III SAB/Wa 14/08

PostanowienieWSA w Warszawie2008-11-25

Skład orzekający: Anna Kocewiak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy spółka, która wykaże brak środków finansowych na pokrycie kosztów postępowania, może zostać zwolniona z opłaty kancelaryjnej za sporządzenie uzasadnienia wyroku?
Ratio decidendi
Sąd może przyznać prawo pomocy w zakresie częściowym, obejmującym zwolnienie od opłat sądowych, jeśli osoba prawna wykaże, że nie posiada dostatecznych środków na poniesienie kosztów postępowania. W sytuacji, gdy spółka nie prowadzi działalności gospodarczej, nie posiada majątku, dochodów ani środków finansowych, zasadne jest zwolnienie jej z opłaty kancelaryjnej za sporządzenie uzasadnienia wyroku.
Stan faktyczny
Spółka T. S.A. złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od opłaty kancelaryjnej za sporządzenie uzasadnienia wyroku. W uzasadnieniu wniosku spółka wskazała na swoją trudną sytuację finansową, brak majątku, dochodów i środków finansowych, co uniemożliwia jej pokrycie kosztów sądowych. Do wniosku załączono dokumentację finansową.
Rozstrzygnięcie
Zwolniono skarżącą spółkę z obowiązku uiszczenia opłaty kancelaryjnej z tytułu sporządzenia i doręczenia uzasadnienia do wyroku z 18 września 2008 roku.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie – Anna Kocewiak po rozpoznaniu w dniu 25 listopada 2008 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku T. S.A. z siedzibą w Z. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od zapłaty opłaty kancelaryjnej w sprawie ze skargi T. S.A. z siedzibą w Z. na bezczynność Ministra Finansów w przedmiocie nierozpatrzenia wniosku o wznowienie postępowania p o s t a n a w i a: - zwolnić skarżącą spółkę z obowiązku uiszczenia opłaty kancelaryjnej z tytułu sporządzenia i doręczenia uzasadnienia do wyroku z 18 września 2008 roku. W dniu 15 października 2008 r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wpłynął wniosek T. S.A. z siedzibą w Z. G. (dalej "skarżąca" lub "spółka") o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od opłat sądowych w zakresie obowiązku uiszczenia opłaty kancelaryjnej za sporządzenie uzasadnienia orzeczenia oraz doręczenie jego odpisu. Skarżąca złożyła wniosek na urzędowym formularzu PPPr. W jego uzasadnieniu wskazała, że nie prowadzi działalności gospodarczej. Wniosek o ogłoszenie upadłości lub likwidację nie został złożony w powodu trwającego postępowania sądowego. Skarżąca nie posiada żadnego majątku. Początek trudności płatniczych spółka wiąże z postępowaniem kontrolnym wszczętym w 1996 roku. Jego skutkiem było zabezpieczenie majątku spółki co pozbawiło ją możliwości prowadzenia działalności gospodarczej i regulowania zobowiązań. Spółka nie ogłosiła upadłości, ponieważ nadal prowadzi spory ze Skarbem Państwa dotyczące przysługujących jej należności. Do wniosku skarżąca załączyła bilans, sprawozdanie finansowe i CIT-8 za lata 2005-2006 oraz CIT-8 za 2007 rok, kopie postanowienia referendarza sądowego WSA w Gorzowie Wielkopolskim oraz postanowienia referendarza sądowego WSA w Poznaniu w przedmiocie przyznania prawa pomocy. W ocenie skarżącej przedstawiona dokumentacja finansowa jednoznacznie wskazuje, że spółka nie posiada żadnych środków finansowych umożliwiających pokrycie kosztów sądowych w niniejszej sprawie. Spółka oświadczyła, że nie posiada żadnych nieruchomości, środków trwałych, obrotowych oraz rachunków bankowych. Kapitał zakładowy wynosi [...] zł. W ostatnim roku obrotowym spółka wykazała stratę w kwocie [...] złotych. Odpowiadając na wezwanie do przedstawienia dodatkowych informacji i złożenia oświadczeń dotyczących stanu majątkowego i dochodów skarżąca przedstawiła dziewięć deklaracji VAT-7 złożonych w 2008 r. oraz tyle samo deklaracji CIT-2 za 2008 r., odpis bilansu na dzień 31 grudnia 2007 r. oraz odpis rachunku zysków i strat za 2007 rok. Spółka wyjaśniła również, że w ostatnich dwóch latach nie posiadała i nie zbywała żadnych nieruchomości ani też rzeczy ruchomych o wartości ponad 5000 zł. Ponadto wyjaśniła, że w bilansie na dzień 31 grudnia [...] roku w pozycji pasywów: "inne zobowiązania krótkoterminowe wobec pozostałych jednostek" znajdują się zobowiązania wobec PHU w kwocie [...] zł, zobowiązania wobec M. I. z tytułu pożyczki w kwocie [...] zł, zobowiązania wobec akcjonariuszy z tytułu niewypłaconej dywidendy w wysokości [...] zł, zobowiązania wobec pracowników – [...] zł oraz zobowiązania z tytułu odsetek od dywidendy – [...] zł. Mając powyższe na uwadze zważono, co następuje. Na podstawie art. 243 § 1 oraz art. 245 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), dalej powoływanej jako p.p.s.a, Sąd może - na wniosek strony - przyznać jej prawo pomocy w zakresie całkowitym lub częściowym. Stosownie do art. 258 § 1 p.p.s.a. czynności w zakresie postępowania o przyznanie prawa pomocy mogą wykonywać referendarze sądowi. Zgodnie z art. 245 § 2 p.p.s.a. prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika, a może zostać przyznane, gdy osoba prawna wykaże, że nie ma żadnych środków na poniesienie jakichkolwiek kosztów postępowania (art. 246 § 2 pkt 1 p.p.s.a.). Prawo pomocy w zakresie częściowym stosownie do art. 245 § 3 p.p.s.a. obejmuje natomiast zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie pełnomocnika. Sąd może zwolnić osobę prawną z części kosztów postępowania, jeśli wykaże ona, że nie ma dostatecznych środków na pełne ich poniesienie (art. 246 § 2 pkt 2 p.p.s.a.). W rozpoznawanej sprawie strona skarżąca złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, ponieważ wniosła o zwolnienie od obowiązku uiszczenia opłaty kancelaryjnej wymaganej z tytułu sporządzenia uzasadnienia do wyroku WSA w Warszawie z 18 września 2008 roku. Przystępując do rozpoznania wniosku, przypomnieć należy, że zasadą jest, iż strony ponoszą koszty postępowania związane ze swoim udziałem w sprawie (art. 199 p.p.s.a.). Przyznanie lub odmowa przyznania prawa pomocy winna wynikać z wzajemnej oceny dwóch elementów: kosztów, jakie musi ponieść strona na poczet prowadzonego postępowania i jej aktualnej kondycji finansowej. Mając na uwadze powołane regulacje prawne i wynikające z nich zasady, jakimi należy kierować się rozpoznając wniosek, jak i stan faktyczny sprawy, zasadne jest przyznanie skarżącej prawa pomocy poprzez zwolnienie od obowiązku zapłaty opłaty kancelaryjnej za sporządzenie uzasadnienia do wyroku tutejszego Sądu. Ze złożonych oświadczeń wynika, że spółka nie prowadzi działalności gospodarczej, nie posiada majątku, dochodów, środków finansowych i rachunków bankowych. W zeznaniu podatkowym CIT-8 za 2007 rok spółka nie wykazała przychodów, a jedynie koszty uzyskania przychodów i stratę w wysokości [...] zł, w deklaracjach CIT – 2 składanych w 2008 roku nie wykazuje przychodów i kosztów, a w deklaracjach dla podatku od towarów i usług nie wykazuje podatku naliczonego i należnego (oprócz kwoty nadwyżki z poprzedniej deklaracji). W bilansie sporządzonym na dzień 31 grudnia [...] roku spółka nie wykazała aktywów trwałych, wykazała należności w wysokości [...] zł oraz zobowiązania w kwocie [...] zł. Przedstawione informacje oraz złożone oświadczenia wskazują, że spółka nie posiada dostatecznych środków na poniesienie kosztów postępowania. Zasadne jest przyznanie skarżącej prawa pomocy w zakresie zwolnienia od obowiązku uiszczenia opłaty kancelaryjnej za sporządzenie uzasadnienia do wyroku, ponieważ sytuacja finansowa w której się znajduje uniemożliwia uiszczenie tej opłaty. Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 243 § 1, art. 245 § 3, art. 246 § 2 pkt 2 oraz art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 p.p.s.a., należało postanowić jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło