III SAB/Wa 4/16

Dnia 16 listopada 2016 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie: , Przewodnicząca Sędzia WSA Agnieszka Krawczyk, po rozpoznaniu w dniu 16 listopada 2016 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi Fundacji [...] z siedzibą w W. na bezczynność Dyrektora Izby Skarbowej w W. w przedmiocie wszczęcia postępowania postanawia odrzucić skargę Fundacja [...] z siedzibą w W. (dalej zwana "Stroną" lub "Skarżącą"), złożyła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na bezczynność Dyrektora Izby Skarbowej w W. w przedmiocie wszczęcia postępowania administracyjnego dotyczącego skargi na nienależyte wykonywanie zadań przez pracowników Urzędu Skarbowego W. . Skarżąca zarzuciła naruszenie art. 233 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postepowania administracyjnego (Dz. U. z 2016 r., poz. 23) – dalej "K.p.a." poprzez niewszczęcie postępowania administracyjnego w niniejszej sprawie, mimo złożenia przez nią skargi w sprawie indywidualnej niebędącej wcześniej przedmiotem postępowania administracyjnego. W związku z powyższym zobowiązała Dyrektora Izby Skarbowej w W. do wszczęcia postępowania administracyjnego w sprawie skargi na nienależyte wykonywanie zadań przez pracowników Urzędu Skarbowego W. , oraz orzeczenie, że bezczynność organu miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa. W odpowiedzi na wezwanie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, Dyrektor Izby Skarbowej w W. poinformował, że Skarżąca przed wniesieniem skargi nie złożyła wezwania do usunięcia naruszenia prawa, w trybie art. 52 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718; dalej jako "P.p.s.a."). Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 3 § 2 pkt 8 P.p.s.a., kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 (...). Natomiast stosownie do treści art. 52 § 1 P.p.s.a., skargę można wnieść po wyczerpaniu środków zaskarżenia, jeżeli służyły one skarżącemu w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie, chyba że skargę wnosi prokurator, Rzecznik Praw Obywatelskich lub Rzecznik Praw Dziecka. Pojęcie "wyczerpania środków zaskarżenia" definiuje § 2 cytowanego artykułu, stanowiąc, że należy przez to rozumieć sytuację, w której stronie nie przysługuje żaden środek zaskarżenia, taki jak zażalenie, odwołanie lub wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, przewidziany w ustawie. Natomiast art. 52 § 4 P.p.s.a. stanowi, że w przypadku innych aktów, jeżeli ustawa nie przewiduje środków zaskarżenia w sprawie będącej przedmiotem skargi i nie stanowi inaczej, skargę można wnieść po uprzednim wezwaniu na piśmie właściwego organu do usunięcia naruszenia prawa. Z powołanych regulacji wynika zatem, że wyczerpanie stosownych środków zaskarżenia jest podstawową przesłanką dopuszczalności skargi do sądu administracyjnego. W przypadku skarg na bezczynność organu wyczerpanie środków zaskarżenia następuje poprzez wniesienie środka przewidzianego w art. 37 § 1 K.p.a. Zgodnie z tym przepisem na niezałatwienie sprawy w terminie określonym w art. 35, w przepisach szczególnych, ustalonym w myśl art. 36 lub na przewlekłe prowadzenie postępowania stronie służy zażalenie do organu wyższego stopnia, a jeżeli nie ma takiego organu - wezwanie do usunięcia naruszenia prawa. Niewątpliwie stwierdzić należy, że warunkiem wniesienia w rozpatrywanej sprawie skargi na bezczynność Dyrektora Izby Skarbowej w W. jest poprzedzenie jej wezwaniem do usunięcia naruszenia prawa, o którym mowa w art. 37 § 1 K.p.a. oraz w art. 52 § 3 i 4 P.p.s.a. (por. wyrok NSA z dnia 27 września 2005 r., sygn. akt FSK 2142/04, postanowienie NSA z dnia 17 czerwca 2010 r. sygn. akt II FSK 934/10). Stosując bowiem zasadę autokontroli działania organu oraz pierwszeństwo postępowania administracyjnego w stosunku do postępowania sądowego przed wniesieniem skargi do wojewódzkiego sądu administracyjnego należy wezwać dyrektora izby skarbowej do usunięcia naruszenia prawa polegającego na wszczęciu postępowania administracyjnego. Jak wynika z akt sprawy przekazanych przez organ - złożenie przez Skarżącą przedmiotowej skargi nie było poprzedzone wezwaniem Dyrektora Izby Skarbowej w W. do usunięcia naruszenia prawa. Brak możliwości wniesienia zażalenia na podstawie art. 37 § 1 K.p.a. oraz ponaglenia w trybie opisanym w art. 141 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2012 r., poz. 749 z późn. zm.) nie uchyla obowiązku wniesienia wezwania do usunięcia naruszenia prawa, o którym mowa w art. 37 § 1 K.p.a. oraz w art. 52 § 3 i § 4 P.p.s.a. W konsekwencji, wobec niewyczerpania środków zaskarżenia, nie została spełniona przesłanka dopuszczalności skargi. Natomiast zgodnie z art. 58 § 1 pkt 6 P.p.s.a. sąd odrzuca skargę, jeżeli jej wniesienie jest niedopuszczalne. Biorąc powyższe pod uwagę, Sąd na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 i § 3 P.p.s.a. orzekł, jak w sentencji.