III SAB/Wa 59/13
WyrokWSA w Warszawie2014-02-13
Skład orzekający: Marta Waksmundzka-Karasińska, Barbara Kołodziejczak-Osetek, Waldemar Śledzik
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy bezczynność Ministra Finansów w przedmiocie rozpatrzenia zażalenia miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa?Ratio decidendi
Bezczynność Ministra Finansów w rozpatrzeniu zażalenia nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa. Choć organ przekroczył ustawowy termin, podjęte działania (wydanie postanowienia o wyznaczeniu nowego terminu, mimo jego wadliwości) oraz fakt, że sprawa została ostatecznie rozpatrzona, nie uzasadniają stwierdzenia rażącego naruszenia prawa. W związku z tym, postępowanie sądowe zostało umorzone jako bezprzedmiotowe, a wniosek o ukaranie organu grzywną nie został uwzględniony.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi C. Sp. z o.o. na bezczynność Ministra Finansów w przedmiocie rozpatrzenia zażalenia na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w L. oddalające skargę na przewlekłość postępowania egzekucyjnego. Skarżąca zarzuciła Ministrowi Finansów zwłokę w rozpatrzeniu zażalenia, mimo przedłużenia terminu. Minister Finansów przedłużył termin do 15 marca 2013 r., a następnie wydał postanowienie utrzymujące w mocy postanowienie organu I instancji w dniu [...] stycznia 2013 r. Skarżąca domagała się stwierdzenia przewlekłości i bezczynności z rażącym naruszeniem prawa oraz wymierzenia grzywny.Rozstrzygnięcie
1) Stwierdza, że bezczynność nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa, 2) Umarza postępowanie sądowoadministracyjne, 3) Zasądza od Ministra Finansów na rzecz C. Sp. z o.o. kwotę 340 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodnicząca sędzia WSA Marta Waksmundzka-Karasińska, Sędziowie sędzia WSA Barbara Kołodziejczak-Osetek (sprawozdawca), sędzia WSA Waldemar Śledzik, Protokolant specjalista Ewa Rutkowska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 13 lutego 2014 r. sprawy ze skargi C. Sp. z o.o. z siedzibą w W. na bezczynność Ministra Finansów w przedmiocie rozpatrzenia zażalenia 1) stwierdza, że bezczynność nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa, 2) umarza postępowanie sądowoadministyracyjne, 3) zasądza od Ministra Finansów na rzecz C. Sp. z o.o. z siedzibą w W. kwotę 340 zł (słownie: trzysta czterdzieści złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Naczelnik Urzędu Skarbowego w C., w wyniku wystąpienia zbiegu egzekucji do rachunku bankowego A. Spółka jawna w J. został wyznaczony postanowieniem z dnia [...] listopada 2006 r. sygn. akt [...] przez Sąd Rejonowy w C. [...] Wydział Cywilny do łącznego prowadzenia egzekucji sądowej ([...]) i administracyjnej wobec zobowiązanej Spółki na rzecz różnych wierzycieli, w tym na rzecz Skarżącej – C. Sp. z o.o. z siedzibą w W..
Pismem z dnia 17 lipca 2007 r. Spółka złożył skargę na przewlekłość postępowania. Dyrektor Izby Skarbowej w L. postanowieniem z dnia [...] sierpnia 2007 r. skargę oddalił.
Na ww. postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w L. Skarżąca złożyła zażalenie do Ministra Finansów, który postanowieniem z dnia [...] marca 2008 r. utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie organu nadzoru.
Kolejna skarga na przewlekłość postępowania egzekucyjnego złożona została w dniu 31 stycznia 2011 r. Dyrektor Izby Skarbowej w L. postanowieniem z dnia [...] kwietnia 2011 r. skargę ponownie oddalił. Po rozpatrzeniu zażalenia Minister Finansów postanowieniem z [...] listopada 2011 r., uchylił zaskarżone postanowienie i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji.
Dyrektor Izby Skarbowej w L. po ponownym rozpoznaniu sprawy wydał w dniu [...] stycznia 2012 r. postanowienie, mocą którego oddalona została skarga wierzyciela. Na postanowienie to nie wniesiono zażalenia.
Pismem z 7 września 2012 r. Skarżąca wniosła następną skargę na przewlekłość postępowania egzekucyjnego, w której zarzuciła, że w sprawie "nic się nie dzieje od dnia 1 marca 2011 r. czyli od dnia gdy Komornik Sądowy przy Sądzie Rejonowym w C. przekazał nakaz zapłaty z dnia [...] marca 2006 r. Naczelnikowi Urzędu Skarbowego w C. ".
Postanowieniem z [...] października 2012 r. Dyrektor Izby Skarbowej w L. oddalił ww. skargę.
Pismem z 23 października 2012 r. Skarżącą złożyła zażalenie na powyższe postanowienie, wnosząc o jego uchylenie w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania organowi I instancji. Pismem z 11 grudnia 2012 r. Minister Finansów przedłużył termin załatwienia ww. zażalenia do dnia 15 marca 2013 r.
Postanowieniem z [...] stycznia 2013 r. Minister Finansów utrzymał w mocy postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w L. z dnia [...] października 2012 r.
W dniu 14 stycznia 2013 r. Skarząca wywiodła do Wojewódzkiego Sadu Administracyjnego w Warszawie skargę w której zarzuciła Ministrowi Finansów przewlekłość oraz bezczynność postępowania.
W uzasadnieniu wskazała, że skarga została wniesiona za pośrednictwem ePUAP za "Urzędowym Poświadczeniem Przedłożenia" i podpisana podpisem elektronicznym. W jej treści Skarżąca odwołała się do wyroków sądowych (z dnia 18 czerwca 2012 r., Sygn. akt II SO/Wa 33/12 oraz orzeczenia NSA: sygn. akt I OSK 1317/12 i II FZ 447/11) zgodnie z którymi wniesienie skargi na elektroniczną skrzynkę podawczą jest uprawnione.
Przechodząc do meritum skargi Skarżąca wniosła o rozpatrzenie jej zażalenia na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w L. z dnia [...] października 2012 r. w terminie 1 tygodnia od zwrotu akt i przyznanie kosztów postępowania wg norm przepisanych. Wystąpiła ponadto o stwierdzenie przewlekłego prowadzenia sprawy i przyznanie kosztów postępowania wg norm przepisanych a także o stwierdzenie, że przewlekłość oraz bezczynność miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Ponadto Skarżąca żądała orzeczenia organowi administracji grzywny w związku z bezczynnością oraz w związku z przewlekłością na podstawie art. 149 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 2012, poz. 270 z późn. zm.), - dalej "p.p.s.a.".
W uzasadnieniu swoich wywodów podniosła, że organ powinien rozpatrzeć zażalenie nie później niż w ciągu miesiąca. Odwołała się przy tym do art. 18 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 roku o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2005 r. Nr 229, poz. 1954 z późn. zm.) – dalej "u.p.e.a." i art. 35 § 1 i § 3 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. 2013 r. poz. 267 z późn. zm.) dalej "k.p.a.". Skarżąca zarzuciła, że organ nie rozpatrzył zażalenia, pomimo, iż sprawa dotyczy przewlekłości postępowania egzekucyjnego.
W odpowiedzi na skargę Minister Finansów, wniósł o jej odrzucenie lub oddalenie i wskazał, że została ona złożona bezpośrednio po otrzymaniu przez skarżącą postanowienia o przedłużeniu terminu do załatwienia sprawy. Ponadto wskazał, iż w dniu [...] stycznia 2013 r., po rozpoznaniu zażalenia z 23 października 2012 r. Spółki z o.o. "C.", postanowieniem nr [...] Minister Finansów utrzymał w mocy postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w L. z dnia [...] października 2012 r.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r., 270, dalej jako: p.p.s.a.), kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje również orzekanie w sprawach skarg na bezczynność organów w przypadkach określonych w punktach 1 - 4a tego przepisu, tj. gdy organ administracji publicznej załatwia sprawę przez wydanie decyzji administracyjnych, postanowień wydanych w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończących postępowanie, postanowień rozstrzygających sprawę co do istoty, postanowień wydanych w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie, innych aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa oraz pisemnych interpretacji przepisów prawa podatkowego wydawanych w indywidualnych sprawach.
W przypadku zatem skargi na bezczynności organu administracji publicznej, kontrola Sądu sprowadza się do sprawdzenia, czy istotnie ten organ pozostaje w zwłoce z załatwieniem sprawy, gdyż skarga na bezczynność organu ma na celu ochronę strony poprzez doprowadzenie do wydania rozstrzygnięcia w sprawie. Uznając skargę na bezczynność organu za zasadną sąd zobowiązuje bowiem organ do wydania aktu lub dokonania czynności bądź przyznania, stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa. Jednocześnie Sąd stwierdza, czy bezczynność organu miało miejsce z rażącym naruszeniem prawa (art. 149 § 1 p.p.s.a.).
O bezczynności organu administracji publicznej można mówić, gdy organ ten, w prawnie ustalonym terminie, nie podjął żadnych czynności w sprawie lub wprawdzie prowadził postępowanie w sprawie, ale - mimo istnienia ustawowego obowiązku - nie zakończył go wydaniem w terminie decyzji (postanowienia lub innego aktu), bądź też nie podjął działań wynikających z przepisów procesowych w celu usunięcia przeszkody w wydaniu decyzji i nie dopełnił czynności określonych w art. 140 O.p. Przy czym nie ma znaczenia okoliczność, z jakich powodów określony akt nie został podjęty lub czynność nie została dokonana.
Zdaniem Sądu, w przedmiotowej sprawie bezczynność miała miejsce jednakże nie miała ona charakteru rażącego. Bezczynność ta ustała z dniem wydania przez Ministra Finansów postanowienia z dnia [...] stycznia 2013 r. nr [...] w przedmiocie zażalenia Strony z 23 października 2012 r.(doręczonego Stronie w dniu 30 stycznia 2013 r.-, dowód zwrotne potwierdzenie odbioru k-161 akt administracyjnych), przez co postępowanie sądowe należało umorzyć jako bezprzedmiotowe.
W uchwale z dnia 26 listopada 2008 r. sygn. akt I OPS 6/08 Naczelny Sąd Administracyjny wskazał, że przepis art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a. (dotyczący umorzenia postępowania) ma zastosowanie w przypadku, gdy po wniesieniu skargi na bezczynność organu – w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1-4a tej ustawy- organ wyda akt lub dokona czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, co do których pozostała w bezczynności (dostępna na stronie internetowej www. orzeczenia.nsa.gov.pl ).
W związku z powyższym skarga na bezczynność organu w zakresie zobowiązania organu do wydania rozstrzygnięcia podlega umorzeniu z uwagi na bezprzedmiotowość postępowania w tym zakresie.
Wydanie przez organ podatkowy żądanego rozstrzygnięcia czyni niezasadnym zobowiązanie organu do działania, jednakże nie zwalnia Sądu z obowiązku zbadania, czy w sprawie doszło do zarzucanej skargą bezczynności postępowania, a następnie oceny, czy miała ono miejsce z rażącym naruszeniem prawa.
Mając powyższe na uwadze należy wskazać, że w niniejszej sprawie pismem z 23 października 2012 r. Skarżącą złożyła zażalenie na postanowieniee z [...] października 2012 r. Dyrektora Izby Skarbowej w L., nr [...] (data wpływu 24 pażdziernika 2012 r.). Zatem termin do załatwienia sprawy przez organ odwoławczy upływał zgodnie z art. 35 § 3.Kodeksu postępowania administracyjnego w dniu 24 listopada 2012 r.
Pismem z 11 grudnia 2012 r. Minister Finansów przedłużył termin załatwienia ww. zażalenia do dnia 15 marca 2013 r.
Stosownie do art. 36 § 1 kpa o każdym przypadku niezałatwienia sprawy we właściwym terminie organ podatkowy obowiązany jest zawiadomić stronę, podając przyczyny niedotrzymania terminu i wskazując nowy termin załatwienia sprawy.
Ten sam obowiązek ciąży na organie również w przypadku, gdy niedotrzymanie terminu nastąpiło z przyczyn niezależnych od organu ( § 2 ).
Minister Finansów postanowieniem z dnia [...] grudnia 2013r. tj. przed upływem terminu do wydania rozstrzygnięcia, wyznaczył na podstawie art. 36 § 1 kpa nowy termin do załatwienia sprawy na dzień 15 marca 2013 r..
W uzasadnieniu postanowienia wskazał, że zwłoka w załatwieniu sprawy spowodowana jest koniecznością wnikliwej analizy okoliczności faktycznych i prawnych sprawy.
W związku z powyższym uzasadnienie postanowienia wyznaczającego nowy termin załatwienia sprawy, a wskazujące na ,,koniecznością wnikliwej analizy okoliczności faktycznych i prawnych sprawy" nie może być uznane za uzasadnioną przyczynę niedotrzymania terminu. Brak jest w piśmie z 11 grudnia 2013 r. odniesienia do jakichkolwiek przyczyn niedotrzymania terminu załatwienia mających uzasadnienie w okolicznościach prowadzonego postępowania.
W związku z powyższym zostały naruszone przepisy art. 35 i 36 kpa, bowiem zażalenie zostało ostatecznie załatwione postanowieniem z [...] stycznia 2013 r. Ministra Finansów utrzymującym w mocy postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w L. z dnia [...] października 2012 (doręczone Stronie 30 stycznia 2013 r.). Z powyzszego wynika, iz Minister Finansów był w bezczynności. Jednakże w ocenie Sądu podjęte działania przez Ministra Finansów tj. wydanie postanowienie o wyznaczeniu nowego terminu, pomimo wskazanej ich wadliwości oraz przekroczenie terminu do rozpatrzenia zażalenia o 67 dni uzasadniają stwierdzenie, iż bezczynność ta nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa.
Wobec stwierdzenia braku rażącego naruszenia prawa jak i wyżej wskazanych okoliczności, Sąd postanowił nie uwzględniać wniosku o wymierzenie organowi grzywny, zaś w przedmiocie kosztów orzekł na podstawie art. 200 w zw. z art. 205 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło