III SO/Wa 2/13
PostanowienieWSA w Warszawie2013-01-22
Skład orzekający: Anna Zaorska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy małżonkowie, którzy wykazują znaczne przychody z działalności gospodarczej, mogą zostać zwolnieni od kosztów sądowych w postępowaniu administracyjnym, mimo posiadania nieruchomości i ponoszenia wydatków na rodzinę?Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych nie zasługuje na uwzględnienie, gdy wnioskodawcy nie wykazali, że nie są w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. W przypadku przedsiębiorców, miarodajną dla oceny zdolności płatniczych jest kategoria przychodu, a nie dochodu, zwłaszcza gdy przychody te są znaczące.Stan faktyczny
Małżonkowie W. i G. T. złożyli wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie dotyczącej określenia wysokości zobowiązania podatkowego. Wnioskodawcy oświadczyli, że nie posiadają majątku, wszystko zostało zajęte w postępowaniach egzekucyjnych, a ich miesięczne wydatki wynoszą ok. 2.300 zł. Twierdzą, że nikt z rodziny nie osiąga dochodów. Do wniosku załączyli dokumenty dotyczące zeznań podatkowych i księgi przychodów i rozchodów.Rozstrzygnięcie
Postanowiono odmówić przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie - Anna Zaorska po rozpoznaniu w dniu 22 stycznia 2013 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi W. T. i G.T. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] listopada 2012 r. nr [...] w przedmiocie określenia wysokości zobowiązania podatkowego w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2006 r. postanawia - odmówić przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie -
We wniosku złożonym na urzędowym formularzu PPF małżonkowie W. T. i G. T. wnieśli o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Oświadczyli, że prowadzą wspólne gospodarstwo domowe
z trójką dzieci (ur. w: 1988 r., 1993 r. i 2000 r.). Wyjaśnili, że nie posiadają żadnego majątku podlegającego sprzedaży. Wszystko co posiadali i posiadają zostało zajęte
w licznych postępowaniach egzekucyjnych. Jednocześnie oświadczyli, że W. T. posiada dom w G. (120 m²) udział 1/3 - zajęte przez komornika, 2 mieszkania po 70 m² w W., mieszkanie w G. – współwłasność, nieruchomość rolną w G. 1,6 ha, a G. T. - nieruchomość rolną 0,5 ha również w G.. Wskazali, że miesięczne wydatki rodziny wynoszą: 1.000 zł żywność, 300 zł energia elektryczna, 250 zł woda, gaz, podatki od nieruchomości, 100 zł lekarstwa, 200 zł odzież, 100 zł telefon, 250 zł wydatki na szkoły dzieci Jednocześnie utrzymują, że nikt z ich pięcioosobowej rodziny nie osiąga dochodów. Wyjaśnili, że Skarżący od 2008 r. nie prowadzi działalności gospodarczej.
Do wniosku załączyli kopię zeznania podatkowego W. T. za 2011 r. i 2010 r., kopie z podatkowej księgi przychodów i rozchodów oraz kopie dwóch rachunków za energię elektryczną.
Mając na względzie powyższe zważono, co następuje:
Wniosek Skarżących nie zasługuje na uwzględnienie.
W rozpoznawanej sprawie Skarżący wnieśli o przyznanie prawa pomocy
w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych tj. w zakresie częściowym.
Przepis art. 246 §1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., dalej "P.p.s.a.") stanowi, że przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym następuje, gdy osoba ta wykaże (podkreślenie własne), że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
Ustosunkowując się do powyższego należy podkreślić, że to na wnioskodawcy ciąży obowiązek wykazania, że sytuacja finansowa, w której się znajduje uzasadnia przyznanie mu prawa pomocy.
W ocenie referendarza sądowego w przedmiotowym postępowaniu Wnioskodawcy nie wykazali, że nie są w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego. Na powyższą ocenę składa się z jednej strony - niepełne i zawierające sprzeczności przedstawienie sytuacji finansowej i majątkowej przez Skarżących, z drugiej zaś strony - prowadzenie przez Skarżącą działalności gospodarczej, z której uzyskuje ona znaczące przychody.
W pierwszej kolejności wskazać należy, że Skarżący utrzymują, że ich rodzina nie uzyskuje żadnych dochodów, z kolei w sprawie o sygn. akt III SA/Wa 3397/12 G. T. oświadczył, że jego żona osiąga dochód w wysokości ok. 2.500 zł miesięcznie (w piśmie z 9 stycznia 2013 r.). Jednocześnie z nadesłanych dokumentów tj. zeznania podatkowego i kopii z podatkowej księgi przychodów i rozchodów wynika, że żona Wnioskodawcy osiąga dochody i to na wiele wyższym poziomie niż wskazuje to Skarżący. Ponadto Skarżący przedstawił nierzetelne informacje dotyczące majątku rodziny. Nie wiadomo również z kim Wnioskodawcy prowadzą wspólne gospodarstwo domowe, co ma niewątpliwie również wpływ na ocenę ich sytuacji finansowej. W formularzu z 02.10.2012 r., złożonym do sprawy II SA/Wa 3083/12 G. T. wskazuje, że córka ur. w 1988 r. i syn ur. w 1993 r. mieszkają osobno. Z kolei w rozpoznawanej sprawie Wnioskodawcy oświadczają, że prowadzą wspólne gospodarstwo domowe z trójką dzieci. Niejasna jest również sytuacja dotycząca ewentualnych dochodów z posiadanych nieruchomości zwłaszcza, że z zeznania podatkowego W. T. za 2010 r. wynika, ze za ten rok z tytułu najmu, uzyskała ona dochód w wysokości 25.000 zł.
Odnosząc się z kolei do udokumentowanej sytuacji finansowej rodziny Skarżących, zauważyć należy, że W. T. prowadzi działalność gospodarczą. Z zeznania podatkowego PIT-36L wynika, że za 2011 r. uzyskała przychód w wysokości 1.369.173,14 zł, wprawdzie jednocześnie poniosła znaczne koszty prowadzonej działalności, co ostatecznie kształtowało roczny dochód na poziomie 26.541,69 zł, niemniej jednak należy pamiętać, że Skarżąca prowadząc działalność gospodarczą należy do przedsiębiorców, a w ich przypadku miarodajną dla oceny zdolności płatniczych nie jest kategoria "dochodu" (rozumianego jako nadwyżka sumy przychodów nad kosztami ich uzyskania), lecz "przychodu". Istnieją bowiem legalne instrumenty podatkowe pozwalające na równoważenia kosztów i przychodów tak, by w końcowym rozliczeniu obciążenia podatkowe zminimalizować, czy też w ogóle wyeliminować. Do instrumentów takich należą choćby zwolnienia podatkowe, dokonywanie zakupów w odpowiednim okresie, obniżenie dochodu przez przesunięcie kosztów w czasie. Istotniejsze jest zatem to, że Wnioskodawczyni uzyskuje przychody z działalności i kształtują się one na znacznym poziomie. Powyższe potwierdzają również kopie z podatkowej księgi przychodów i rozchodów. I tak, w październiku 2012r. Skarżąca uzyskała przychód w wysokości 114.000,00 zł, przy kosztach w wysokości 88.057,39 zł, dochód wyniósł więc ok. 26.000 zł; w listopadzie przychód wyniósł 224.500,00 zł, koszty 162.636,05 zł, dochód - ponad 60.000 zł. Narastająco, od początku roku do końca listopada 2012 r. przychód z tytułu prowadzonej działalności wyniósł 1.034.627 zł, koszty 255.170,74 zł, dochód 159.245,26 zł., co daje średni łączny dochód miesięczny na poziomie ok. 23.000 zł.
Tak zobrazowana przez Wnioskodawców sytuacja finansowa i majątkowa nie pozwalała na dokonanie innej oceny niż stwierdzenie niewykazania przesłanek
do przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie.
Mając na względzie całość powyższej argumentacji, na podstawie przepisów art. art. 246 §1 pkt 2 oraz art. 258 §1 i §2 pkt 7 P.p.s.a., postanowiono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło