III SAB/Wa 26/10
PostanowienieWSA w Warszawie2010-11-15
Skład orzekający: Grażyna Nasierowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarga na bezczynność Ministra Finansów w sprawie zawiadomień o przestępstwach skarbowych jest dopuszczalna przed sądem administracyjnym?Ratio decidendi
Skarga na bezczynność organu administracji publicznej jest dopuszczalna tylko w zakresie spraw rozstrzyganych decyzjami administracyjnymi, postanowieniami lub innymi aktami administracyjnymi podlegającymi kontroli sądu administracyjnego. Zawiadomienia o przestępstwach skarbowych oraz ewentualne postanowienia o wszczęciu lub odmowie wszczęcia postępowania karnego nie należą do aktów podlegających kontroli sądu administracyjnego, a sprawy te regulują przepisy kodeksu postępowania karnego. Wobec tego skarga na bezczynność Ministra Finansów w tym zakresie jest niedopuszczalna i podlega odrzuceniu.Stan faktyczny
Skarżący, funkcjonariusz celny, złożył zawiadomienia o przestępstwach skarbowych popełnionych przez właścicieli Gorzelni Rolniczej w M., wskazując na utrudnianie kontroli i usunięcie kontrolujących. Zawiadomienia skierował do Naczelnika Urzędu Celnego, Dyrektora Izby Celnej, Zastępcy Szefa Służby Celnej oraz Prezesa Rady Ministrów. Minister Finansów odpowiedział, że prowadzone są dalsze czynności służbowe, jednak skarżący uznał je za pozorne i wniósł skargę na bezczynność Ministra Finansów.Rozstrzygnięcie
Odrzucił skargę na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 i 6 oraz § 3 p.p.s.a. jako niedopuszczalną.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie: Przewodniczący Sędzia WSA Grażyna Nasierowska, , po rozpoznaniu w dniu 15 listopada 2010 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi W. Z. na bezczynność Ministra Finansów w sprawie nieprawidłowości stwierdzonych podczas wykonywania czynności służbowych dotyczących sprawowania szczególnego nadzoru podatkowego postanawia odrzucić skargę
Skarżący wniósł skargę na bezczynność Ministra Finansów, która polegać miała na braku reakcji na zawiadomienia o popełnionych przestępstwach skarbowych oraz niewłaściwe funkcjonowanie Urzędu Celnego w E.. Zdaniem Skarżącego przestępstw tych mieli dopuścić się właściciele Gorzelni Rolniczej w M., gdzie Skarżący jako funkcjonariusz celny wykonywał czynności służbowe. Wskazał jakie nieprawidłowości miały miejsce. Chodzi mianowicie o utrudnianie kontroli, usunięcie kontrolujących z terenu gorzelni, jak również o odmowę ich wpuszczenia. Skarżący szczegółowo wymienił kogo i kiedy zawiadomił o powyższych nieprawidłowościach. Stosowne zawiadomienie złożył Naczelnikowi Urzędu Celnego w E., Dyrektorowi Izby Celnej w O., Zastępcy Szefa Służby Celnej oraz Prezesowi Rady Ministrów. Mimo tych zawiadomień nie wszczęto procedur karnych skarbowych i administracyjnych w stosunku do właścicieli gorzelni. Jedynie Ministerstwo Finansów udzieliło odpowiedzi, wyjaśniając, że prowadzone są dalsze czynności służbowe w celu wyjaśnienia sprawy. Zdaniem Skarżącego czynności te są jednak pozorne.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 3 § 1 i 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.; zwanej dalej: "p.p.s.a.") sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, orzekając w sprawach skarg na:
1) decyzje administracyjne;
2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty;
3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie;
4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa;
4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach;
5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej;
6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej;
7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego;
8) bezczynność organów w przypadkach określonych w pkt 1-4a.
Sądy administracyjne orzekają także w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę, i stosują środki określone w tych przepisach, o czym stanowi art. 3 § 3 p.p.s.a.
Powyższe oznacza, że skarga na bezczynność organu administracji jest dopuszczalna jedynie w przypadku bezczynności w sprawach rozstrzyganych w drodze decyzji administracyjnych (art. 3 § 2 pkt 8 w zw. z art. 3 § 2 pkt 1 p.p.s.a.) i niektórych postanowień (art. 3 § 2 pkt 8 w zw. z art. 3 § 2 pkt 2 i 3 p.p.s.a.), a także w przypadku bezczynności w podejmowaniu innych niż decyzje i postanowienia aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa oraz pisemnych interpretacji przepisów prawa podatkowego (art. 3 § 2 pkt 8 w zw. z art. 3 § 2 pkt 4 i 4a p.p.s.a.).
W tej sytuacji rolą Sądu jest ocena, czy pisma składane przez Skarżącego mogły zostać załatwione w drodze zaskarżalnych do sądu administracyjnego decyzji, postanowień bądź też innych aktów lub czynności, o jakich mowa wyżej.
Analiza tych pism prowadzi do wniosku, że stanowią one zawiadomienia o przestępstwach skarbowych, jakich - w ocenie Skarżącego - mieli się dopuścić właściciele Gorzelni Rolniczej w M.
Ewentualne uruchomienie postępowania przygotowawczego - czy to w formie śledztwa, czy też dochodzenia (art. 303 i art. 325a k.p.k. w zw. z art. 113 k.k.s.) – następuje w drodze postanowienia o jego wszczęciu. Postać postanowienia ma także decyzja organu ścigania o odmowie wszczęcia postępowania (zob. art. 305 i art. 325e k.p.k.).
Niewątpliwie jednak żadne z tych postanowień nie należy do kategorii postanowień, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 2 i 3 p.p.s.a. Nie są też innym aktem lub czynnością z zakresu administracji publicznej w rozumieniu art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a.
Żadne z pism Skarżącego nie mogło więc zostać załatwione w sposób, który umożliwiałby kontrolę administracji publicznej przez sąd administracyjny. Zasady zaskarżania powyższych postanowień, tudzież żalenia się na bezczynność organu ścigania w powiadomieniu o wszczęciu lub o odmowie wszczęcia postępowania normują bowiem przepisy k.p.k.
Końcowo należy zauważyć, że zawiadomienia o przestępstwach skarbowych, Skarżący składał w związku z wykonywaniem czynności służbowych jako funkcjonariusz celny, a tego rodzaju sprawy mieszczą się w dyspozycji art. 5 pkt 1 i 2 p.p.s.a. W myśl tych przepisów sądy administracyjne nie są właściwe w sprawach wynikających z nadrzędności i podległości organizacyjnej w stosunkach między organami administracji publicznej, jak również w sprawach wynikających z podległości służbowej między przełożonymi i podwładnymi.
Skarga jako niedopuszczalna podlega więc odrzuceniu na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 i 6 oraz § 3 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło