliczność. Ponadto należy podkreślić, że powoływanie się przez stronę skarżącą w niniejszej sprawie na zastosowanie przez organ środków egzekucyjnych, które z góry należało uznać za nieefektywne i prowadzące wyłącznie do powstania znacznych kosztów egzekucyjnych w świetle powołanych przepisów regulujących umorzenie kosztów egzekucyjnych, nie może zostać uznane za przesłankę umorzenia tych kosztów. Tego rodzaju okoliczności mogą stanowić podstawę do wniesienia zarzutu w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej na podstawie art. 33 pkt 8 u.p.e.a. Zaskarżone postanowienie zawiera prawidłowe uzasadnienia faktyczne i prawne zatem należało stwierdzić, że strona skarżąca bezzasadnie w skardze wskazuje, że organ obowiązany był uzasadnić rozstrzygnięcie wydane w niniejszej sprawie. Mając powyższe na uwadze na podstawie art.151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzeczono jak w sentencji.