III SAB/Wa 7/14

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodnicząca Sędzia WSA Jolanta Sokołowska, Sędziowie Sędzia WSA Sylwester Golec (sprawozdawca), Sędzia WSA Jarosław Trelka, Protokolant starszy referent Monika Olszewska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 września 2014 r. sprawy ze skargi K. sp. z o.o. z siedzibą w P. na przewlekłe prowadzenie postępowania przez Dyrektora Izby Skarbowej w W. w przedmiocie określenia w podatku od towarów i usług kwoty nadwyżki podatku naliczonego nad należnym do przeniesienia na następny okres rozliczeniowy za poszczególne miesiące 2007 r. postanawia: 1) odrzucić skargę 2) zwrócić ze środków budżetowych Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na rzecz K. sp. z o.o. z siedzibą w P. kwotę 100 zł (słownie: sto złotych) uiszczoną tytułem wpisu sądowego. Dyrektor Urzędu Kontroli Skarbowej w W. (dalej zwany: DUKS) decyzją z dnia [...] października 2012 r., określił K. Sp. z o.o. z siedzibą w P. (dalej zwana: Skarżącą) nadwyżkę podatku naliczonego nad należnym do przeniesienia na następny okres rozliczeniowy za miesiące od marca do grudnia 2007 r. Dyrektor Izby Skarbowej w W. (dalej zwany: DIS) po rozpatrzeniu odwołania Skarżącej decyzją z dnia [...] grudnia 2012 r. utrzymał w mocy decyzję DUKS. Na powyższą decyzję Skarżąca złożyła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, który wyrokiem z dnia 21 czerwca 2013 r., sygn. akt III SA/Wa 165/13 uchylił decyzję DIS. Po ponownym rozpatrzeniu odwołania Skarżącej DIS wydał decyzję z dnia [...] listopada 2013 r., w której uchylił w całości decyzję DUKS z dnia [...] października 2012 r. i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez ten organ. Skarżąca wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawie określenia w podatku od towarów i usług kwoty nadwyżki podatku naliczonego na należnym do przeniesienia na następny okres rozliczeniowy za poszczególne miesiące 2007r. Skarżąca wskazała, iż na podstawie art. 149 § 1 i § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) – dalej: "P.p.s.a." w związku z art. 154 § 6 P.p.s.a., zaskarża w całości decyzję DIS i zarzuca jej naruszenie art. 139 § 1, § 2 i § 3 w związku z art. 125 § 1 Ordynacji podatkowej, poprzez niezałatwienie sprawy bez zbędnej zwłoki. Skarżąca zarzucała organowi prowadzenie postępowania w sposób przewlekły, co skutkowało czterokrotnym uchylaniem decyzji organu pierwszej instancji przez DIS i przekazaniem sprawy do ponownego rozpatrzenia przez DUKS z uwagi na wydanie decyzji w oparciu o niekompletny materiał dowodowy, pomimo braku przesłanek wynikających z art. 233 § 2 Ordynacji podatkowej, co w konsekwencji doprowadziło do prowadzenia postępowania podatkowego przez prawie 7 lat i nic nie wskazuje na szybkie zakończenie postępowania. Mając na uwadze powyższe naruszenia Skarżąca wniosła o zobowiązanie DIS do wydania w jak najszybszym terminie decyzji merytorycznej i stwierdzenie, że przewlekłe prowadzenie postępowania miało miejsce z rażącym naruszeniem prawa; nałożenie grzywny na DIS w wysokości 36.210,00 zł; zasądzenie od DIS na rzecz Skarżącej odszkodowania w wysokości 100.000,00 zł z tytułu szkody spowodowanej przewlekłym prowadzeniem postępowania podatkowego oraz zasądzenie kosztów postępowania i kosztów zastępstwa procesowego. W odpowiedzi na wezwanie Sądu DIS w piśmie z 20 marca 2014r. wyjaśnił, że Skarżąca w toku postępowania prowadzonego w zakresie podatku od towarów i usług za miesiące od marca do grudnia 2007r. nie wzywała DIS do usunięcia naruszenia prawa. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skargę należało odrzucić. Z art. 3 § 2 pkt 8 P.p.s.a., wynika, że kontrola działalności administracji publicznej sprawowana przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg między innymi na: bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1 – 4a. Tryb wnoszenia skargi do sądu administracyjnego został uregulowany m.in. w art. 52 P.p.s.a. Stosownie do art. 52 § 1 P.p.s.a. skargę można wnieść po wyczerpaniu środków zaskarżenia, jeżeli służyły one skarżącemu w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie, chyba że skargę wnosi prokurator lub Rzecznik Praw Obywatelskich. Zgodnie zaś z przepisem art. 52 § 2 P.p.s.a. przez wyczerpanie środków zaskarżenia należy rozumieć sytuację, w której stronie nie przysługuje żaden środek zaskarżenia, taki jak zażalenie, odwołanie lub wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, przewidziany w ustawie. Wyliczenie środków zaskarżenia zawarte w powołanym wyżej art. 52 § 2 P.p.s.a. ma charakter przykładowy i niepełny. Świadczą o tym użyte w tym przepisie wyrazy "taki jak". Oznacza to, że również w przypadku środków prawnych nie wymienionych w tym przepisie, jeżeli przysługują one skarżącemu skargę można wnieść wyłącznioe po ich wyczerpaniu. Taka sytuacja występuje w przypadku ponaglenia, o którym mowa w art. 141 § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2012 r., poz. 749). Zgodnie z art. 141 § 1 pkt 1 i 2 Ordynacji podatkowej na niezałatwienie sprawy we właściwym terminie lub terminie ustalonym na podstawie art. 140 stronie służy ponaglenie do organu podatkowego wyższego stopnia lub ministra właściwego do spraw finansów publicznych, jeżeli sprawa nie została załatwiona przez dyrektora izby skarbowej lub dyrektora izby celnej. Mając na uwadze okoliczność, że Skarżąca zarzucała organowi odwoławczemu niewydanie w obowiązujących go terminach decyzji odwoławczej załatwiającej sprawę w sposób merytoryczny-wynikający z przepisów prawa materialnego, należało uznać, że w niniejszej sprawie miał zastosowanie przepis art. 141 § 1 pkt 1 i 2 Ordynacji podatkowej. W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego (vide postanowienie z 29 kwietnia 1998 r., sygn. akt I SAB/Gd 8/97, niepubl.; postanowienie z 21 września 2001 r., sygn. akt I SAB 131/00, LEX nr 55763; postanowienie z 13 grudnia 2012 r., sygn. akt I FSK 1644/12, postanowienie Z 19 lipca 2013 r., Sygn. I FSK 1325/13, orzeczenia.nsa.gov.pl) oraz w doktrynie (zob. J.P. Tarno, op. cit., s. 150) nie budzi wątpliwości pogląd, że przez "wyczerpanie środków zaskarżenia" należy również rozumieć wyczerpanie trybu przewidzianego w art. 141 Ordynacji podatkowej. Przed wniesieniem skargi na przewlekłe prowadzenie postępowania lub bezczynność organu konieczne jest więc – w świetle art. 52 § 1 i § 2 p.p.s.a. - uprzednie złożenie ponaglenia, o którym mowa w art. 141 Ordynacji podatkowej. Przy tym należy zaznaczyć, że do wyczerpania środków zaskarżenia nie dojdzie przez samo złożenie ponaglenia. Konieczne jest jeszcze zajęcie przez organ wyższej instancji stanowiska w tej kwestii. Wniesienie skargi uzależnione jest od rozpatrzenia złożonego ponaglenia, które winno być załatwione, stosownie do art. 139 § 2 Ordynacji podatkowej, niezwłocznie, nie później jednak niż w ciągu miesiąca od daty jego wniesienia. Dopóki bowiem organ nie wypowie się w tym przedmiocie, postępowanie zainicjowane ponagleniem zakończone nie jest, a to sprawia, że nie można zasadnie twierdzić, że wyczerpane zostały przysługujące stronie prawem przewidziane środki zaskarżenia. Przepis art. 141 Ordynacji podatkowej nie określa, w jakiej formie winien działać organ podatkowy rozpatrujący ponaglenie. Niezależnie jednak od tego, czy organ ten podzieli stanowisko ponaglającego, czy też nie zgodzi się z nim, właściwą formą jest postanowienie, na które nie służy zażalenie (vide Dowgier R., Etel L., Kosikowski C., Pietrasz P., Popławski M., Presnarowicz S, Ordynacja podatkowa. Komentarz, LEX 2011, komentarz do art. 141; podobnie w wyroku NSA z 1 marca 1996 r., sygn. akt III SAB 24/95, Mon. Pod. 1997, nr 7, s. 210). W niniejszej sprawie Skarżąca nie złożyła ponaglenia do organu w trybie art. 141 § 1 Ordynacji podatkowej, zatem jej skarga w świetle art. 52 § 1 i § 2 P.p.s.a. jest niedopuszczalna. Wobec powyższego Sąd na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 i § 3 P.p.s.a. postanowił jak w sentencji.