III SAB/Wa 33/14
PostanowienieWSA w Warszawie2015-02-04
Skład orzekający: Ewa Radziszewska-Krupa, Agnieszka Góra-Błaszczykowska, Agnieszka Krawczyk
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy sąd administracyjny powinien umorzyć postępowanie w sprawie skargi na bezczynność organu, jeśli organ ten wydał rozstrzygnięcie w sprawie, co do której pozostawał w bezczynności, już po wniesieniu skargi, ale przed wydaniem orzeczenia przez sąd?Ratio decidendi
Sąd administracyjny powinien umorzyć postępowanie w sprawie skargi na bezczynność organu, jeśli organ ten wydał rozstrzygnięcie w sprawie, co do której pozostawał w bezczynności, już po wniesieniu skargi, ale przed wydaniem orzeczenia przez sąd. Postępowanie sądowe staje się bowiem bezprzedmiotowe na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a., co potwierdza uchwała NSA z dnia 26 listopada 2008 r., sygn. akt I OPS 6/08. Umorzenie postępowania w takiej sytuacji oznacza, że organ, który usunął stan niezgodności z prawem w wyniku wniesienia skargi, jest przegraną stroną procesu.Stan faktyczny
R. W. wniósł do Ministra Finansów zażalenie na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w W. dotyczące zajęcia wynagrodzenia. Po przedłużeniu terminu załatwienia sprawy, R. W. wezwał Ministra Finansów do usunięcia naruszenia prawa z powodu nierozpatrzenia zażalenia. Następnie R. W. złożył skargę do WSA w Warszawie na bezczynność Ministra Finansów. W międzyczasie Minister Finansów wydał postanowienie utrzymujące w mocy zaskarżone postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej.Rozstrzygnięcie
1) umorzyć postępowanie sądowe, 2) zasądzić od Ministra Finansów na rzecz R. W. kwotę 100 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodnicząca sędzia WSA Ewa Radziszewska-Krupa, Sędziowie sędzia WSA Agnieszka Góra-Błaszczykowska (sprawozdawca) sędzia WSA Agnieszka Krawczyk, Protokolant starszy referent Karol Kodym, po rozpoznaniu w dniu 4 lutego 2015 r. na rozprawie sprawy ze skargi R. W. na bezczynność Ministra Finansów w zakresie rozpoznania zażalenia p o s t a n a w i a 1) umorzyć postępowanie sądowe, 2) zasądzić od Ministra Finansów na rzecz R. W. kwotę 100 zł (słownie: sto złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Pismem z dnia 02.04.2013r. R. W. wniósł do Ministra Finansów zażalenie na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] .03.2013r., nr [...] w przedmiocie oddalenia skargi na czynność egzekucyjną Naczelnika Urzędu Skarbowego W. polegającą na zajęciu wynagrodzenia za pracę Zobowiązanego zawiadomieniem z dnia [...] .11.2012r., nr [...] . Przedmiotowe zażalenie Strony wpłynęło do Ministerstwa Finansów w dniu 15.04.2013r.
Pismem nr [...] z dnia [...] .05.2013r., Minister Finansów zawiadomił Stronę o przedłużeniu terminu załatwienia w/w sprawy do dnia 28.08.2013r.
Następnie pismem z dnia 26.03.2014 r., wnioskodawca wezwał Ministra Finansów do usunięcia naruszenia prawa polegającego na nierozpatrzeniu w/w zażalenia z dnia 02.04.2013r. W treści przedmiotowego wniosku Pan R. W. zakwestionował działania Naczelnika Urzędu Skarbowego W. polegające na wszczęciu i prowadzeniu postępowania egzekucyjnego wobec jego majątku, nadto wskazał, iż zaskarżone postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w W. narusza zasady ogólne postępowania administracyjnego określone w art. 7 i 8 k.p.a.
Następnie w dniu 09.05.2014r., Strona wystąpiła do WSA w Warszawie ze skargą na bezczynność Ministra Finansów w załatwieniu jej zażalenia z dnia 02.04.2013r.
Postanowieniem nr: [...] z dnia [...] .06.2014r., Minister Finansów utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] .03.2013r., nr: [...] .
W skardze z dnia 09.05.2014r., do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie Strona zarzuca Ministrowi Finansów naruszenie art. 6,7,8,12,35§1,36§1 k.p.a., poprzez rażące przekroczenie terminu do załatwienia jej zażalenia z dnia 02.04.2013r. Podnosząc powyższe Skarżący wniósł o :
• zobowiązanie Ministra Finansów do wydania rozstrzygnięcia w sprawie w terminie 14 dni od daty doręczenia akt do WSA w Warszawie,
• w przypadku uwzględnienia skargi, orzeczenie że bezczynność w postępowaniu miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa,
• zasądzenie kosztów postępowania.
W odpowiedzi na skargę Minister Finansów wniósł o jej odrzucenie ewentualnie o umorzenie postępowania, gdyż nie pozostaje w bezczynności. W tym zakresie powołał się na fakt, że w dniu [...] .06.2014 r. rozpoznał zażalenie R.W. z dnia 02.04.2013r., na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] .03.2013r. i wydał postanowienie nr [...] , którym utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.
Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle § 2 powołanego wyżej przepisu, kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.
Stosownie do przepisu art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej "p. p. s. a.", kontrola ta obejmuje orzekanie w sprawach skarg na bezczynność organów w przypadkach określonych w art. 3 § 2 pkt 1 - 4a p. p. s. a., a więc m. in. w sprawach, gdy organ pozostaje w bezczynności w wydaniu decyzji administracyjnej (art. 3 § 2 pkt 1 p. p. s. a.).
W niniejszej sprawie oczywiste jest zdaniem Sądu, że w dniu wniesienia skargi, organ pozostawał w bezczynności w sprawie rozpatrzenia zażalenia.
Minister Finansów naruszył obowiązujące go terminy rozpoznania zażalenia. Nie budzi wątpliwości Sądu, że w dacie wniesienia skargi na bezczynność organ pozostawał w bezczynności w załatwieniu sprawy.
Należy jednak wziąć pod uwagę okoliczność, że w dniu orzekania przez Sąd organ nie pozostawał już w bezczynności, ponieważ w dniu [...] .06.2014 r. rozpoznał zażalenie R. W. z dnia 02.04.2013r., na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] .03.2013r. i wydał postanowienie nr [...] , którym utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie
Stosownie do art. 161 § 1 p. p. s. a. sąd wydaje postanowienie o umorzeniu postępowania:
1) jeżeli skarżący skutecznie cofnął skargę;
2) w razie śmierci strony, jeżeli przedmiot postępowania odnosi się wyłącznie do praw i obowiązków ściśle związanych z osobą zmarłego, chyba że udział w sprawie zgłasza osoba, której interesu prawnego dotyczy wynik tego postępowania;
3) gdy postępowanie z innych przyczyn stało się bezprzedmiotowe.
W ocenie Sądu postępowanie sądowoadministracyjne stało się bezprzedmiotowe na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 p. p. s. a. w związku z wydaniem przez Ministra Finansów postanowienia z dnia 09.06.2014 r.
Zgodnie z uchwałą siedmiu sędziów NSA z dnia 26 listopada 2008 r., sygn. akt I OPS 6/08 (opubl. w ONSAiWSA 2009/4/63) art. 161 § 1 pkt 3 p. p. s. a. ma zastosowanie także w przypadku, gdy po wniesieniu skargi na bezczynność organu - w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1-4a p. p. s. a. - organ wyda akt, co do którego pozostawał w bezczynności.
Umorzenie postępowania sądowoadministracyjnego wobec wydania aktu przez organ, stanowiącego o bezprzedmiotowość postępowania, oznacza, że przegraną stroną procesu jest organ, który w wyniku wniesienia skargi przez stronę usunął stan niezgodności z prawem. W takiej sytuacji Sąd nie może uwzględnić skargi na podstawie art. 149 p. p. s. a. przez nakazanie określonego działania, gdyż organ nie jest już bezczynny.
Z dniem doręczenia skargi organowi następuje wszczęcie postępowania sądowoadministracyjnego, w ramach którego organ może w trybie autokontroli (art. 54 § 3 p. p. s. a.) podjąć rozstrzygnięcie w sprawie. Może tego dokonać uwzględniając skargę w całości, a zatem wydając żądany przez stronę akt.
Z art. 149 p. p. s. a. wynika ponadto a contrario, że wydanie aktu przez organ wyłącza możliwość uwzględnienia skargi przez sąd nawet wówczas, gdy akt wydany został z naruszeniem terminu przewidzianego do jego wydania. Oznacza to, że organ wprawdzie pozostaje w zwłoce, lecz nie jest bezczynny, a przedmiotem skargi z art. 3 § 2 pkt 8 p. p. s. a. jest właśnie bezczynność.
Gdy sąd dojdzie do wniosku, że organ w dniu wniesienia skargi był bezczynny, ale przestał nim być w dacie orzekania (jak to ma miejsce w niniejszej sprawie), to powinien uznać, że sprawa sądowoadministracyjna w przedmiocie bezczynności organu przestała istnieć, a postępowanie stało się bezprzedmiotowe. Przedmiotem zaskarżenia jest bowiem sama bezczynność organu, a nie długotrwałość jego działania (dokonanie czynności po terminie).
W tym stanie rzeczy na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 p. p. s. a. orzeczono, jak w pkt 1 sentencji postanowienia. O kosztach postępowania orzeczono w pkt 2 sentencji postanowienia na podstawie art. 201 § 1 p. p. s. a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło