III SAB/Wa 28/05

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia, , Asesor WSA Jolanta Sokołowska, po rozpoznaniu w dniu 30 czerwca 2005 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi H. O. na bezczynność Generalnego Konserwatora Zabytków w W. w przedmiocie bezczynności w zakresie udzielenia dotacji postanawia: - odrzucić skargę W dniu [...] stycznia 2005r. H. O. złożyła skargę na niewydanie decyzji przez Generalnego Konserwatora Zabytków wnosząc o stwierdzenie, że niewydanie decyzji w sprawie wniosku o przyznanie dotacji jest niezgodne z prawem. W skardze wyjaśniła, że w latach 1997-1998, uwzględniając zatwierdzony projekt oraz decyzję [...], dokonała remontu w postaci wymiany witryn wystawowych w budynku przy Starym Rynku w Z. W dniu [...] września 1998r. strona skarżąca wystąpiła do Wojewódzkiego Oddziału Państwowej Służby Ochrony Zabytków w Z. z wnioskiem o pokrycie kosztów wymiany witryn wystawowych w oparciu o Ustawę o ochronie dóbr kultury. Po złożeniu wniosku organ dwukrotnie wzywał skarżącą do uzupełnienia braków formalnych, co uczyniła przesyłając rachunki związane z przeprowadzonym remontem. Kolejne wezwanie strona otrzymała dnia [...] stycznia 2002r., a następnie w piśmie z dnia [...] listopada 2002r. została poinformowana, że złożony wniosek nie spełnia warunków formalnych. W uzasadnieniu wskazano, że złożony wniosek nie może zostać uznany za wniosek zupełny w świetle obowiązującego od [...] listopada 2000r. rozporządzenia Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego z dnia [...] września 2000r. w sprawie warunków wykorzystania zabytków nieruchomych na cele użytkowe oraz zasad i trybu przyznawania dotacji z budżetu państwa przeznaczonych dla użytkowników zabytków, prowadzących prace remontowe i konserwatorskie przy tych zabytkach (Dz.U. Nr 86, poz. 964). W opinii strony skarżącej powyższe stanowisko jest rażąco niesprawiedliwe ponieważ wniosek o dotacje został złożony w 1998r., w czasie obowiązywania uchwały nr 179 Rady Ministrów z dnia 8 grudnia 1978r. w sprawie wykorzystania zabytków nieruchomych na cele użytkowe i odpowiadał wymaganiom formalnym określonym w tej uchwale. Strona podkreśliła, że wniosek o przyznanie dotacji złożony w 1998r. L. Wojewódzki Konserwator Zabytków przesłał do Generalnego Konserwatora Zabytków w 2002r. Ponieważ pismem z dnia [...] lipca 2004r. Ministerstwo Kultury poinformowało skarżącą, że w sprawie wniosku brak możliwości wydania aktu administracyjnego, H. O. złożyła skargę do Sądu. W odpowiedzi na skargę udzielonej w dniu [...] czerwca 2005r. organ wniósł o jej odrzucenie. W uzasadnieniu stwierdzono, że sprawa przyznania dotacji na prace remontowe została zakończona w 2002r. w sposób zgodny z obowiązującymi w tym czasie przepisami. Organ poinformował stronę o przyczynach odrzucenia wniosku w pismach z dnia [...] września 2002r. oraz [...] listopada 2002r. oraz wskazał, że obowiązujące w tym czasie przepisy ustawy z dnia 15 lutego 1962r. o ochronie dóbr kultury (Dz.U. z 1999r., Nr 98, poz. 1150 ze zm. ) oraz przepisy wydanego na podstawie tej ustawy rozporządzenia z dnia 6 września 2000r., nie przewidywały wydawania w sprawie przyznania dotacji decyzji administracyjnej. Organ wyjaśnił, że stosownie do §11 ust. 1 tego rozporządzenia przyznanie dotacji następowało w drodze umowy na sfinansowanie całości albo części prac. Oprócz powyższego w odpowiedzi na skargę wskazano, że kwestia obowiązku wydania przez organy ochrony zabytków decyzji administracyjnej w sprawie wniosku o przyznanie dotacji była rozpatrywana przez Naczelny Sąd Administracyjny, który postanowieniem z dnia 6 lipca 2004r. stwierdził, że załatwienie wniosku o przyznanie dotacji celowej na dofinansowanie prac konserwatorskich, restauratorskich lub robót budowanych przy zabytku nie może nastąpić w drodze decyzji administracyjnej. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Sąd administracyjny, który stosownie do art. 184 Konstytucji RP w związku z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) sprawuje wymiar sprawiedliwości przez kontrolę legalności zaskarżonych decyzji, postanowień bądź innych aktów wymienionych w art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. - dalej u.p.p.s.a.), ma obowiązek w pierwszej kolejności rozważyć czy jest właściwy do podjęcia wyżej wymienionych działań oraz sprawdzić czy sprawa podlega jego kognicji. W niniejszej sprawie rozważenia wymaga również kwestia, czy wobec cytowanego wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego, skarga nie została wniesiona w sprawie, w której postępowanie już zostało zakończone. Rozważenie tej kwestii jest znaczące w świetle art. 58 § 1 pkt 4 u.p.p.s.a., który stanowi, że sąd odrzuca skargę jeżeli sprawa objęta skargą pomiędzy tymi samymi stronami jest w toku lub została już prawomocnie osądzona. Mając powyższe na względzie, należy zdaniem WSA uznać, że niniejsza sprawa nie korzysta z powagi "res iudicata". Naruszenie powagi rzeczy osądzonej ma miejsce wtedy, gdy w sprawie zachodzi tożsamość podmiotów i przedmiotu postępowania. W analizowanej sprawie ze skargi H. O. pojawia się jedynie tożsamość przedmiotu tj. bezczynność organu w sprawie przyznania dotacji. Brak jednak drugiego kryterium – tożsamości podmiotów, ponieważ NSA rozpoznawał sprawę na bezczynność Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków, a niniejsza sprawa toczy się ze skargi wyżej wymienionej strony, przeciwko Generalnemu Konserwatorowi Zabytków. Oceniając, że w sprawie nie występuje "res iudicata", do rozważenia pozostaje kwestia kognicji sądu administracyjnego. Sąd po przeanalizowaniu materiału dowodowego sprawy oraz unormowań prawnych, które należało wziąć pod uwagę, doszedł do przekonania, że w niniejszej sprawie nie występuje żadna z sytuacji wymienionych w art. 3 §2 u.p.p.s.a. uzasadniających podjęcie przez Sąd działań z zakresu sprawowania kontroli działalności administracji publicznej. Strona skarżąca złożyła wniosek o dotację przeprowadzonych prac w roku 1998. W tym okresie zagadnienia te rozstrzygała uchwała nr 179 Rady Ministrów z dnia 8 grudnia 1978r. w sprawie wykorzystania zabytków nieruchomych na cele użytkowe. W dniu 1 listopada 2000r. zaczęło obowiązywać rozporządzenie Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego z dnia 6 września 2000r. w sprawie warunków wykorzystania zabytków nieruchomych na cele użytkowe oraz zasad i trybu przyznawania dotacji z budżetu państwa przeznaczonych dla użytkowników zabytków, prowadzących prace remontowe i konserwatorskie przy tych zabytkach (Dz.U. Nr 86, poz. 964), które zastąpiło cytowaną uchwałę. Rozporządzenie nie reguluje bezpośrednio statusu wniosków, które zostały zgłoszone, ale nie zostały rozpatrzone przed wejściem w życie wymienionego rozporządzenia. Na podstawie § 16 rozporządzenia, rozliczenie dotacji przyznanych użytkownikom zabytków na podstawie uchwały nr 179 (...) następuje zgodnie z umowami zawartymi do dnia wejścia w życie rozporządzenia. Interpretacja cytowanego przepisu prowadzi do wniosku, że tylko w przypadku zawarcia umowy o przyznanie dotacji na podstawie cytowanej uchwały, rozliczając te umowy, stosuje się jej przepisy. Należy zwrócić również uwagę, że ani przepisy wymienionego rozporządzenia ani zapisy uchwały nie przewidują, że rozpoznanie wniosków o przyznanie dotacji kończy się wydaniem decyzji. W niniejszej sprawie, strona występuje o wydanie przez Generalnego Konserwatora Zabytków decyzji w przedmiocie wniosku o przyznanie dotacji. W związku z takim zakresem żądania konieczne jest zbadanie w jakiej formie może zapaść rozstrzygnięcie i czy w konkretnej sprawie organ administracji rozpoznaje sprawę w formie decyzji administracyjnej. Sąd ustalił powyżej, że tryb przyznawania dotacji określony został przepisami rozporządzenia z dnia 6 września 2000r. W świetle §11 ust. 1 wymienionego rozporządzenia przyznanie dotacji następuje w drodze umowy na sfinansowanie całości lub części prac, zawartej pomiędzy Generalnym Konserwatorem Zabytków a użytkownikiem zabytku, której kopie otrzymuje właściwy wojewódzki konserwator zabytków. Oznacza to, że załatwienie wniosku strony skarżącej nie mogłoby w ogóle nastąpić przez wydanie decyzji administracyjnej, ponieważ ustawodawca przesądził inną formę jego załatwienia. W ocenie Sądu na gruncie przepisów ustawy z dnia 15 lutego 1962r. o ochronie dóbr kultury (Dz.U. z 1999r., Nr 98, poz. 1150 ze zm. ) oraz wydanego na podstawie tej ustawy rozporządzenia z dnia 6 września 2000, brak podstaw do wydawania w sprawie przyznania dotacji decyzji administracyjnej, ponieważ stosownie do §11 ust. 1 tego rozporządzenia przyznanie dotacji następowało w drodze umowy na sfinansowanie całości albo części prac, a więc w tym zakresie podlegało przepisom prawa cywilnego. Skoro zatem sprawa, której dotyczy złożona do Sądu skarga nie podlega załatwieniu w formie decyzji administracyjnej, lecz jej załatwienie następuje w drodze umowy– skargę należy uznać za niedopuszczalną. Biorąc pod uwagę powyższe Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 i § 3 u.p.p.s.a. postanowił jak w sentencji.